VI SA/Wa 1793/11
WyrokWSA w Warszawie2011-11-10
Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Grażyna Śliwińska, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem nie zgłoszonym do licencji, z użyciem taksometru, oznaczeń przedsiębiorcy na pojeździe oraz urządzenia technicznego na dachu, stanowi naruszenie prawa, jeśli przewóz miał charakter okazjonalny?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły stan faktyczny i prawny, stwierdzając naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem nie zgłoszonym do licencji, z użyciem taksometru, oznaczeń przedsiębiorcy oraz urządzenia technicznego na dachu, stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej. Sąd podkreślił, że celem przepisów jest odróżnienie przewozów okazjonalnych od taksówkowych i ochrona rynku przed nieuczciwą konkurencją.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nałożenia kary pieniężnej na J. P. za wykonywanie transportu drogowego pojazdem nie zgłoszonym do licencji oraz za naruszenie zakazów dotyczących używania taksometru, umieszczania oznaczeń przedsiębiorcy na pojeździe i umieszczania urządzeń technicznych na dachu. Skarżący kwestionował ustalenia organów, twierdząc m.in. że urządzenie na dachu było jedynie plastikową puszką, a w pojeździe znajdował się drogomierz, a nie taksometr. Organy obu instancji utrzymały w mocy decyzję o nałożeniu kary, uznając naruszenia za udowodnione.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...][...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Komendant Policji decyzją z dnia [...] czerwca 2011 r. nr [...][...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, ze zm.), art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007 r. Nr 125 poz. 874 ze zm.), dalej cyt. jako ustawa o transporcie drogowym, oraz l.p. 1.2, 2.9.1, 2.9.2 i 2.9.3 załącznika do ww. ustawy o transporcie drogowym, po rozpatrzeniu odwołania J. P., od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] grudnia 2010 r., o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 zł (po ograniczeniu) - utrzymał zaskarżoną decyzję w całości w mocy.
Powyższą karę nałożono za wykonywanie transportu drogowego pojazdem nie zgłoszonym do licencji, (8.000 zł), a także wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazów: umieszczania i używania taksometru w pojeździe (5.000 zł), umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy (5.000 zł) oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych (5.000 zł).
Karę nałożono w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu [...] lutego 2010 r., w W. na ul. [...] dokonano kontroli drogowej pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...], kierowcą był M. F. W trakcie kontroli stwierdzono, że na dachu pojazdu umieszczony był baner reklamowy z napisem: [...] przewóz osób [...]. Urządzenie to nie było podświetlane. Na boku pojazdu umieszczony był numer [...] oraz naklejka z napisem [...] przewóz osób [...]. W pojeździe znajdowała się kasa fiskalna i elektroniczne urządzenie - drogomierz [...] nr [...]. Wykonano dokumentację fotograficzną. Kierowca przesłuchany w charakterze świadka zeznał, że pojazd, którego jest współwłaścicielem, użycza firmie T., w której jest zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Potwierdził, że na dachu znajduje się urządzenie z napisem "[...]". Numer telefonu umieszczony na drzwiach pojazdu jest numerem do firmy T. Potwierdził, iż zlecenia na przewóz osób otrzymuje drogą radiową z centrali firmy, osobom przewożonym wystawia paragon fiskalny z kasy fiskalnej, kwota wyświetlana jest na drogomierzu, który przelicza przejechaną drogę na sumę do zapłaty. W aktach sprawy znajduje się wydruk z kasy fiskalnej, który wskazuje na firmę T. Na dowód w sprawie wykonano też kopie okazanego wypisu nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób wydanego na "O.", dowodu rejestracyjnego pojazdu, identyfikatora oraz prawa jazdy kierowcy. Jak wynika z załącznika do protokołu kontroli nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r., podczas kontroli stwierdzono następujące naruszenia:
- wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, z wyłączeniem taksówek,
- wykonywanie przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu:
- umieszczania lub używania w pojeździe taksometru,
- umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy,
- umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.
Pismem z dnia [...] lutego 2010 r. zawiadomiono J. P. (dalej jako strona, skarżący) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego dotyczącego stwierdzonych podczas kontroli drogowej naruszeń.
Strona pismem z dnia [...] marca 2010 r. zaprzeczyła stwierdzonym naruszeniom przepisów ustawy o transporcie drogowym, wskazała, że organ nie ustalił stanu faktycznego w sprawie, podczas kontroli nie zgromadzono dowodów wskazujących na wykonywanie okazjonalnego przewozu osób, protokół kontroli został sporządzony wadliwie i bez należytej staranności i nie może on być dowodem w sprawie. Strona wniosła o przeprowadzenie dowodu w postaci przesłuchania w charakterze świadka pasażerów, którzy mieli być przewożeni w dniu kontroli, dokonanie oględzin skontrolowanego samochodu, opinii biegłego na okoliczność stwierdzenia czy zamontowane na pojeździe urządzenie techniczne było lampą i czy miało cechy jakiegokolwiek innego urządzenia technicznego w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. c ustawy o transporcie drogowym, dopuszczenie dowodów z dokumentów w postaci zaświadczenia właściwego operatora sieci telefonicznej na okoliczność, czy J. P. jest abonentem numeru wskazanego w protokole. Podniósł, iż urządzenie zamontowane w pojeździe jest drogomierzem a nie taksometrem.
