VI SA/Wa 1726/06

WyrokWSA w Warszawie2006-12-08

Skład orzekający: Grażyna Śliwińska, Ewa Frąckiewicz, Piotr Borowiecki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych może zostać nałożona, jeśli przedsiębiorca zakupił kartę opłaty, ale jej nie wypełnił?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych jest zgodna z prawem, jeśli przedsiębiorca nie wypełnił karty opłaty drogowej. Samo nabycie karty nie jest równoznaczne z uiszczeniem opłaty, a niewypełniona karta nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Wysokość kary jest ściśle określona przepisami prawa i nie podlega swobodnemu uznaniu organu.
Stan faktyczny
Podczas kontroli drogowej stwierdzono, że kierowca pojazdu należącego do skarżącego P. S. posiadał kartę opłaty drogowej, która nie była wypełniona. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na P. S. karę pieniężną w wysokości 3.000 zł. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, argumentując, że zakupił winietę, a jej niewypełnienie było wynikiem zapomnienia, a nie umyślnego naruszenia przepisów. Podniósł również, że kara jest niewspółmierna do ceny winiety i jego zarobków.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę Podczas kontroli drogowej w dniu [...] lutego 2006 r. Inspektor [...] Wojewódzkiego Inspektoratu Transportu Drogowego skontrolował pojazd, którym skarżący P. S. wykonywał przewóz osób. Kierowca okazał dobową kartę opłat za przejazd po drogach krajowych seria i numer [...], która nie była wypełniona w żadnej z rubryk. Kierowca odmówił odpisania protokołu kontroli bez podania przyczyny. W dniu [...] marca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego wydał decyzję numer [...], nakładającą na P. S. karę pieniężną w wysokości 3.000 zł na podstawie art. 92 ust. 1 i ust. 4 oraz na podstawie lp. 4.1 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088, ze zm.) za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych. Decyzja ta została doręczona skarżącemu w dniu [...] marca 2006 r., który następnie w dniu [...] marca 2006 r. (data stempla pocztowego) wniósł odwołanie od powyższej decyzji. Podał, że posiadał kartę opłaty drogowej, która traciła ważność w następnym dniu po kontroli, ale nie wypełnił jej, ponieważ zapomniał o tym, nie było to umyślnym naruszeniem przepisów. Kwota, którą został ukarany, jest niewspółmierna do ceny winiety. Podał też, że w Unii Europejskiej kary nie są aż tak wysokie. Główny Inspektor Transportu Drogowego w dniu [...] lipca 2006 r. wydał decyzję o numerze [...], którą utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w całości na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), art. 42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088, ze zm.), lp.4.1 załącznika do w/w ustawy o transporcie drogowym, § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684). W uzasadnieniu decyzji organ podał, że zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych, zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym kierowca obowiązany jest mieć przy sobie w chwili przejazdu dowód uiszczenia należności za korzystanie z dróg krajowych. Zgodnie z art. 92 ust. 1 tej ustawy kto wykonuje przewóz drogowy naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej, której wysokość została określona w lp.4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu numeru rejestracyjnego pojazdu, dat i godzin określających termin ważności karty; karta niewypełniona nie stanowi dokumentu potwierdzającego wniesienie opłaty. Uiszczenie opłaty drogowej następuje poprzez zakup karty i poprzez jej wypełnienie w sposób zgodny z przepisami rozporządzenia, a niespełnienie wymogu wypełnienia karty skutkuje brakiem takiej karty. Kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma charakter związany. Decyzję tę skarżący otrzymał w dniu [...] lipca 2006 r. W dniu [...] sierpnia 2006 r. (data stempla pocztowego) P. S. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie – za pośrednictwem Głównego Inspektora Transportu Drogowego – skargę na powyższą drugoinstancyjną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skarżący podniósł, że czuje się skrzywdzony, nie może pogodzić się z obowiązującymi przepisami, zakupił winietę, poniósł koszty, a traktuje się go jakby nie zakupił karty opłaty drogowej. Nałożona kara jest niewspółmierna do ceny winiety i do wynagrodzeń w Polsce, prowadzi działalność jednoosobowo, a kara, którą został ukarany, to jego półroczny zarobek. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi, ponieważ zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu. Zgodnie z art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym kto wykonuje przewóz drogowy naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej, której wysokość została określona w lp.4.1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym na kwotę 3.000 zł. Karta nie zawierała wszystkich wymaganych wpisów, a na podstawie takiej karty nie można ustalić że była ona wypełniona celem użycia wyłącznie dla potrzeb przewozów realizowanych ściśle określonym pojazdem w ściśle określonym przedziale czasowym, nie może więc być dowodem uiszczenia opłaty. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie mają znaczenia okoliczności, związane ze stanem majątkowym strony i skutkami wynikającymi z uiszczenia kary. Możliwości płatnicze zobowiązanego mogą być rozważone w odrębnym postępowaniu, uregulowanym w rozporządzeniu Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów ustawy - Ordynacja podatkowa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy). W myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę P. S. w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. Zaskarżoną decyzją nałożono na przedsiębiorcę karę na podstawie art. 92 ust. 1 i art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r., Nr 204, poz. 2088, ze zm.) w wysokości określonej w załączniku do ustawy – lp.4.1. – na kwotę 3000 zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. Zgodnie z art. 42 powołanej ustawy podmioty wykonujące na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przewóz drogowy zobowiązane są do uiszczania opłaty za przejazd pojazdu samochodowego po drogach krajowych. Skarżący podał, że zakupił kartę opłaty, ale jej nie wypełnił, co nie może skutkować uznaniem, że w ogóle jej nie zakupił. Natomiast, w myśl § 4 ust. 1 i ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. Nr 150, poz. 1684, ze zm.) uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty, która następnie podlega wypełnieniu zgodnie z § 5; wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dokument potwierdzający wniesienie opłaty. Według § 5 ust. 3 tego rozporządzenia kartę opłaty wypełnia się przed rozpoczęciem przejazdu przez wpisanie w odpowiednim miejscu numeru rejestracyjnego pojazdu, dat i godzin określających termin ważności karty, daty wydania karty oraz oznaczenie emisji spalin pojazdu samochodowego, emisję spalin pojazdu samochodowego oznacza się przez ukośne skreślenie w rubryce "EURO" odpowiedniego pola "0" lub "1", tak aby właściwe oznaczenie emisji spalin pozostało nieskreślone. Dlatego też niewątpliwym jest, że uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych następuje poprzez nabycie przez przedsiębiorcę karty opłaty i poprzez jej wypełnienie. W ocenie Sądu zarzuty skarżącego nie znajdują uzasadnienia, ponieważ dla uznania, że uiszczona została opłata za przejazd po drogach krajowych nie wystarczy nabycie karty opłaty, ale trzeba też ją właściwie wypełnić. Wyżej wymienione rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001 r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych nakłada na przedsiębiorcę obowiązek uiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych przez nabycie karty opłaty i jej wypełnienie zgodne z § 5. Jak stanowi § 5 ust. 6 tego rozporządzenia karta niewypełniona lub wypełniona w sposób inny niż określony w § 5 ust. 1 i ust. 3 – 5 rozporządzenia oraz zawierająca poprawki nie jest dokumentem potwierdzającym wniesienie opłaty. Dlatego też organ administracji odniósł się w zaskarżonej decyzji do wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia, dokonując niezbędnych ustaleń do wyjaśnienia stanu faktycznego, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes strony przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Karta opłaty nie jest dokumentem wielokrotnego użytku, gdyż po upływie okresu na jaki została wypełniona traci ważność, a jako dokument potwierdzający wniesienie opłaty musi zawierać wypełnione w sposób właściwy rubryki. Nie można więc uznać za prawidłowe uiszczenie opłaty sytuacji, gdy karta pozostała niewypełniona, gdyż nie spełnia ona wtedy wymogów dokumentu dowodu uiszczenia opłaty, bowiem tylko spełnienie dwóch przesłanek - wykupienie i wypełnienie karty - jest dopiero uiszczeniem wymaganej opłaty. Należy też rozważyć, że zarzut podniesiony przez skarżącego, dotyczący wysokości kary, nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż załącznik do ustawy o transporcie drogowym podaje w lp.4.1 wysokość kary w kwocie 3.000 zł, więc naruszenie ustawy o transporcie drogowym w zakresie nieuiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych skutkuje nałożeniem przez organ kary pieniężnej w wysokości ściśle określonej w tymże lp.4.1 załącznika. Nie jest możliwe w sytuacji naruszenia przepisów ustawy o transporcie drogowym określenie przez organ wysokości kary w sposób swobodny, uzależniony od indywidualnej sytuacji przedsiębiorcy, bądź też ewentualnego braku jego winy w uchybieniu tym przepisom, gdyż konkretna kwota kary pieniężnej wynika wprost z przepisów prawa. Odnośnie zarzutu skarżącego, dotyczącego wysokości kary w kontekście możliwości płatniczych jego firmy, należy stwierdzić, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 września 2006 r. w sprawie sposobu i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów ustawy – Ordynacja podatkowa (Dz.U. Nr 117, poz. 791) skarżący może zgłosić do organu stosowny wniosek i podlegać on będzie rozpoznaniu w kolejnym postępowaniu administracyjnym. W związku z powyższym należy uznać, że nałożenie na skarżącego kary pieniężnej za wykonywanie przewozu drogowego bez uiszczenia wymaganej opłaty za przejazd po drogach krajowych jest zgodne z prawem i znajduje uzasadnienie w powołanych wyżej przepisach. Na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło