VI SA/Wa 1748/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2008 r. sprawy ze skargi W. N. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę Decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] cofającą skarżącemu, W. N. pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich. Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] grudnia 1999 r. sygn. akt: [...] skarżący, W. N. został skazany za spowodowanie, w związku z kierowaniem samochodem w stanie nietrzeźwości, wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym. Powyższe, w ocenie Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. pozwalało zaliczyć skarżącego do kategorii osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (ubia) (tekst jednolity z 2004 r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm.) a więc takich, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ubia cofnąć skarżącemu pozwolenie na broń myśliwską. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący zarzucił rozstrzygnięciu organu I instancji błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że zaobserwowano u niego negatywne tendencje w zakresie posiadania i korzystania z broni bez należytej staranności w przyszłości, oraz że charakteryzuje go skłonność do nadużywania alkoholu i nierzadko wywołana nim nadmierna porywczość dyskwalifikująca skarżącego i urealniająca obawę, że może użyć broni w celach niezgodnych z prawem. Dodatkowo, skarżący podniósł naruszenie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ubia poprzez ich zastosowanie, podczas gdy w jego ocenie przedmiotowe postępowanie nie wskazuje na wyczerpanie znamion ww. przepisów. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz dopuszczenie dowodu z kserokopii orzeczenia psychologicznego nr [...] z dnia [...] maja 2007 r. Argumentując swoje stanowisko skarżący potwierdził, iż spowodował, prowadząc samochód w stanie nietrzeźwości, wypadek drogowy, w wyniku którego śmierć poniosła jedna osoba. Zaznaczył jednak, że był to jedyny przypadek nadużycia przez niego alkoholu, a od zdarzenia minęło 9 lat. Dodał, iż od momentu odbywania kary pozbawienia wolności, swym zachowaniem dawał podstawę do pozytywnej oceny, o czym świadczy chociażby opinia jaką cieszy się w miejscu zamieszkania. Nie wykazuje skłonności do nadużywania alkoholu lub podobnych używek. Prawidłowo przechowuje broń. Załączona do akt sprawy negatywna opinia zarządu jego macierzystego koła łowieckiego [...] w S. podyktowana jest chęcią zemsty za zawiadomienie przez niego organów ścigania o popełnieniu przestępstwa przez jednego z członków koła oraz za żądanie rozliczenia się przez Zarząd ze składek członkowskich. Skarżący podniósł również, że w jego ocenie skazanie za przestępstwo z art. 177 § 1 i 2 kk. w zw. z art. 178 kk. nie może stanowić jedynej podstawy cofnięcia pozwolenia na broń. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje stanowisko w pierwszej kolejności organ powołał się na okoliczność, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] grudnia 1999 r. sygn. akt [...] skarżący został uznany za winnego popełnienia przestępstwa polegającego na spowodowaniu w stanie nietrzeźwości wypadku drogowego, w wyniku którego śmierć poniosła jedna osoba, a inne doznały obrażeń powodujących naruszenie czynności narządów ciała na czas powyżej 7 dni. Organ Policji podkreślił, iż ww. przestępstwo nie zostało wymienione bezpośrednio w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia, nie mniej jednak - jak każde inne - musi być brane pod uwagę przy ocenie osoby, która się go dopuściła, a posiada tak szczególne prawo, jakim jest pozwolenie na broń. Organ podkreślił ponadto, iż w chwili zdarzenia skarżący posiadał we krwi 1,81 % alkoholu, a więc przekroczył ponad trzykrotnie granicę stanu nietrzeźwości określoną w art. 115 § 16 pkt 1 kk. Stan jego nietrzeźwości był znaczny i dostrzegalny dla otoczenia, bowiem jego znajomy zaproponował, że to on poprowadzi samochód na co jednak skarżący nie wyraził zgody (k 45 akt administracyjnych), a następnie doprowadził do tragicznego w skutkach wypadku, wykonując ryzykowny ze względu na okoliczności zewnętrzne manewr wyprzedzania. W ocenie organu skarżący zachował się skrajnie nieodpowiedzialnie. Rozpoznając sprawę organ zwrócił uwagę na okoliczność, iż powyższe zdarzenie miało miejsce wiele lat temu i przez ten czas strona w miejscu zamieszkania cieszyła się pozytywną opinią oraz, że nie weszła ponownie w konflikt z prawem. Wspomniane dowody organ określił jednak mianem występujących niejako "w oderwaniu" od okoliczności omawianego przestępstwa. Organ podkreślił, iż czyn jakiego dopuścił się skarżący i za jaki został skazany prawomocnym wyrokiem sądu karnego jest wprawdzie czynem nieumyślnym co do skutków, to jednak kierowanie samochodem w stanie nietrzeźwości, stanowi świadome naruszenie zasad bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Skarżący zdawał sobie sprawę z mocno ograniczonych zdolności psychomotorycznych swego organizmu, a mimo to zajął miejsce za kierownicą samochodu, a wykonując ryzykowny manewr spowodował tragiczny w skutkach wypadek. Organ zaznaczył, iż pozwolenie na broń jest uprawnieniem szczególnym i mogą je posiadać jedynie osoby dające gwarancję, że będą dysponować bronią w sposób prawidłowy, przemyślany, ostrożny. Zaliczenie skarżącego do kręgu osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia, a zatem osób, w stosunku do których istnieje uzasadniona obawa możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, uzasadnione jest - mimo, iż ujawniło się to dopiero po kilku latach od zdarzenia i niezależnie od motywów, jakimi kierowały się władze jego macierzystego koła łowieckiego, informując o tym organ Policji, ciężarem gatunkowym popełnionego przez niego przestępstwa, a także oceną okoliczności jego popełnienia. Pozytywna opinia o stronie z miejsca zamieszkania oraz fakt prawidłowego przechowywania przez nią broni tej oceny nie zmieniają. Organ nadmienił, iż zatarcie skazania strony za to przestępstwo jeszcze nie nastąpiło, a zatem możliwa jest negatywna ocena w aspekcie możliwości zachowania przez stronę pozwolenia na broń palną myśliwską co jest zgodne z potrzebą ochrony interesu społecznego. Organ odniósł się również do negatywnej opinii o skarżącym sporządzonej przez władze macierzystego koła łowieckiego uznając, iż dowody zgromadzone w sprawie dają podstawę do poddania w wątpliwość obiektywizm tej opinii (k. 58-60), co wyklucza jej użyteczność w sprawie. Ponadto organ zwrócił uwagę na wątpliwą wartość dowodową przesłuchania świadka – [...], bowiem zastanowienie budzi fakt, iż pomimo upływu 9 lat ze szczegółami pamięta on przebieg wydarzeń, w tym zachowanie się W. N. bezpośrednio po wypadku. Użyte przez tego świadka stwierdzenie, iż "zawsze kojarzył W. N. jako osobę spokojną i kulturalną" wskazywać może na bliższą z nim znajomość, utrudniającą zachowanie obiektywizmu. W skardze na powyższą decyzję skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów prawa materialnego w tym art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ubia oraz przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 6 – 16 Kpa, art. 140 w zw. z art. 138 Kpa) i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Komendanta Głównego Policji oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący podniósł, iż organ w sposób dowolny przyjął, iż skazanie skarżącego kilka lat temu za przestępstwo z art. 177 § 1 i 2 w zw. z art. 178 kk.. tj. spowodowanie wypadku drogowego, w wyniku którego śmierć poniosła jedna osoba, a inne doznały obrażeń ciała, uzasadnia istnienie w stosunku do niego obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia. Skarżący nadmienił, że organy Policji cofnęły mu pozwolenie na broń myśliwską w wyniku intrygi osób trzecich, mimo iż przez 8 lat, jakie upłynęły od skazania go za wskazane przestępstwo, potrzeby takiej nie widziały. Podkreślił również, że nie ma skłonności do nadużywania alkoholu ani nie jest porywczy, co zdaje się sugerować organ I instancji w swej decyzji, odmawiając przy tym znaczenia dowodowego pozytywnej opinii z jego miejsca zamieszkania. Dostrzega w tym dowolność w ocenie materiału dowodowego, zaakceptowaną przez Komendanta Głównego Policji, który bezpodstawnie, zdaniem skarżącego, przyjął, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia zawiera otwarty katalog okoliczności mogących uzasadniać istnienie obawy możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a tym samym stanowić podstawę odmowy wydania bądź cofnięcia pozwolenia na broń. W przekonaniu skarżącego, istnieniu w jego przypadku tej obawy przeczy dostatecznie fakt używania broni zgodnie z prawem przez ponad 8 lat od czasu skazania go za wspomniane przestępstwo. Z tego samego powodu, zdaniem strony, nie można dać wiary podniesionemu przez władze jego macierzystego koła łowieckiego stwierdzeniu, że posiadanie przez niego broni może zagrażać bezpieczeństwu. Skarżący podniósł ponadto, iż organ administracji nie wspomniał w uzasadnieniu decyzji o wniesieniu przez skarżącego prywatnego aktu oskarżenia w sprawie o zniesławienie co w jego opinii narusza ciążący na organie obowiązek rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga wniesiona przez W. N. nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r. Nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B. z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] cofającą skarżącemu, W. N. pozwolenie na broń palną myśliwską do celów łowieckich wydana została z naruszeniem prawa. Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji pozwolenie na broń cofa się jeśli osoba, której pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Z kolei art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Należy podkreślić, iż organy uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. W związku z tym istnieje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń poprzez wydawanie ich tylko w sytuacjach uznanych za szczególne oraz cofanie takich pozwoleń w sytuacjach, gdy powyższy interes jest zagrożony. Niezależnie od powyższego trzeba zauważyć, że ocena czy w konkretnym przypadku takie szczególne obawy występują i czy są one uzasadnione, należy do organów Policji, zaś rolą Sądu jest kontrola, czy ocena ta nie nosi cech dowolności oraz, czy przy wydawaniu decyzji nie zostały naruszone przepisy prawa. W rozpoznawanej sprawie Sąd nie dopatrzył się przekroczenia tych granic. Zdaniem Sądu organy Policji właściwie zastosowały przepisy prawa materialnego oraz prawidłowo oceniły całokształt zgromadzonego materiału dowodowego. Bezspornym jest, iż prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w S. z dnia [...] grudnia 1999 r. sygn. akt [...] skarżący, W. N., został skazany za spowodowanie, w związku z kierowaniem samochodem w stanie nietrzeźwości, wypadku drogowego ze skutkiem śmiertelnym oraz, że skazanie za ten czyn nie uległo zatarciu. Podkreślić należy, iż czyn z art. 177 § 1 i 2 kk. w zw. z art. 178 kk. umieszczony przez ustawodawcę w rozdziale "przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji" - godzi w rzeczywistości w życie lub zdrowie ludzkie, czego dowodem jest tragiczny skutek wypadku, którego sprawcą był skarżący – zgon uczestniczki kolizji oraz obrażenia ciała u innych uczestników. Jak trafnie podkreślił organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, przepis art. 177 § 1 kk. (penalizujący typ podstawowy przestępstwa wypadku komunikacyjnego) odwołuje się - dla oceny obrażeń ciała, będących skutkiem określonego w nim przestępstwa - do treści art. 157 § 1 kk. (uszkodzenie ciała), a więc do przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, z którym ustawodawca związał bezpośrednio istnienie obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia. Pozostałe przestępstwa przypisane skarżącemu w wyroku karnym w ramach tzw. kwalifikacji kumulatywnej to art. 177 § 2 kk. penalizujący typ przestępstwa wypadku komunikacyjnego kwalifikowany poprzez skutek w postaci śmierci człowieka, a przepis art. 178 kk. – poprzez stan nietrzeźwości sprawcy. Wymaga podkreślenia, iż w chwili zdarzenia skarżący posiadał we krwi 1,81 % alkoholu, a więc przekroczył ponad trzykrotnie granicę stanu nietrzeźwości określoną w art. 115 § 16 pkt 1 kk. Stan jego nietrzeźwości był zatem znaczny. Brak zgody na propozycję, jaka padła ze strony znajomego, że to on poprowadzi samochód, z uwagi na nietrzeźwość skarżącego, dowodzi jego braku krytycyzmu wobec zaistniałej sytuacji. Podjęcie przez nietrzeźwego kierowcę ryzykownego ze względu na okoliczności zewnętrzne manewru wyprzedzania, Sąd ocenił jako przejaw brawury oraz skrajnej nieodpowiedzialności. Jak trafnie zauważył Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 88/06 - przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym. W przypadkach skazania za inne przestępstwa, niż wymienione wprost w katalogu zawartym w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zobiektywizowanie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. W ocenie Sądu jednakże organy Policji w sposób prawidłowy dokonały analizy całości stanu faktycznego towarzyszącego popełnieniu przestępstwa, a następnie w sposób właściwy zastosowały przepisy prawa materialnego. Odnosząc się do zarzutów skargi warto przypomnieć, że decyzja wydana w oparciu o art. 18 ust. 1 pkt 2 ubia jest decyzją mającą charakter związania administracyjnego, które charakteryzuje się tym, że organ administracji, w przypadku stwierdzenia określonego stanu faktycznego przewidzianego ustawą (w przedmiotowej sprawie jest to stan opisany w art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia), ma obowiązek cofnąć pozwolenie na broń. Należy jednak dodać, iż art. 15 ust. 1 pkt 6 ubia nie formułuje w sposób sztywny i jednoznaczny stanu faktycznego, będącego podstawą wydania decyzji związanej, lecz w sposób stwarzający w pewnej mierze właściwemu organowi administracji pole do oceny, czy stan faktyczny, od którego uzależnione jest zastosowanie normy prawa (tu – cofnięcie pozwolenia na broń) istnieje, czy nie. Ocena czy posiadacz broni, wobec którego toczy się postępowanie administracyjne o cofnięcie tej broni na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ubia, jest osobą co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wydana zostać musi w oparciu o zebrane w trakcie postępowania administracyjnego dowody. Jednym z takich dowodów są orzeczenia sądowe, w szczególności dotyczące skazania za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu lub informacje o toczących się postępowaniach karnych w takich sprawach. W tej sytuacji, w ocenie Sądu, skarżący słusznie został przez organ oceniony krytycznie z punktu widzenia przesłanki istnienia obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Stwierdzenie takie mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, do której organy Policji mają prawo na podstawie art. 80 k.p.a. Dokonana przez organ ocena nie nosi, wbrew twierdzeniom skarżącego, znamion dowolności i ma potwierdzenie w materiale dowodowym. Oceny powyższej nie zmienia fakt, iż skarżący od czasu popełnienia czynu cieszy się pozytywną opinią w miejscu zamieszkania oraz, że od tego czasu nie wszedł w konflikt z prawem. Zdaniem Sądu – już samo dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzić może uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie mógłby w przyszłości korzystać z posiadanej broni. Powyższe stanowisko znajduje potwierdzenie w orzecznictwie, gdzie Naczelny Sąd Administracyjny stanął na stanowisku, że "nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje tej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary" (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 stycznia 2003 r., III SA 1173/01). Należy podkreślić, iż w niniejszej sprawie organy Policji wykazały, iż po stronie skarżącego istnieją, poza faktem skazania, dodatkowe okoliczności potwierdzające wyżej opisaną obawę. Należy do nich skrajna nieodpowiedzialność wynikająca z okoliczności towarzyszących popełnieniu przestępstwa, znaczny stopień przekroczenia dozwolonej normy spożycia alkoholu i brawura, które doprowadziły do tragicznego w skutkach wypadku. W ocenie Sądu skarżący wykazał lekceważący stosunek do prawa. Od osób posiadających uprawnienie do posiadania broni należy oczekiwać poszanowania prawa i nieposzlakowanej opinii. Fakt naruszenia przez skarżącego porządku prawnego, skutkujący prawomocnym orzeczeniem sądu karnego, w kontekście dodatkowych przesłanek dotyczących cech osobowościowych skarżącego, uzasadnia ocenę, iż nie powinien on posiadać pozwolenia na broń. W związku z tym organ był zobligowany do wydania decyzji cofającej zezwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W tym stanie rzeczy bez wpływu na ostateczne rozstrzygnięcie pozostaje zarzucany w skardze brak w uzasadnieniu decyzji informacji o wniesieniu przez skarżącego prywatnego aktu oskarżenia w sprawie o zniesławienie, jak również okoliczności dotyczące pozytywnego zachowania po popełnieniu czynu przestępnego. Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja znajduje oparcie zarówno w przepisach ustawy o broni i amunicji jak również pozostaje w zgodzie z podstawowym celem ustawy nałożonym przez ustawodawcę, którym jest bezpieczeństwo i porządek publiczny. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odpowiada prawu i na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.