VI SA/Wa 1807/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Aneta Lemiesz po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] lipca 2018 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę VI SA/Wa 1807/18 Uzasadnienie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. nr [...], działając na podstawie art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257. z późn. zm.), zwanej dalej "k.p.a.", w związku z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r.poz. 935), art. 102 ust. 5 pkt 24a ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2017 r. poz. 1938, z późn. zm.), stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez Pana M. K., zwanego dalej: "zainteresowanym", lub "skarżącym" odwołania od decyzji nr [...] dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2015 r., ustalającej, że zainteresowany zobowiązany jest do zwrotu kosztów udzielonych mu świadczeń opieki zdrowotnej uzyskanych w dniu 5 sierpnia 2014 r., w łącznej wysokości 2 851,76 zł. Do wydania niniejszego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: [...] Oddział Wojewódzki Narodowego Funduszu Zdrowia, pismem z dnia [...] września 2015 r. znak: [...] poinformował zainteresowanego, że wszczął postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia obowiązku poniesienia kosztów świadczeń opieki zdrowotnej, ich wysokości i terminu płatności w związku z okolicznością, że w dniach korzystania z tych świadczeń według systemów informatycznych Narodowego Funduszu Zdrowia był osobą nieuprawnioną do świadczeń opieki zdrowotnej oraz leków finansowanych ze środków publicznych. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego dyrektor [...] OW NFZ decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2015 r., ustalił, że zainteresowany zobowiązany jest do zwrotu kosztów udzielonych mu świadczeń opieki zdrowotnej uzyskanych w dniu 5 sierpnia 2014 r., w łącznej wysokości 2 851,76 zł. Powyższa decyzja została doręczona zainteresowanemu w dniu 12 listopada 2015 r., który własnoręcznie pokwitował jej odbiór. Od decyzji z dnia [...] listopada 2015 r. Zainteresowany wniósł odwołanie osobiście w siedzibie organu I instancji w dniu 1 grudnia 2015 r. Do odwołania nie dołączono wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania i postanowieniem z dnia [...] lipca 2018 r. Prezes NFZ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu organ wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynikało, iż ww. decyzja została doręczona skarżącemu w dniu 12 listopada 2015 r. Od decyzji dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, zainteresowany wniósł odwołanie, które zostało złożone osobiście w dniu 1 grudnia 2015 r. Prezes NFZ podkreślił, że odwołanie od decyzji w sprawach z zakresu ubezpieczenia zdrowotnego wnosi się do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w terminie 14 dni od dnia jej otrzymania. Tym samym termin do wniesienia przedmiotowego odwołania upłynął dnia 26 listopada 2015 r. Organ odwoławczy zaznaczył, iż skarżący został prawidłowo pouczony o przysługującym terminie do wniesienia odwołania. Wniesienie odwołania w dniu 1 grudnia 2015 r. nastąpiło zatem z uchybieniem terminu do jego złożenia. W związku z dokonanymi ustaleniami Prezes NFZ na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W skardze na powyższe postanowienie skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący potwierdził, że na otrzymaną decyzję organu I instancji wniósł odwołanie w dniu 1 grudnia 2015 r. i wskazał, że w jego ocenie termin został zachowany. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 tej ustawy). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (art. 3 § 1 w związku z § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. 2018 r., poz.1302, zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a."). Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno postanowienia uchybiającego prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), jak też rozstrzygnięcia dotkniętego wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (lit. b), a także wydanego bez zachowania reguł postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (lit. c). Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, Sąd stwierdził, że nie zaistniały podstawy do zakwestionowania stanowiska organu wyrażonego w tym postanowieniu. Sąd uznał, że postanowienie to nie narusza przepisów prawa, co rodziłoby konieczność jego uchylenia. Według art. 39 k.p.a., organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 1481 ze zm.), przez swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy. W przypadku osób fizycznych podstawową zasadą jest doręczanie pism w ich mieszkaniu lub miejscu pracy (art. 42 § 1 k.p.a.). Alternatywnymi, równoważnymi miejscami doręczenia są lokal organu administracji publicznej, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej (art. 42 § 2 k.p.a.). W razie niemożności doręczenia pisma w sposób określony w § 1 i 2, a także w razie koniecznej potrzeby, pisma doręcza się w każdym miejscu, gdzie się adresata zastanie (art. 42 § 3 k.p.a.). Wszystkie powyższe formy doręczania pism mają charakter doręczenia właściwego, do rąk własnych adresata. Jest to podstawowa forma doręczenia, bowiem w najpełniejszym stopniu gwarantuje zapewnienie adresatowi możliwość zapoznania się z treścią pisma. Z akt administracyjnych sprawy niewątpliwie wynika, że decyzja [...]OW NFZ [...] dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] listopada 2015 r. została prawidłowo i skutecznie doręczona skarżącemu 12 listopada 2015 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął zatem 26 listopada 2015 r. Skarżący wniósł odwołanie osobiście w dniu 1 grudnia 2015 r., tj. po terminie. Zgodnie z art. 129 § 1 i § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie. W myśl art. 134 k.p.a., organ odwoławczy ocenia, czy odwołanie jest dopuszczalne i czy zostało wniesione w ustawowym terminie. W razie stwierdzenia, że odwołanie wniesiono z uchybieniem terminu, organ odwoławczy ma bezwarunkowy obowiązek wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu, które jest ostateczne. W ocenie Sądu, analiza akt sprawy potwierdza prawidłowość stanowiska organu odwoławczego, że w sprawie wniesienie przez skarżącego odwołania nastąpiło z uchybieniem terminu przewidzianego w k.p.a. Odnosząc się do zarzutów podniesionych w skardze, wyjaśnić trzeba, że wydanie postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania jest obowiązkiem organu odwoławczego, w każdym przypadku, gdy takie uchybienie miało miejsce. Uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jego stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości, niż wydanie postanowienia przewidzianego w art. 134 k.p.a. Wobec powyższego, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego ale wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Gdy organ odwoławczy stwierdzi, że środek odwoławczy został wniesiony z uchybieniem terminu, nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, lecz ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w sentencji wyroku.