Postanowieniem z dnia [...] marca 2010 r. organ I instancji nie uwzględnił wniosków dowodowych zgłoszonych przez stronę uzasadniając odmowę tym, że okoliczności mające być udowodnionymi zostały już udowodnione innymi dowodami.
Organ I instancji uzyskał od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] informację, iż J. P. została cofnięta licencja na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób nr [...], w aktach znajduje się decyzja SKO w [...] z dnia [...] grudnia 2009 r. o utrzymaniu w mocy decyzji Prezydenta W. z dnia [...] stycznia 2008 r. o cofnięciu licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób nr [...].
Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. Komendant Rejonowy Policji [...] nałożył na J. P. karę pieniężną w wysokości 15.000 zł.
Skarżący wniósł odwołanie od powyższej decyzji, żądając jej uchylenia w całości i przekazania sprawy do ponownego rozstrzygnięcia. Do odwołania załączono opinię dr A. C. dotyczącą interpretacji terminu "urządzenie techniczne" oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 lipca 2006 r. sygn. akt VI SA/Wa 1360/05.
Po rozpatrzeniu odwołania, Komendant Policji decyzją z dnia [...] września 2010 r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wskazał, iż licencja, którą okazano podczas kontroli została cofnięta. Skarżący posiada inną licencję, wydaną przez Prezydenta W., która uprawniała go do wykonywania przewozu. Organ I instancji w ponownie wydanej decyzji powinien uwzględnić ten fakt.
W toku postępowania ustalono (pismo Biura Działalności Gospodarczej i Zezwoleń Urzędu Miasta W. z [...] sierpnia 2010 r.), że skarżący posiadał - na dzień kontroli - licencję nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób, kontrolowany pojazd nie został zgłoszony do tej licencji.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r. Nr [...] Komendant Rejonowy Policji [...], działając na podstawie art. 93 ust. 3 ustawy o transporcie drogowym nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 23.000 zł. Jednocześnie na podstawie art. 92 ust. 2 pkt 1 ww. ustawy nałożoną karę ograniczył do kwoty 15.000 zł.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, domagając się jej uchylenia w całości oraz przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez organ I instancji. W treści odwołania zakwestionował dowody przeprowadzone przez organ jako dowody wystarczające do uznania odpowiedzialności skarżącego. Zaznaczył, iż prowadzi działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego rzeczy pojazdami o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 t, a przewozy osób mają charakter incydentalny. Podniósł, iż podczas kontroli w pojeździe nie znajdowała się żadna osoba, co jego zdaniem, wyklucza możliwości przyjęcia, że był to przewóz okazjonalny. W ocenie strony, kontrolowanie paragonów fiskalnych przez policję jest niezgodne z art. 89 w zw. z art. 87 ustawy o transporcie drogowym, a co za tym idzie stan faktyczny sprawy, w tym określenie strony postępowania, nie może zostać ustalony w oparciu o paragon fiskalny. Nawiązując do treści art. 75 ww. ustawy określającego zakres, w jakim mogą być wykorzystane wyniki kontroli do formułowania wniosków o wszczęcie postępowania, skarżący wskazał, iż w jego ocenie, niemożność wszczęcia postępowania innego niż określone w ww. katalogu oznacza niezgodność z prawem w przypadku wszczęcia postępowania o innym charakterze. Nie jest w oparciu o ww. przepis możliwe wszczęcie postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Kara pieniężna może zostać wymierzona jedynie podczas kontroli drogowej. Dodatkowo skarżący postawił zarzut wadliwego sporządzenia protokołu kontroli.
Odnosząc się do stwierdzonych w toku kontroli naruszeń odwołujący podkreślił, iż na dachu pojazdu nie umieszczono lampy lub innego urządzenia technicznego, a jedynie plastikową puszkę bez żarówek i zasilania, natomiast zainstalowane w pojeździe urządzenie było drogomierzem a nie taksometrem. Podniósł, iż nazwa, adres i telefon nie były oznaczeniami skarżącego. Powyższe, w ocenie strony, czyni zarzut naruszenia art. 18 ust 5 lit. a, b i c ustawy o transporcie drogowym niezasadnym.
Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, Komendant Policji uznał, iż wbrew twierdzeniom strony materiał dowodowy zgromadzony w sprawie został zebrany w sposób należyty i wystarczający dla potwierdzenia, iż ww. naruszenia miały miejsce i dawały podstawę do wymierzenia kary pieniężnej.
Rozpatrując odwołanie organ II instancji, odwołując się do treści art. 5 ustawy o transporcie drogowym oraz l.p. 1.2, l.p. 2.9.1, l.p. 2.9.2 oraz l.p. 2.9.3 załącznika do ww. ustawy, a także po ponownej analizie zebranego materiału dowodowego w sprawie podkreślił, iż strona przedmiotowego postępowania została określona w sposób prawidłowy. W sytuacji, gdy przedsiębiorca zamierza wykonywać okazjonalny transport osób, musi posiadać licencję przewozową, do której należy zgłosić pojazdy wykonujące usługi transportowe. Wskazał, że w trakcie kontroli kierowca okazał do kontroli wypis nr [...] z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego, wystawionej na O., natomiast wydruk z kasy fiskalnej potwierdza zarejestrowanie kasy na J. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą T. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że skarżący posiada również licencję nr [...], lecz kontrolowany pojazd nie został do niej zgłoszony, czym naruszył art. 14 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym. Organ odwoławczy wskazał, iż z materiału dowodowego bezsprzecznie wynika, iż przewoźnikiem było przedsiębiorstwo "O." z siedzibą w W., ul. [...], które wykonywało przewóz osób i ewidencjonowało przychody osiągnięte z tego tytułu.
Uzasadniając zarzut naruszenia zakazu o którym mowa w art. 18 ust. 5 lit. a ustawy o transporcie drogowym, organ podkreślił, iż fakt wyposażenia kontrolowanego pojazdu nie będącego taksówką osobową w taksometr potwierdzają: zgromadzona w aktach dokumentacja fotograficzna, zeznania kierującego pojazdem, który został przesłuchany w charakterze świadka oraz paragon fiskalny z kasy współpracującej z taksometrem. Z zebranej dokumentacji fotograficznej i protokołu przesłuchania kierującego wyraźnie wynika, iż na podstawie wskazanego urządzenia i wskazań na jego wyświetlaczu, kierujący rozlicza się z pasażerem po wykonaniu usługi przewozowej i pobiera kwotę pieniężną wskazaną na wyświetlaczu powyższego urządzenia. Przyjmując, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z taksometrem, organ odwołał się do treści § 3 pkt 20 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r., obowiązującego w dniu kontroli pojazdu, z którego wynika, iż taksometr to przyrząd pomiarowy przeznaczony do pomiaru czasu trwania kursu pojazdu i obliczania długości przebytej drogi na podstawie sygnału dostarczonego przez nadajnik sygnału długości drogi oraz obliczania i wyświetlania opłaty za kurs na podstawie obliczonej długości lub zamierzonego czasu trwania kursu.
Komendant Policji stwierdził, iż doszło do naruszenia art. 18 ust. 5 lit. b ustawy, w którym określono katalog elementów, które nie mogą być umieszczane na pojeździe. Elementy te zostały określone alternatywnie, zatem umieszczenie jednego z tych elementów skutkuje odpowiedzialnością administracyjną. Podkreślił, iż ustawodawca posługuje się określeniem "nazwa" a nie "firma" przedsiębiorcy wykonującego transport drogowy. Odnosząc się do kwestii naruszenia przez przewoźnika zakazu umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych organ stwierdził, iż ze sporządzonej w trakcie kontroli dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, iż na dachu pojazdu znajdowało się urządzenie będące nośnikiem reklamy i spełniające funkcję przekazania pewnej informacji. W świetle powyższego twierdzenie strony, że nie jest to urządzenie techniczne nie zasługuje na uwzględnienie.
Odnosząc się do wniosku strony o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż zgodnie z art. 135 kpa, organ odwoławczy może w uzasadnionych przypadkach wstrzymać natychmiastowe wykonanie decyzji. W ocenie organu, w rozpatrywanej sprawie nie zachodzą jednak uzasadnione przesłanki (takie jak np. prawdopodobieństwo wadliwości decyzji organu pierwszej instancji, czy wywołanie przez wykonanie decyzji nieodwracalnych skutków prawnych), które powodowałyby konieczność wstrzymania wykonalności zaskarżonej decyzji. W związku z powyższym, wniosek strony nie może zostać uwzględniony.
Reasumując organ odwoławczy uznał, że zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, iż w sprawie doszło do naruszenia przepisów art. 14 ust. 1 i art. 18 ust. 5 lit. a, b i c ustawy o transporcie drogowym, co dawało podstawę do nałożenia na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 23.000 złotych, zgodnie z załącznikiem l.p. 1.2, 2.9.1 2.9.2 oraz 2.9.3 do ustawy o transporcie drogowym, która to kara została ograniczona do 15.000 zł.
Skarżący zaskarżył powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zarzucając jej naruszenie:
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 75 ustawy o transporcie drogowym poprzez wydanie decyzji w postępowaniu nieznanym ustawie;
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 92 ust. 2 ustawy o transporcie drogowym poprzez nałożenie kary pieniężnej w drodze decyzji administracyjnej, podczas gdy ustawa obliguje organ do nałożenia kary tylko podczas kontroli drogowej lub kontroli w przedsiębiorstwie;
- art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 89 w zw. z art. 87 ustawy o transporcie drogowym poprzez posłużenie się przez organy kontrolujące - celem przypisania naruszenia skarżącemu - dokumentami, do których kontroli ani wykorzystania organy te uprawnień nie posiadają;
- art. 7 oraz 77 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego;
- art. 18 ust. 5 lit. c ustawy o transporcie drogowym przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji bezzasadne przyjęcie, iż: plastikowa puszka zamontowana na dachu pojazdu jest lampą lub innym urządzeniem technicznym w rozumieniu niniejszego przepisu, że na pojeździe umieszczono oznaczenia z nazwą, adresem lub telefonem skarżącego;
- art. 8, 14 oraz 92 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym w zw. z pkt. 1.2. załącznika do ww. ustawy poprzez niewłaściwe zastosowanie powyższych przepisów i nałożenie kary pieniężnej za wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji.
Skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji z uwagi na rażące naruszenie prawa skutkujące jej nieważnością, ewentualnie o jej uchylenie z uwagi na fakt naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy.
W treści skargi skarżący podtrzymał argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji I instancji.
W odpowiedzi na skargę Komendant Policji wniósł o jej oddalenie. podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądowoadministracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także p.p.s.a.).
Skarga analizowana przez Sąd w kontekście podanych wyżej kryteriów kontroli decyzji administracyjnych podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja pierwszoinstancyjna nie naruszają prawa. W działaniu organów wydających decyzję Sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości, zarówno gdy idzie o ustalenie stanu faktycznego sprawy, jak i o jego prawną ocenę w świetle zastosowanych przepisów prawa.
W ocenie Sądu, organy obu instancji, powołując się na prawidłowo zebrany w toku postępowania i wyczerpujący materiał dowodowy, zasadnie uznały, że w dniu kontroli skarżący wykonywał przewóz okazjonalny w krajowym transporcie drogowym osób pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą z naruszeniem zakazu: umieszczania lub używania w pojeździe taksometru, umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy oraz umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń, co wyczerpało znamiona naruszeń określonych w art. 18 ust. 5 lit. a, b i c ustawy o transporcie drogowym, a także wykonywał transport drogowy pojazdem niezgłoszonym do licencji.
Należy wskazać, iż w myśl art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym krajowy transport drogowy oznacza podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przewozu osób lub rzeczy pojazdami samochodowymi zarejestrowanymi w kraju, za które uważa się również zespoły pojazdów składające się z pojazdu samochodowego i przyczepy lub naczepy, na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, przy czym jazda pojazdu, miejsce rozpoczęcia lub zakończenia podróży i przejazdu oraz droga znajdują się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Na podejmowanie i wykonywanie transportu drogowego, jako gospodarczej działalności usługowej, stosownie do art. 5 ust. 1 ustawy wymagane jest uzyskanie odpowiedniej licencji.
Stosownie do przepisu art. 6 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, licencji wymaga również wykonywanie transportu drogowego taksówką. Udzielana jest ona przedsiębiorcy, po spełnieniu warunków podanych w tym przepisie na określony pojazd i obszar obejmujący: gminę, gminy sąsiadujące - po uprzednim zawarciu przez nie porozumienia, miasto st. Warszawę - związek komunalny (art. 6 ust. 4 ustawy).
Organy orzekające w sprawie prawidłowo uznały, iż skarżący wykonywał działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego osób pomimo, iż w chwili kontroli w zatrzymanym pojeździe nie znajdował się żaden pasażer. Zgodnie z art. 2 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 ze zm.), działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły.
O wykonywaniu działalności gospodarczej w zakresie świadczenia usług przewozu przez skarżącego przedsiębiorcę świadczy fakt, iż kontrolowany pojazd został oznaczony w sposób jednoznacznie wskazujący, że wykonywany jest nim przewóz osób. Przedsiębiorca poprzez umieszczone na pojeździe oznaczenia wykazuje zamiar zawarcia umowy z potencjalnym pasażerem o odpłatne wykonanie usługi przewozu. Do uznania za działalność gospodarczą nie jest konieczne faktyczne wykonanie usługi, ale sam fakt, iż jest ona oferowana i możliwa do realizacji.
Według ustaleń organów dokonanych w niniejszym postępowaniu skarżący posiadał licencję nr [...] uprawniającą do wykonywania krajowego transportu drogowego osób, licencja wystawiona została na rzecz "O." J. P. Wypisem z tej licencji legitymował się podczas kontroli kierujący pojazdem. Skarżący posiadał także licencję na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób nr [...], której wypisu nie okazano w czasie kontroli. Kontrolowany pojazd nie został również zgłoszony do tejże licencji. Jak wynika z wydruku z kasy fiskalnej, oznaczeń na kontrolowanym pojeździe oraz zeznań przesłuchanego w charakterze świadka kierowcy pojazdu usługi przewozu wykonywane były przez skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą "T.". Osoba fizyczna może prowadzić kilka różnych działalności gospodarczych i dla ich oznaczenia posługiwać się różnymi nazwami. Jako podmiot jest to ta sama osoba fizyczna jednak, różne jej działania dotyczyć mogą różnych prowadzonych przez nią przedsiębiorstw. Na podstawie zgromadzonych w sprawie dowodów organy uznały, iż w momencie kontroli przedmiotowym pojazdem wykonywane były przewozy na rzecz skarżącego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "T.", ustalenie to w ocenie Sądu znajduje oparcie w materiale dowodowym zgromadzonym w sprawie. Jednocześnie nie zmienia ono faktu, iż stroną postępowania administracyjnego był J. P. jako osoba prowadząca działalność gospodarczą, zaś posłużenie się w decyzji nazwą, pod którą działalność jest prowadzona obok imienia i nazwiska strony jedynie precyzuje, której z prowadzonych przez skarżącego działalności przedmiotowa decyzja dotyczy.
W tej sytuacji organ prawidłowo ustalił, że adresatem decyzji o nałożeniu kary pieniężnej jest skarżący J. P.
Posiadana przez skarżącego licencja niewątpliwie nie spełniała warunków określonych w art. 6 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym dla licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Nie była bowiem wydana na kontrolowany pojazd oraz nie precyzowała, zgodnie z tym przepisem - obszaru, na którym przedsiębiorca był uprawniony do świadczenia usług transportowych osób. Zatem licencja ta uprawniała wyłącznie do wykonywania przewozów okazjonalnych zdefiniowanych w art. 4 pkt 11 ustawy o transporcie drogowym, jako przewóz osób, który nie stanowi przewozu regularnego, przewozu regularnego specjalnego albo przewozu wahadłowego, gdyż nie odpowiadała warunkom licencji "taksówkowej".
Tymczasem ustawodawca wyraźnie wskazał w art. 5 ust. 1 powołanej ustawy, iż na wykonywanie transportu drogowego wymagana jest odpowiednia licencja, do otrzymania, której przedsiębiorca musi spełniać konkretne warunki, inne dla licencji na przewozy okazjonalne oraz inne dla licencji "taksówkowej" (art. 6 ustawy o transporcie drogowym). W następstwie tej regulacji zostały ograniczone uprawnienia dla przedsiębiorców wykonujących działalność gospodarczą na podstawie licencji uprawniającej do przewozów okazjonalnych w stosunku do przedsiębiorców wykonujących przewozy osób na podstawie licencji na przewozy taksówką, co znalazło wyraz w dyspozycji przepisu art. 12 ust. 1b ustawy, według którego licencja na krajowy transport drogowy osób nie uprawnia do wykonywania transportu drogowego taksówką.
Konsekwencją zróżnicowania przewozów okazjonalnych i przewozów wykonywanych na podstawie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką było wprowadzenie w ustawie o transporcie drogowym art. 18 ust. 5 lit. a, b i c, zgodnie z którym przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się:
a) umieszczania i używania w pojeździe taksometru,
b) umieszczania w pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy, a także
c) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych.
Dokonując nowelizacji powołanych przepisów w lipcu 2005 r. ustawodawca kierował się potrzebą wyraźnego odróżnienia pojazdów nie będących taksówką od taksówek, a zarazem potrzebą stosownej ochrony działających na rynku licencjonowanych przewoźników taksówkowych, działających w oparciu o licencje wydane na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym; szło tu wyraźnie o ochronę przed nieuczciwą konkurencją ze strony podmiotów działających bez licencji taksówkarskiej i wykonujących przewozy osób w sposób okazjonalny na podstawie posiadanych ogólnych licencji na wykonywanie transportu drogowego osób, wydanych na podstawie art. 5 ust. 1 cyt. ustawy.
Na gruncie powołanych przepisów ustawy taksometr oraz sposób oznaczania pojazdu, wskazane w art. 18 ust. 5 lit. a, b i c ustawy o transporcie drogowym, należą ewidentnie do cech charakterystycznych pojazdów służących do świadczenia usług przewozu osób w ramach licencji taksówkowej. W tej sytuacji inni przedsiębiorcy, którzy nie posiadają licencji taksówkowej, nie mogą - zgodnie z powołanym przepisem ustawy - wykonywać usług pojazdem, który swymi cechami ewidentnie przypomina, czy też sugeruje transport drogowy osób taksówką.
Zdaniem Sądu konsument korzystający z przewozu nie może być wprowadzany w błąd i musi mieć pewność, że wchodząc do samochodu oznaczonego jako taksówka, korzysta z usług przedsiębiorcy, który ma stosowną licencję na transport drogowy osób taksówką.
Sąd uznał za nietrafne zarzuty skargi podważające prawidłowość ustaleń dokonanych przez organy co do umieszczania w pojeździe taksometru, umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy a także umieszczenia na dachu pojazdu urządzenia technicznego. Fakty te bowiem ustalone zostały w sposób jednoznaczny w wyniku czynności kontrolnych pojazdu, potwierdzonych w protokole kontroli, którego treść koresponduje ze zgromadzoną w aktach administracyjnych sprawy dokumentacją fotograficzną skontrolowanego pojazdu, tak że organy miały prawo uznać po stronie skarżącego wykonywanie przewozu okazjonalnego z naruszeniem zakazów określonych w przepisach ww. art. 18 ust. 5 lit. a, b i c ustawy o transporcie drogowym.
Należy przy tym zauważyć, że drobiazgowe uregulowanie kwestii związanych z wyposażeniem taksówek nastąpiło w Rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32, poz. 262 ze zm.).
W rozdziale 7 stanowiącym o warunkach dodatkowych dla taksówki, w zakresie w jakim jest to niezbędne na potrzeby niniejszej sprawy stwierdzono:
§ 24 ust.1 pkt 8 Taksówkę wyposaża się w dodatkowe światło z napisem "TAXI", odpowiadające następującym warunkom:
a) rozmieszczenie: na dachu,
b) barwa: biała lub żółta samochodowa z czarnymi napisami widocznymi z przodu i z tyłu pojazdu; w taksówce bagażowej napis może być widoczny tylko z przodu pojazdu,
c) połączenia elektryczne: światło może być włączone wówczas, gdy taksometr jest wyłączony, niezależnie od włączenia innych świateł i położenia urządzenia umożliwiającego pracę silnika; włączenie lub wyłączenie taksometru powinno powodować równoczesne odpowiednio wyłączenie lub włączenie światła,
d) powinno być widoczne po zapadnięciu zmroku z odległości co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystości powietrza.
2. Dopuszcza się uzupełnienie światła, o którym mowa w ust. 1 pkt 8, o dwa światła migające barwy żółtej samochodowej, umieszczone po obu stronach lampy we wspólnej obudowie. Światła te mogą być włączane i wyłączane odrębnym wyłącznikiem przez kierowcę taksówki w razie zagrożenia jego bezpieczeństwa.
3. Dopuszcza się stosowanie dodatkowych lamp z napisami określającymi firmę, jej telefon lub inne dane dodatkowo identyfikujące taksówkę, odpowiadających następującym warunkom:
1) rozmieszczenie: na dachu, symetrycznie z lewej i z prawej strony światła z napisem "TAXI";
2) barwa: biała lub żółta samochodowa;
3) nie mogą one utrudniać czytelności i widoczności napisu "TAXI".
4. Dopuszcza się stosowanie dodatkowych oznaczeń zawierających nazwę miejscowości, herb miejscowości, numer boczny oraz inne oznaczenia identyfikujące miejscową taksówkę, pod warunkiem, że są one zgodne z ustaleniami obowiązującymi na obszarze danych gmin lub związku komunalnego.
Uprzedzając dalsze rozważania, gdzie dokonano wykładni użytych w art. 18 ust. 5 lit c ustawy o transporcie drogowym pojęć " lampa" oraz "inne urządzenie techniczne" w tym miejscu należy wskazać, że analiza przytoczonych uregulowań prawnych prowadzi do wniosku, iż dla wywołania wrażenia podobieństwa pojazdu wykonującego przewóz okazjonalny do taksówki w zakresie opisanym normą zawartą w art. 18 ust. 5 lit. c ustawy o transporcie drogowym wystarczy umieszczenie lampy na dachu pojazdu wykonującego przewóz okazjonalny, niezależnie od tego czy lampa ta jest faktycznie podłączona do instalacji elektrycznej.
Kwestia widoczności światła po zapadnięciu zmroku (§ 24 ust. 1 pkt 8 lit. d) powołanego Rozporządzenia) co sugeruje, że lampa na dachu taksówki musi być podłączona do instalacji elektrycznej, w żadnym razie nie przeczy stanowisku, że brak jest podstaw do twierdzenia, iż w pojazdach wykonujących przewóz okazjonalny konieczne jest faktyczne podłączenie przedmiotowej lampy (czy też innego urządzenia technicznego) do instalacji elektrycznej. Należy bowiem uwzględnić, że w przypadku taksówek został ustalony szczegółowy sposób podłączenia światła z napisem TAXI do instalacji elektrycznej współpracującej z taksometrem a zatem uregulowanie dotyczące kwestii widoczności tego światła odnosi się wyłącznie do wzmiankowanej kategorii pojazdów tj. taksówek.
Z literalnego brzmienia przepisu art. 18 ust. 5 lit c ustawy o transporcie drogowym wynika, iż każda lampa jest urządzeniem technicznym, natomiast nie każde urządzenie techniczne jest lampą. Lampą jest "urządzenie wytwarzające światło kosztem energii spalania lub energii elektrycznej". Lampą nazywa się źródło światła (lampa zasadnicza) wraz z oprawą oświetleniową (źródło: Encyklopedia PWN). Przy czym, jak już wyżej wywiedziono, brak fizycznego podłączenia lampy do wewnętrznej instalacji elektrycznej samochodu nie pozbawia takiego urządzenia przymiotu lampy. Samo podłączenie do instalacji elektrycznej jakiegokolwiek urządzenia technicznego nie powoduje, że urządzenie to wytwarza światło. Światło wytwarza jedynie urządzenie techniczne o określonych cechach (parametrach technicznych) nazywane lampą. Niewątpliwie od dopływu prądu uzależnione jest prawidłowe działanie lampy, ale jak podano wcześniej, brak podłączenia lampy do źródła prądu nie dyskwalifikuje stwierdzenia, że na dachu pojazdu znajduje się urządzenie techniczne zwane lampą.
Dokonując natomiast wykładni drugiego z pojęć zawartych w art. 18 ust. 5 lit. c ustawy o transporcie drogowym, tj. pojęcia "inne urządzenie techniczne" należy przyjąć, że urządzenie techniczne to zespół elementów połączonych ze sobą w funkcjonalnym działaniu albo przedmiot umożliwiający wykonanie pewnego procesu np. przy użyciu energii elektrycznej (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 23 marca 2010 r. sygn. akt VI SA/Wa 194/10).
Należy dodać, że fakt niepodświetlenia (czy niepodłączenia) urządzenia podczas kontroli pozostaje bez wpływu na stosowanie art. 18 ust. 5 lit. c ustawy, skoro przepis ten zabrania wyłącznie umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych i nie wspomina nic o aktywności tych urządzeń w postaci podświetlenia. W świetle tego przepisu nie ma znaczenia po co urządzenie to zostało zainstalowane. Jego celem jest natomiast zakazanie prób identyfikowania pojazdów przeznaczonych do wykonywania przewozów okazjonalnych z pojazdami wykonującymi przewozy taksówkowe, jako że tylko te ostatnie są uprawnione do instalacji takich urządzeń. Innymi słowy celem omawianego unormowania jest uniemożliwienie przedsiębiorcom wykonującym przewozy okazjonalne osób, wykonywania transportu drogowego tak jak taksówką.
Temu celowi odpowiada też zakaz umieszczania i używania w pojeździe do przewozów okazjonalnych taksometru, przy czym podkreślenia wymaga, że urządzenie pomiarowo-liczące połączone z kasą fiskalną jest urządzeniem równoważnym dla taksometru w rozumieniu art. 18 ust. 5 lit. a ustawy o transporcie drogowym, gdyż służy temu samemu celowi co taksometr, a więc dla wyliczania, według ustalonej taryfy, należności za wykonywany taksówką przewóz osób (por. wyroki NSA: z 13 maja 2009 r. II GSK 911/08 i z 16 grudnia 2009 r. II GSK 202/09). Ustalając na podstawie prawidłowo zebranych dowodów fakt zamontowania w pojeździe urządzenia pomiarowo-liczącego marki [...] połączonego z kasą fiskalną, organy miały w tej sytuacji prawo do zastosowania w sprawie art. 18 ust. 5 lit. a ustawy.
Odnosząc się do zarzutu, iż napis umieszczony na kontrolowanym pojeździe nie jest oznaczeniem przedsiębiorcy, stwierdzić należy, iż jest on bezzasadny.
Zgodnie z art. 18 ust. 5 lit. b ustawy o transporcie drogowym przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych zabrania się umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy. Przepis ten nie może być rozumiany w taki sposób, że do naruszenia zawartego w nim zakazu dochodzi tylko wtedy, gdy nazwa przedsiębiorcy umieszczona na pojeździe jest tożsama z firmą pod jaką przedsiębiorca figuruje we właściwym rejestrze. W przepisie tym ustawodawca nie posłużył się bowiem pojęciem "firmy" lecz "nazwy", która może być nadana przez przedsiębiorcę i różnić się od jego firmy (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lutego 2010 r. sygn. II GSK 390/09, z dnia 24 marca 2010 sygn. II GSK 505/09).
Podkreślenia wymaga, iż posługiwanie się numerem telefonu umieszczonym na pojeździe nie musi oznaczać, że rejestracja określonego numeru telefonicznego musi być dokonana na rzecz podmiotu wykonującego przewozy okazjonalne z naruszeniem ustawowych zakazów. Wystarczy, że wzmiankowany numer pozwala na pozyskiwanie klientów przez skontrolowany podmiot wykonujący przewóz okazjonalny. Należy przy tym podkreślić, że dla zaistnienia deliktu administracyjnego określonego w art. 18 ust. 5 lit. b ustawy o transporcie drogowym wystarczy, że ziści się tylko jedna z wymienionych tam sytuacji a mianowicie na pojeździe umieszczona jest nazwa albo adres albo telefon przedsiębiorcy.
Należy zatem uznać, iż organy policji obu instancji wyczerpująco zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Nadto oparły się na materiale prawidłowo zebranym w toku kontroli, dokonując jego wszechstronnej oceny. Ustalenia dotyczące umieszczenia w kontrolowanym pojeździe taksometru, umieszczenia napisów oraz zamontowania na dachu ww. pojazdu urządzenia reklamowego, znajdują potwierdzenie zarówno w treści protokołu sporządzonego z kontroli pojazdu, jak i przesłuchania w charakterze świadka kierowcy oraz zdjęć kontrolowanego pojazdu, sporządzonych przez przeprowadzających kontrolę. Jednocześnie w ocenie Sądu stanowiska wyrażone w zaskarżonych decyzjach uzasadnione zostały w sposób wymagany przez normę prawa określoną w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia zasad postępowania administracyjnego, Sąd nie znalazł podstaw aby zakwestionować czynności organów podejmowane w toku sprawy, a zmierzające do jej wyjaśnienia. W szczególności organy obu instancji wyczerpująco zbadały istotne w sprawie okoliczności, przeprowadzając w tym celu dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.).
Dokumentacja fotograficzna skontrolowanego pojazdu, zeznanie kierowcy oraz utrwalone w protokole kontroli stwierdzenia osoby kontrolującej, wynikające z oględzin pojazdu, stanowią wystarczający materiał dowodowy dla wykazania naruszeń, o których mowa w art. 18 ust. 5 lit. a, b c ustawy, bez konieczności potwierdzania ich innymi dowodami.
Bezpodstawny jest również zarzut naruszenia art. 75 ustawy, gdyż nie miał on w niniejszej sprawie zastosowania. Przepis ten wymienia bowiem inne postępowania niż wszczęte w niej na podstawie art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne o naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym - a to enumeratywnie wyliczone rodzaje postępowań (administracyjne o cofnięcie uprawnień przewozowych przedsiębiorcy, określonych przepisami ustawy, karne lub karno-skarbowe, w sprawach o wykroczenia, wszczynane przez organy Państwowej Inspekcji Pracy, przewidziane w umowach międzynarodowych w stosunku do przedsiębiorców zagranicznych), w przypadku których wyniki kontroli wykorzystywane są do formułowania wniosków o ich wszczęcie. Podkreślenia wymaga, że podstawą do wszczęcia postępowania administracyjnego w zakresie naruszeń stwierdzonych podczas kontroli wobec podmiotów wykonujących przewozy drogowe stanowią przepisy ustawy o transporcie drogowym. Naruszenia te są ustalane w drodze czynności kontrolnych i powodują odpowiedzialność tych podmiotów określoną przepisami tej ustawy. Fakt przeprowadzenia kontroli inspektor transportu (funkcjonariusz Policji) dokumentuje przez sporządzenie protokołu kontroli (por. art. 74 ustawy), który jest następnie przesłanką wszczęcia postępowania w sprawie tych naruszeń. Dopiero poza tym wymieniony przepis art. 75 ustawy stanowi o możliwości wykorzystywania wyników kontroli do wszczęcia postępowania w sprawach szczegółowo w nim wymienionych. Tak też należy rozumieć sposób jego stosowania.
Zdaniem Sądu organy oparły się na materiale prawidłowo i wyczerpująco zebranym w toku kontroli, dokonując jego odpowiedniej oceny, a swoje stanowisko uzasadniły zgodnie z wymogami art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd uznał za nietrafne zarzuty skargi podważające prawidłowość ustaleń dokonanych przez organy co do umieszczania w pojeździe taksometru, umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem oraz telefonem przedsiębiorcy a także umieszczenia na dachu pojazdu urządzenia technicznego. Fakty te bowiem ustalone zostały w sposób jednoznaczny w wyniku czynności kontrolnych pojazdu, potwierdzonych w protokole kontroli, którego treść koresponduje ze zgromadzoną w aktach administracyjnych sprawy dokumentacją fotograficzną skontrolowanego pojazdu, tak że organy miały prawo uznać po stronie skarżącego wykonywanie przewozu okazjonalnego z naruszeniem zakazów określonych w przepisach ww. art. 18 ust. 5 lit. a, b i c ustawy o transporcie drogowym.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło