VI SA/Wa 180/21

WyrokWSA w Warszawie2021-05-04

Skład orzekający: Jakub Linkowski, Barbara Kołodziejczak-Osetek, Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej prawidłowo unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego z powodu braku indywidualnego charakteru, gdy sporny wzór jest podobny do wcześniej ujawnionych wzorów wspólnotowych, a różnice między nimi są nieistotne z punktu widzenia zorientowanego użytkownika?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej prawidłowo unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego. Analiza wykazała, że sporny wzór przemysłowy nie posiadał indywidualnego charakteru, gdyż wywierał takie samo ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku jak wcześniej ujawnione wzory wspólnotowe. Drobne różnice między wzorami, dotyczące głównie elementów funkcjonalnych i mniej widocznych podczas normalnego użytkowania, nie były wystarczające, aby uznać je za odmienne w świetle art. 104 Prawa własności przemysłowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi G. Sp. z o.o. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej, która unieważniła prawo z rejestracji wzoru przemysłowego należącego do skarżącej. Wniosek o unieważnienie złożyła L. sp. z o.o., zarzucając, że sporny wzór nie jest nowy, nie posiada indywidualnego charakteru i narusza dobre obyczaje oraz prawa majątkowe wnioskodawcy. Urząd Patentowy, rozpatrując wniosek, uznał, że sporny wzór nie posiada indywidualnego charakteru, ponieważ wywiera takie samo ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku jak wcześniej ujawnione wzory wspólnotowe. Skarżąca zarzuciła decyzji naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 4 maja 2021 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2020 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego oddala skargę Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 202 r. nr [...] którą organ po rozpoznaniu sprawy z wniosku L. sp. z o.o. z siedzibą K. o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" [...] udzielonego na rzecz G. sp. z o.o. z siedzibą w G. - na podstawie art. 117 ust. 1 w zw. z art. 89 ust. 1 pkt 1 oraz art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (t. j. Dz. U. 2017, poz. 776) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p.: 1. unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" [...]; 2. przyznał L. sp. z o.o. z siedzibą K. od G. sp. z o.o. z siedzibą w G., kwotę w wysokości 2.680 zł. (słownie: dwa tysiące sześćset osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Decyzję wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. W dniu 21 lutego 2020 r. L. sp. z o.o. z siedzibą K. złożyła wniosek o unieważnienie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" [...] udzielonego na rzecz G. sp. z o.o. z siedzibą w G.. Uzasadniając swoje stanowisko wnioskodawca wskazał, że sporny wzór narusza art. 103, 104 i 117 ust. 2 p.w.p. gdyż nie jest nowy, nie posiada indywidualnego charakteru, a korzystanie z niego jest sprzeczne z dobrymi obyczajami. Wskazał także, iż korzystanie z tego wzoru narusza prawa majątkowe wnioskodawcy. We wniosku podniesiono, że sporny wzór jest podobny w swoich wszystkich odmianach do wzorów wspólnotowych, co zdają się potwierdzać postanowienia Sądu Okręgowego w [...] w przedmiocie zabezpieczenia roszczeń wydane w procesie cywilnym. Uprawniony pismem z dnia 15 czerwca 2020 r. wniósł o oddalenie wniosku gdyż w jego ocenie wzór sporny nie jest tożsamy z wzorami przeciwstawionymi. Ponadto swoboda twórcza i specyfika zorientowanego użytkownika determinuje, że wzór sporny posiada indywidualny charakter. W dalszej części swojego stanowiska uprawniony zwrócił uwagę na okoliczność, że naruszenie dobrych obyczajów miałoby miejsce gdyby sam wzór je naruszał, przepis art. 106 p.w.p. nie odnosi się bowiem do elementów zachowania zgłaszającego. Z kolei w zakresie naruszenia praw majątkowych podniósł, że Urząd Patentowy nie posiada kognicji do oceny samego naruszenia praw majątkowych, a wnioskodawca nie przedłożył żadnego dokumentu sądowego na tę okoliczność. Na rozprawie przed Urzędem Patentowym w dniu [...] września 2020 r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska w sprawie. W uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] września 2020 r. o unieważnieniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" Urząd Patentowy wskazał, że w świetle art. 102 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dniu zgłoszenia spornego wzoru - tj. w dniu [...] listopada 2018 r. - wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu, w szczególności, przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, fakturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację. Przepis art. 102 ust. 2 p.w.p. precyzuje, że wytworem jest każdy przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych. Systematyzując powyższą definicję organ podkreślił, że aby postać wytworu można było uznać za wzór przemysłowy, podlegający ochronie muszą zostać spełnione kumulatywnie dwie przesłanki: - nowości (art. 103 ust. 1 p.w.p.) - indywidualnego charakteru (art. 104 p.w.p.) Według opisu przedmiotem spornego wzoru przemysłowego jest profil oświetleniowy w kilku odmianach, znajdujący zastosowanie jako oprawa dla źródeł światła LED. Cechą istotną spornego wzoru we wszystkich płaskich odmianach jest "kształt w postaci kwadratowej rynny gdzie dolna płaska powierzchnia profilu symetrycznie po bokach ma po dwa półokrągłe wycięcia w postaci rowków oraz pionowe boczne ramiona o krawędziach ukształtowanych [...]". W opisie spornego wzoru zaznaczono, że cechą istotną wzoru spornego w pierwszej odmianie jest to, że "ma boczne elementy pionowe łukowate na zewnątrz a wewnątrz w połowie wysokości ma płaską powierzchnie przechodzącą łukiem w dół i w górę tworząc rowek wzdłuż krawędzi bocznych profilu". Z kolei cechą istotną wzoru spornego w drugiej odmianie jest to, że "wewnętrzne powierzchnie pionowych elementów profilu mają bardzo małą powierzchnie płaską", zaś cechą istotną wzoru spornego w trzeciej i czwartej odmianie jest "wydłużony kontur ścian bocznych oraz większa powierzchnia płaska w górnej wewnętrznej części profilu. Natomiast odmiana piąta i szósta ma skrócony kontur wysokości ścian bocznych w stosunku do odmiany trzeciej i czwartej". Dokonując analizy przedmiotowego wzoru Kolegium Orzekające uznało, iż sporny wzór przemysłowy nie posiada cechy indywidualnego charakteru, gdyż wywiera takie samo ogólne wrażenie jak wcześniej ujawnione wzory wspólnotowe. W ocenie organu, w przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, że przeciwstawione wzory wspólnotowe zostały ujawnione przed datą zgłoszenia spornego wzoru, gdyż zostały opublikowane już w 2012 r. Oznacza to, że mogą stanowić temporalnie skuteczne przeciwstawienia z uwagi na ich wcześniejsze upublicznienie - przed dniem zgłoszenia spornego wzoru (tj. przed [...] listopada 2018r.) Organ wyjaśnił, że oceny posiadania indywidualnego charakteru lub jego braku, należy dokonać przez pryzmat zorientowanego użytkownika, czyli osoby, która w sposób stały używa danego produktu, nie jest to więc ani przeciętny konsument, ani przeciętny fachowiec, wystarczy, aby była to osoba, która ma wystarczający zasób wiedzy ogólnej, by ocenić wzór. Zorientowany użytkownik jest także bardziej przenikliwy i ma lepszą znajomość przedmiotu niż zwykły użytkownik (zob. M. Poźniak - Niedzielska, Wzory przemysłowe [w:] Prawo własności przemysłowej, Warszawa 2004r., s. 169, a także M. Poźniak - Niedzielska, Ochrona wzorów przemysłowych w prawie europejskim, EPS 2007r. nr 2, s. 6), gdyż przyjmuje się, iż zorientowany użytkownik posiada wystarczający zasób wiedzy ogólnej z danej dziedziny. Miarodajny dla oceny powinien być użytkownik, który styka się z produktem by skorzystać z niego zgodnie z przeznaczeniem (zob. A. Tischner [w:] Prawo własności przemysłowej. Komentarz, red. P. Kostański, wydawnictwo CH BECK, Warszawa 2010 r., s. 579). Przyjąć należy, że zorientowany użytkownik przed dokonaniem zakupu uważnie ogląda produkt, bada jego budowę i funkcjonalność oraz zwraca uwagę na detale. Przymiot użytkownika "zorientowanego" może być rozumiany jako posiadany poziom świadomości na temat znaczenia określonych cech wzoru i wiedzy o innych podobnych rozwiązaniach. Pod pojęciem "zorientowanego użytkownika" rozumieć można użytkownika określonych produktów lub osobę mającą orientację w określonym sektorze, do którego należą produkty obejmujące wzór, w szczególności świadomość aktualnego stanu wzornictwa w określonej dziedzinie produkcji. Trzeba mieć na uwadze, że orientacja użytkownika może wynikać z długotrwałego, stałego używania określonych produktów. Nie jest jednak uzasadnione wymaganie, by zorientowany użytkownik znał wszystkie wzory przemysłowe z określonego sektora, ani tym bardziej, by był to specjalista z dziedziny projektowania wzorów przemysłowych. Zorientowanemu użytkownikowi przypisuje się wyższy niż u przeciętnego konsument poziom zdolności spostrzegania istniejących różnic. Pojęcie zorientowanego użytkownika nie powinno być utożsamiane z modelem przeciętnego konsumenta odpowiednio poinformowanego i uważnego, wykształconym w orzecznictwie dotyczącym znaków towarowych i nieuczciwej konkurencji. W granicach przedmiotowej sprawy, w zakresie pojęcia zorientowanego użytkownika profili oświetleniowych do diod LED, Kolegium Orzekające uznało, iż jest nim osoba zajmująca się montażem urządzeń oświetleniowych, a także architekt wnętrz czy ogólnie osoby które na pewnym etapie życia zajmują się wykończeniem własnego domu czy też mieszkania. W czasie podejmowania decyzji o wystroju swojego domu, mieszkania czy biura, są te osoby zorientowane w dostępnych rozwiązaniach wykończenia wnętrz, w tym także w zakresie profili oświetleniowych. Istotne jest, że ocena z punktu widzenia zorientowanego użytkownika powinna być dokonywana przy założeniu, że dokonuje on bezpośredniego zestawienia porównywanych wzorów przemysłowych. Oceniając możliwości projektowania nowych i oryginalnych rozwiązań profili oświetleniowych Kolegium miało na uwadze, że w przypadku wzorów, których ukształtowanie jest jedynie efektem założeń funkcjonalnych, swoboda twórcza jest mniejsza, niż w przypadku wzorów, które realizują również wymogi natury estetycznej. W następstwie powyższego Kolegium Orzekające uznało, że zakres swobody twórczej przy projektowaniu profili oświetlenia LED nie jest całkowicie ograniczony. Organ przyjął, że wygląd profilu oświetleniowego jest w jakimś zakresie determinowany funkcją techniczną, jednak nie ogranicza to całkowicie swobody projektowania tego rodzaju wzorów. Jakkolwiek więc zakres swobody twórczej jest w pewnym stopniu ograniczony, to funkcjonalność profilu nie wymusza na nim przyjęcia tożsamego ze wzorem wspólnotowym układu linii i ich proporcji. W przedmiotowej sprawie Kolegium uznało, iż zakres swobody twórcy przy projektowaniu profili oświetleniowych jest zatem na tyle szeroki, że projektant nowych profili oświetleniowych nie musi imitować postaci znanych już profili oświetleniowych. Kolegium Orzekające związane zarzutami wniosku, dokonało oceny cechy indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego stypizowanego w art. 104 p.w.p. poprzez szczegółowe porównanie spornego wzoru z worami. Oceny indywidualnego charakteru Kolegium dokonało przy uwzględnieniu swobody twórczej przez pryzmat zorientowanego użytkownika. Dokonując zestawienia spornego wzoru z ujawnionymi wcześniej profilami oświetleniowymi zarejestrowanym przed datą zgłoszenia spornego wzoru jako wzory wspólnotowe, Kolegium doszło do wniosku, iż są one postaciowo bardzo zbliżone. Kolegium stwierdziło, że sporny wzór przemysłowy z punktu widzenia zorientowanego użytkownika jest podobny do wzoru wspólnotowego zarejestrowanego na rzecz wnioskodawcy. Ogólne wrażenie użytkownika w odmianie pierwszej (w zestawieniu z wzorem wspólnotowym [...]), determinuje to, że oba profile mają w przekroju kształt zbliżony do litery U, gdzie boczne zewnętrze ściany jako elementy pionowe zakończone są u góry łukowato lekko na zewnątrz. Zaś wewnątrz posiadają pionowe ścianki, między którymi występują nieznaczne różnice w wyżłobieniach (u góry ścianki). Różnice te nie są jednak między nimi na tyle istotne by mogła zdominować ogólne wrażenie, zwłaszcza że znajdują się wewnątrz (a więc są podczas normalnego używania mniej widoczne niż ścianki zewnętrze. Z tego samego powodu cztery wyżłobienia w podstawie profilu spornego nie będą także wpływać na uznanie, że w oczach zorientowanego użytkownika oba profile są do siebie na tyle podobne, że nie wywołują na nim odmiennego ogólnego wrażenia. Z tego samego powodu organ uznał, że ogólne wrażenie użytkownika wywierane na nim przez odmiany trzecią i piątą jest takie samo jaki wywiera na nim wzór wspólnotowy [...]. Porównywane profile determinuje to, że tak jak w figurze 1, mają w przekroju kształt zbliżony do litery U, jednak o sporo niższych ściankach bocznych. Zarówno we wzorze spornym w odmianach 3 i 5 jak i we wskazanym wzorze wspólnotowym boczne zewnętrze ściany są elementami pionowi zakończone są u góry łukowato lekko na zewnątrz. Także i w tych odmianach jak i wzorze wspólnotowym [...] wewnętrzne pionowe ścianki nieznacznie różnią się wyżłobieniami. Różnice te nie są jednak między nimi na tyle istotne by mogły zdominować ogólne wrażenie, zwłaszcza że znajdują się wewnątrz (a więc są podczas normalnego używania mniej widoczne niż ścianki zewnętrze. Z tego samego powodu cztery wyżłobienia w podstawie profilu spornego nie będą także wpływać na uznanie, że w oczach zorientowanego użytkownika oba profile są do siebie na tyle podobne, że nie wywołują na nim odmiennego ogólnego wrażenia. Analogiczne podobieństwo występuje w odmianach 4 i 6, gdyż także w ich przypadku ogólne wrażenie użytkownika wywierane na nim przez te odmiany jest takie samo jakie wywiera na nim wzór wspólnotowy [...]. Porównywane profile determinuje to, że tak jak w figurach 1, 3 i 5 mają w przekroju kształt zbliżony do litery U, jednak u góry zakończonych kołnierzami wywinięty mina zewnątrz. Zarówno we wzorze spornym w odmianach 4 i 6 jak i we wskazanym wzorze wspólnotowym boczne zewnętrze ściany są elementami pionowi zakończone są u góry łukowato lekko na zewnątrz przy czym mają wywinięty pod kątem 90 stopni do ścianek pionowych, kołnierz. Także i w tych odmianach jak i wzorze wspólnotowym [...] wewnętrzne pionowe ścianki nieznacznie różnią się wyżłobieniami. Różnice te nie są jednak między nimi na tyle istotne by mogły zdominować ogólne wrażenie, zwłaszcza że znajdują się wewnątrz (a więc są podczas normalnego używania mniej widoczne niż ścianki zewnętrze. Z tego samego powodu cztery wyżłobienia w podstawie profilu spornego nie będą także wpływać na uznanie, że w oczach zorientowanego użytkownika oba profile są do siebie na tyle podobne, że nie wywołują na nim odmiennego ogólnego wrażenia. Także ostatnia odmiana wzoru spornego fig. 2 wywiera takie samo ogólne wrażenie na użytkowniku jak wzór wspólnotowy [...]. Porównywane profile determinuje to, że tak jak w pozostałych figurach mają w przekroju kształt zbliżony do litery U, jednak u góry zakończonych kołnierzami wywiniętymi na zewnątrz. Zarówno we wzorze spornym w odmianie 2 jak i we wskazanym wzorze wspólnotowym boczne zewnętrze ściany są elementami pionowymi zakończone u góry łukowato lekko na zewnątrz, przy czym mają dodatkowo wywinięte kołnierze pod kątem 90 stopni do ścianek pionowych. Także i w tej odmianie jak i we wzorze wspólnotowym [...] wewnętrzne pionowe ścianki nieznacznie różnią się wyżłobieniami. Różnice te nie są jednak między nimi na tyle istotne by mogły zdominować ogólne wrażenie, zwłaszcza że znajdują się wewnątrz (a więc są podczas normalnego używania mniej widoczne niż ścianki zewnętrze. Z tego samego powodu cztery wyżłobienia w podstawie profilu spornego nie będą także wpływać na uznanie, że w oczach zorientowanego użytkownika oba profile są do siebie na tyle podobne, że nie wywołują na nim odmiennego ogólnego wrażenia. Mając całościowe porównanie poszczególnych figur wzoru spornego ze wzorami wspólnotowymi organ podkreślił, że wzór sporny jak i przeciwstawiony posiadają bardzo podobne cechy istotne. Postać porównywanych profili przypomina bowiem rynnę o kształcie konturu zbliżonego do litery U. W konsekwencji powyższego profile oświetleniowe spornego wzoru przemysłowego we wszystkich odmianach oraz wzorów wspólnotowych, są do siebie podobne przez co wywołują takie samo ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku. W ocenie organu takiego wnioskowania nie zmieniają nawet drobne różnice pomiędzy tymi wzorami, które uwidoczniają się w przekrojach i dotyczą w głównej mierze elementów o funkcjonalnym charakterze (np. żłobienia w spodniej części profilu służące do odprowadzania ciepła, czy żłobienia wewnętrzne mniej widoczne podczas normalnego użytkowania) nie są one jedna na tyle istotne, aby mogły zdominować ogólne wrażenie wywierane na zorientowanym użytkowniku. Tym samym różnice pomiędzy wzorami porównywanymi są niewystarczające by uznać, że wzory te są odmienne w świetle art. 104 p.w.p. W związku z tym, że stypizowana w art. 104 p.w.p. cecha braku indywidualnego charakteru jest samodzielną przesłanką wystarczającą do unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru, Kolegium Orzekające odstąpiło od rozpatrywania zasadności pozostałych zarzutów w świetle przedłożonego materiału. Mając powyższe na uwadze Urząd Patentowy uznał, że należało unieważnić prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" [...] . Powyższa decyzja Urzędu Patentowego z dnia [...] września 2020 r. stała się w całości przedmiotem skargi G. Sp. z o.o., do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Strona skarżąca zarzuciła decyzji: 1. naruszenie prawa materialnego z art. 102 pkt 1 i 104 pkt 1 poprzez przyjęcie, iż wzór przemysłowy nie odznacza się indywidualnym charakterem; 2. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7 i 77 § 1 kpa, polegające na pominięciu szeregu istotnych okoliczności sprawy oraz art. 107 § 3 kpa polegającego na braku wyczerpującego uzasadnienia decyzji, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. 3. naruszenie przepisów postępowania tj. art. 80 kpa, poprzez wnioskowanie i stwierdzenia faktów niepoparte materiałem dowodowym, oraz wnioskowanie z nim sprzeczne. W oparciu o tak przedstawione zarzuty, strona skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi strona skarżąca rozwinęła przedstawione zarzuty. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy Rzeczpospolitej Polskiej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ w zaskarżonej decyzji nie można dopatrzyć się naruszenia prawa, które zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.) obligowałyby Sąd do uchylenia tego aktu. Nie zachodzą także w kontrolowanym postępowaniu wady kwalifikowane, uzasadniające stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji ani podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego. Na wstępie podkreślić należy, że w świetle art. 89 ust. 1 w związku z art. 117 ust. 1 p.w.p. prawo z rejestracji wzoru przemysłowego może być unieważnione w całości lub w części, na wniosek każdego kto wykaże, że nie zostały spełnione warunki wymagane do uzyskania tego prawa. Zgodnie z art. 255 ust. 4 ustawy Prawo własności przemysłowej, Urząd Patentowy rozpatruje sprawę w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę. Trzeba zauważyć, że w badanej sprawie wnioskodawca podniósł m.in. zarzut braku cechy indywidualnego charakteru, a więc przesłanki stypizowanej w art. 104 p.w.p. Organ patentowy był więc zobowiązane do analizy materiału dowodowego zgromadzonego w aktach sprawy w kontekście tego zarzutu w pierwszej kolejności. Zgodnie z art. 102 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej w brzmieniu obowiązującym w dniu zgłoszenia spornego wzoru - tj. w dniu [...] listopada 2018 r. - wzorem przemysłowym jest nowa i posiadająca indywidualny charakter postać wytworu lub jego części, nadana mu, w szczególności, przez cechy linii, konturów, kształtów, kolorystykę, fakturę lub materiał wytworu oraz przez jego ornamentację. Przepis art. 102 ust. 2 p.w.p. precyzuje, że wytworem jest każdy przedmiot wytworzony w sposób przemysłowy lub rzemieślniczy, obejmujący w szczególności opakowanie, symbole graficzne oraz kroje pisma typograficznego, z wyłączeniem programów komputerowych. Biorąc pod uwagę takie brzmienie przepisu, należy uznać, iż aby postać wytworu można było uznać za wzór przemysłowy, podlegający ochronie muszą zostać spełnione kumulatywnie dwie przesłanki: nowości (art. 103 ust. 1 p.w.p.) oraz indywidualnego charakteru (art. 104 p.w.p.). Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę także podziela przywołane przez organ stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, który w wyroku z dnia 15 stycznia 2014 r. (sygn. akt II GSK 1625/12) wskazał bezpośrednio, iż "wytwór, który nie spełnia którejkolwiek z przesłanek wymienionych w art. 102 p.w.p. nie może być chroniony prawem z rejestracji wzoru przemysłowego. W doktrynie przyjęto, iż wystąpienie jednej z cech przy braku drugiej wyłącza możliwość ochrony wzoru (A. Tishner - System Prawa Prywatnego)". W świetle powyższego wzór przemysłowy nie może być zarejestrowany jeśli nie spełnia choćby jednej z przesłanek stypizowanych w art. 102 p.w.p., a dookreślonych w art. 103 p.w.p. oraz w art. 104 p.w.p. Według przepisu art. 104 p.w.p. (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1410 z późn. zm.) wzór przemysłowy odznacza się indywidualnym charakterem, jeżeli ogólne wrażenie, jakie wywołuje na zorientowanym użytkowniku, różni się od ogólnego wrażenia wywołanego na nim przez wzór publicznie udostępniony przed datą, według której oznacza się jego pierwszeństwo. Sąd stwierdza, że warunkiem sine qua non dla zastosowania art. 104 p.w.p. jest wcześniejsze publiczne udostępnienie wzoru przeciwstawionego przed datą zgłoszenia. W niniejszej sprawie organ prawidłowo dokonał analizy wcześniejszego publicznego udostępnienia wzoru przeciwstawionego przed datą zgłoszenia (tj. przed [...] listopada 2018 r.). Sąd zauważa, że organ patentowy prawidłowo wskazał, że według opisu przedmiotem spornego wzoru przemysłowego jest profil oświetleniowy w kilku odmianach, znajdujący zastosowanie jako oprawa dla źródeł światła LED". Cechami istotnymi spornego wzoru jest to, że posiada postacie mające w przekroju kształt zbliżony do litery U, gdzie boczne zewnętrze ściany (o różnych wysokościach w poszczególnych profilach) jako elementy pionowe zakończone są u góry łukowato lekko na zewnątrz, zaś wewnątrz posiadają pionowe ścianki, między którymi występują nieznaczne różnice w wyżłobieniach (u góry ścianki). Różnice te nie są jednak między nimi na tyle istotne by mogły zdominować ogólne wrażenie, zwłaszcza że znajdują się wewnątrz (a więc są podczas normalnego używania mniej widoczne niż ścianki zewnętrze. Z tego samego powodu cztery wyżłobienia w podstawie profilu spornego nie będą także wpływać na uznanie, że w oczach zorientowanego użytkownika oba profile są do siebie na tyle podobne, że nie wywołują na nim odmiennego ogólnego wrażenia. Należało więc uznać, że ogólne wrażenie użytkownika wywierane na nim przez poszczególne odmiany jest takie samo jaki wywiera na nim wzór wspólnotowy [...] – w poszczególnych odmianach). W niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, iż przeciwstawiony wzór wspólnotowy został ujawniony przed datą zgłoszenia spornego wzoru, gdyż został opublikowany już w 2012 r. Zdaniem Sądu jest oczywiste, że powyższy wzór wspólnotowy może stanowić temporalnie skuteczne przeciwstawienie z uwagi na jego wcześniejsze upublicznienie - przed dniem zgłoszenia spornego wzoru (tj. przed [...] listopada 2018 r.). Oceny posiadania indywidualnego charakteru lub jego braku, należało dokonać przez pryzmat zorientowanego użytkownika, czyli osoby, która w sposób stały używa danego produktu, nie jest to więc ani przeciętny konsument, ani przeciętny fachowiec, wystarczy, aby była to osoba, która ma wystarczający zasób wiedzy ogólnej, by ocenić wzór. Zorientowany użytkownik musi mieć wiadomości, wystarczające do oceny zakresu swobody twórczej i umieć zauważyć nawet stosunkowo małe różnice, istotne w przypadku wzorów o niewielkiej swobodzie twórczej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2007 r. II CSK 302/07). Zdaniem Sądu, oceniając możliwości projektowania nowych i oryginalnych rozwiązań profili oświetleniowych, UP prawidłowo uznał, że w przypadku wzorów, których ukształtowanie jest jedynie efektem założeń funkcjonalnych, swoboda twórcza jest mniejsza, niż w przypadku wzorów, które realizują również wymogi natury estetycznej. W następstwie powyższego organ prawidłowo przyjął, że zakres swobody twórczej przy projektowaniu profili oświetlenia LED nie jest całkowicie ograniczony. Wypada podkreślić, że wygląd profilu oświetleniowego jest z pewnością w jakimś zakresie determinowany funkcją techniczną, jednak nie ogranicza to całkowicie swobody projektowania tego rodzaju wzorów. Jakkolwiek więc zakres swobody twórczej jest w pewnym stopniu ograniczony, to funkcjonalność profilu nie wymusza na nim przyjęcia tożsamego ze wzorem wspólnotowym układu linii i ich proporcji. W przedmiotowej sprawie organ patentowy zasadnie przyjął, iż zakres swobody twórcy przy projektowaniu profili oświetleniowych jest zatem na tyle szeroki, że projektant nowych profili oświetleniowych nie musi imitować postaci znanych już profili oświetleniowych. Organ związany zarzutami wniosku, dokonał oceny cechy indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego stypizowanego w art. 104 p.w.p. poprzez szczegółowe porównanie spornego wzoru z wzorem wspólnotowym o numerze [...]. Oceny indywidualnego charakteru organ dokonał przy uwzględnieniu swobody twórczej przez pryzmat zorientowanego użytkownika. Dokonując zestawienia spornego wzoru z ujawnionymi wcześniej profilami oświetleniowymi zarejestrowanym jako wzór wspólnotowy [...], przed datą zgłoszenia spornego wzoru, słusznie Urząd Patentowy doszedł do wniosku, iż są one postaciowo bardzo zbliżone. Należy zgodzić się ze stanowiskiem organu że, ustalenia takowego nie zmieniają nawet drobne różnice pomiędzy tymi wzorami, które uwidoczniają się w wyżłobieniach, nie są one jednak na tyle istotne, aby mogły zdominować ogólne wrażenie wywierane na zorientowanym użytkowniku. Innymi słowy, różnice pomiędzy wzorami porównywanymi są niewystarczające by uznać, że wzory te są odmienne w świetle art. 104 p.w.p. W związku z tym, że stypizowana w art. 104 p.w.p. cecha braku indywidualnego charakteru jest samodzielną przesłanką wystarczającą do unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru, organ mógł odstąpić od rozpatrywania zasadności pozostałych zarzutów w świetle przedłożonego materiału dowodowego. Mając powyższe na uwadze, zdaniem Sądu, Urząd Patentowy miał podstawy do tego by unieważnić prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" [...] . W takiej sytuacji nie można skutecznie postawić organowi zarzutu naruszenia prawa materialnego. Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie także uchybień procesowych. Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, dokładnie wyjaśnił podstawę faktyczną i prawną swojego rozstrzygnięcia stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu nie można także organowi przypisać zarzuconego w skardze naruszenia art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło