VI SA/Wa 1757/18
WyrokWSA w Warszawie2018-12-14
Skład orzekający: Grzegorz Nowecki, Sławomir Kozik, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewóz trzech śmigieł wiatraka jednym zespołem pojazdów nienormatywnych, przy posiadaniu zezwolenia kategorii VI, stanowi naruszenie przepisów Prawa o ruchu drogowym dotyczących przewozu ładunków niepodzielnych i pojazdów nienormatywnych?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz trzech śmigieł wiatraka jednym zespołem pojazdów nienormatywnych, przy posiadaniu zezwolenia kategorii VI, nie stanowi naruszenia przepisów Prawa o ruchu drogowym. Wskazano, że śmigła te, mimo że każde z osobna wymagałoby zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym ze względu na długość, nie są ładunkiem podzielnym w rozumieniu przepisów, a zezwolenie kategorii VI uprawniało do przewozu takiego ładunku. Błędna interpretacja organów administracji doprowadziła do niezasadnego nałożenia kary pieniężnej.Stan faktyczny
W sprawie nałożono karę pieniężną na przedsiębiorcę za przewóz trzech śmigieł wiatraka zespołem pojazdów, którego długość przekraczała dopuszczalne normy, ale mieściła się w zakresie zezwolenia kategorii VI. Organy uznały, że śmigła są ładunkiem podzielnym i zezwolenie kategorii VI nie uprawniało do przewozu trzech sztuk. Przedsiębiorca twierdził, że śmigła są niepodzielne co do długości, a zezwolenie kategorii VI było wystarczające. Sąd badał prawidłowość interpretacji przepisów dotyczących pojazdów nienormatywnych i ładunków niepodzielnych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Komendanta Stołecznego Policji oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Rejonowego Policji i umorzył postępowanie administracyjne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Protokolant spec. Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta [...] Policji [...] z dn. [...] kwietnia 2018 r.; 2. umarza postępowanie administracyjne; 3. zasądza od Komendanta Stołecznego Policji na rzecz skarżącego M. S. kwotę 1117 zł (tysiąc sto siedemnaście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowoadministracyjnego.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. [...] Komendant Rejonowy Policji [...] działając na podstawie art. 140aa ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.) oraz z ustaleniami protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] r. - nałożył karę pieniężną w wysokości: 5000 zł na M. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą S. z siedzibą w R.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] maja 2017 w [...] na trasie [...] ([...]) na wysokości ul. [...] funkcjonariusze Wydziału Ruchu Drogowego [...] zatrzymali do kontroli drogowej zespół pojazdów składający się z ciągnika samochodowego marki [...] o numerach rej. [...] z naczepą marki [...] o numerach rej. [...], którego kierowcą był pan R. B. Kierujący podczas kontroli okazał następujące dokumenty: prawo jazdy, dowody rejestracyjne pojazdów, licencję na wykonywanie międzynarodowego transportu drogowego rzeczy, dokumenty związane z wykonywanym przewozem, zezwolenie kategorii VI nr [...] na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres 24 miesięcy w terminie od 03.04.2017 roku do 03.04.2019 roku. Zespołem pojazdów przewożony był ładunek w postaci śmigieł wiatraka w ilości trzech oddzielnych sztuk spiętych pasami. Organ stwierdził, że jest to ładunek podzielny według definicji znajdującej się w art. 2 Prawo o ruchu drogowym. Transport miał miejsce na trasie międzynarodowej z [...] do miejscowości [...] na [...]. Podczas kontroli dokonano pomiaru długości i szerokości zespołu pojazdów wraz z ładunkiem przy pomocy pomiaru wstęgowego oznaczonego nr [...], posiadającego świadectwo legalizacji. Ładunek przewożony zespołem pojazdów nie wystawał poza obrys pojazdu. Wymiary zespołu pojazdów wyniosły 25,75 m długości oraz 2,55 m szerokości wraz z ładunkiem.
Organ I instancji uznał, że jak stanowi Dział II § 2 pkt 1 i 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, dopuszczalne wymiary zespołu pojazdów to długość: 16,5 m oraz szerokość: 2,55 m. W tym przypadku długość została przekroczona o 9,25 m. Z uwagi na przekroczenie dopuszczalnego wymiaru opisanego powyżej, zażądano od kierowcy okazania odpowiedniego zezwolenia. Kierowca okazał zezwolenie kategorii VI nr [...] na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres 24 miesięcy w terminie od 03.04.2017 r. do 03.04.2019 r. Ze względu na fakt, że zespołem pojazdów przewożony był ładunek podzielny, okazane zezwolenie nie upoważniało do przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym (art. 64 ust. 2 Ustawy Prawo o ruchu drogowym). Organ uznał, że odpowiednim dla rzeczywistych wymiarów do przejazdu po drodze, na której nastąpiło zatrzymanie pojazdu, jest zezwolenie min. kat. IV. Za brak takiego zezwolenia według art. 140ab ust. 2 Ustawy Prawo o ruchu drogowym przewiduje się karę pieniężną w wysokości 5000 zł.
Od powyższej decyzji M. S. wniósł odwołanie zarzucając zaskarżonej decyzji:
1. naruszenie art, 7, 8, 77 i 80 K.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na braku poczynienia ustaleń w przedmiocie wymiarów każdego z przewożonych przez skarżącego elementów wiatraka, co spowodowało, iż na skarżącego nałożona karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym, podczas, gdy skarżący legitymował się zezwoleniem kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego, nie przekroczył żadnej z norm wskazanych w zezwoleniu, a zatem był uprawniony do wykorzystania całej przestrzeni ładunkowej pojazdu z uwagi na niepodzielność ładunku w zakresie parametru długości;
2. naruszenie art. 7, 8, 77 i 80 K.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na braku poczynienia ustaleń w przedmiocie wartości nacisków osi kontrolowanego pojazdu lub jego masy całkowitej, co powoduje, że kontrolowany pojazd nie może zostać uznany za pojazd nienormatywny w świetle przepisu art. 2 pkt 35 a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. nr 10 poz. 18, dalej: PRD);
3. naruszenie art. 8 i art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak merytorycznego odniesienia się w treści zaskarżonej decyzji do wyjaśnień złożonych przez stronę w toku postępowania oraz do prezentowanej przez stronę argumentacji faktycznej i prawnej dotyczącej możliwości wykorzystania całej przestrzeni ładunkowej pojazdu w przypadku przewozu ładunku niepodzielnego co do długości;
4. naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 2 pkt 35 b PRD, poprzez bezzasadne przyjęcie, że przewożony przez skarżącego ładunek - trzy śmigła wiatraka o takich samych wymiarach długości, szerokości i masy, stanowi ładunek podzielny, podczas, gdy zgodnie z treścią przywołanego przepisu ładunkiem niepodzielnym jest taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków, zaś podzielnie ładunku w postaci trzech śmigieł wiatraka o takiej samej długości na poszczególne ładunki pojedynczych śmigieł spowoduje, iż transport każdego poszczególnego śmigła będzie musiał zostać wykonany osobnym środkiem transportu, posiadającym zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego, co jest sprzeczne z intencją ustawodawcy - zmniejsza natężenie ruchu pojazdów ponadnormatywnych i zminimalizuje wpływ ruchu pojazdów ponadnormatywnych na stan dróg i środowisko naturalne;
5. naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 2 pkt 35 a PRD poprzez bezzasadne przyjęcie, że kontrolowany zespół pojazdów stanowi pojazd nienormatywny, podczas gdy pojazdem takim jest zgodnie z brzmieniem przepisu jedynie pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi lub, którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy, zaś w stanie faktycznym niniejszej sprawy kontrolujący policjanci nie ustalili, jakie są naciski osi lub masa całkowita, a jedynie pojedynczy wymiar - parametr długości - był większy od parametru przewidzianego przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów;
6. naruszenie prawa materialnego, a to z przepisu art. 64 ust. 2 ustawy PRD poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący przewoził pojazdem nienormatywnym ładunek podzielny, co jest dozwolone tylko w przypadku dysponowania zezwoleniem na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii I lub II, podczas, gdy przewożony ładunek stanowił ładunek niepodzielny co do długości, a skarżący posiadał zezwolenie kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego, zatem do naruszenia prawa nie doszło.
Mając powyższe na względzie odwołujący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania, ewentualnie uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Ponadto wniesiono o przeprowadzenie dowodu z załączonych do odwołania odpisów wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lutego 2018 r. (sygn. Akt: VI SA/Wa 2252/17 i VI SA/Wa 2253/17) wraz z uzasadnieniami.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego Komendant Stołeczny Policji decyzją z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji nr [...] Komendanta [...] Policji [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. w przedmiocie nałożenia na odwołującego się kary pieniężnej w kwocie 5000 zł w związku z przewozem pojazdem nienormatywnym ładunku innego niż ładunek niepodzielny:
I. uchylił zaskarżoną decyzję w części, tj.
1) fragment powołujący podstawę prawną rozstrzygnięcia:
"Na podstawie art. 140aa ust. 1 i 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1 137 z późn. zm.). oraz z ustaleniami protokołu kontroli nr 1218/17 z dnia 26.05.2017 r.". i w tym zakresie orzekł, poprzez nadanie temu fragmentowi decyzji brzmienia:
"Na podstawie arf. 64 ust. 2 oraz art. 140aa ust. 1 - 2, ust. 3 pkt 1 w zw. z ań. 140ab ust. 1 pkt 2 w z w. z ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 z późn. zm.), oraz zgodnie z ustaleniami protokołu kontroli nr 1218/17 z dnia 26.05.2017r.".
2) część tabeli powołującą:
a) podstawę prawna, tj.:
"Na podstawie ort. 64 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137z późn. zm.)" i w tym zakresie orzekł, o nadaniu temu fragmentowi decyzji brzmienia:
"Na podstawie art. 64 ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137 z późn. zm.)",
b) opis naruszenia:
"Wykonywanie międzynarodowego przewozu drogowego niezgodnie z warunkami określonymi w zezwoleniu.
Ruch pojazdów nienormatywnych jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii wydanego w drodze decyzji administracyjnej przez właściwy organ."
i w tym zakresie orzekł, poprzez nadanie temu fragmentowi decyzji brzmienia:
"Zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.".
II) w pozostałym zakresie utrzymano zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu tej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż zaskarżona decyzja Komendanta [...] Policji [...] z dnia [...] kwietnia 2018 r. powinna ulec modyfikacji w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz zamieszczonej w niej tabeli. Jednocześnie Komendant Stołeczny Policji uznał, iż zaskarżona decyzja w pozostałym zakresie jest zasadna, aczkolwiek należało rozszerzyć argumentację jej uzasadnienia, zwłaszcza w zakresie stwierdzonego naruszenia.
Organ wskazał, że definicja pojazdu normatywnego została zamieszczona w art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca i 997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 201 7 r. poz. 1260 z późn. zm.), zwanej dalej "p.r.d.", stosownie do treści którego, pojazd nienormatywny (oznacza) - pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Skoro zatem przedmiotowy pojazd przekroczył dopuszczalną długość aż o 9,25 m., który to dopuszczalny wymiar został określony w art. 62 ust. 4a pkt 1 p.r.d. i wynosi dla tego pojazdu członowego - 16,50, to należy zaliczyć go do pojazdu nienormatywnego. Zresztą przedmiotowe odwołanie nie kwestionuje, iż kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym. Podkreślono, że dla uznania pojazdu za pojazd nienormatywny wystarczy spełnienie choćby jednej z wymienionych w art. 2 pkt 35a p.r.d. cech pojazdu nienormatywnego, a więc przekroczenie przez pojazd dopuszczalnego nacisku na os, bądź też przekroczenie dopuszczalnych wymiarów lub masy rzeczywistej. Zdaniem organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, iż kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym. Zgodnie z art. 2 pkt 35b p.r.d., ładunek niepodzielny (oznacza) - ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Z materiałów zgromadzonych w sprawie wynika jednoznacznie, iż kontrolowanym zespołem pojazdów przewożony był ładunek w postaci śmigieł wiatraka w ilości trzech oddzielnych sztuk. Zatem bezsprzecznie był to ładunek podzielny. Nie ulega bowiem wątpliwości fakt, że trzy śmigła wiatraka można było podzielić na trzy ładunki pod względem ilościowym bez narażenia na niewspółmiernie wysokie koszty. Przypomnieć należy, iż ryzyko powstania szkody i narażenie na niewspółmiernie wysokie koszty wiążą się z podziałem ładunku, a nie wykonywaniem przewozu. Bez znaczenia w świetle ww. przepisów pozostają koszty samego przewozu i związana z tym opłacalność, jak również podnoszone w odwołaniu zmniejszenie natężenia ruchu pojazdów ponadnormatywnych i zminimalizowania wpływu ruchu pojazdów ponadnormatywnych na stan dróg i środowisko naturalne. Zawsze bowiem możliwe jest skorzystanie z innych środków transportu jakim może być transport kolejowy.
Nie uzasadnione jest również powoływanie się na stanowisko przedstawione w piśmie Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] grudnia 2016 r., Stanowisko zawarte w ww. piśmie w żaden sposób nie wiąże innych organów władzy
publicznej i nie jest źródłem prawa. Indywidualna ocena została stanu faktycznego została dokonana w niniejszej sprawie. Jednocześnie zauważono, iż związanie Komendanta Stołecznego Policji tym stanowiskiem stanowiłoby naruszenie art. 87 Konstytucji RP.
W niniejszej sprawie ustalano, iż kontrolowany pojazd był pojazdem nienormatywnym ponieważ przewoził ładunek inny niż ładunek niepodzielny. Tym samym naruszono zakaz, o którym mowa w art. 64 ust. 2 p.r.d.
Zgodnie z art. 140aa ust. 1 p.r.d., za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.
Ponadto, zgodnie z art. 140ab ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 2 p.r.d., w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia - 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii lll-Vl. Zatem z treści art. 140ab ust. 2 p.r.d. wynika, że przy kwalifikowaniu naruszeń związanych z ustaleniem braku własć/we/ kategorii zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, którym przewożony jest ładunek podzielny, okoliczność w postaci prawnej niemożność/ uzyskania zezwolenia kategorii lll-VII nie ma żadnego znaczenia. Ustawodawca bowiem przyjął, że w takiej sytuacji nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia.
W zakończeniu uzasadnienia organ odwoławczy podkreślił, że nałożenie na odwołującego się kary pieniężnej w kwocie 5000 zł. w związku z przewozem pojazdem nienormatywnym ładunku innego niż ładunek niepodzielny było w pełni uzasadnione.
Na powyższą decyzję Komendanta Stołecznego Policji M. S. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika wniósł skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie.
Strona skarżąca zarzuciła powyższej decyzji:
1. naruszenie art, 7, 8, 77 i 80 k.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na braku poczynienia ustaleń w przedmiocie wymiarów każdego z przewożonych przez skarżącego elementów wiatraka, co spowodowało, it na skarżącego nałożono karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym z ładunkiem podzielnym, podczas, gdy skarżący legitymował się zezwoleniem kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego, nie przekroczył żadnej z norm wskazanych w zezwoleniu, a zatem był uprawniony do wykorzystania całej przestrzeni ładunkowej pojazdu z uwagi na niepodzielność ładunku w zakresie parametru długości;
2. naruszenie art. 7, 8, 77 i 80 k.p.a. poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego sprawy polegające na braku poczynienia ustaleń w przedmiocie wartości nacisków osi kontrolowanego pojazdu lub jego masy całkowitej, co powoduje, że kontrolowany pojazd nie może zostać uznany za pojazd nienormatywny w świetle przepisu art, 2 pkt 35 a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (t. j. Dz. U, z 2012 r. nr 10 poz. 18, dalej: PRD);
3. naruszenie art. 8 i art, 107 §3 k.p.a. poprzez brak merytorycznego odniesienia się w treści zaskarżonej decyzji do wyjaśnień złożonych przez stronę w toku postępowania oraz do prezentowanej przez stronę argumentacji faktycznej i prawnej dotyczącej możliwości wykorzystania całej przestrzeni ładunkowej pojazdu w przypadku przewozu ładunku niepodzielnego co do długości;
4. naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 2 pkt 35 b PRD, poprzez bezzasadne przyjęcie, że przewożony przez skarżącego ładunek- trzy śmigła wiatraka o takich samych wymiarach długości, szerokości i masy, stanowi ładunek podzielny, podczas, gdy zgodnie z treścią przywołanego przepisu ładunkiem niepodzielnym jest taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków, zaś podzielenie ładunku w postaci trzech śmigieł wiatraka o takiej samej długości na poszczególne ładunki pojedynczych śmigieł spowoduje, iż transport każdego poszczególnego śmigła będzie musiał zostać wykonany osobnym środkiem transportu, posiadającym zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego, co jest sprzeczne z intencją ustawodawcy- zmniejszenia natężenia ruchu pojazdów ponadnormatywnych i zminimalizowania wpływu ruchu pojazdów ponadnormatywnych na stan dróg I środowisko naturalne;
5. naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 2 pkt 35 a PRD poprzez bezzasadne przyjęcie, że kontrolowany zespół pojazdów stanowi pojazd nienormatywny, podczas gdy pojazdem takim jest zgodnie z brzmieniem przepisu jedynie pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi lub którego wymiary iub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy, zaś w stanie faktycznym niniejszej sprawy kontrolujący policjanci nie ustalili, jakie są naciski osi lub masa całkowita pojazdu, a jedynie pojedynczy wymiar- parametr długości- był większy od parametru przewidzianego przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r, w sprawie warunków technicznych pojazdów;
6. naruszenie prawa materialnego, a to przepisu art. 64 ust. 2 ustawy PRD poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący przewoził pojazdem nienormatywnym ładunek podzielny, co jest dozwolone tylko w przypadku dysponowania zezwoleniem na przejazd pojazdu nienormatywnego kategorii I lub II, podczas, gdy przewożony ładunek stanowił ładunek niepodzielny co do długości a skarżący posiadał zezwolenie kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego, zatem do naruszenia prawa nie doszło.
Z uwagi na powyższe naruszenia, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i umorzenie postępowania administracyjnego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Stołeczny Policji, wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej.
Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracyjny orzekając w sprawie nie naruszył prawa materialnego i obowiązujących przepisów procesowych w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Należy dodać, że zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja wydana przez organ I instancji naruszają przepisy prawa w stopniu uzasadniającym ich eliminację z porządku prawnego. Zdaniem Sądu działające w sprawie organy administracji dokonały błędnej interpretacji przepisów prawa dotyczących nałożenia kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez posiadania stosownego zezwolenia.
Kontrola drogowa przeprowadzona w niniejszej sprawie w dniu [...] maja 2017 r. wykazała, że zatrzymanym pojazdem wykonywany był transport drogowy trzech części wiatraka, na trasie międzynarodowej z [...] do [...]. Przeprowadzający kontrolę drogową funkcjonariusze nie przeprowadzili procedury ważenia zespołu pojazdów, nie ustalono wartości nacisków na osie ani masy całkowitej pojazdu, wykonując jedyne pomiary długości i szerokości zestawu wraz z ładunkiem: długość 25, 75 metra, szerokość 2, 55 metra.
Parametr długości przekraczał wartość ustaloną rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, natomiast nie przekraczał wartości dozwolonych w zakresie zezwolenia kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego. Kierowca okazał funkcjonariuszom zezwolenie kategorii VI nr [...] na przejazd pojazdu nienormatywnego na okres 24 miesięcy. W treści protokołu kontroli kontrolujący funkcjonariusze zaznaczyli, iż nie stwierdzono żadnych naruszeń, ponieważ zespół pojazdów nie przekraczał żadnego z parametrów określonych zezwoleniem kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego. Pomimo tego, wydano dyspozycję odholowania pojazdu wraz z ładunkiem na parking strzeżony. W treści protokołu kontroli wskazano nadto, iż "kierujący nie zgadza się z naszymi zarzutami co do podzielności przewożonego ładunku". W celu zwolnienia pojazdów z parkingu strzeżonego i kontynuowania przewozu strona zobowiązana została do uiszczenia opłaty za holowanie oraz przechowanie pojazdu na parkingu strzeżonym (niecały dzień) w łącznej wysokości 2742 zł. Ponadto, zatrzymanie pojazdu i skierowanie go na parking strzeżony spowodowało, że przewoźnik spóźnił się na umówiony termin rozładunku i został przez swego zleceniodawcę tj. litewską spółkę U. obciążony karą umowną za spóźnienie w wysokości 11.980 euro.
Decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. (znak: [...]) Komendant [...] Policji [...] nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5000 zł, jako podstawę wskazując art. 140 aa ust, 1 i 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz ustalenia protokołu kontroli. Decyzją z dnia [...] lutego 2018 r. Komendant Stołeczny Policji uchylił tę decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2018 r. Komendant [...] Policji [...] ponownie nałożył na skarżącego karę pieniężną w kwocie 5000 zł, wskazując, iż "w trakcie kontroli drogowej kierujący pojazdem powinien okazać zezwolenie na przejazd pojazdu nienormatywnego po drogach publicznych min. kategorii IV. Z uwagi na przewożenie ładunku podzielnego okazane zezwolenie nie upoważniało wykonującego przedmiotowy transport drogowy do przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym. Kierowca okazał zezwolenie kategorii VI, co uprawniało go do przewozu jednej sztuki ładunku, w tym przypadku jednego śmigła wiatraka."
W trakcie prowadzonego uzupełniająco postępowania dowodowego przesłuchano w charakterze świadka funkcjonariusza przeprowadzającego kontrolę, którego zeznania przytoczono również w treści uzasadnienia decyzji: "w trakcie kontroli zostały zmierzone długość i szerokość zespołu pojazdów wraz z ładunkiem. Waga nie była ustalana, gdyż nie było takiej potrzeby. Zezwolenie kategorii VI, jakie okazał kierowca wykonujący transport drogowy, nie było odpowiednie dla przewozu ładunku podzielnego zespołem pojazdów. Aby transport trzech śmigieł wiatraka turbinowego zespołem pojazdów mógł być zrealizowany w sposób prawidłowy, każde śmigło należałoby przewieźć osobno."
Na skutek złożonego odwołania Komendant Stołeczny Policji wydał dnia [...] lipca 2018 r. decyzję w zasadniczym zakresie podtrzymującą decyzję organu ! instancji, tj, co do zasadności nałożonej na skarżącą kary. Organ odwoławczy uznał, że każde ze śmigieł powinno być przewożone osobno, pomimo tego, że gdyby przewóz wykonywały trzy osobne pojazdy to wszystkie byłyby pojazdami nienormatywnymi.
Odnosząc się do zgromadzonego materiału dowodowego Sąd stwierdza, że kontrolowany pojazd wraz z ładunkiem nie przekraczał żadnego z parametrów określonych dla zezwolenia kategorii VI. Należy zaznaczyć, że każda z trzech przewożonych części wiatraka (śmigła) posiadała takie same wymiary - długość, szerokość i masę. Trzeba zauważyć, że podstawą przeprowadzonej kontroli nie były zarzuty dotyczące masy pojazdu i masa pojazdu nie została w trakcie kontroli ustalona, ponieważ pojazd wraz z ładunkiem nie został zważony. Wyłącznym powodem wszczęcia postępowania w stosunku do skarżącego oraz nałożenia kary pieniężnej było wyłącznie stwierdzenie, iż pojazd nienormatywny przewoził trzy części wiatraka, a nie jedną. Pojazd legitymował się zezwoleniem na przejazd kategorii VI, zaś ładunek zajmował całą przestrzeń ładunkową naczepy, w szczególności w zakresie długości.
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę uznaje, że całkowicie słuszne jest stanowisko zajęte w interpretacji prawnej udzielonej przez Departament Transportu Drogowego Ministerstwa Infrastruktury I Budownictwa z dnia [...] grudnia 2016 r. Dla Sądu oczywistym jest, że gdy pojazdem nienormatywnym przewożony jest ładunek długich elementów, niepodzielnych co do długości, w liczbie większej niż jedna sztuka, to przejazd taki jest możliwy na podstawie uzyskania zezwolenia odpowiedniej kategorii, o ile pozostałe parametry techniczne pojazdu nie przekraczają wartości dopuszczalnych. Taka właśnie sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie. Skarżący przewoził ładunek trzech śmigieł wiatrowych niepodzielnych co do długości. Wykorzystując całą przestrzeń ładunkową naczepy, skarżący przewoził jednocześnie trzy śmigła, przy czym ładunek nie przekraczał żadnego z innych parametrów (podkreślić należy, że w trakcie kontroli drogowej ustalono ponadto jedynie szerokość pojazdu, zaniechano natomiast poczynienia ustaleń co do pozostałych parametrów; ładunek nie przekraczał jednak parametru dozwolonej masy całkowitej ani nacisków na osi). Skarżący posiadał i okazał w trakcie kontroli stosowne zezwolenie (kategorii VI) na przejazd pojazdu nienormatywnego. Tym samym, skarżący był w pełni uprawniony do wykorzystania pełnej przestrzeni ładunkowej przy przewozie ładunku niepodzielnego co do długości w liczbie większej niż jedna sztuka, nie przekroczono bowiem żadnych innych (prócz długości) parametrów pojazdu.
W niniejszej sprawie zatem, nie normatywność pojazdu wykonującego przewóz determinowała wyłącznie długość przewożonego ładunku - określająca niepodzielność ładunku w tym zakresie (odnośnie długości nie zaś ilości sztuk). Jednym pojazdem ponadnormatywnym przewożono trzy elementy wiatraka (śmigła), posiadające taką samą długość, która powodowała, że na przewiezienie każdej części konieczne byłoby uzyskanie zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego, W tej sytuacji przewiezienie trzech części jednym pojazdem, z wykorzystaniem całej przestrzeni ładunkowej, na podstawie zezwolenia na przejazd kategorii VI nie stanowi naruszenia zakazu przewożenia pojazdem nienormatywnym ładunków podzielnych. Inne rozumienie tego przepisu powodowałoby konieczność przewiezienia każdego śmigła oddzielnym pojazdem nienormatywnym, które to rozwiązanie wydaje się absurdalne, a ponadto niezgodne z intencją ustawodawcy, który dąży do zminimalizowania wpływu przewozu największych ładunków na stan dróg oraz środowisko naturalne. Przedstawiona w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji argumentacja organu jest zatem zdaniem Sądu błędna. Z jednej strony organ wskazuje, że odpowiednim dla rzeczywistych wymiarów do przejazdu po drodze, na której nastąpiło zatrzymanie, jest zezwolenie kategorii min. IV i za brak takiego zezwolenia nakłada karę pieniężną w wysokości 5000 zł, z drugiej zaś zauważa, że kierowca okazał zezwolenie kat. VI, ale uprawniało go ono do przewozu wyłącznie jednego śmigła. Odnosząc się zatem do formułowanego przez organ argumentu dotyczącego podzielności przewożonego ładunku, trzeba przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 64 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II. Definicja ładunku niepodzielnego została zawarta w art. 2 pkt 35 b ustawy p.r.d. i zgodnie z jej treścią ładunkiem niepodzielnym jest ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Z kolei zgodnie z treścią art. 2 pkt 35 pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Wskazuję, że w świetle treści przytoczonych przepisów ustawy organ kontrolny dokonał niewłaściwej oceny stanu faktycznego, co spowodowało błędne zastosowanie przepisu art. 64 ust. 2 ustawy i nałożenie kary pieniężnej. Skarżący przewoził trzy śmigła wiatraka, o identycznych parametrach długości. W trakcie kontroli nie wykonano ważenia zespołu pojazdów wraz z ładunkiem, nie ustalono zatem nacisków na osie ani masy całkowitej zestawu.
W celu stwierdzenia, że kontrolowany pojazd jest pojazdem nienormatywnym, organ oparł się jedynie o wyniki pomiaru szerokości, długości i wysokości pojazdu, przy czym tylko jeden z nich tj. wynik pomiaru długości pojazdu miałby uchybiać wartościom określonym rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych pojazdów (przy czym wynik ten mieścił się w zakresie okazanego przez skarżącego zezwolenia kategorii VI na przejazd pojazdu nienormatywnego). W treści art. 2 pkt 35a p.rd. wyraźnie wskazano, że chodzi o przekroczenie dopuszczalnych wymiarów (liczba mnoga). Tym samym brak jest jakichkolwiek podstaw by twierdzić, że kontrolowany pojazd spełniał znamiona pojazdu nienormatywnego.
Sąd podzielił stanowisko strony skarżącej o braku podstaw do argumentacji, iż przewóz każdego profilu winien być wykonany odrębnym pojazdem nienormatywnym z uwagi na długość każdego profilu. Każde z przewożonych przez skarżącego śmigieł wiatraka było na tyle długie, że na jego przewóz konieczne byłoby uzyskanie zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego. W tej sytuacji sprzeczne z zasadami logiki i z intencją racjonalnego ustawodawcy jest żądanie, by każdy poszczególny element niepodzielny co do długości przewozić odrębnym pojazdem nienormatywnym.
Biorąc pod uwagę błędną interpretację przepisów, zastosowaną przez orzekające w sprawie organy administracji, Sąd doszedł do wniosku, że konieczne jest uchylenie obu wydanych w sprawie decyzji oraz umorzenie postępowania administracyjnego bowiem brak jest podstaw do jego prowadzenia.
Powyższe wynika z faktu, że w sprawie niniejszej nie doszło do wykonywania przewozu pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd orzekł w myśl art. 145 § 1 ust. 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 3 p.p.s.a.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło