VI SA/Wa 1835/04
WyrokWSA w Warszawie2005-06-23
Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Grażyna Śliwińska, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad prawidłowo nałożył karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym z przekroczonym naciskiem na oś, mimo braku zezwolenia, w sytuacji gdy skarżący podnosił trudności z ustaleniem nacisków na osie przed rozpoczęciem przewozu?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad prawidłowo nałożył karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, z przekroczonym naciskiem na oś. Kara ta została nałożona na podstawie obowiązujących przepisów ustawy o drogach publicznych, które przewidują sankcje za takie przejazdy i nie są uzależnione od winy strony. Sąd podkreślił, że trudności z ustaleniem nacisków na osie przed rozpoczęciem przewozu nie mają wpływu na odpowiedzialność za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia.Stan faktyczny
Inspektorzy Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad skontrolowali pojazd należący do J. S., stwierdzając przekroczenie dopuszczalnego nacisku na drugą oś o 7,42 kN. W związku z tym nałożono na J. S. karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. J. S. odwołał się, twierdząc, że nie jest odpowiedzialny za wyniki ważenia, a kierowca załadował pojazd zgodnie z dopuszczalną masą całkowitą i ładownością, a bez wagi najazdowej nie było możliwości precyzyjnego ustawienia nacisków na osie. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędziowie WSA Grażyna Śliwińska Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Paweł Muszyński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2005 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg krajowych i Autostrad z dnia [...] sierpnia 2004r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2004r. nr [...] Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] grudnia 2003r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 1.560 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym. Do jej wydania doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Dnia [...] listopada 2003r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości [...] Inspektorzy Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad skontrolowali pojazd 5 osiowy - ciągnik z naczepą, należący do J. S. przewożący cukier, prowadzony przez kierowcę T. O. Jak wynika z protokołu inspektorzy dokonali ważenia pojazdu i w jego wyniku ustalili, że nacisk na drugą oś pojazdu wynosił 107,42 kN, przy dopuszczalnych 100 kN, zatem przekroczenie dopuszczalnego nacisku wyniosło 7,42 kN. Kierowca pojazdu odmówił podpisania protokołu.
Po wszczęciu postępowania o nałożenie kary pieniężnej J. S. nie złożył żadnych wyjaśnień.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2003r. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nałożył na J. S. karę pieniężną w wysokości 1.560 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Jako podstawę prawną decyzji wskazano art. 13 ust.2a i 2b, art.18a ust.5 i art.20 p.8 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2000r., Nr 71, poz. 838 ze zm.) oraz lp. tabeli 5, p.1, lit.b załącznika do tej ustawy a także § 1-5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. nr 32 z 2003r. poz. 262) w związku z art.61 ust.1ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. nr 58 z 2003r. poz.515/ i art.104 § 1 KPA. W uzasadnieniu tej decyzji wskazano, że przejazd pojazdem nienormatywnym jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia. W dniu kontroli strona wykonywała przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, co wykazał protokół kontroli zawierający wyniki ważenia. Podano wyniki ważenia przeprowadzonego podczas kontroli i stwierdzone wówczas przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu, stanowiące podstawę naliczenia kary.
Ukarany J. S. wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy. Wskazał, że nie jest odpowiedzialny za wyniki ważenia. Kierowca załadował pojazd nie przekraczając dopuszczalnej masy całkowitej oraz ładowności pojazdu. Towar był rozłożony równomiernie i bez wagi najazdowej nie było możliwe ustawienie poszczególnych nacisków na osie.
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004r. powołując się na art.138 § 1 p.1 KPA w związku z art.127 § 3 KPA oraz art. 13 ust.2a i 2b, art.18a ust.5 i art.20 p.8 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych oraz lp. tabeli 5, p.1, lit.b, załącznika do tej ustawy a także § 1-5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia w związku z art.61 ust.1ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazał, że skarżący nie zaprzeczył przekroczeniu nacisku na oś, zaś zgodnie z art.13 ust.2 p.3 ustawy o drogach publicznych na przejazd pojazdem przekraczającym określone w ustawie parametry należy mieć stosowne zezwolenie i uiścić opłaty, a za przejazd pojazdem ponadnormatywnym bez zezwolenia wymierza się kary pieniężne. Brak możliwości sprawdzenia prawidłowości załadunku nie ma wpływu na wymierzanie kar.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. S. żądając jej uchylenia. Zarzucał nieuzasadnione działania represyjne i obejście prawa. Podniósł, że w takim samym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 marca 2004r. /sygn.akt 6 II SA 3399/02/ uchylił decyzję GDDKiA w przedmiocie opłaty drogowej nałożonej na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych /Dz.U. nr 51 z 2000r. poz.607/, którego przepisy Trybunał Konstytucyjny uznał w wyroku z dnia 10 grudnia 2002r. za sprzeczne z Konstytucją RP. W wyniku tego wyroku postępowanie administracyjne o nałożenie opłaty drogowej zostało umorzone. Wskazał też, że nie ma możliwości uzyskania stosownego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym, bowiem procedury są długotrwałe i ich stosowanie doprowadziłoby do sparaliżowania transportu drogowego. Zarzucił manipulację prawem, bowiem jako podstawa prawna decyzji uchylonej wyrokiem Sądu i zaskarżonej obecnie powołana została ta sama ustawa o drogach publicznych.
Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i wskazał, że podstawą decyzji wydanej w sprawie objętej powołanym przez stronę wyrokiem był przepis § 9 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 czerwca 2000r. uznany za niezgodny z Konstytucją, jako wydany z naruszeniem delegacji ustawowej do wydania rozporządzenia. Podstawą prawną skarżonej decyzji są nowe, zmienione przepisy ustawy o drogach publicznych i załącznik do tej ustawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, działając na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz. 1270, dalej zwane p.p.s.a./. Badając w ten sposób zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc nieuzasadniona.
W sprawie niniejszej jest niesporne, że doszło do wskazanego w protokole kontroli z dnia [...] listopada 2003r. przekroczenia nacisku na drugą oś pojazdu o 7,42 kN. Spór dotyczy prawidłowości zastosowania prawa oraz oceny czy dopuszczalne jest nałożenie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia w sytuacji, gdy są trudności z ustawieniem nacisku na osie przed rozpoczęciem przewozu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyjaśnia, że ocena prawna zdarzenia, które miało miejsce w dniu [...] listopada 2003r. tj. przejazd pojazdem, którego druga oś była przeciążona w stosunku do stanu dopuszczalnego bez zezwolenia musi być prowadzona na podstawie przepisów obowiązujących w tej dacie. Były to przepisy odmienne niż w dacie powołanego przez skarżącego przejazdu w dniu [...] grudnia 2001r.
Artykułem 99 ustawy z dnia 6 września 2001r o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 z 2001r.poz.1371/ zmieniona została treść art.13 ust.2a ustawy o drogach publicznych oraz dodano do tej ustawy art.13 ust.2b i załącznik zawierający kary pieniężne za przekroczenia dopuszczalnych nacisków na osie. Zmienione przepisy weszły w życie 1 stycznia 2002r. i obowiązywały w dacie dokonania przejazdu tj. w dniu [...] listopada 2003r. .
Na podstawie tych przepisów zostały wydane obie zaskarżone decyzje. Wskazane przepisy rangi ustawowej nie były zaskarżane do Trybunału Konstytucyjnego i zastąpiły wadliwe, niezgodne z Konstytucją przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. W sprawie nie doszło więc do manipulacji prawem, a jedynie do zastosowania wiążących organ i Sąd zmienionych przepisów ustawy o drogach publicznych, które przewidują nakładanie kar pieniężnych za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia /zmieniony art. 13 ust.2a/ i wskazują, że wysokość kar określa załącznik do ustawy o drogach publicznych /dodany art.13 ust.2b/. Kary pieniężne przewidziane cytowaną ustawą są karami administracyjnymi za wystąpienie określonego ustawą skutku – tj. przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś i nie są uzależnione od winy strony.
W tym stanie rzeczy, wobec niespornego stanu faktycznego i prawidłowego zastosowania przepisów prawa przez organ Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi i działając na podstawie art.151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło