VI SA/Wa 1835/08
WyrokWSA w Warszawie2008-12-12
Skład orzekający: Zdzisław Romanowski, Grażyna Śliwińska, Halina Emilia Święcicka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Główny Inspektor Transportu Drogowego prawidłowo utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej na przedsiębiorcę za naruszenia przepisów dotyczących przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, w tym nieprawidłowe wypełnienie dokumentów, brak wymaganych dokumentów, nieprawidłowe oznakowanie pojazdu i brak wyposażenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa materialnego, w tym przepisy umowy ADR, do oceny przewozu odpadów medycznych o kodzie 18 01 03. Skarżący nie wykazał, aby przewożone odpady miały inny kod, a organy prawidłowo oceniły liczne naruszenia przepisów dotyczących przewozu towarów niebezpiecznych, w tym brak wymaganych dokumentów, nieprawidłowe oznakowanie pojazdu i brak wyposażenia, co uzasadniało nałożenie kar pieniężnych. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym zasady szybkości, nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi K. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 12 100 zł. Kara została nałożona za liczne naruszenia przepisów dotyczących przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, stwierdzone podczas kontroli pojazdu przewożącego odpady medyczne. Skarżący kwestionował kwalifikację przewożonych odpadów jako niebezpiecznych oraz zarzucał naruszenie przepisów postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi K. R. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z [...] czerwca 2008 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania K. R. [...] (dalej jako strona, skarżący) od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2008 r. Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 12 100,- zł utrzymał zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości w mocy.
Jako podstawę prawną wskazał: art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), art. 42, art. 87 ust. 1 i ust. 1 a, art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.) oraz lp. 1.7, lp. 4.3, lp. 6.1.1, lp. 6.1.2, lp. 6.3.4.1, lp. 6.3.4.2, lp. 6.3.2, lp. 6.3.3, lp. 6.2.2 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, § 3 ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 4, § 4 ust. 1, ust. 2, ust. 3 Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. 2006, Nr 151, poz. 1089 ze zm.), art. 3 ust. 1, art. 10, art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 28 października 2002 r. o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych (Dz. U. z 2002 r., Nr 199, poz. 1671 z późn. zm.), rozdziału 9.2.1, podrozdziału 9.2.2.3.1 i 9.2.2.3.2 załącznika do umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957r. wprowadzonej oświadczeniem rządowym z dnia 24 września 2002 r. w sprawie wejścia w życie zmian do załączników A i B do Umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957r. (Dz. U. z 2005 r., Nr 178, poz. 1481 z późn. zm.).
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia:
W dniu [...] września 2007 r. na drodze krajowej nr [...] poddany został kontroli, pojazd marki [...] należący do strony, wykonującej przewóz na potrzeby własne, którym kierował T. K.. Ustalono na podstawie okazanych przez kierowcę kart przekazania odpadów ze szpitali na terenie G. i G. że pojazdem przewożono odpady medyczne o kodzie 180103 w ilości 2103 kg, do których mają zastosowanie przepisy ADR.
W wyniku przeprowadzonego postępowania organ I instancji stwierdził:
1) wykonywanie przewozu drogowego z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty drogowej za przejazd po drogach krajowych,
2) wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku posiadania: wymaganej instrukcji pisemnej dla kierowcy na wypadek awarii i wypisu z zaświadczenia na wykonywanie przewozów drogowych na potrzeby własne, czyli wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty,
3) wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych z nieprawidłowo sporządzonym dokumentem przewozowym,
4) wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych bez wymaganego zaświadczenia ADR o ukończeniu szkolenia,
5) wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych w nieprawidłowo oznakowanym pojeździe lub zespole pojazdów, cysternie, pojeździe-baterii, kontenerze lub MEGC
- oznakowaniem tablicą lub tablicami barwy pomarańczowej,
- wymaganą nalepką lub nalepkami,
6) wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganych gaśnic lub wyposażenia w gaśnice niespełniające warunków określonych w umowie ADR,
7) wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganego wyposażenia awaryjnego: dwóch stojących znaków ostrzegawczych, kamizelki ostrzegawczej latarki, ,
8) wykonywanie przewozu drogowego luzem towarów niedopuszczonych do przewozu luzem.
[...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w łącznej wysokości 12100,-zł .
W odwołaniu od powyższej decyzji strona wnosiła o jej uchylenie w całości oraz wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Zarzuciła naruszenie zasad postępowania administracyjnego art. 77 i 80 kpa., naruszenie zasady szybkości postępowania, a także przepisów prawa materialnego. Podnosiła, iż kontrolowanym pojazdem faktycznie przewożony był odpad o kodzie 18 01 04, a nie odpad o kodzie 18 01 03, który wpisano omyłkowo. We wcześniejszych wyjaśnieniach strona zarzucała, że przewożono 1350 kg odpadów o kodzie 18 01 04, zaś kontrolujący nie sprawdzili, jakiego transportu i terminu dotyczyła okazana karta. Ponadto kierowca pokazał karty odpadów z innego szpitala odebrane dzień wcześniej.
Główny Inspektor Transportu po rozpoznaniu odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu odniósł ustalony na podstawie protokołu kontroli, podpisanego przez kierowcę, zeznań świadków i złożonych przez stronę dowodów, stan faktyczny w zakresie stwierdzonych uchybień - do obowiązującego stanu prawnego oraz zarzutów strony. Wskazał, że:
Ad. 1. Podczas przeprowadzonej kontroli drogowej kierowca okazał przedziurkowany odcinek kontrolny karty opłaty drogowej rocznej, na którym nie dokonano wpisu numeru rejestracyjnego pojazdu. Na szybie czołowej pojazdu znajdowała się przyklejona winieta samoprzylepna. Stwierdził wykonywanie przewozu drogowego z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty za przejazd po drogach krajowych. Prawidłowe jej wypełnienie polega na wpisaniu numeru rejestracyjnego pojazdu samochodowego na jej odcinku kontrolnym, co wynika z cytowanego na wstępie § 4 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Transportu w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych. Treść ust. 3 wprost wskazuje, że karta opłaty, w której nie zostanie wpisany numer rejestracyjny pojazdu na odcinku kontrolnym, jest kartą nieprawidłowo wypełnioną. Konsekwencją tego było nałożenie przez organ kary pieniężnej w wysokości 1000 zł, zgodnie z dyspozycją lp. 4.3 załącznika do w/w ustawy o transporcie drogowym.
Ad. 2. Podczas kontroli drogowej kierowca nie okazał wymaganych dokumentów t.j. instrukcji pisemnych dla kierowcy oraz wypisu z zaświadczenia na wykonywanie przewozów na potrzeby własne. Organ odwoławczy przyznał, a w szczególności organ I instancji podkreślił, że obowiązek unormowany w art. 87 ust. 1 pkt 3b i art. 87 ust. 2 i 3 i ustawy o transporcie drogowym stanowi, że podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli wymienione w tym przepisie dokumenty, przy czym wykonując transport drogowy rzeczy – dokumenty związane z przewożonym ładunkiem, a także dokumenty wymagane przy przewozie drogowym towarów niebezpiecznych. Odwołał się do obowiązku wynikającego z art. 28 pkt 2 ustawy o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych, który nakazuje kierującemu takim pojazdem oprócz dokumentów wymaganych odrębnymi przepisami posiadania przy sobie i okazywania na żądanie organów lub osób uprawnionych do przeprowadzania kontroli instrukcje pisemne na wypadek awarii dotyczące wszystkich przewożonych towarów niebezpiecznych, zgodnie z umową ADR, gdzie powyższy obowiązek określony został w normie 8.1.2.1. i 5.4.3.1. Załącznika B do umowy ADR. Normy nakładające obowiązek zaopatrzenia kierowcy w instrukcje pisemne dotyczące każdego przewożonego materiału lub przedmiotu niebezpiecznego mają na celu zapobieżenie wypadkom i ich zagrożeniom mogącym powstać podczas przewozu.
Podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10. Odpowiedzialność za wyposażenie kierowcy w wymagane dokumenty ponosi przedsiębiorca lub podmiot, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonujący przewozy na potrzeby własne, (art. 87 ust. 2 i 3). Skutkiem naruszenia obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, w myśl lp. 1.7. załącznika do w/w ustawy, jest nałożenie kary pieniężnej w wysokości 500 zł.
Ad. 3. Kierowca nie okazał do kontroli prawidłowo sporządzonego dokumentu przewozowego. Stwierdzono na okazanych kartach brak nr UN, prawidłowej nazwy przewozowej, nr nalepek, grupy pakowania. Okazane karty przekazania odpadu nie zawierały wymaganych przepisami ADR elementów określonych w przepisach szczegółowych: 8.1.2.1 Załącznika B w zw. z 5.4.1 Załącznika do umowy ADR. Obowiązek posiadania przy sobie i okazania dokumentów wymaganych przy przewozie drogowym towarów niebezpiecznych przewiduje art. 87 ust. 1 pkt 2b ustawy o transporcie drogowym oraz art. 28 ustawy o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych. Konsekwencją stwierdzonego naruszenia wykonywania przewozu drogowego towarów niebezpiecznych z nieprawidłowo sporządzonym dokumentem przewozowym jest sankcja w kwocie 500 zł przewidziana w lp. 6.1.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Ad. 4. Podczas przeprowadzonej kontroli nie okazano zaświadczenia ADR o ukończeniu szkolenia dla kierowców przewożących towary niebezpieczne, co kierowca potwierdził w protokole. Obowiązek ten wynika z 8.2.1 Załącznika B do ww. umowy ADR stanowiącego, iż kierowcy pojazdów przewożących towary niebezpieczne powinni posiadać zaświadczenie wydane przez właściwą władzę lub organizację upoważnioną przez tę władzę stwierdzające, że przeszli oni szkolenie kursowe i zdali egzamin w zakresie wymagań, które powinny być spełnione podczas przewozu towarów niebezpiecznych. Także art. 10 ust. 1 pkt 1-3 ustawy o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych przewiduje określone w niej wymogi do kierowania pojazdem przewożącym towary niebezpieczne.
Konsekwencją wykonywania przewozu drogowego towarów niebezpiecznych bez wymaganego zaświadczenia ADR o ukończeniu szkolenia jest treść lp. 6.1.2. załącznika do w/w ustawy, która karą w kwocie 2000 zł sankcjonuje naruszenie powyższego obowiązku.
Ad. 5. Kontrolowany pojazd marki[...], co wynika z dokumentacji fotograficznej, nie został oznakowany wymaganymi zgodnie z podanymi w kolumnie 5 tabeli A, w dziale 3.2 załącznika do umowy ADR nalepkami wzoru 6.2 oraz wymaganą tablicą lub tablicami barwy pomarańczowej z numerem rozpoznawczym zagrożenia oraz numerem UN. Obowiązek taki wynika z przepisu 5.3.1.1.1 Umowy europejskiej (ADR): nalepki powinny być umieszczone na zewnętrznej powierzchni kontenerów, MEGC, kontenerów-cystern, cystern przenośnych i pojazdów; powinny odpowiadać wzorom, których numery wskazano odpowiednio w kolumnie (5) i (6) tabeli A w dziale 3.2; dla towarów niebezpiecznych powinny odpowiadać wymaganiom podanym pod 5.3.1.7.5. Zgodnie z przepisem 5.3.1.2 Umowy europejskiej (ADR), nalepki powinny być umieszczone na obu bokach oraz z przodu i z tyłu kontenera, MEGC, kontenera-cysterny lub cysterny przenośnej. W przypadku przewozu dwóch lub więcej towarów niebezpiecznych odpowiednie nalepki powinny być umieszczone na obu bokach na wysokości każdej komory, a ponadto jedna nalepka odpowiadająca każdemu z wzorów nalepek występujących na bokach powinna być umieszczona na obu ścianach czołowych.
W myśl przepisu 5.3.1.3 Umowy europejskiej (ADR), jeżeli nalepki umieszczone na kontenerach, MEGC, kontenerach-cysternach lub cysternach przenośnych nie są widoczne z zewnątrz przewożącego je pojazdu, to takie same nalepki powinny być umieszczone na obu bokach i z tyłu tego pojazdu. Poza tym przypadkiem, nie wymaga się umieszczania nalepek na pojeździe przewożącym. Zgodnie z przepisem 5.3.1.6.1 cyt. Umowy, także próżne, nieoczyszczone pojazdy i kontenery do przewozu luzem, powinny być nadal zaopatrzone w nalepki wymagane dla ostatniego ładunku.
Organ odwoławczy uznał, że skutkiem nieprawidłowo oznakowanego pojazdu w wymaganą nalepkę lub nalepki było nałożenie kary pieniężnej w kwocie 400 zł na podstawie Ip. 6.3.4 ust. 2 załącznika. Nie zakwestionował ustalenia braku wymaganej tablicy barwy pomarańczowej. Uzasadnienie prawne co do naruszenia Ip. 6.3.4 ust 1 załącznika i nałożenia kary w wysokości 800 zł za brak wymaganej tablicy lub tablic barwy pomarańczowej znajduje się w decyzji I instancyjnej.
Ad. 6. Podczas kontroli drogowej kierowca nie okazał gaśnicy, gdyż nie było jej w pojeździe. Obowiązek powyższy wynika z przepisu 8.1.4.1a i 8.1.4.1.b Umowy europejskiej (ADR) stanowiącego, że każda jednostka transportowa przewożąca towary niebezpieczne powinna być wyposażona:
(a) w co najmniej jedną gaśnicę przenośną o zawartości nie niniejszej niż 2 kg proszku (lub innego odpowiedniego środka gaśniczego) nadającego się do gaszenia pożaru silnika lub kabiny jednostki transportowej (...);
(b) dodatkowo, poza wyposażeniem określonym pod literą (a) powyżej, w co najmniej jedną gaśnicę przenośną o zawartości nie mniejszej niż 6 kg proszku (lub innego odpowiedniego środka gaśniczego), nadającego się do gaszenia pożaru ogumienia, hamulców oraz ładunku, który w razie użycia go do gaszenia silnika lub kabiny jednostki transportowej nie wzmaga pożaru (...).
Odnośnie tego naruszenia organ odwoławczy uznał za prawidłowo nałożoną karę w wysokości 500,- zł znajdującą uzasadnienie w treści lp. 6.3.2. załącznika do ww. ustawy.
Ad. 7. Stwierdzono brak wymaganych elementów wyposażenia awaryjnego: odpowiedniej kamizelki ostrzegawczej dla kierowcy, dwóch stojących znaków ostrzegawczych, latarki dla kierowcy. Organ odwoławczy podtrzymał argumentację prawną co do obowiązku stosowania zasad umowy ADR w sprawach nieuregulowanych ustawą do przewozu drogowego towarów niebezpiecznych, który wynika z art. 3 ust. 1 tej ustawy. Przepis 8.1.5a Umowy europejskiej (ADR) przewiduje, że każda jednostka transportowa przewożąca towary niebezpieczne powinna posiadać w wyposażeniu awaryjnym ogólnego stosowania m.in.: dwa stojące znaki ostrzegawcze (np. pachołki odblaskowe, trójkąty odblaskowe lub lampy błyskowe o świetle barwy pomarańczowej, zasilane niezależnie od instalacji elektrycznej pojazdu), odpowiednią kamizelkę ostrzegawczą lub ubranie ostrzegawcze dla każdego członka załogi pojazdu (np. określone w normie EN 471), latarkę (patrz również 8.3.4) dla każdego członka załogi pojazdu.
Ocenił, że organ pierwszej instancji prawidłowo stwierdził wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganego wyposażenia awaryjnego, czego konsekwencją jest kara pieniężna w wysokości 100,- zł za każdy element przewidziana w lp. 6.3.3. załącznika do ustawy (łącznie 400,- zł).
Ad. 8. Kontrolujący stwierdzili naruszenie obowiązujących norm w zakresie wykonywania przewozu drogowego luzem towarów niedopuszczonych do przewozu luzem, określonych w art. 8 ustawy o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych. Stanowi on, że pojazd przewożący towary niebezpieczne powinien być odpowiednio przystosowany, wyposażony i oznakowany zgodnie z umową ADR. Organ odwoławczy ustalił, że pojazd nie spełniał określonych warunków do przewozu luzem, ponieważ worki, w które zapakowane były odpady nie zapobiegały wydostania się cieczy na zewnątrz, do wnętrza pojazdu. Tym samym płyny wydostawały się na zewnątrz skrzyni ładunkowej, przedmioty ostre nie były zabezpieczone w workach spełniających wymogi zapobiegające ich rozerwanie. Nieprawidłowy był też sposób załadunku worków. Ułożone w sposób powodujący ich ugniatanie spowodowało, że na wskutek drgań i wstrząsów w czasie jazdy pojazdu nastąpiła utrata ich szczelności. Wskazał na obowiązujące normy, które w odniesieniu do transportu towarów niebezpiecznych, zgodnie z 7.1.1 Załącznika A do umowy ADR, wymagają określonego sposobu przewozu: w przypadku przewozu w sztukach przesyłki - zgodnie z przepisami tego działu i działu 7.2, w przypadku przewozu luzem - zgodnie z przepisami działu 7.3. W odniesieniu do kontrolowanego ładunku - UN 3291 w kolumnie 17 tabeli A w dziale 3.2 organ powołał się na przepis szczególny VV11, stanowiący, że dozwolony jest przewóz luzem w specjalnie wyposażonych pojazdach i kontenerach w taki sposób, aby nie stwarzało to zagrożenia dla ludzi, zwierząt i środowiska, np. przez załadunek odpadów w worki lub przez zamknięcia hermetyczne.
Towary niebezpieczne, w myśl przepisu 7.3.1.1, mogą być przewożone luzem w kontenerach do przewozu luzem, w kontenerach lub pojazdach jedynie w następujących przypadkach:
jeżeli taki sposób przewozu jest wyraźnie dozwolony na podstawie przepisu szczególnego oznaczonego kodem BK w kolumnie (10) Tabeli A w dziale 3.2 oraz spełnione są odpowiednie wymagania niniejszego rozdziału i rozdziału 7.3.2; lub
jeżeli taki sposób przewozu jest wyraźnie dozwolony na podstawie przepisu szczególnego oznaczonego kodem W w kolumnie (17) Tabeli A w dziale 3.2 oraz spełnione są wymagania tego przepisu szczególnego podane w rozdziale 7.3.3 i wymagania niniejszego rozdziału.
Zgodnie z normą 7.3.1.4 materiały stałe luzem, powinny być ładowane i rozładowane w taki sposób, aby zminimalizować ich przemieszczanie się mogące spowodować uszkodzenie kontenera do przewozu luzem, kontenera, pojazdu lub wydostanie się tych materiałów na zewnątrz. Podczas przewozu (7.3.1.8), na zewnętrznych powierzchniach kontenera do przewozu luzem, kontenera lub nadwozia pojazdu, nie powinny występować żadne niebezpieczne pozostałości. Przewóz luzem może mieć miejsce jedynie w kontenerach lub specjalnie przystosowanych pojazdach. Karę pieniężną w wysokości 6000,- zł przewiduje dyspozycja lp. 6.2.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym za wykonywanie przewozu drogowego luzem towarów niedopuszczonych do przewozu luzem.
Organ odwoławczy nie uznał argumentów odwołania, iż kontrolowanym pojazdem przewożony był odpad o kodzie 18 01 04, a nie odpad o kodzie 180103 wpisany w kartach przekazania odpadu, który według odwołującego wpisano omyłkowo. Ocenił, że zgromadzony materiał dowodowy potwierdził, że przewożono odpady o kodzie 18 01 03, co potwierdzają zeznania świadków - osób zatrudnionych w [...] Centrum Chorób [...], kart odpadów medycznych, zeznania kierowcy i dokumentacja fotograficzna z kontroli drogowej. Do odpadu niebezpiecznego o kodzie 18 01 03 zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Środowiska z 27.09.2001 r. w sprawie katalogu odpadów (Dz.U. nr 112, poz. 1206) mają zastosowanie przepisy ADR.
Odpierając zarzut przewlekłości postępowania prowadzonego przez organ I instancji organ wskazał, że wymagało ono dokładnego i wyczerpującego przeprowadzenia postępowania dowodowego. Uznał, że orzekanie w przedmiocie wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji organu I instancji było bezprzedmiotowe wobec wydania decyzji przez organ II instancji, a złożona przez stronę skarga na organ I instancji, który wszczął postępowanie egzekucyjne została rozpatrzona w toku postępowania odwoławczego. Za niezasadny uznał zarzut wszczęcia przez organ I instancji postępowania egzekucyjnego wobec tego, że nie zostało zakończone postępowanie administracyjne dotyczące decyzji z dnia [...] kwietnia 2008 r., a co za tym idzie nie został rozpatrzony wniosek o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Wskazał, że przedsiębiorca krajowy uiszcza nałożoną karę pieniężną w terminie 21 dni od dnia jej wymierzenia i spoczywa na nim obowiązek niezwłocznego przekazania dowodu uiszczenia kary pieniężnej organowi, który ją nałożył zgodnie z art. 93 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił:
1) naruszenie art. 6 i 7 k.p.a., poprzez brak podjęcia odpowiednich działań, które miałyby na celu ostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy, jak również brak jakichkolwiek działań na rzecz jego firmy;
2) naruszenie art. 8 k.p.a. poprzez niepodejmowanie działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego;
3) naruszenie art. 9 k.p.a. poprzez brak czuwania nad interesem jego firmy w prowadzonym postępowaniu;
4) naruszenie art. 12 k.p.a. poprzez naruszenie zasady szybkości postępowania;
5) naruszenie art. 77 i 80 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy decyzji, która została wydana w oparciu o niedokładnie zanalizowany materiał dowodowy oraz pominięcie materiałów dowodowych dostarczonych przez stronę w postępowaniu wyjaśniającym, a potem odwoławczym, a także przyznanie mocy dowodowej tylko wybranym dowodom;
6) błędne podanie stanu prawnego obowiązującego w dniu wydawania decyzji w drugiej instancji oraz nieznajomość zasad dotyczących powoływania publikatorów i tytułów aktów normatywnych stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji;
7) naruszenie zasady demokratycznego państwa prawnego określonej w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a także przepisów: art. 7, art. 31 pkt.2, art. 32 pkt. 1 i 2 odnoszących się do działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa, nie zmuszania do czynienia tego, czego prawo nie nakazuje, równego traktowania oraz art. 87 pkt. 1, 88 pkt.1 Konstytucji stanowiących o źródłach powszechnie obowiązującego prawa i warunkach ich wejścia w życie.
Zarzucił, że już organ pierwszej instancji naruszył zasady dotyczące postępowania administracyjnego, w tym postępowania wyjaśniającego i dowodowego, wstrzymania rygoru jej natychmiastowej wykonalności, naruszył zasady szybkości postępowania, poprzez prowadzenie go przez ponad pół roku, jednoczesne przesłanie odwołania z wnioskiem o wstrzymanie rygoru natychmiastowej wykonalności. Za wstrzymaniem rygoru natychmiastowej wykonalności przemawiały trzy przesłanki: wysokość kary, możliwość jej wzruszenia przez organ II instancji i możliwość jej wzruszenia w wyniku orzeczenia Sądu.
Kwestionował zasadność wezwania go do zapłaty kwoty 12108,80zł nałożonej kary pieniężnej wraz z kosztami upomnienia, na co złożył bezskuteczną skargę do GITD, który nie wziął pod uwagę jego wyjaśnień składanych na wszystkich etapach postępowania, że kontrolowanym pojazdem przewożony był odpad o kodzie 18 01 04, a nie - odpad niebezpieczny o kodzie 18 01 03. Zarzucił, że fakt nie stwarzania zagrożenia przez przewożony odpad został w sposób niekwestionowany potwierdzony przez Inspektora Sanitarnego, do czego nie ustosunkował się organ odwoławczy. Zarzucił oparcie decyzji o wybrane dowody, podanie w rozstrzygnięciu decyzji I instancji błędnej masy przewożonych pojazdem w dniu kontroli odpadów, bo rzeczywisty stan faktyczny to 1350 kg odpadów przewożonych pojazdem o nr rejestracyjnym [...]
Ponadto zarzucił powołanie się na stan prawny nieobowiązujący w dniu wydawania decyzji, tj. [...] kwietnia i [...] czerwca 2008 r. Przytoczona data oświadczenia rządowego dotyczącego umowy ADR w wersji z 2005 r. to nie dzień 24 września 2002 r., tylko dzień 26 lipca 2005 r. W podstawie prawnej organ powołanie się na stan prawny dotyczący przepisów merytorycznych nieobowiązujących w dniu wydawania tej decyzji, tj. [...] kwietnia i [...] czerwca 2008 r. W tych datach, jak również w dacie przeprowadzania kontroli drogowej, obowiązywała i obowiązuje nadal, umowa ADR opublikowana w Dz. U. z 2007 r. Nr 99, poz. 667.
W działaniu organu drugiej instancji skarżący upatrywał nie tylko naruszenia wskazanych wyżej zasad postępowania administracyjnego, ale również przesłankę z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. do stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej wydanej w drugiej instancji. Rozstrzygnięcie zawiera błędy dotyczące zasad powoływania publikatorów aktów normatywnych stanowiących podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji oraz zasad powoływania tytułów tych aktów.
Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi wniósł o jej oddalenie. Organ uznał za niewiarygodne twierdzenia strony o dwóch transportach z odpadami o różnych kodach i różnymi pojazdami, a dwóm poprawionym przez stronę kartom przekazania odpadów odmówił mocy dowodowej.
Odpierając zarzuty skargi w zakresie istoty sporu, czyli, czy w dniu kontroli pojazdu przewożone były odpady niebezpieczne w myśl umowy ADR oznaczone kodem 18 01 03, czy oznaczone kodem 18 01 04, który nie kwalifikował ich jako towary niebezpieczne wskazał, że twierdzenia strony podważyło oświadczenie [...] kierownika Oddziału Oczyszczalni Ścieków i Spalarni Odpadów - uzupełnione oświadczeniem G. K. będącego mistrzem w/w oczyszczalni potwierdzające fakt, iż:
- w dniu [...] września 2007r. strona na podstawie jednej karty przekazania odpadu dostarczyła odpady o wadze 2103 kg o kodzie 18 01 03,
- w dniu [...] października 2007r. strona dostarczyła dwie nowe karty przekazania odpadu dzieląc wymieniony w poprzednim podpunkcie odpad o masie 2103 kg na: odpad o masie 1350 kg (kod 18 01 04) i 753 kg (kod 18 01 03),
- w nowej, poprawionej karcie przekazania odpadów dotyczącej przekazania 753 kg odpadów o kodzie 18 01 03 został wpisany pojazd o nr rej [...], którego faktycznie w oczyszczalni nie było.
Organ odwoławczy uznał za nieprawdziwe twierdzenia strony jakoby odpady o masie 753 kg o kodzie 18 01 03 były dostarczone do Spalarni pojazdem o nr rej [...] Z pierwotnej karty przekazania odpadu wynika, iż w rzeczywistości do transportu odpadów o łącznej masie 2103 kg użyto tylko jednego pojazdu o nr rej [...] będącego przedmiotem kontroli drogowej. Potwierdzeniem tego są zeznania kierowcy i karty odpadów nr [...] ze szpitala w G. i karta nr [...] potwierdzająca odbiór odpadów ze szpitala w G.. Także zeznania pracownika zajmującego się odpadami medycznymi w Szpitalu w G. [...] potwierdziły, że w dniu [...] września 2007r. firma skarżącego odebrała pojazdem o nr rej [...] odpady medyczne zakaźne o kodzie 18 01 03 w ilości 518 kg. Dodatkowo, w świetle zeznań pracownika [...] Centrum Chorób [...] M. S. wynika, że centrum wytwarza ok. 80 procent odpadów o kodzie 18 01 03 i nie jest możliwe, aby jednorazowo powstała w Centrum partia odpadu o kodzie 18 01 04 w ilości 1350 kg. Z tych względów uznał, za niewiarygodne twierdzenia strony, że odebrane [...] września 2007 r. odpady ze szpitala w G. w rzeczywiści powinny być oznaczone kodem 18 01 04 przyznając większą moc dowodową wyjaśnieniom pochodzącym od świadków, pracowników oczyszczalni i szpitali w G. i G., jako nie zainteresowanych wynikiem postępowania. Ocenił je jako bardziej wiarygodne od tych składanych przez stronę.
Wskazał na brak jakiegokolwiek dowodu potwierdzającego oględziny odpadów przez Inspektora Sanitarnego, przy czym przyjął, że nawet gdyby takie stwierdzenie Inspektora Sanitarnego miało miejsce, nie stanowiłoby dowodu na to, że nie był przewożony towar niebezpieczny.
Odnośnie naruszenia zasady szybkości postępowania wyjaśnił, że przyczyną był skomplikowany charakter sprawy i konieczność weryfikacji wyjaśnień strony, o czym strona była informowana i miała możliwość wzięcia czynnego w niej udziału.
Odpierając zarzuty dotyczące przyjęcia wykonywania przewozu drogowego luzem towarów niedopuszczonych do przewozu luzem powołał się na okazane w czasie kontroli karty przekazania odpadów ze szpitali w G. i G. oznaczone kodem 18 01 03 klasyfikującym odpady jako niebezpieczne w myśl umowy ADR. Obowiązkiem przewoźnika, na podstawie przepisu 1.4.2.2.1 Umowy ADR, było upewnienie się czy towary niebezpieczne przeznaczone do przewozu spełniają warunki określone w umowie ADR. Fakt nie wywiązania się nadawcy z obowiązku załadunku towarów niebezpiecznych w specjalne worki certyfikowane znakiem UN nie oznacza, iż kontrolowanym pojazdem, nie przewożono towarów niebezpiecznych. Jeśli worki nie spełniały wymagań określonych przepisami to w myśl przepisu 1.4.2.2.3 Umowy ADR przewoźnik nie powinien rozpocząć przewozu do czasu usunięcia tych naruszeń.
Nie zgodził się z zarzutami dotyczącymi oparcia decyzji na nieobowiązujących przepisach, naruszenia art. 87 p.1 i art. 88 p.1 Konstytucji. Przyznał, że w momencie kontroli obowiązywała umowa ADR opublikowana w Dz.U. 2007 r. Nr 99, poz. 667. Organ II instancji, powołując się na przepisy umowy ADR nie popełnił błędu wskazując na miejsce jej publikacji Dz.U. 2005r., Nr 178, poz. 1481, ponieważ dopiskiem "z późń. zm." objął wszystkie zmiany wprowadzone do załączników umowy ADR po 19 września 2005 roku, a więc również te wprowadzone Oświadczeniem rządowym z dnia 23 marca 2007 r.
Nie uznał zarzutów dotyczących wszczęcia postępowania egzekucyjnego wskazując, że przedsiębiorca krajowy, zgodnie z art. 93 ust. 4 ustawy o transporcie drogowym, uiszcza nałożoną karę pieniężną w terminie 21 dni od dnia jej wymierzenia (decyzji organu pierwszej instancji nałożony został rygor natychmiastowej wykonalności) i spoczywa na nim obowiązek niezwłocznego przekazania dowodu uiszczenia kary pieniężnej organowi, który ją nałożył.
W związku z niezastosowaniem się strony do powyższego przepisu organ I instancji słusznie wszczął postępowanie egzekucyjne. Organ odwoławczy nie znalazł racjonalnych podstaw do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji i zgodnie z art. 135 k.p.a., decyzja została wykonana przymusowo w toku postępowania egzekucyjnego.
Stwierdził, iż zaskarżone decyzje organów obu instancji nie stanowiły obrazy zasady równości wobec prawa wyrażonej w art. 32 Konstytucji i nie dyskryminują w jakikolwiek niedozwolony sposób przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą, w tym przypadku związaną z przewozem drogowym towarów niebezpiecznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m.in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Zgodnie z art. 134 p.p.s.a., sąd dokonując oceny zaskarżonego aktu rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Aby wyeliminować z obrotu prawnego akt wydany przez organ administracyjny konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie, albo też przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 ww. ustawy).
Rozpoznając sprawę z punktu widzenia wskazanych wyżej kryteriów skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w sposób mający wpływ na wydane rozstrzygnięcie.
Nie znajduje uzasadnienia najdalej idący zarzut nieważności postępowania w oparciu o art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. z powodu zakwestionowanego sposobu powoływania publikatorów aktów normatywnych stanowiących podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji oraz zasad powoływania tytułów tych aktów. Dyspozycja normy art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. znajdowałaby zastosowanie, gdyby decyzja wydana została bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, co w niniejszej sprawie nie miało miejsca. Podstawa odpowiedzialności skarżącego została wskazana w oparciu o przepisy obowiązujące w dacie wydania decyzji, z zaznaczeniem późniejszych zmian ustawowych. Przy czym, w zakresie stwierdzonych naruszeń w dacie kontroli, obowiązki spoczywające na przedsiębiorcy wykonującym przewóz na potrzeby własne – uregulowane były identycznie.
W sprawie niniejszej skarżący oparł skargę na zarzucie naruszenia zarówno prawa materialnego jak i procesowego. W związku z tym, rozpoznania w pierwszej kolejności wymagały zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, bowiem zarzuty dotyczące niewłaściwego zastosowania prawa materialnego mogą być przedmiotem oceny wówczas, gdy stan faktyczny stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji został ustalony w sposób prawidłowy, a więc bez naruszenia przepisów postępowania. Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie czyni w sprawie własnych ustaleń faktycznych i prawnych. Kodeksowa zasada swobodnej oceny dowodów przez organy administracyjne, wynikająca z art. 80 k.p.a., wyłącza zasadniczo możliwość odmiennej oceny przez sąd administracyjny wiarygodności i mocy dowodowej zebranego w sprawie materiału, chyba że ustalenia zawarte w decyzji mają charakter dowolnych (np. wyrok NSA z dnia 8 lipca 1998 r., sygn. akt III SA 5203/98; LEX nr 44809). Sąd administracyjny nie jest bowiem organem III instancji w postępowaniu administracyjnym i nie może poddawać ocenie, czy dokonany przez organ administracji państwowej wybór, w ramach realizacji zasady swobodnej (a nie dowolnej) oceny dowodów, jest słuszny, gdyż Sąd nie jest uprawniony do badania merytorycznej zasadności (celowości) decyzji administracyjnej (por. wyrok NSA z dnia 16 stycznia 1998 r., sygn. akt 1 SA/Kr 36/97; LEX nr 34108).
Zdaniem Sądu, poczynione ustalenia faktyczne i dokonana na ich podstawie ocena zostały przeprowadzone poprawnie. Dokonany przez organy administracji publicznej, na podstawie art. 80 k.p.a, swobodny wybór jednej z dwóch wchodzących w grę możliwości, nie narusza prawa. Sąd, w ramach kontroli orzeczniczej organu administracji publicznej, nie ma podstaw do zakwestionowania tego rozstrzygnięcia. Nie jest ono dowolne, ponieważ zebrany w sprawie materiał dowodowy jest obszerny, a dokonanie jego oceny zostało przeprowadzone, aczkolwiek lakonicznie, ale w konsekwencji prawidłowo. Sąd sprawuje kontrolę tylko pod kątem legalności orzeczenia, nie zaś jego słuszności. Wprawdzie analiza dowodów dokonana w zaskarżonej decyzji nie jest tak szczegółowa jak uczynił to organ w odpowiedzi na skargę, jednakże tego rodzaju uchybienie w zakresie art. 107 § 3 k.p.a., jako procesowe, nie ma istotnego wpływu na wynik rozstrzygnięcia, a zgromadzony materiał dowodowy został oceniony ostatecznie w sposób logiczny i przekonywujący.
Istotą sporu w przedmiotowej sprawie było ustalenie, czy skarżący w dniu [...] września 2007r. na drodze krajowej nr [...] pojazdem marki [...] dokonywał przewozu towarów niebezpiecznych, bowiem większość zarzutów w niniejszym postępowaniu ma związek z ustaleniem naruszenia przepisów obowiązującej umowy ADR.
Skarżący nie kwestionował natomiast ustaleń faktycznych co do braku numeru rejestracyjnego pojazdu na karcie opłaty drogowej, oceny tego naruszenia w świetle cytowanego na wstępie art. 42 ustawy o transporcie drogowym w zw. z § 3 ust. 1 - 4, § 4 ust. 1 - 3 Rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 8 sierpnia 2006 r. w sprawie opłat za przejazd po drogach krajowych, jak i podstawy odpowiedzialności administracyjnej do nałożenia z tego tytułu kary pieniężnej w wysokości 1000 zł opartej na mocy art. 92 ust. 1 i 4 ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp. 4.3 załącznika do tej ustawy. Organ prawidłowo ustalił wykonywanie przewozu drogowego z nieprawidłowo wypełnioną kartą opłaty za przejazd po drogach krajowych, bowiem w myśl cyt. na wstępie § 4 ust. 2 i 3 rozporządzenia kartą nieprawidłowo wypełnioną jest karta wypełniona niezgodnie z ust. 2, który mówi, że wypełnienie karty opłaty polega na wpisaniu numeru rejestracyjnego pojazdu samochodowego na jej odcinku kontrolnym.
Tak samo skarżący nie kwestionował w toku postępowania faktu nie okazania przez kierowcę do kontroli wypisu z zaświadczenia na wykonywanie przewozów na potrzeby własne, o którym mowa w art. 33 ust. 10 ustawy o transporcie drogowym. Podstawę obowiązków skarżącego jako przedsiębiorcy wykonującego przewóz na potrzeby własne, określał zarówno w dacie kontroli jak i w dacie wydania decyzji, art. 87 ust. 2 ustawy, który wymagał, że podczas przewozu drogowego wykonywanego na potrzeby własne kontrolowany miał przy sobie i okazał na żądanie uprawnionego organu kontroli, oprócz odpowiednich dokumentów wymaganych przy takim przewozie, określonych w ust. 1, wypis zaświadczenia, o którym mowa w art. 33 ust. 10. Ustawowa odpowiedzialność przedsiębiorcy lub podmiotu, o którym mowa w art. 3 ust. 2, wykonującego przewozy na potrzeby własne, za wyposażenie kierowcy wykonującego transport drogowy lub przewóz na potrzeby własne w wymagane dokumenty wynikała z ust. 3 art. 87 ustawy o transporcie drogowym. Organy prawidłowo ustaliły, że skutkiem wykonywania transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, w myśl lp. 1.7. załącznika do w/w ustawy, było nałożenie kary pieniężnej w wysokości 500 zł.
Przechodząc do istoty sporu, zdecydowanie kwestionowanej w toku postępowania administracyjnego i w skardze, to w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, dokonana przez organy ocena co do przewożenia w dniu [...] września 2007 r., pojazdem o nr rej [...] odpadów oznaczonych kodem 18 01 03, a więc niebezpiecznych w rozumieniu umowy ADR nie budzi, zdaniem Sądu, wątpliwości. Podkreślić przy tym należy, że nie były kwestionowane przez skarżącego wyniki przeprowadzonej kontroli, ale ocena całości zebranego w toku postępowania administracyjnego materiału dowodowego, w szczególności nadesłanych, poprawionych kart przekazania odpadu, poprzez zakwalifikowanie przewozu przedmiotowych odpadów jako towarów niebezpiecznych.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego podkreślić należy, że uprawnione przez Ustawodawcę organy w czasie kontroli drogowej badają, czy działalność gospodarcza, wykonywania m.in. niezarobkowego krajowego przewozu drogowego realizowana jest zgodnie z obowiązującym prawem. Z tego względu norma ustawowa art. 87 ustawy o transporcie drogowym przewiduje obligatoryjny nakaz posiadania i okazania określonych w nim dokumentów związanych z rodzajem wykonywanego transportu. W okolicznościach niniejszej sprawy, w dacie przeprowadzanej kontroli obowiązki przedsiębiorcy określone były w jednolitym tekście ustawy o transporcie drogowym z 13 lipca 2007 r. (Dz.U.07, Nr 125, poz. 874). Późniejsze zmiany art. 87 – wprowadzone art. 28 ustawy z 24 sierpnia 2007 r. (Dz.U.07, Nr 176, poz. 1238) od 10 października 2007 r. oraz art. 1 pkt 7 lit. a) ustawy z dnia 19 września 2007 r. (Dz.U.07 Nr 192 poz. 1381) z dniem 3 listopada 2007 r. – nie miały wpływu na ocenę stanu faktycznego mającego miejsce w niniejszej sprawie. Ust. 1 art. 87 wymagał, że podczas wykonywania przewozu drogowego kierowca pojazdu samochodowego, z zastrzeżeniem ust. 4, obowiązany był mieć przy sobie i okazywać, na żądanie uprawnionego organu kontroli, wypis z licencji, kartę opłaty drogowej, zapisy urządzenia rejestrującego samoczynnie prędkość jazdy, czas jazdy i czas postoju, obowiązkowe przerwy i czas odpoczynku, a ponadto: w pkt 2) w transporcie drogowym rzeczy wymagał dokumentów związanych z przewożonym ładunkiem, a także: w pkt 2 b) dokumentów wymaganych przy przewozie drogowym towarów niebezpiecznych oraz w pkt 2 f) dokumentów wymaganych przy przewozie odpadów. Innymi słowy, z posiadanych dokumentów ma wynikać, w sposób nie budzący wątpliwości, jaki jest rodzaj przewożonego ładunku.
Zasadnie zatem Główny Inspektor Transportu Drogowego ocenił, że skarżący jako podmiot prowadzący profesjonalną działalność gospodarczą, był organizatorem i wykonawcą poddanego kontroli zadania przewozowego, którego treść wynikała z dokumentów okazanych inspektorom w chwil dokonywanej kontroli na drodze. Zobowiązany był dołożyć maksimum staranności, by była ona prowadzona i zorganizowana zgodnie z przepisami prawa. Tym bardziej, że postępowanie w czasie kontroli drogowej jest postępowaniem szczególnym, w którym jako strona uczestniczy w taki sposób, że reprezentuje go kierowca, a dowodem kontroli i dokonanych ustaleń jest w niniejszej sprawie protokół z zatrzymania i kontroli pojazdu, zeznania kierowcy i okazane dokumenty.
Pozostają poza sporem ustalenia organów, że wszystkie okazane przez kierowcę w trakcie kontroli karty przekazania odpadów medycznych ze szpitali w G. i G. – stanowiące załącznik do protokołu kontroli - posiadały wpisany kod 18 01 03 i nr rejestracyjny kontrolowanego pojazdu[...]. Faktem jest, że trzy karty noszą datę przekazania ich ze szpitali: [...] września 2007 r. [...], zaś jedna (obejmująca kolejny nr [...]) nosi datę [...] września 2007 r. (czyli odebranych dwa dni wcześniej, a nie jak twierdził skarżący, dzień wcześniej). Nie ulega zatem wątpliwości ocena organu co to tego, że wpisany na wszystkich okazanych kartach kod 18 01 03 klasyfikował odpady jako niebezpieczne w myśl umowy ADR. Protokół kontroli został podpisany przez kierowcę bez żadnych zastrzeżeń, zarówno co do ustalonej przewożonej masy towaru jak i jego kwalifikacji i dodatkowo złożył on zeznania w charakterze świadka, potwierdzone jego podpisem. Pozostaje poza sporem, że na podstawie kolejnej karty przekazania odpady te, o kodzie 18 01 03, o masie łącznej 2103 kg zostały przejęte do spalenia przez "P." S.A. [...] dnia następnego [...] września 2007 r.
Dopiero po dokonanej kontroli i wszczęciu postępowania skarżący podjął działania w celu udowodnienia, że faktycznie przewożonym towarem były odpady o kodzie 18 01 04 nie podlegające pod przepisy ADR. Dowodem powyższego miały być złożone do organu dwie "nowe" karty przekazania odpadów do spalarni w S. w dniu [...] września 2007 r. dwoma różnymi pojazdami: oznaczona tym samym nr [...] na odpady o kodzie 18 01 04 dotycząca kontrolowanego pojazdu nr rej. [...] i karta na [...] kg odpadów o kodzie 18 01 03 dotycząca innego pojazdu nr rej. [...].
W ocenie Sądu, organ słusznie nie dał wiary tym nowym kartom przekazania odpadów, ponieważ przede wszystkim dotyczyły one dwóch różnych pojazdów. Podkreślić należy, że poprawione po kontroli karty wypełnione były przez skarżącego, który je przekazał spalarni. W toku postępowania organ uzyskał ze spalarni wyjaśnienie, co do masy odpadów, ich kodów oraz nr rejestracyjnego pojazdu, który je dostarczył w dniu [...] września 2007 r. Uzyskał także informację, że pojazdu o nr rej. [...], wpisanego na poprawionej karcie, faktycznie w spalarni nie było. Ocena tych dowodów została prawidłowo dokonana w powiązaniu z innymi dowodami: zeznaniami pracowników [...] Centrum Chorób [...]: odpowiedzialnego za ilość przekazanych odpadów S. B. i nadzorującą segregację odpadów M. S.. W rezultacie potwierdziły one wydanie 1350 kg odpadów o kodzie 18 01 03. Dokonana przez organ ocena znalazła także oparcie w zeznaniach pracownika Szpitala [...] odpowiedzialnego za nadzór gospodarka odpadami K. B. który potwierdził odbiór [...] kg odpadów o kodzie 18 01 03 w dniu [...] września 2007 r. Organ odwoławczy słusznie ocenił jako gołosłowne zarzuty skarżącego co do niekompetencji kontrolujących w zestawieniu z nieistniejącą, bo nie złożoną przez stronę opinię inspektora sanitarnego, na którą się powoływała. Należy zauważyć, że w tym zakresie strona nie składała także żadnych wniosków dowodowych.
W ocenie Sądu, nie mają istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia pozostałe zarzuty procesowe. Wbrew twierdzeniom skarżącego, dążąc do wyczerpującego zbadania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, w szczególności – dbając o interes strony - składanych nowych dowodów, organ administracji dążył do ich wnikliwego sprawdzenia, podejmując czynności z urzędu, co spowodowało wydłużenie postępowania. Niewątpliwym uchybieniem procesowym jest nierozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonalności. Jednakże brak działania organu umożliwiał stronie złożenie skargi na bezczynność, natomiast nie ma istotnego wpływu na rozstrzygnięcie.
Jak słusznie zauważył organ odwoławczy nie ma znaczenia dla odpowiedzialności skarżącego, że nadawca przedmiotowego towaru, odpowiadający za jego klasyfikację powinien postępować zgodnie z warunkami ADR. Obowiązkiem przewoźnika, na podstawie przepisu 1.4.2.2.1 Umowy ADR, było upewnienie się czy towary niebezpieczne przeznaczone do przewozu spełniają warunki określone w umowie ADR. Fakt nie wywiązania się nadawcy z obowiązku załadunku towarów niebezpiecznych w specjalne worki certyfikowane znakiem UN nie oznacza, iż kontrolowanym pojazdem, nie przewożono towarów niebezpiecznych. Jeśli worki nie spełniały wymagań określonych przepisami, to w myśl przepisu 1.4.2.2.3 Umowy ADR przewoźnik nie powinien rozpocząć przewozu do czasu usunięcia tych naruszeń.
W tych okolicznościach organ administracji dokonał prawidłowej oceny, iż okazane w toku kontroli drogowej karty przekazania odpadów w powiązaniu ze stwierdzonym w wyniku oględzin stanem faktycznym stanowiły o przewozie materiałów niebezpiecznych – odpadów szpitalnych o kodzie 18 01 03.
Prawidłowo ocenił, że przepisami, których stosowanie obowiązywało skarżącego, do których odsyła art. 87 ust. 1 pkt 2 b) i f) w zakresie wymaganych dokumentów przy przewozie drogowym towarów niebezpiecznych jest Umowa europejska dotycząca międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR) z 30 września 1957 r. W momencie kontroli, w dacie wydania obu decyzji, tj. [...] kwietnia 2008 r. i [...] czerwca 2008 r., jak również w dacie przeprowadzania kontroli drogowej, obowiązywała i obowiązuje nadal treść umowy ADR opublikowana w Dz. U. z 2007 r. Nr 99, poz. 667. Powołując się na zastosowane normy umowy ADR nie popełnił istotnego błędu mającego znaczenie dla rozstrzygnięcia, wskazując na miejsce jej publikacji Dz.U. 2005r., Nr 178, poz. 1481, bowiem "z późń. zm." objął późniejsze zmiany wprowadzone do Załączników umowy ADR po 19 września 2005 roku, a więc również te wprowadzone Oświadczeniem rządowym z dnia 23 marca 2007 r.
Tym samym należy ocenić, że podstawa materialnoprawna odpowiedzialności administracyjnej skarżącego oparta o powołane przez organ normy umowy ADR znalazła potwierdzenie w ustalonym stanie faktycznym.
Obowiązek kierującego pojazdem przewożącym towary niebezpieczne posiadania przy sobie i okazywania na żądanie organów i osób uprawnionych do przeprowadzenia kontroli, oprócz dokumentów wymaganych odrębnymi przepisami i wiążącymi umowami międzynarodowymi, wynikający z art. 28 ust. 1 cyt. na wstępie ustawy o przewozie drogowym materiałów niebezpiecznych, obejmuje:
1) dokument przewozowy, zawierający dane określone w umowie ADR;
2) instrukcje pisemne na wypadek awarii dotyczące wszystkich przewożonych towarów niebezpiecznych, zgodne z zakresem, formą i językiem określonymi przez umowę ADR, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2;
3) zaświadczenie ADR.
Kara pieniężna za brak instrukcji pisemnej (art. 28 ust. 1 pkt 2) została niejako skonsumowana poprzez nałożenie jednej sankcji z omówionym wyżej nie okazaniem wypisu z zaświadczenia na wykonywanie przewozów na potrzeby własne, o którym mowa w lp. 1.7. załącznika do ustawy o transporcie drogowym, jako skutek wykonywania przewozu na potrzeby własne z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (500 zł).
Nie okazanie prawidłowo sporządzonego dokumentu przewozowego (art. 28 ust. 1 pkt 1): brak na okazanych kartach nr UN, prawidłowej nazwy przewozowej, nr nalepek, grupy pakowania, czyli wymaganych także przepisami ADR elementów określonych w normie 8.1.2.1 Załącznika B w związku z 5.4.1.1.1. Załącznika do umowy ADR, ściśle określający co powinien zawierać dokument przewozowy, skutkował nałożeniem kary pieniężnej w kwocie 500 zł przewidzianej w lp. 6.1.1. załącznika do ustawy o transporcie drogowym za wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych z nieprawidłowo sporządzonym dokumentem przewozowym.
Nie okazanie zaświadczenia ADR, stanowiło naruszenie obowiązku wynikającego z art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy o przewozie drogowym materiałów niebezpiecznych, który stanowi, że do kierowania pojazdem przewożącym towary niebezpieczne, w stosunku do którego umowa ADR wymaga ukończenia przez jego kierowcę kursu lub kursów dokształcających, jest uprawniona osoba, która:
1) ukończyła 21 lat;
2) spełnia wymogi określone w odrębnych przepisach w stosunku do kierowców przewożących towary niebezpieczne;
3) posiada zaświadczenie ADR.
Obowiązek posiadania zaświadczenie wydanego przez właściwą władzę lub organizację upoważnioną przez tę władzę stwierdzającego, że przeszli oni szkolenie kursowe i zdali egzamin w zakresie wymagań, które powinny być spełnione podczas przewozu towarów niebezpiecznych wynika także z normy 8.2.1 Załącznika B do ww. umowy ADR. Wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych bez wymaganego zaświadczenia ADR o ukończeniu szkolenia usankcjonowane zostało karą w wysokości 2 000 zł na podstawie lp. 6.1.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym.
Skutkiem nieprawidłowo oznakowanego pojazdu w wymaganą nalepkę lub nalepki było nałożenie kary pieniężnej w kwocie 400 zł na podstawie Ip. 6.3.4 ust. 2 załącznika, zaś brak wymaganej tablicy barwy pomarańczowej wypełniło dyspozycję Ip. 6.3.4 ust 1 załącznika do nałożenia kary w wysokości 800 zł. Należy zauważyć, że uzasadnienie prawne tego ostatniego naruszenia znajduje się w decyzji I instancyjnej, w decyzji odwoławczej zostało pominięte. Wadliwość ta, jako procesowa nie ma jednak istotnego wpływu na rozstrzygnięcie. Obowiązek prawidłowego oznakowania pojazdu nalepkami wzoru 6.2 oraz wymaganą tablicą lub tablicami barwy pomarańczowej z numerem rozpoznawczym zagrożenia oraz numerem UN wynika z norm zawartych w kolumnie 5 tabeli A, w dziale 3.2 załącznika do umowy ADR - z przepisu 5.3.1.1.1 Umowy europejskiej (ADR).
Nalepki powinny być umieszczone na zewnętrznej powierzchni kontenerów, MEGC, kontenerów-cystern, cystern przenośnych i pojazdów; powinny odpowiadać wzorom, których numery wskazano odpowiednio w kolumnie (5) i (6) tabeli A w dziale 3.2; dla towarów niebezpiecznych powinny odpowiadać wymaganiom podanym pod 5.3.1.7.5. Zgodnie z przepisem 5.3.1.2 Umowy europejskiej (ADR), nalepki powinny być umieszczone na obu bokach oraz z przodu i z tyłu kontenera, MEGC, kontenera-cysterny lub cysterny przenośnej. W przypadku przewozu dwóch lub więcej towarów niebezpiecznych odpowiednie nalepki powinny być umieszczone na obu bokach na wysokości każdej komory, a ponadto jedna nalepka odpowiadająca każdemu z wzorów nalepek występujących na bokach powinna być umieszczona na obu ścianach czołowych. Zgodnie z przepisem 5.3.1.6.1 cyt. Umowy, także próżne, nieoczyszczone pojazdy i kontenery do przewozu luzem, powinny być nadal zaopatrzone w nalepki wymagane dla ostatniego ładunku.
Wymóg odpowiedniego przystosowania, wyposażenia i oznakowania pojazdów przewożących towary niebezpieczne zgodnego z umową ADR wynika z art. 8 ust. 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. Przepis 5.3.2.1.1. umowy ADR stanowi o obowiązku wyposażenia jednostek przewożących towary niebezpieczne w dwie prostokątne tablice barwy pomarańczowej i sposobie ich umieszczenia na pojeździe.
Prawidłowo została także nałożona kara w wysokości 500 zł na podstawie lp. 6.3.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym za wykonywanie przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganych gaśnic. Obowiązek powyższy wynika z przepisu 8.1.4.1a i 8.1.4.1.b Załącznika B Umowy europejskiej (ADR) stanowiącego, że każda jednostka transportowa przewożąca towary niebezpieczne powinna być wyposażona: (a) w co najmniej jedną gaśnicę przenośną o zawartości nie niniejszej niż 2 kg proszku (lub innego odpowiedniego środka gaśniczego) nadającego się do gaszenia pożaru silnika lub kabiny jednostki transportowej i (b) dodatkowo, poza wyposażeniem określonym pod literą (a) powyżej, w co najmniej jedną gaśnicę przenośną o zawartości nie mniejszej niż 6 kg proszku (lub innego odpowiedniego środka gaśniczego), nadającego się do gaszenia pożaru ogumienia, hamulców oraz ładunku, który w razie użycia go do gaszenia silnika lub kabiny jednostki transportowej nie wzmaga pożaru.
Prawidłowo zostały, w ocenie Sądu, zastosowane przepisy prawa materialnego w zakresie stwierdzenia wykonywania przewozu drogowego towarów niebezpiecznych pojazdem bez wymaganego wyposażenia awaryjnego: dwóch stojących znaków ostrzegawczych, kamizelki ostrzegawczej latarki, sankcjonowane karą w wysokości 100 zł za każdy brakujący element (łącznie 400 zł) na podstawie lp. 6.3.3. załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Obowiązek stosowania zasad umowy ADR w sprawach nieuregulowanych ustawą do przewozu drogowego towarów niebezpiecznych wynika z art. 3 ust. 1 tej ustawy. Przepis 8.1.5a Umowy europejskiej (ADR) przewiduje, że każda jednostka transportowa przewożąca towary niebezpieczne powinna posiadać w wyposażeniu awaryjnym ogólnego stosowania m.in.: dwa stojące znaki ostrzegawcze (np. pachołki odblaskowe, trójkąty odblaskowe lub lampy błyskowe o świetle barwy pomarańczowej, zasilane niezależnie od instalacji elektrycznej pojazdu), odpowiednią kamizelkę ostrzegawczą lub ubranie ostrzegawcze dla każdego członka załogi pojazdu (np. określone w normie EN 471), latarkę (patrz również 8.3.4) dla każdego członka załogi pojazdu.
W ocenie Sądu, prawidłowo została ustalona podstawa materialnoprawna odpowiedzialności skarżącego w zakresie wykonywania przewozu drogowego luzem towarów niedopuszczonych do przewozu luzem, sankcjonowanego karą w wysokości 6 000 zł na podstawie lp. 6.2.2. załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Jak wskazano wyżej wymóg odpowiedniego przystosowania, wyposażenia i oznakowania pojazdów przewożących towary niebezpieczne zgodnego z umową ADR wynika z art. 8 ust. 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych. Kontrolowany pojazd nie spełniał określonych warunków do przewozu luzem, ponieważ worki, w które zapakowane były odpady nie zapobiegały wydostania się cieczy na zewnątrz, do wnętrza pojazdu i na zewnątrz skrzyni ładunkowej, nie zabezpieczono przedmiotów ostrych w workach spełniających wymogi zapobiegające ich rozerwaniu. Skarżącego w tym zakresie obowiązywały normy odnoszące się do transportu towarów niebezpiecznych, które zgodnie z 7.1.1 Załącznika A do umowy ADR, wymagają określonego sposobu przewozu: w przypadku przewozu w sztukach przesyłki - zgodnie z przepisami tego działu i działu 7.2, w przypadku przewozu luzem - zgodnie z przepisami działu 7.3. W odniesieniu do kontrolowanego ładunku - UN 3291 w kolumnie 17 tabeli A w dziale 3.2 zgodnie z przepisem VV11, dozwolony jest przewóz luzem w specjalnie wyposażonych pojazdach i kontenerach w taki sposób, aby nie stwarzało to zagrożenia dla ludzi, zwierząt i środowiska, np. przez załadunek odpadów w worki lub przez zamknięcia hermetyczne.
Towary niebezpieczne, w myśl przepisu 7.3.1.1, mogą być przewożone luzem w kontenerach do przewozu luzem, w kontenerach lub pojazdach jedynie w następujących w przypadkach o których stanowi enumeratywnie powołana norma, m.in.: (c) jeżeli taki sposób przewozu jest wyraźnie dozwolony na podstawie przepisu szczególnego oznaczonego kodem BK w kolumnie (10) Tabeli A w dziale 3.2 oraz spełnione są odpowiednie wymagania niniejszego rozdziału i rozdziału 7.3.2; lub (d) jeżeli taki sposób przewozu jest wyraźnie dozwolony na podstawie przepisu szczególnego oznaczonego kodem W w kolumnie (17) Tabeli A w dziale 3.2 oraz spełnione są wymagania tego przepisu szczególnego podane w rozdziale 7.3.3 i wymagania niniejszego rozdziału.
Zgodnie z normą 7.3.1.4 materiały stałe luzem, powinny być ładowane i rozładowane w taki sposób, aby zminimalizować ich przemieszczanie się mogące spowodować uszkodzenie kontenera do przewozu luzem, kontenera, pojazdu lub wydostanie się tych materiałów na zewnątrz. Podczas przewozu (7.3.1.8), na zewnętrznych powierzchniach kontenera do przewozu luzem, kontenera lub nadwozia pojazdu, nie powinny występować żadne niebezpieczne pozostałości. Przewóz luzem może mieć miejsce jedynie w kontenerach lub specjalnie przystosowanych pojazdach
Na marginesie należy podzielić pogląd wyrażony przez organ administracji, iż na podstawie przepisu 1.4.2.2.1 Umowy ADR obowiązkiem przewoźnika jest upewnienie się czy towary niebezpieczne przeznaczone do przewozu spełniają warunki określone w umowie ADR warunki. W kartach przekazania odpadu ze szpitala w G. i G. widniał kod 18 01 03 klasyfikujący odpady jako niebezpieczne w myśl umowy ADR. Odpowiedzialność wszystkich podmiotów uczestniczących w przewozie materiałów niebezpiecznych określona jest precyzyjnie. Na podstawie przepisu 1.4.2.2.1 Umowy ADR obowiązkiem przewoźnika jest upewnienie się czy towary niebezpieczne przeznaczone do przewozu spełniają warunki określone w umowie ADR warunki. Gdyby worki nie spełniały wymagań określonych przepisami to w myśl przepisu 1.4.2.2.3 Umowy ADR przewoźnik nie powinien rozpocząć przewozu do czasu usunięcia tych naruszeń.
Mając powyższe na uwadze, Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa zaskarżoną decyzją, uzasadniającego jej uchylenie. Także nie można mówić o rażącym naruszeniu prawa, jak to utrzymuje skarżący. Zarzuty strony dotyczące naruszenia powołanych w skardze norm Konstytucji nie znajdują uzasadnienia.
Uzasadnienie decyzji organu odwoławczego dostatecznie spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a., a jego lakoniczność nie ma istotnego wpływu na wynik sprawy, w szczególności w części odnoszącej się do podniesionych zarzutów.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło