VI SA/Wa 1771/20

WyrokWSA w Warszawie2020-12-29

Skład orzekający: Danuta Szydłowska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Joanna Wegner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia można nałożyć karę pieniężną na załadowcę, jeśli okoliczności sprawy wskazują, że miał on wpływ lub godził się na powstanie naruszenia?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia może być nałożona na załadowcę, jeśli organy administracji wykażą, że miał on wpływ lub godził się na powstanie naruszenia. W przypadku, gdy załadowca jest profesjonalnym podmiotem, producentem ładunku, i dokonuje załadunku, ma wiedzę o jego wadze i właściwościach, a mimo to pojazd przekracza dopuszczalne normy, można uznać, że miał on wpływ na powstanie naruszenia. Brak przedstawienia przez załadowcę dowodów wskazujących na brak wpływu na załadunek lub okoliczności niezależne od niego, które spowodowały naruszenie, potwierdza jego odpowiedzialność.
Stan faktyczny
Funkcjonariusz Policji zatrzymał do kontroli pojazd ciężarowy, który po zważeniu okazał się nienormatywny ze względu na przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej oraz nacisku na osie. Pomimo braku zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, Prezydent nałożył karę pieniężną na spółkę H. Sp. z o.o. jako załadowcę. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym brak wpływu na powstanie naruszenia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Sędzia WSA Joanna Wegner po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi H. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] czerwca 2020 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę W dniu [...] kwietnia 2018 r. na drodze wojewódzkiej nr [...] (ul. [...] w rejonie nr [...]) funkcjonariusz Policji zatrzymał do kontroli samochód ciężarowy marki [...] o nr rej.[...]. W związku z przypuszczeniem przekroczenia dopuszczalnych parametrów wymiarowo - wagowych funkcjonariusz doprowadził pojazd na stanowisko kontrolne zlokalizowane przy ul. [...] w [...] i przekazał kontrolerom Wydziału Kontroli Pasa Drogowego Zarządu Dróg Miejskich wraz z dowodami rejestracyjnymi, wypisem z licencji przewoźnika drogowego oraz prawem jazdy kierowcy celem dokonania dalszej kontroli. Na stanowisku kontrolnym zmierzono wymiary i wagę pojazdu oraz naciski na poszczególne osie. Pomiarów dokonano przy użyciu sprzętu pomiarowego posiadającego aktualne świadectwa legalizacji, które przedstawiono osobie kontrolowanej. Mogła ona także uczestniczyć w procedurze pomiarowej. Do wykonywania pomiarów statycznych nacisków poszczególnych osi użyto wag [...] , które ułożone były na jezdni w strefie ważenia. Dodatkowo użyte do tych pomiarów były podkłady wyrównujące, wobec tego sąsiadujące osie ważonego pojazdu znajdowały się na tej samej wysokości co oś ważona. Została sporządzona dokumentacja fotograficzna kontrolowanego pojazdu oraz protokół nr [...] w którym zapisano wyniki wykonanych pomiarów. Protokół został podpisany przez osobę kontrolowaną. Zarząd Dróg Miejskich zawiadomieniem o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie nr [...] z dnia [...] maja 2018 r. poinformował stronę, że przed wydaniem decyzji może - zgodnie z art. 10 Kpa - zapoznać się z dokumentacją i wypowiedzieć się co do zaistniałej sytuacji w dniu [...] marca 2018 r. w terminie 7 dni od otrzymania zawiadomienia. W dniu [...] maja 2018 r. strona nadesłała e-maila w którym poinformowała, że nie użytkuje pojazdu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...]. Decyzją z dnia [...] lipca 2018r. nr [...] Prezydent [...] działając na podstawie art. 104 i art. 107 kpa, art. 140aa, 140ab i 140ac ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 ze zm.) wymierzył [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. karę pieniężną w wysokości 5 000,00 zł za przejazd w dniu [...] kwietnia 2018 r. pojazdu nienormatywnego (samochód ciężarowy marki [...] o nr rej.[...]) po drodze publicznej - wojewódzkiej nr [...] (ul. [...] w rej. nr [...]) bez zezwolenia. W uzasadnieniu organ wskazał, że ze zgromadzonego materiału wynika, że przedsiębiorstwo [...] Sp. z o. o. było załadowcą. Załadowca powinien sprawdzić, czy pojazd po załadunku pozostanie normatywny i będzie mógł poruszać się po drogach publicznych. Nieokreślenie masy ładunku oraz brak zważenia pojazdu wskazuje na godzenie się załadowcy na powstanie naruszeń. Biorąc pod uwagę przepisy art. 41 ustawy o drogach publicznych z dnia 21 marca 1985 r. Dz. U. z 2017 r. poz. 2222 ze zm.), a także rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.) stwierdzono następujące przekroczenia określonych w nich norm: 1. dopuszczalna masa całkowita wskazana w dowodzie rejestracyjnym kontrolowanego pojazdu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wynosi 25 000 kg. Pomierzona podczas kontroli rzeczywista masa całkowita przedmiotowego pojazdu wraz z przewożonym ładunkiem po odjęciu błędów ważenia wyniosła 26 400 kg, 2. dopuszczalny nacisk na drodze, którą poruszał się przedmiotowy pojazd w momencie zatrzymania do kontroli drogowej, wynosi 8 000 kg. Stwierdzony nacisk osi drugiej kontrolowanego pojazdu wyniósł 9 350 kg. oraz nacisk osi czwartej wy niósł 9 250 kg. Kontrolowany pojazd był więc pojazdem nienormatywnym. Stwierdzone parametry wymiarowo - wagowe kontrolowanego pojazdu odpowiadają parametrom zapisanym w załączniku nr 1 do prd dla zezwolenia kategorii VI, o którym mowa w art. 64d prd. Organ wskazał, ze zgodnie z art. 140aa ust. 1 prd za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej. W wyżej opisanym przypadku należy zastosować karę za brak zezwolenia kategorii VI, której wysokość określa art. 140ab, ust. 1, pkt 2 Prd. Organ zaznaczył, że przeanalizowano możliwość zastosowania wobec strony art. 189f kpa, jednak nie znaleziono uzasadnienia dla poprzestania na pouczeniu. Pismem z dnia [...] sierpnia 2018r. spółka wniosła odwołanie, zarzucając organowi I instancji naruszenie : 1) przepisów postępowania art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 kpa przez nienależyte zebranie i nierozważenie materiału dowodowego w sprawie, a w konsekwencji przypisanie odpowiedzialności odwołującej (załadowcy) mającej decydujący i bezpośredni wpływ na powstanie naruszenia polegającego na przejeździe po drodze publicznej pojazdem ponadnormatywny; 2) art. 140aa ust. 3 pkt 2 prd poprzez niewłaściwe zastosowanie do stanu faktycznego sprawy. Decyzją z dnia [...] czerwca 2020r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., po rozpatrzeniu odwołania [...] Sp. z o.o, z/s w W. od decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2018r. nr [...] w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej w wysokości 5.000,00 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym po drodze publicznej - drodze wojewódzkiej nr [...] ul. [...] w rej. Nr [...] w [...], bez wymaganego zezwolenia, orzekło o utrzymaniu zaskarżonej decyzji w mocy. W uzasadnieniu organ poza przytoczeniem obowiązujących przepisów dotyczących zakazu poruszania się pojazdami nienormatywnymi bez zezwolenia wskazał również na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (dalej TSUE) z dnia 21 marca 2019r. w sprawie C-127/17. Organ zauważył, że TSUE podkreślił, że z art. 41 ustawy o drogach publicznych co do zasady wynika, że wszystkie pojazdy bez względu na ruch, w którym uczestniczą o maksymalnym nacisku osi napędowej nieprzekraczającym wartości 11,5 t objęte są zakresem ograniczeń wynikających z art. 41 ust. 2 i ust. 3 ustawy o drogach publicznych, zaś pojazdy nieprzekraczające maksymalnego nacisku pojedynczej osi wynoszącego 10 t, objęte są zakresem ograniczeń wynikających z art. 41 ust. 2 pkt 2 i ust. 3 ww. ustawy. Zniesienie zaś wskazanych ograniczeń w ruchu tych pojazdów - to jest zarówno w ruchu międzynarodowym, jak i w ruchu krajowym - wymaga spełnienia warunku posiadania specjalnego płatnego zezwolenia niepozostającego w jakimkolwiek związku ze stanem (stopniem uszkodzenia) dróg publicznych lub ich odcinków. Reasumując, Kolegium stwierdziło, że sprzeczne z Dyrektywą Rady nr 96/53 z dnia 25 lipca 1996r. było przyjęcie możliwości obniżenia kryterium dopuszczalnych nacisków osi, na niektórych z dróg do 10 t lub nawet 8 t - jak w rozpoznawanej sprawie. Wszystkie pojazdy winny mieć zagwarantowane prawo poruszania się po drogach bez zezwolenia do granicznej wartości nacisków: 11,5 t. Tym samym w świetle postanowień wyroku TSUE z dnia 21 marca 2019r. organy administracji powinny odnieść stwierdzone w trakcie kontroli przekroczenie nacisku pojedynczej osi napędowej kontrolowanego pojazdu do wartości 11,5 t, co wynika z pkt 3.4.1. w zw. z pkt 2.2.1. załącznika I do dyrektywy 96/53/WE, nie zaś do wartości 8 t. Biorąc powyższe pod uwagę, oraz ustalenia kontroli Kolegium uznało, że w niniejszej sprawie nie doszło do przekroczenia w zakresie dopuszczalnego nacisku o wartości 11,5 t - żadnej z osi. Jak wynika z protokołu nacisk na oś II wynosił 9,35 t po odjęciu tolerancji, zaś na oś III 9,25 t po odjęciu tolerancji. Organ zauważył, że jak wynika z protokołu, procedura ważenia pojazdu odbyła się, zgodnie z zaleceniami producenta wag w trybie pomiaru dynamicznego, przy udziale kierującego pojazdem, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych przez kompetentny organ i jej wyniki są w pełni wiarygodne. Zarówno miejsce ważenia, jak i użyta waga legitymowała się ważnymi świadectwami legalizacji (w aktach sprawy). Powyższe dokumenty, jak wynika z protokołu kontroli, zostały okazane kontrolowanemu kierowcy przed dokonaniem ważenia. Również miejsce ważenia zostało zmierzone oraz zatwierdzone - jako prawidłowo położone względem pochylenia terenu stanowisko pomiarowe - przez uprawnionego geodetę. Kolegium Odwoławcze podkreśliło, że wiarygodnym i rzeczywistym obrazem parametrów zatrzymanego pojazdu jest pomiar dokonany w toku kontroli drogowej na zalegalizowanych urządzeniach pomiarowych, w miejscu ważenia legitymującym się dokumentem potwierdzającym spełnienie wszelkich warunków koniecznych do wykonywania pomiarów nacisków osi oraz masy pojazdów, jak miało to miejsce w niniejszej sprawie. A te w sprawie nie budzą zastrzeżeń. Z protokołu kontroli załączonego do akt niniejszej sprawy wynika, że to kierowca pojazdu osobiście, uczestniczył w wykonywaniu pomiarów i odczytywał wraz z kontrolerem wyniki wskazań wag, nie wnosił uwag do protokołu, a jego treść została mu odczytana i otrzymał jego kopię, a zatem poprawność wyników kontroli znajduje oparcie w materiale dowodowym. Organ wskazał, że rzeczywista masa całkowita pojazdu wynosiła 26,40 t i przekraczała dopuszczalną wynikającą z dowodu rejestracyjnego o 1,40 t. Tym samym istniała podstawa do nałożenia kary. W przypadku stwierdzenia naruszeń, organ ma obowiązek nałożenia stosownej kary pieniężnej i od obowiązku tego organ administracji odstąpić nie może. W tym zakresie przede wszystkim podkreślić trzeba, że odpowiedzialność za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, ma charakter kaskadowy. Z podmiotowego punktu widzenia możliwa jest więc odpowiedzialność nawet wszystkich uczestników przewozu naruszającego normy dotyczące przeciążenia pojazdu - tak podmiotu wykonującego sam przewóz, jak i załadowcy. Organ podkreślił, że jak dokumentują to zdjęcia, załadowany przez [...] Sp. z o.o. ładunek - beton komórkowy (przez nią też wyprodukowany) był przewożony na paletach fabrycznie opakowanych przez spółkę. Trudno zatem w tych okolicznościach sprawy, uwzględniając protokół kontroli oraz dokumentację fotograficzną uznać, że spółka nie miała na wpływu lub nie godziła się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu. Spółka będąca profesjonalnym podmiotem, producentem przewożonego ładunku, wykonując ten załadunek miała pełną wiedzę na jego temat w zakresie właściwości, ilości, wagi, powinna zatem dokonać załadunku tak by nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe. Winna była zatem zweryfikować masę całkowitą pojazdu i ustalić dopuszczalne normy pojazdu. Dokonując załadunku własnego towaru mogła wcześniej uzgodnić lub ustalić z przewoźnikiem możliwość sprawdzenia wymaganej prawem dopuszczalnej masy załadowanego pojazdu. Spółka nie przedstawiała również jakiegokolwiek dowodu mogącego wskazywać, że w toku procesu załadunku lub już po nim, zaistniały tego typu obiektywne i niezależne, okoliczności które spowodowały powstanie naruszenia, a na wystąpienie których, tak nie miała wpływu i nie mogła przewidzieć zaistnienia takich okoliczności. Brak jest ze strony spółki jakiegokolwiek dowodu świadczącego, iż nie miała wpływu na załadunek własnego towaru zapakowanego fabrycznie na paletach, powodujący w konsekwencji przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdu. W ocenie Kolegium nie zasadne jest więc twierdzenie spółki, że organ nie przeprowadził postępowania dowodowego. Pismem z dnia [...] lipca 2020r. [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. wniosła do WSA w Warszawie skargę na powyższą decyzję, zarzucając: 1) naruszenie przepisów postępowania - tj. art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 kpa, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na niezebraniu całokształtu materiału dowodowego i niewszechstronnym rozważeniu zebranego materiału dowodowego w kontekście odpowiedzialności skarżącej jako załadowcy, pominięciu dokumentu [...] z dnia [...] kwietnia 2018 roku, braku dążenia do zebrania i rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego wobec automatycznego przyjęcia odpowiedzialności skarżącej, co w konsekwencji doprowadziło o błędnych ustaleń dotyczących przypisanej odpowiedzialności, 2) naruszenie prawa materialnego - tj. art. 140aa ust. 3 pkt 2 p.r.d., które miało wpływ na wynik sprawy, polegające na niewłaściwym zastosowaniu i przyjęciu, że skarżąca miała wpływ i godziła się na powstanie naruszenia, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy i dowody nie pozwalały na wyprowadzenie takiego wniosku, a także pominięciu okoliczności, iż odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd jest pierwszorzędna. W związku z powyżej podniesionymi zarzutami strona wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej tj. decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] lipca 2018r. oraz zasądzenie od organu zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi strona rozwinęła podniesione zarzuty wskazując, że organ automatycznie przyjął, że podmiotem wyłącznie odpowiedzialnym za wskazane naruszenia była skarżąca. Organ wybiórczo ustalił stan faktyczny sprawy, opierając się wyłącznie ma faktach przemawiających na niekorzyść skarżącej, przez co naruszył także normę wynikającą z art. 77 § 1 k.p.a. W ocenie skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] w sposób niewłaściwy zastosowało w niniejszej sprawie również art. 140aa ust. 3 pkt 2 p.r.d. zgodnie z którym, karę pieniężną nakłada się na podmiot wykonujący czynności ładunkowe, jeżeli wykonał te czynności w sposób powodujący przekroczenie któregokolwiek z wymiarów, nacisków osi lub masy całkowitej pojazdu lub zespołu pojazdów, w stosunku do wartości dopuszczalnych lub wartości określonych w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia. Powyżej wskazane naruszenie doprowadziło do przyjęcia, iż skarżąca miała wpływ i godziła się na powstanie naruszenia, podczas gdy okoliczności niniejszej sprawy i dowody nie pozwalały na wyprowadzenie takiego wniosku. Samorządowe Kolegium odwoławcze w [...] nie wzięło także pod uwagę faktu, iż odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd jest pierwszorzędna. Zgodnie bowiem z art. 140aa ust. 3 pkt 2 p.r.d. przypisanie załadowcy odpowiedzialności jest możliwe jedynie w wypadku, gdy okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstałe naruszenie. Z załączonego przez skarżącą dokumentu do akt sprawy, tj. dokumentu [...] z dnia [...] kwietnia 2018 roku, jednoznacznie wynika, że skarżąca poczyniła niezbędne czynności uniemożliwiające przypisanie jej odpowiedzialności. Organ pominął fakt, iż karę pieniężną nakłada się także na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d). Odpowiedzialność organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę czy spedytora - wykonujących inne czynności związane z przewozem drogowym - ma odmienny charakter niż odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd i jest odrębna od odpowiedzialności przewoźnika, dlatego też przewoźnik nie może zwolnić się od odpowiedzialności własnej jedynie przez wskazywanie na nieprawidłowe załadowanie towaru przez załadowcę. Odpowiedzialność przewoźnika jest w tym układzie pierwszorzędna. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wojewódzki Sąd Administracyjny ocenia zaskarżony akt administracyjny z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, obowiązującymi w dacie jego wydania. W świetle powyższych kryteriów skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 5.000 złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VI. Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dmc pojazdu. Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. 2020 poz.110 zwanej dalej prd), pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Natomiast w myśl art. 140aa ust. 1 prd, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 prd). Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] kwietnia 2018 r. na drodze wojewódzkiej nr [...] (ul. [...] w rejonie nr [...]) funkcjonariusz Policji zatrzymano do kontroli samochód ciężarowy marki [...] o nr rej. [...]. W związku z przypuszczeniem przekroczenia dopuszczalnych parametrów wymiarowo – wagowych skierowano pojazd na stanowisko kontrolne zlokalizowane przy ul. [...] w [...]. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego stwierdzono przekroczenie rzeczywista masa całkowitej pojazdu, która wynosiła 26,40 t i przekraczała dopuszczalną wynikającą z dowodu rejestracyjnego o 1,40 t. Podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Wobec powyższych ustaleń stwierdzić należy, że kontrolowany pojazd był nienormatywny z uwagi na przekroczenie dmc. A zatem organy prawidłowo stwierdziły wykonywanie przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii VI, z uwagi na wielkość stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń. Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 2 karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 5000 zł za brak zezwolenia kategorii III-VI. Podkreślenia wymaga, że w przedmiotowej sprawie kara pieniężna nałożona została na załadowcę co umocowanie znajduje w postanowieniach art. 140 aa ust. 1 i 3 p.r.d., zgodnie z którym za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 (tej ustawy), lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej (ust. 1). Karę tę nakłada się na: 1) podmiot wykonujący przejazd; 2) podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1 (ust. 3). Z treści wskazanego przepisu art. 140 aa ust. 1 i 3 p.r.d. wynika, że kara za przejazd po drogach publicznych pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia lub z naruszeniem jego warunków jest zawsze nakładana na podmiot wykonujący przejazd (tj. na przewoźnika), a jedynie w ściśle określonych sytuacjach może być także nałożona na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora. Odpowiedzialność tych podmiotów (w tym załadowcy) ma odmienny charakter niż odpowiedzialność podmiotu wykonującego przejazd (przewoźnika) i jest niezależna od jego (przewoźnika) odpowiedzialności. Możliwość nałożenia kary pieniężnej na załadowcę powstaje bowiem wyłącznie wtedy, gdy okoliczności (sprawy) lub dowody wskazują, że miał on wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w art. 140 aa ust. 1 p.r.d. Z przytoczonej regulacji wynika więc, że w przypadku podmiotów określonych w art. 140 aa ust. 3 pkt 2 p.r.d ich odpowiedzialność nie ma charakteru bezwzględnego, zatem samo stwierdzenie wystąpienia naruszenia nie jest wystarczającą podstawą do nałożenia kary pieniężnej na te podmioty. W omawianej sytuacji właściwy organ musi wykazać, że okoliczności sprawy lub dowody wskazują na wpływ lub godzenie się organizatora transportu, nadawcy, odbiorcy, załadowcy lub spedytora na powstanie naruszenia warunków przewozu, przy czym chodzi tu o wpływ lub godzenie się o charakterze realnym i bezpośrednim. W ocenie sądu w okolicznościach niniejszej sprawy i prawidłowo ustalonego stanu faktycznego rozpatrywanej sprawy organy wydające decyzje w I i II instancji wywiązały się z obowiązku tego wykazania, prawidłowo ustalając wystąpienie przesłanki nałożenia na skarżącą jako nadawcę/załadowcę ww. kary pieniężnej. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że podczas przeprowadzonych kontroli stwierdzono, iż kontrolowany pojazd był nienormatywny. Skarżąca, kwestionując swoją odpowiedzialność, podnosi w skardze, że nie miała wpływu i nie godziła się na powstanie stwierdzonych naruszeń. Powyższego nie potwierdza jednak zgromadzony w sprawie materiał dowodowy z którego wynika, że załadowany przez [...] Sp. z o.o. ładunek - beton komórkowy (przez nią też wyprodukowany) był przewożony na paletach fabrycznie opakowanych przez spółkę. Trudno zatem w tych okolicznościach sprawy, uwzględniając protokół kontroli oraz dokumentację fotograficzną uznać, że spółka nie miała na wpływu lub nie godziła się na powstanie naruszenia obowiązków lub warunków przewozu. Spółka będąca profesjonalnym podmiotem, producentem przewożonego ładunku, wykonując ten załadunek miała pełną wiedzę na jego temat w zakresie właściwości, ilości, wagi, powinna zatem dokonać załadunku tak by nie narażać się na negatywne konsekwencje finansowe. Winna była zatem zweryfikować masę całkowitą pojazdu i ustalić dopuszczalne normy pojazdu. Dokonując załadunku własnego towaru mogła wcześniej uzgodnić lub ustalić z przewoźnikiem możliwość sprawdzenia wymaganej prawem dopuszczalnej masy załadowanego pojazdu. Jak słusznie zauważył organ skarżąca spółka nie przedstawiała również jakiegokolwiek dowodu mogącego wskazywać, że w toku procesu załadunku lub już po nim, zaistniały tego typu obiektywne i niezależne, okoliczności które spowodowały powstanie naruszenia, a na wystąpienie których, tak nie miała wpływu i nie mogła przewidzieć zaistnienia takich okoliczności. Brak jest ze strony spółki jakiegokolwiek dowodu świadczącego, iż nie miała wpływu na załadunek własnego towaru zapakowanego fabrycznie na paletach, powodujący w konsekwencji przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdu. W trakcie kontroli drogowej nie okazano również dokumentu na który powołuje się strona skarżąca tj. [...] przez skarżącą. Kontrola wykazała przekroczenie masy całkowitej kontrolowanego pojazdu. Mimo powyższego załadowca umożliwił wyjazd takiego pojazdu na drogę publiczną. Przez wpływ należy rozumieć bezpośredni i realny związek przyczynowy pomiędzy stwierdzonym naruszeniem, a zachowaniem podmiotu wykonującego przejazd. Załadowanie przez załadowcę zbyt dużej ilości towaru było warunkiem koniecznym ale i wystarczającym do powstania naruszenia. Ponadto załadowca powinien zawsze upewnić się czy podmiot wykonujący przejazd posiada zezwolenie, a ponadto sprawdzić, czy pojazd nie przekracza dopuszczalnych norm. Skoro ustawodawca przewidział możliwość nałożenia kary pieniężnej na nadawcę/załadowcę za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia określonego przepisami, to należy uznać, że obowiązkiem tych podmiotów jest udokumentowanie chociażby próby podjęcia realnych działań w zakresie sprawdzenia czy załadowany pojazd nie jest nienormatywny. Reasumując, stwierdzić należy zdaniem sądu, że argumenty zawarte w skardze skutecznie nie zakwestionowały ustalonego w sprawie stanu faktycznego, zawierają jedynie polemikę ze stanowiskiem organu, co nie jest wystarczające do zwolnienia się przez przedsiębiorcę z odpowiedzialności za stwierdzone nieprawidłowości. Sąd nie znalazł podstaw, aby zakwestionować czynności organów administracji publicznej podejmowanych w toku niniejszej sprawy, a zmierzających do jej wyjaśnienia. W szczególności Sąd uznał, że zostały wyczerpująco zbadane wszelkie istotne w sprawie okoliczności, które poprzedzono przeprowadzeniem stosownych dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że organy uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach, zgodnie z art. 6 k.p.a. i w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło