VI SA/Wa 1843/11

WyrokWSA w Warszawie2011-11-30

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Zbigniew Rudnicki, Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja Urzędu Patentowego RP oddalająca sprzeciw wobec udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy POP STAR z powodu braku podobieństwa do wcześniejszego znaku ROCKSTAR oraz braku ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców jest zgodna z prawem?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy prawidłowo ocenił, iż znaki POP STAR i ROCKSTAR są odmienne w płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, mimo jednorodzajowości towarów (napoje energetyczne). W konsekwencji nie zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów, a zatem decyzja o oddaleniu sprzeciwu jest zgodna z prawem.
Stan faktyczny
Wnioskodawca z USA złożył sprzeciw wobec decyzji Urzędu Patentowego RP udzielającej prawa ochronnego na znak towarowy POP STAR na rzecz polskiej spółki X. Wnioskodawca jest właścicielem wcześniejszego wspólnotowego znaku ROCKSTAR na podobne towary (napoje energetyczne). Urząd oddalił sprzeciw, uznając, że znaki są odmienne i nie ma ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców. Wnioskodawca zaskarżył decyzję, zarzucając błędną wykładnię prawa i niewystarczające uzasadnienie.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 listopada 2011 r. sprawy ze skargi R. W. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2011 r. nr Sp. [...] w przedmiocie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę Decyzją Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2011 r., wydaną po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] maja 2011 r. sprawy o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy słowny POP STAR nr [...] udzielonego na rzecz "X." Sp. z o.o., Warszawa (dalej: uprawniona), na skutek sprzeciwu złożonego przez R., L., USA (dalej: wnioskodawca), na podstawie art. 246 oraz art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117, z późn. zm.; dalej: p.w.p.) oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p., oddalono sprzeciw oraz przyznano "X." Sp. z o.o., [...], od R. , L., USA zwrot kosztów postępowania w sprawie. W uzasadnieniu przypomniano, że dnia [...] grudnia 2009 r. wnioskodawca wniósł do Urzędu Patentowego RP działającego w trybie postępowania administracyjnego, Departament Rejestrów, sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego RP z [...] lutego 2009 r., opublikowanej w WUP Nr [...] z dnia [...] września 2009 r., o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy słowny POP STAR nr [...] na rzecz uprawnionej na towary w klasie 32, określone jako "napoje energetyczne", z pierwszeństwem od dnia [...] września 2007 r. Jako podstawę prawną swojego sprzeciwu w trybie art. 246 p.w.p.wnioskodawca podał art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy p.w.p. Wnioskodawca podniósł, że naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. przez sporne prawo ochronne na znak towarowy słowny POP STAR nr [...] wynika z podobieństwa tego znaku do zarejestrowanego na rzecz wnioskodawcy z wcześniejszym pierwszeństwem wspólnotowego słownego znaku towarowego ROCKSTAR [...] (zgłoszonego [...] lipca 2002 r.), chronionego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od dnia akcesji, tj. 1 maja 2005 r. i przeznaczonego do oznaczania towarów w klasie 32, określonych jako "napoje przeznaczone dla sportowców, zwłaszcza napoje energetyczne". Zdaniem wnioskodawcy, nie ma wątpliwości, że towary, w odniesieniu do których zarejestrowane są znak POP STAR nr [...] i znak ROCKSTAR [...], są identyczne. Zdaniem wnioskodawcy, porównywane znaki należy uznać za myląco podobne we wszystkich płaszczyznach ze względu na to, że posiadają identyczny człon "STAR", który jednocześnie określa pierwszy ich człon, tj. POP lub ROCK. Oba znaki są też podobne, zdaniem wnioskodawcy, ze względów kulturowych, gdyż określają potocznie gwiazdę muzyki rockowej lub popowej. Zdaniem wnioskodawcy, wobec zbieżności elementów STAR, pozostałe elementy, tj. POP lub ROCK nie są już tak istotne. Uprawniona uznała sprzeciw za bezzasadny i sprawa została przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym jako sprawa o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy słowny POP STAR nr [...]. W szczególności uprawniona podniosła, że kwestią bezsporną jest, że porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania identycznych towarów. Natomiast wskazała na odmienność porównywanych znaków towarowych we wszystkich płaszczyznach podkreślając, że decyduje odmienność pierwszego elementu, tj. POP lub ROCK, w świetle istnienia wielu rejestracji wspólnotowych i międzynarodowych z elementem ROCK, z pierwszeństwem wcześniejszym od pierwszeństwa znaku ROCKSTAR [...] przytaczając przykładowo szereg takich rejestracji. Podważyła także podobieństwo kulturowe obu znaków wskazując na odmienne kręgi miłośników muzyki rockowej i popowej. Urząd Patentowy RP, po rozpatrzeniu wszystkich materiałów w sprawie i wysłuchaniu na rozprawie pełnomocnika wnoszącego sprzeciw, przypomniał, że stosownie do przepisów art. 246 ust. 1 i art. 247 ust. 2 p.w.p., każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego o udzieleniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, a jeżeli uprawniony w odpowiedzi na sprzeciw podniesie zarzut, że sprzeciw ten jest bezzasadny, to sprawa zostaje przekazana do rozstrzygnięcia w postępowaniu spornym. Zgodnie z przepisem art. 246 ust. 2 p.w.p. podstawę sprzeciwu stanowią okoliczności, które uzasadniają unieważnienie prawa z rejestracji. W myśl art. 255 ust. 1 pkt 9 p.w.p. sprawy o unieważnienie prawa z rejestracji na skutek złożonego sprzeciwu uznanego za bezzasadny rozpatruje Urząd Patentowy RP w trybie postępowania spornego, przy czym Urząd Patentowy rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę (art. 255 ust.4 p.w.p.). Słowny znak towarowy pt.: POP STAR nr [...] został zgłoszony do ochrony z pierwszeństwem od dnia [...] września 2007 r. Prawo własności przemysłowej, w brzmieniu ogłoszonym w Dz. U. z 2003 r. Nr 119 poz. 1117 ze zm. będzie więc stanowić podstawę prawną oceny ustawowych warunków wymaganych do udzielenia ochrony na ten znak towarowy. UP uznał, iż towary, do oznaczania których przeznaczone są oba znaki towarowe, są bezspornie towarami jednorodzajowymi, określonymi jako "napoje energetyczne". Natomiast, zdaniem UP, porównywane znaki towarowe słowny znak POP STAR nr [...] i przeciwstawiony słowny znak ROCKSTAR [...] są odmienne we wszystkich trzech płaszczyznach porównania, tj. w płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej. W płaszczyźnie wizualnej odmienność wynika z faktu, iż pierwszy element obu znaków, tj. POP lub ROCK jest całkowicie odmienny, oraz z tego że znak POP STAR nr [...] jest pisany jako dwuczłonowy (dwa słowa), podczas gdy znak ROCKSTAR [...] jest pisany jako jednoczłonowy (jedno słowo). W płaszczyźnie fonetycznej odmienność wynika również z faktu, iż pierwszy element obu znaków, tj. POP lub ROCK jest całkowicie odmienny, o całkowicie odmiennej wymowie. W płaszczyźnie znaczeniowej odmienność wynika z faktu, iż znak sporny nasuwa skojarzenia z muzyką popową, podczas gdy znak przeciwstawiony nasuwa skojarzenia z muzyką rockową, przy czym kręgi miłośników muzyki rockowej i popowej są zwykle całkowicie odmienne. W świetle powyższego, nie zachodzi ryzyko skojarzenia spornego znaku ze znakiem wcześniejszym i brak jest ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, zwłaszcza, że porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania napojów energetycznych, których nabywcy (a w szczególności sportowcy) przywiązują się do smaku i działania określonego napoju. Rozstrzygając zaś wniosek o zwrot kosztów postępowania złożony przez uprawnioną UP uznał, że wniosek jest zasadny. Skargę na powyższą decyzję złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnioskodawca, zarzucając skarżonej decyzji naruszenie: a) naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, że podobieństwo znaków towarowych, których przedmiotowa sprawa dotyczy, oraz podobieństwo towarów nimi oznaczonych nie jest tego rodzaju, aby mogło wprowadzać odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów; b) naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego z 1960 r. (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.; dalej: K.p.a.), przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, przejawiające się w braku wystarczającego uzasadnienia twierdzenia Urzędu Patentowego RP o niewystępowaniu podobieństwa między znakami towarowymi, w stopniu mogącym wprowadzić w błąd co do pochodzenia towarów, których przedmiotowa sprawa dotyczy, jak również pominięcie mających istotne znaczenie dla sprawy argumentów strony. W związku z podniesionymi zarzutami wniesiono o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem i przekazanie sprawy Urzędowi Patentowemu RP do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Skarżący jest uprawnionym z rejestracji słownego wspólnotowego znaku towarowego ROCKSTAR [...], zgłoszonego w dniu [...] lipca 2002 r. (data rejestracji [...] lutego 2004 r.) i przeznaczonego do oznaczania towarów m. in. w klasie 32, a mianowicie: "napojów przeznaczonych dla sportowców, zwłaszcza napojów energetycznych" w Międzynarodowej Klasyfikacji Towarów i Usług. W dniu [...] lutego 2009 r. Urząd Patentowy RP wydał decyzję o udzieleniu prawa ochronnego na słowny znak towarowy POP STAR Nr [...], zgłoszony z pierwszeństwem od dnia [...] sierpnia 2007 r. na rzecz uprawnionej. Znak ten został zarejestrowany w odniesieniu do towarów zawartych w klasie 32, a mianowicie: "napojów energetycznych " w Międzynarodowej Klasyfikacji Towarów i Usług. Zdaniem skarżącego, prawo ochronne na znak towarowy POP STAR [...] udzielone zostało z naruszeniem art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. (obowiązującej w dniu zgłoszenia znaku do rejestracji), który stanowi, iż nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy identyczny lub podobny do znaku towarowego zarejestrowanego lub zgłoszonego do rejestracji (o ile znak taki zostanie zarejestrowany) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli jego używanie spowodować może wśród części odbiorców błąd polegający w szczególności na skojarzeniu między znakami. W konsekwencji, w dniu [...] grudnia 2009 r. w imieniu skarżącego złożony został sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego RP o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy POP STAR Nr [...]. Decyzją Urzędu Patentowego RP z dnia [...] maja 20011 r., sprzeciw skarżącego został oddalony. W ocenie Urzędu Patentowego RP sprzeciw zasługiwał na oddalenie, ponieważ brak jest w przedmiotowej sprawie podobieństwa obu znaków towarowych (POP STAR i ROCKSTAR), a w konsekwencji, mimo uznania towarów w klasie 32, do których oba znaki się odnoszą (napoje energetyczne), jako towarów jednorodzajowych nie występuje tu, według Urzędu, niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd polegające w szczególności na skojarzeniu obu znaków. W konsekwencji UP uznał, że różnice występujące pomiędzy znakami POP STAR i ROCKSTAR są na tyle mało istotne, że ryzyko powstania pomyłki jest tu mało prawdopodobne. Zdaniem skarżącego, dokonana przez Urząd Patentowy RP w zaskarżonej decyzji ocena podobieństwa znaków towarowych POP STAR i ROCKSTAR na gruncie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. jest nieprawidłowa i jako taka nie zasługuje na aprobatę i świadczy o niewłaściwym zastosowaniu przez Urząd Patentowy RP powołanego powyżej przepisu ustawy. Ocena, sposób przeprowadzenia której jednoznacznie narzuca zarówno brzmienie samego przepisu, jak i ustalone w tym względzie orzecznictwo (w tym orzecznictwo sądów wspólnotowych), nie mieści się przy tym w granicach szeroko pojętego uznania administracyjnego. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Urzędu Patentowego RP brak jest wskazania konkretnych różnic między porównywanymi znakami towarowymi, które to różnice miałyby pozwolić na łatwe rozróżnienie oznaczeń w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego oraz podana jest błędna interpretacja podobieństw obu znaków na płaszczyźnie wizualnej i fonetycznej, a szczególnie znaczeniowej. Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził jedynie, iż: towary, do oznaczania których przeznaczone są oba znaki towarowe, są bezsprzecznie towarami jednorodzajowymi, określanymi jako "napoje energetyczne", natomiast porównywane słowne znaki towarowe POP STAR i ROCKSTAR, zdaniem Urzędu Patentowego RP, są odmienne we wszystkich trzech płaszczyznach porównania, tj. w płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej. Następnie Urząd Patentowy RP w sposób b. lakoniczny uzasadnił odmienności obu znaków we wskazanych płaszczyznach postrzegania, na koniec jednoznacznie stwierdzając, że: "nie zachodzi tu ryzyko skojarzenia spornego znaku (POP STAR) ze znakiem wcześniejszym (ROCKSTAR), oraz brak jest ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, zwłaszcza że porównywalne znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania napojów energetycznych, których według Urzędu Patentowego RP nabywcy, a w szczególności sportowcy przywiązują się do smaku i działania określonego napoju." Według skarżącego, wywodzenie przez Urząd Patentowy odmienności obu znaków z faktu, iż pierwsze elementy obu znaków tj. "POP" i "ROCK" są odmienne, oraz z tego, że znak POP STAR jest znakiem dwuwyrazowym (dwuczłonowym), podczas gdy znak ROCKSTAR jest znakiem jedno wyrazowym (jednoczłonowym), jest zdecydowanie błędna. Oba znaki POP STAR i ROCKSTAR posiadają identyczne drugie wyrażenie "STAR" (gwiazda), które jednocześnie określa pierwsze wyrażenia (POP i ROCK) tych znaków. Pomimo formalnie różnych (odmiennych) obu pierwszych wyrażeń "POP" i "ROCK" , uwzględniając faktyczne znaczenie obu tych znaków różnice między nimi nie są już tak jednoznaczne. Wynika to z faktu, że same różnice między znakami POP STAR (gwiazda popu) i ROCKSTAR (gwiazda rocka) ze względu na znaczenie tych znaków ulegają w pewnym sensie zatarciu, ponieważ oba wyrażenia "POP" i "ROCK" dotyczą pokrewnych rodzajów muzyki, potocznie zwanej muzyką młodzieżową, powstałej na początku lat 60-tych XX wieku, która obecnie stała się dominującą muzyką na świecie, zwłaszcza pod względem ilości sprzedanych płyt przez ich wykonawców (tj. gwiazd muzyki rocka i popu). Podniesiony przez Urząd Patentowy RP argument, że oba znaki składają się z różnej ilości wyrażeń, według skarżącego może mieć tylko pewne znaczenie w wizualnym ich odbiorze, natomiast nie ma żadnego znaczenia w odbiorze fonetycznym tych znaków. Stosunkowo ważnym błędem Urzędu Patentowego RP zawartym w uzasadnieniu decyzji jest twierdzenie, że odróżniającym elementem obu znaków są ich różne początkowe elementy "POP" w znaku POP STAR i "ROCK" w znaku ROCKSTAR ze względu na różną ich wymowę od końcowego wspólnego elementu "STAR" tych znaków. Przeciętny odbiorca towarów oznaczanych znakami POP STAR i ROCKSTAR ich początkowe części tzn. "POP" i "ROCK" , czyli bardzo szerokie i nieprecyzyjne określenie nazwy rodzajów tzw. muzyki młodzieżowej, nie będzie traktował tych określeń jako dominujących, ponieważ za takie uzna identyczne wyrażenie występującego w obu znakach tzn. wyrażenie "STAR". Kwestia wymowy tych znaków w potocznym odbiorze, zwłaszcza głównie przez młodych odbiorców, nie będzie miała takiego znaczenia głównie ze względu na ich subkulturowe znaczenie (konotacje) tych znaków u tych odbiorców. Przede wszystkim jednak skarżący wskazał, że potencjalni odbiorcy towarów, tzn. napojów energetycznych oznaczanych znakiem ROCKSTAR skarżącego uznają, że tego samego rodzaju napoje, ale oznaczane znakiem POP STAR, są kolejnym z serii znaków skarżącego służących do oznaczania tych towarów, tym bardziej, że pomiędzy tymi znakami istnieje podobieństwo wynikające z odniesienia się do nazwy rodzaju muzyki, co niewątpliwie może wskazywać stronę skarżącą jako właściciela obu tych znaków. W tej sytuacji niezmiernie lakoniczne potraktowanie tych kluczowych dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy kwestii, bez wnikliwego rozważenia i wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności dotyczących znaczenia tych znaków, jak też rodzaju towarów, do znaczenia których służą, stanowi poważny błąd metodologiczny leżący u podstaw wydania zaskarżonej decyzji. Co więcej, tak zdawkowe potraktowanie kwestii podobieństwa przeciwstawionych znaków towarowych oraz błędne uznanie elementów "POP" i "ROCK" jako wyróżnialnych, przy jednoczesnym braku jakiegokolwiek odniesienia do właściwego kręgu odbiorców towarów nimi oznaczanych, czyni uzasadnienie decyzji Urzędu Patentowego RP niepełnym, przez co uzasadnienie to nie może zostać uznane za spełniające wymogi art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd oznacza ryzyko, że właściwy krąg odbiorców może dojść do przekonania, iż towary opatrzone danymi oznaczeniami pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa lub też z przedsiębiorstw gospodarczo ze sobą powiązanych, co niewątpliwie może mieć tu miejsce. Niebezpieczeństwo to należy oceniać w sposób całościowy, przy uwzględnieniu wszystkich istotnych czynników danego przypadku. Ta całościowa ocena zakłada pewną współzależność między branymi pod uwagę czynnikami, w tym między podobieństwem samych znaków towarowych oraz podobieństwem towarów, których znaki dotyczą, przy czym niższy stopień podobieństwa między znakami towarowymi może być zrównoważony znaczącym podobieństwem między oznaczonymi towarami i odwrotnie (zob. np. wyroki ETS z dnia 29 września 1998 r. w sprawie C-39/97 Canon i z dnia 22 czerwca 1999 r. w sprawie C-342/94 Lloyd Schuhfabrik Meyer oraz wyroki Sądu Pierwszej Instancji z dnia 23 października 2002 r. w sprawie T-104/01 Fifties i z dnia 9 lipca 2003 r. w sprawie T-162/01 Giorgio Beverły Hills). Tak więc, jeżeli w konkretnym stanie faktycznym zachodzi tożsamość towarów, lub jak w niniejszej sprawie towarów w klasie 32, to wymaga się mniejszych różnic między znakiem towarowym późniejszym (POP STAR), a znakiem zarejestrowanym lub zgłoszonym z wcześniejszym pierwszeństwem (ROCKSTAR). Ponadto, ocena istnienia niebezpieczeństwa wprowadzenia odbiorców w błąd polegająca na możliwości skojarzenia między znakami powinna uwzględniać okoliczność, iż właściwy krąg odbiorców rzadko kiedy ma możliwość dokonania bezpośredniego porównania poszczególnych znaków towarowych i musi polegać jedynie na zachowanym w pamięci niedoskonałym wrażeniu (zob. np. wspomniany powyżej wyrok ETS w sprawie C-342/94 Lloyd SchuhfabrikMeyer oraz wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 13 lipca 2004 r. w sprawie T-115/03 Gas Station). Całościową więc ocenę niebezpieczeństwa wprowadzenia odbiorców w błąd w zakresie, w jakim dotyczy tzn. wizualnego, fonetycznego lub koncepcyjnego (znaczeniowego) podobieństwa porównywanych oznaczeń, należy oprzeć na wywieranym przez nie całościowym wrażeniu, przy uwzględnieniu w szczególności ich elementów odróżniających i dominujących (wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 14 października 2003 r. w sprawie T-292/01 Bass). Porównując znaki towarowe POP STAR i ROCKSTAR na płaszczyźnie wizualnej i fonetycznej przy uwzględnieniu powyższych wytycznych stwierdzić należy, co następuje: a) Oba znaki POP STAR i ROCKSTAR wykazują pewne podobieństwo w płaszczyznach wizualnej i fonetycznej głównie ze względu na wspólny dominujący element słowny występujący w obu znakach, czyli wyrażenie "STAR". Występowanie tego wspólnego elementu ma istotne znaczenie w postrzeganiu wizualnym i odbiorze fonetycznym tych znaków. Kwestia odbioru znaków POP STAR i ROCKSTAR na płaszczyźnie wizualnej i fonetycznej, według skarżącego, w kontekście kolizji tych znaków jest mocno powiązana ze znaczeniem tych znaków, co niewątpliwie mocno wpływa na postrzeganie ich przez odbiorców jako znaków podobnych do siebie. b) Postrzeganie znaków POP STAR i ROCKSTAR na płaszczyźnie znaczeniowej (koncepcyjnej) jest o wiele istotniejsze i niewątpliwie mocno wpływa na odbiór wzrokowy (wizualny) i słuchowy (fonetyczny) tych znaków. Istotne jest tu też wskazanie na znaczenie obu tych znaków w kontekście tzw. subkultur młodzieżowych dotyczących rodzajów muzyki młodzieżowej (rockowej i popowej). Wyrażenie "POP" zawarte w znaku POP STAR oznacza potocznie rodzaj muzyki ogólnie nazywanej popularną, jednakże sam ten termin jest wieloznaczny. W najszerszym sensie termin ten oznacza każdy rodzaj muzyki rozrywkowej niezależnie od jej charakteru, w tym też muzyki rockowej. W węższym zakresie popem nazywa się bardziej miękki nastawiony na masowego odbiorcę odłam muzyki rockowej (muzyka popowa jest pochodną rocka). Natomiast wyrażenie "ROCK" zawarte w znaku ROCKSTAR oznacza ogólnie nazwę całego szeregu stylów muzycznych wywodzących się z rock and rolla i bluesa, które są niewątpliwie ostrzejszym rodzajami muzyki niż pop. W efekcie odróżnienie muzyki popowej od rockowej jest często trudne i zależy od punktu widzenia odbiorcy danej muzyki. Uwzględniając powyższe należy wskazać, że Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu swojej decyzji w tej sprawie błędnie uznał, że kręgi miłośników muzyki rockowej i popowej są całkowicie odmiennymi odbiorcami co w tym wypadku nie jest prawdą. W rezultacie powyższego należy wskazać, że istnienie pewnego podobieństwa fonetycznego, a także wizualnego porównywanych znaków towarowych POP STAR i ROCKSTAR nie będzie miało istotnego wpływu na ich rozróżnialność uwzględniając zwłaszcza znaczenie tych znaków w potocznym ich odbiorze przez odbiorców. W kontekście wskazanych powyżej podobieństw występujących między znakami POP STAR i ROCKSTAR, biorąc jednocześnie pod uwagę istotne podobieństwo (jednorodzajowość towarów) towarów w klasie 32, do oznaczania których przeznaczone są oba znaki, uzasadnione jest twierdzenie, iż w przedmiotowej sprawie zachodzi istotne niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd, czego Urząd Patentowy RP w uzasadnieniu swojej decyzji nie uwzględnił. W tym kontekście skarżący podkreślił, iż do stwierdzenia prawnie relewantnego podobieństwa znaków towarowych nie jest konieczne ich rzeczywiste pomylenie przez odbiorców - wystarczy bowiem, że istnieje tylko taka możliwość. Jeżeli w danym wypadku można stwierdzić, że występuje choćby potencjalne niebezpieczeństwo - w odniesieniu do części klienteli - skojarzenia porównywanych oznaczeń (które to skojarzenie, zwłaszcza w płaszczyźnie znaczeniowej, jest w przedmiotowej sprawie oczywiste), wspomniana zasada powinna znaleźć zastosowanie. Jak już wspomniano, ze względu na podobieństwa obu znaków występujące na płaszczyznach fonetycznego i wizualnego, a zwłaszcza istotne podobieństwo występujące na płaszczyźnie znaczeniowej znaków towarowych POP STAR i ROCKSTAR oraz identyczność towarów w klasie 32, różnice dzielące znaki nie są w niniejszej sprawie wystarczające, aby z punktu widzenia zorientowanego i dobrze poinformowanego kręgu odbiorców wykluczyć istnienie niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd. Tym bardziej, że Urząd Patentowy RP popełnił dodatkowo błąd uznając, iż oba znaki, "przeznaczone są do oznaczania napojów energetycznych których nabywcy (a szczególnie sportowcy) przywiązują się do smaku i działania określonego napoju". Przede wszystkim skarżący wskazał na popełniony przez Urząd Patentowy RP błąd dotyczący pomylenia napojów energetycznych, do oznaczania których służą oba znaki z tzw. napojami izotonicznymi. Napoje energetyczne przeznaczone są dla osób wykonujących wzmożony wysiłek psychiczny lub krótkotrwały wysiłek fizyczny, czyli jest to przede wszystkim ucząca się młodzież i pracujący młodzi ludzie, oraz też gwiazdy popu i rocka. Natomiast w odróżnieniu od napojów energetycznych tzw. izotoniki są bardzo potrzebne w trakcie uprawiania sportu zwłaszcza wymagającego długotrwałego i intensywnego wysiłku. Ponieważ napoje energetyczne z zasady nie są przeznaczone dla sportowców, sportowcy nie mogą przywiązywać się do ich smaku. Napoje izotoniczne zaś w większości wypadków nie posiadają żadnego konkretnego smaku. Podsumowując, skarżący wskazał, że wniosek dotyczący braku istnienia niebezpieczeństwa mogącego wprowadzić odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów, do którego doszedł Urząd Patentowy RP w zaskarżonej decyzji, a który skutkował wydaniem decyzji uchylającej sprzeciw w tej sprawie, oparty został z jednej strony na błędnym założeniu, że porównywane znaki towarowe znacznie się od siebie różnią i że różnice te mogą zrównoważyć poziom podobieństwa między towarami (która to ocena, zgodnie z powyższymi wywodami, nie może zostać zaakceptowana), z drugiej zaś wynika on z braku jakiejkolwiek refleksji nad kwestią określenia właściwego, w tym wypadku jednak też szczególnego kręgu odbiorców tych towarów, tzn. napojów energetycznych. W swojej decyzji Urząd Patentowy RP nie podjął nawet próby określenia takiego kręgu, podnosząc jedynie, iż każdy przeciętny konsument (bez względu na rodzaj towaru, którego jest nabywcą) to osoba "należycie i dobrze poinformowana, należycie uważna i ostrożna". Tymczasem, nawet okoliczność, że właściwy krąg odbiorców składa się wyłącznie z osób, których poziom uwagi można uznać za wysoki, nie pozwala wykluczyć ryzyka, że odbiorcy dojdą do przekonania, iż określone towary pochodzą z tego samego przedsiębiorstwa albo z przedsiębiorstw gospodarczo powiązanych. Przy lakonicznym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji trudno jest jednak dociekać, jaki to krąg odbiorców przyjął Urząd Patentowy za punkt odniesienia dla przeprowadzenia oceny podobieństwa znaków towarowych POP STAR i ROCKSTAR. Brak jakiegokolwiek uzasadnienia w tym względzie oraz powyżej wskazane błędy stanowi wadę decyzji Urzędu Patentowego, w sposób istotny rzutującą na zapadłe rozstrzygnięcie. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł o jej oddalenie. Ustosunkowując się do zarzutów podniesionych przez skarżącego Urząd Patentowy wyjaśnił, że są one bezzasadne i nie zasługują one na uwzględnienie, w świetle szczegółowej analizy ustalonego stanu faktycznego sprawy. Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego, art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. - "przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, przejawiające się w przyjęciu, że podobieństwo znaków towarowych, których przedmiotowa sprawa dotyczy, nie jest tego rodzaju, aby mogło wprowadzać odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów" jest bezzasadny i stanowi jedynie polemikę z rozstrzygnięciem Urzędu w przedmiotowej sprawie. W szczególności, Urząd Patentowy RP słusznie wywiódł odmienność obu znaków z faktu, iż pierwszy element obu znaków, tj. POP lub ROCK jest całkowicie odmienny (na płaszczyźnie wizualnej i fonetycznej), oraz z tego że znak POP STAR nr [...] jest pisany jako dwuczłonowy (dwa słowa), podczas gdy znak ROCKSTAR [...] jest pisany jako jednoczłonowy (jedno słowo) (jedynie na płaszczyźnie wizualnej). Zgodnie z ustalonym orzecznictwem właśnie pierwsze człony wyrażeń dwuczłonowych uznaje się za dominujący, zwłaszcza w przypadku takim jak przedmiotowy, gdy drugi człon STAR stanowi popularny znak lub popularny element wielu znaków dotyczących napojów, w tym napojów energetycznych (patrz np. k.18,19 akt. Sp.375/10, a także badań w aktach rejestrowych spornego znaku), a więc nie ma charakteru odróżniającego. Tak więc stanowisko skarżącego, iż potencjalni odbiorcy napojów energetycznych uznają za dominujący człon "STAR", na skutek czego uznają, że sporny znak należy do właściciela znaku ROCKSTAR jest całkowicie nieuprawnione w świetle stanu faktycznego. Według Urzędu, zarzut naruszenia przepisów postępowania, to jest naruszenie art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 i § 3 K.p.a. - poprzez "niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, przejawiające się w braku wystarczającego uzasadnienia twierdzenia Urzędu Patentowego RP o niewystępowaniu podobieństwa między znakami towarowym w stopniu mogącym wprowadzić w błąd co do pochodzenia towarów, których przedmiotowa sprawa dotyczy, jak również pominięcie mających istotne znaczenie dla sprawy argumentów strony", jest także bezzasadny w świetle wyjaśnionego powyżej stanu faktycznego. UP zauważył także, że skarżący nie wskazał w czym konkretnie upatruje naruszenia przez Urząd każdego ze wskazanych przepisów postępowania, co utrudnia konkretne ustosunkowanie się do tego zarzutu. Tak więc skarżący nie podniósł w skardze żadnych okoliczności, które mogłyby wskazywać na nieprawidłowość decyzji i obecnie spowodować zmianę wcześniej zajętego przez Urząd Patentowy stanowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.– Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.; zwaną dalej p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Urzędu Patentowego RP z dnia [...] maja 2011 r., którą oddalono sprzeciw R., L., USA (wnioskodawca) o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy słowny POP STAR nr [...] udzielonego na rzecz "X." Sp. z o.o., [...] (uprawniona), chronionego od dnia [...] września 2007 r.; wnioskodawca legitymował się prawem do wspólnotowego słownego znaku towarowego ROCKSTAR [...] (zgłoszonego [...] lipca 2002 r.), chronionego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od dnia akcesji, tj. 1 maja 2005 r. Wnioskodawca zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 § 1 i § K.p.a., przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, a także naruszenie prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie. Wnioskodawca podniósł, że naruszenie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. przez sporne prawo ochronne na znak towarowy słowny POP STAR nr [...] wynika z podobieństwa tego znaku do zarejestrowanego na rzecz wnioskodawcy z wcześniejszym pierwszeństwem znaku ROCKSTAR [...], przeznaczonego do oznaczania towarów w klasie 32, określonych jako "napoje przeznaczone dla sportowców, zwłaszcza napoje energetyczne". Skarżący, zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 132 ust. 2 pkt. 2 p.w.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, stwierdził, że przejawiło się to w błędnym przyjęciu, że: a) sporny znak towarowy słowny POP STAR nr [...] jest podobny do wspólnotowego znaku towarowego słownego ROCKSTAR zarejestrowanego pod nr [...]; b) stwierdzeniu podobieństwa towarów, dla których przeciwstawione znaki są przeznaczone (jednorodzajowość); c) możliwości wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. Zarzuty procesowe, tj. przede wszystkim zarzut naruszenia zasady prawdy obiektywnej oraz reguł zbierania i oceny dowodów, skarżący łączy z wadliwym dokonaniem przez Urząd Patentowy ustaleń co do konfuzyjnego podobieństwa spornych znaków oraz prawidłowej oceny ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców, w szczególności ryzyka skojarzenia znaku skarżącej z wcześniejszymi znakami uczestnika. Zarzut niewłaściwego uzasadnienia faktycznego decyzji (art. 107 § 3 K.p.a.) jest w tej sytuacji oczywistą konsekwencją podniesionych wyżej zarzutów. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że kwestia podobieństwa bądź niepodobieństwa znaków towarowych nie należy do sfery prawa materialnego, lecz przepisów o postępowaniu administracyjnym, gdyż dotyczy stanu faktycznego, a nie prawa (wyrok z dnia 3 lutego 2009 r., sygn. akt II GSK 654/08, LEX nr 513856). Stwierdza się w związku z tym, że badanie podobieństwa znaków towarowych nie należy do sfery prawa materialnego, które określa jedynie skutki ustaleń dowodowych i ocen w postaci niedopuszczalności rejestracji znaków w razie zaistnienia określonych przesłanek. O podobieństwie znaków towarowych decydują wyłącznie ustalenia faktyczne (wyrok z dnia 24 czerwca 2008 r., sygn. akt II GSK 261/08, LEX nr 512863). Z tego punktu widzenia zarzuty procesowe skarżącej są sformułowane właściwie, co nie oznacza, w ocenie Sądu, że są zasadne. Zasadność tych zarzutów zostanie oceniona przy rozważaniu poszczególnych kwestii materialno-prawnych, do których skarżąca je odnosi. Zarzuty naruszenia prawa materialnego dotyczą w szczególności art. 132 ust. 2 pkt 2 i 3 p.w.p. Przepis ten ma następujące brzmienie: "2. Nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy: 1)... 2) identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego lub zgłoszonego w celu uzyskania prawa ochronnego (o ile na znak taki zostanie udzielone prawo ochronne) z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym (..). W literaturze podkreśla się, że unieważnienie prawa ochronnego służy naprawieniu błędu popełnionego przy jego udzieleniu. Jedyną przesłanką unieważnienia stanowi więc niespełnienie ustawowych warunków wymaganych przy udzieleniu prawa. (Prawo własności przemysłowej, red. U. Promińska, Difin, wyd. II, Warszawa 2005, str. 273). Braki te są następstwem specyfiki postępowania zgłoszeniowego, w którym nie bada się w ogóle, czy zostały spełnione ustawowe warunki wymagane do udzielenia prawa. Strona postępowania jest wyłącznie zgłaszający, co pozbawia możliwości wszechstronnej i całościowej oceny zgłoszenia, uwzględniającej również prawa i interesy osób trzecich. Dlatego też ciężar wykazania przez te osoby, że przedmiot zgłoszenia nie zasługuje na ochronę, bo nie spełniał ustawowych warunków jej udzielenia, przesuwa się na okres po zakończeniu postępowania zgłoszeniowego. Służy temu właśnie żądanie unieważnienia udzielonego prawa.(A. Kisielewicz, Prawo własności przemysłowej w zarysie, Przemyśl 2008, wyd. III, str. 92). Powyższą ocenę potwierdza wyrok NSA z dnia 20 września 2007 r., sygn. akt II GSK 113/07, LEX nr 372775, w którym wprost stwierdzono, że " W art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. ujęto ryzyko skojarzenia ze znakiem wcześniejszym jako kategorię błędu, nie zaś jako "samodzielną" przeszkodę w rejestracji, oderwaną od ochrony funkcji oznaczenia pochodzenia." Art. 132 p.w.p. wymienia tzw. względne przeszkody rejestracji znaku towarowego. Z art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. wynika jednoznacznie, że o takich przeszkodach można mówić w przypadkach: kolizji polegającej na: 1) identyczności lub podobieństwie ze znakiem towarowym udzielonym lub zgłoszonym z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby; 2) dla towarów identycznych lub podobnych; 3) jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że przystępując do porównania znaków towarowych należy najpierw ocenić podobieństwo lub identyczność towarów do oznaczania których służą oba znaki. Dopiero przesądzenie o jednorodzajowości towarów implikuje konieczność dokonania porównania oznaczeń. Z kolei ustalenie ryzyka błędu co do źródła pochodzenia towarów i/lub usług będzie polegało na określeniu wypadkowej identyczności (podobieństwa) towarów i/lub usług oznaczanych przeciwstawionymi znakami towarowymi oraz identyczności (podobieństwa) samych oznaczeń (wyrok WSA w Warszawie z dnia 16 stycznia 2009 r., sygn. akt 1671/08, LEX nr 510739). Sąd podziela przede wszystkim ocenę Urzędu Patentowego RP, że istotą instytucji znaku towarowego jest zdolność odróżniania towarów lub usług jednego przedsiębiorstwa od towarów lub usług tego samego rodzaju innych przedsiębiorstw w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. W wyniku uzyskania prawa ochronnego na znak towarowy uprawniony otrzymuje wyłączne prawo do używania tego znaku w obrocie gospodarczym na terenie kraju w odniesieniu do określonych towarów lub usług. Nie jest dopuszczalne udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy służący do oznaczania towarów lub usług tego samego rodzaju, jeżeli jest on podobny do znaku towarowego wcześniej zarejestrowanego na rzecz innego podmiotu, jeżeli w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego mógłby on wprowadzać odbiorców w błąd, co do pochodzenia oznaczanych nim towarów lub usług. Istnienie względnej przeszkody dla udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy, o której stanowi art. 132 ust. 2.pkt 2 p.w.p. stwierdza się zatem łącznie w oparciu o analizę trzech następujących elementów: podobieństwa samych oznaczeń, jednorodzajowości towarów lub usług do oznaczania, których służą te znaki oraz istnienia ryzyka wprowadzenia odbiorcy w błąd co do pochodzenia towarów lub usług, ocenianego w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego. Naruszenie prawa ochronnego następuje poprzez używanie takiego samego lub podobnego znaku do oznaczania towarów tego samego rodzaju, jeśli w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego znak ten mógłby wprowadzać w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów. Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów jest wypadkową podobieństwa towarów (usług) i podobieństwa oznaczeń. Podobieństwo zachodzi wówczas, gdy w zwykłych warunkach obrotu gospodarczego wprowadza w błąd kupującego. Możliwość wprowadzenia w błąd należy rozumieć jako istnienie ryzyka pomyłki. O niebezpieczeństwie wprowadzenia w błąd, a więc o istnieniu ryzyka konfuzji można mówić wtedy, gdy podobieństwo znaków i towarów/usług sprzyja mylnemu wyobrażeniu odbiorców o źródle ich pochodzenia. Hipoteza normy zawartej w art. 132 ust. 2 pkt. 2 wyżej cytowanej ustawy wskazuje na konieczność przeprowadzenia trójstopniowego badania następujących przesłanek: - identyczność lub podobieństwo obu znaków, - identyczność lub podobieństwo towarów, - prawdopodobieństwo powstania wśród części odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu między znakami. Zarówno orzecznictwo, jak i doktryna, zgodnie wskazują na konieczność porównania wykazów towarów i usług analizowanych oznaczeń przed rozpoczęciem porównywania oznaczeń. Zasada ta, z pewnymi wyjątkami (np. znaki renomowane), ma uniwersalny charakter. W "Komentarzu do ustawy Prawo znaków towarowych" (Warszawa 1997, str. 84) R. Skubisz podkreśla, że "problem jednorodzajowości (podobieństwa) towarów stanowi kwestią rozstrzyganą przed badaniem podobieństwa oznaczeń. Dopiero stwierdzenie jednorodzajowości towarów uzasadnia rozpoczęcie badania podobieństwa oznaczeń. Używanie bowiem nawet identycznych oznaczeń dla towarów niepodobnych nie wywołuje ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców co do pochodzenia towarów". Według wskazań metodycznych R. Skubisza, ocena powstania niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd, ze względu na kolizję znaku towarowego z późniejszym pierwszeństwem (w rozpatrywanej sprawie: POP STAR nr [...], z pierwszeństwem od dnia 25 września 2007 r.) i znaku zarejestrowanego z wcześniejszym pierwszeństwem (ROCKSTAR [...], zgłoszony [...] lipca 2002 r., chroniony na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej od dnia akcesji,) wymaga przeprowadzenia, we wskazanej kolejności, następujących czynności: a. ustalenia istnienia (nieistnienia), w wyniku odpowiedniego badania, identyczności lub podobieństwa towarów (usług) objętych przeciwstawionymi znakami, b. ustalenia istnienia (nieistnienia), w wyniku odpowiedniego badania, identyczności lub podobieństwa samych przeciwstawionych znaków (uprawnionego i osoby trzeciej), c. ustalenia istnienia (nieistnienia), w wyniku odpowiedniego badania, rozpoznawalności znaku z wcześniejszym pierwszeństwem, d. ustalenia istnienia (nieistnienia) pozostałych istotnych czynników, poprzez wszechstronną ocenę wszystkich okoliczności, w toku oceny niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd, e. ustalenia faktu istnienia (nieistnienia), na podstawie powyższych czynników, niebezpieczeństwa wprowadzenia w błąd co do pochodzenia. (R. Skubisz, Metodyka ustalania niebezpieczeństwa wprowadzania w błąd co do pochodzenia towarów (art. 132 ust. 2 pkt 2 PrWłPrzem). Tezy, w: Wybrane zagadnienia z zakresu prawa własności przemysłowej, prawa farmaceutycznego i transportu, 2-21 października 2010 r., Pułtusk) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z dnia 17 marca 2008, VI SA/Wa 1332/07), powołując się na judykaty Sądu Pierwszej Instancji, stwierdził, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przy ocenie podobieństwa towarów i usług należy mieć na uwadze wszystkie istotne czynniki, które charakteryzują wzajemny stosunek tych towarów i usług. Czynniki te obejmują między innymi charakter towarów, ich przeznaczenie, sposób użytkowania, jak również to czy konkurują ze sobą, czy też wzajemnie się uzupełniają. Odnosząc się do analizy towarów i usług, do oznaczania których są przeznaczone przedmiotowe znaki, należy zauważyć, co następuje. Mianowicie, w rozpatrywanej sprawie wydaje się, że tak uprawniona, jak i wnioskodawca, zgadzają się, że sporne znaki służą do oznaczania tożsamych, jednorodzajowych towarów z klasy 32, określonych jako "napoje energetyczne". Tak przynajmniej określa te towary uprawniona. Natomiast znak towarowy ROCKSTAR został przeznaczony do oznaczania towarów z tej samej klasy, tj. 32, ale określonych jako "napoje przeznaczone dla sportowców, zwłaszcza napoje energetyczne." Tym niemniej w fazie podejmowania zaskarżonej decyzji uprawniona i wnoszący sprzeciw nie podważają faktu tożsamości towarów. Pogląd ten podzielił również Urząd Patentowy w zaskarżonej decyzji, stwierdzając m.in., że "...nie zachodzi ryzyko skojarzenia spornego znaku ze znakiem wcześniejszym i brak jest ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, zwłaszcza, że porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania napojów energetycznych, których nabywcy (a w szczególności sportowcy) przywiązują się do smaku i działania określonego napoju." Twierdzenie to spotkało się z oporem wnoszącego sprzeciw, który w skardze uznał je za błędne, wynikające z pomylenia napojów energetycznych, do oznaczania których służą oba znaki z tzw. napojami izotonicznymi. Według skarżącego, napoje energetyczne przeznaczone są dla osób wykonujących wzmożony wysiłek psychiczny lub krótkotrwały wysiłek fizyczny, czyli jest to przede wszystkim ucząca się młodzież i pracujący młodzi ludzie, oraz też gwiazdy popu i rocka. Natomiast w odróżnieniu od napojów energetycznych tzw. izotoniki są bardzo potrzebne w trakcie uprawiania sportu, zwłaszcza wymagającego długotrwałego i intensywnego wysiłku. Ponieważ napoje energetyczne z zasady nie są przeznaczone dla sportowców, sportowcy nie mogą przywiązywać się do ich smaku. Napoje izotoniczne zaś w większości wypadków nie posiadają żadnego konkretnego smaku. Urząd Patentowy rzeczywiście nie dokonał przedstawionego wyżej rozróżnienia napojów, gdyż, w ocenie Sądu, nie był do tego zobowiązany. Przypomnieć tutaj raz jeszcze trzeba, że znak towarowy ROCKSTAR został przeznaczony do oznaczania towarów z tej samej klasy co znak sporny, tj. 32, ale określonych jako "napoje przeznaczone dla sportowców, zwłaszcza napoje energetyczne." Decydujące znaczenie ma więc tutaj, w ocenie Sądu, fakt, że były to przede wszystkim ("zwłaszcza") napoje energetyczne. Dalej, wywodzenie przez skarżącego z rozróżnienia między napojami energetycznymi i tzw. izotonikami wniosku o braku refleksji Urzędu Patentowego nad kwestią określenia właściwego, w tym wypadku jednak też szczególnego kręgu odbiorców tych towarów, tzn. napojów energetycznych, jest, w ocenie Sądu, zbyt daleko idące – tym bardziej, że sprzeciw skarżącego nie dawał podstaw do takiego określenia grupy docelowej, a w/w rozróżnienia dokonano dopiero w skardze. Dlatego też nie ma podstaw do uznania, że odwołanie się UP do pojęcia przeciętnego konsumenta, traktowanego jako osoba należycie i dobrze poinformowana, należycie uważna i ostrożna, było akurat w rozpatrywanej sprawie niewłaściwe. Reasumując, w ocenie Sądu, uznanie przez Urząd Patentowy przedmiotowych towarów za jednorodzajowe, tożsame, nie było w rozpatrywanej sprawie błędem. Należy bowiem zauważyć, iż art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. posługuje się pojęciem "towarów identycznych lub podobnych". Podobieństwo towarów nie jest więc tożsame z ich identycznością. Podobieństwo występuje w przypadku towarów tego samego rodzaju, o podobnym przeznaczeniu oraz warunkach zbytu. Na tle stwierdzonego podobieństwa towarów Urząd Patentowy dokonał oceny podobieństwa przedmiotowych znaków na płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, opierając się na ogólnym wrażeniu, jakie oznaczenia te wywierają, ze szczególnym uwzględnieniem ich elementów odróżniających i dominujących. W ocenie Sądu, Urząd trafnie ocenił podobieństwo znaków według cech wspólnych, a nie według występujących w nich różnic. Trafnie też Urząd uznał, że porównywane znaki są odmienne we wszystkich trzech płaszczyznach porównania, tj. w płaszczyźnie wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej. Urząd Patentowy zasadnie nie podzielił stanowiska pełnomocnika zgłaszającego, że Urząd porównując znaki całościowo określił ich poszczególne elementy wskazując ich dominującą rolę. Urząd oceniał bowiem podobieństwo znaków według cech wspólnych, a nie według występujących w nich różnic, które zresztą nie wykluczają podobieństwa znaków. Gdy różnice są dominujące - ryzyko pomyłki jest mało prawdopodobne, a zatem podobieństwo w rozumieniu ustawy nie zachodzi. Gdy dominują cechy wspólne, to choć różnice istnieją, kupujący może być wprowadzony w błąd. Zgodnie z niekwestionowanym w orzecznictwie i doktrynie poglądem, znaki towarowe porównuje się całościowo, jednakże ze szczególnym uwzględnieniem elementów o charakterze dominującym. Oceny podobieństwa oznaczeń dokonuje się z uwzględnieniem ich dystynktywnych i dominujących elementów, pomijając drobne lub nieistotne różnice między nimi. Urząd Patentowy jednoznacznie stwierdził, że – pomijając kwestię liczby słów w znakach – podstawowe znaczenie ma w nich człon pierwszy, związany z określonym rodzajem muzyki młodzieżowej (ROCK – POP), adresowany do amatorów określonego rodzaju tej muzyki. Dominująca rola pierwszego słowa w znakach zawierających więcej niż jedno słowo jest bowiem, jak zauważył Urząd, powszechnie przyjmowana w orzecznictwie. Urząd nie zgodził się natomiast z wnioskiem strony skarżącej, iż dominującym w obu znakach jest słowo STAR (gwiazda), szeroko używane w oznaczeniach różnych towarów, w tym również napojów energetycznych. Urząd zakwestionował zatem twierdzenie skarżącego, iż porównywane znaki są myląco podobne we wszystkich płaszczyznach ze względu na to, że posiadają identyczny człon "STAR", który jednocześnie określa pierwszy ich człon, tj. POP lub ROCK. Oba znaki są też podobne, zdaniem wnioskodawcy, ze względów kulturowych, gdyż określają potocznie gwiazdę muzyki rockowej lub popowej; wobec zbieżności elementów STAR, pozostałe elementy, tj. POP lub ROCK nie są już tak istotne. Strona skarżąca zastosowała tutaj swoiste domniemanie serii znaków wskazując, że potencjalni odbiorcy napojów energetycznych oznaczanych znakiem ROCKSTAR skarżącego uznają, że tego samego rodzaju napoje, ale oznaczane znakiem POP STAR, są kolejnym z serii znaków skarżącego służących do oznaczania tych towarów, tym bardziej, że pomiędzy tymi znakami istnieje podobieństwo wynikające z odniesienia się do nazwy rodzaju muzyki, co może wskazywać stronę skarżącą jako właściciela obu tych znaków. W ocenie Sądu, byłoby to domniemanie uprawnione, gdyby skarżący rzeczywiście dysponował serią znaków, natomiast oparcie zarzutu nawet nie na samym podobieństwie rodzaju muzyki (muzyka młodzieżowa), lecz na samym słowie STAR jest nieuprawnione. Należy bowiem zauważyć, że inna byłaby sytuacja prawna wnoszącego sprzeciw, gdyby na gruncie powołanego wyżej przepisu (art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.) był uprawniony do przeciwstawienia spornemu znakowi tych wszystkich swoich znaków towarowych, które tworzą rodzinę znaków, jeżeli; 1) znaki te odnosiłyby się do towarów identycznych lub podobnych i zawierały wspólny element (słowny lub graficzny) mogący prowadzić do konfuzyjnego podobieństwa ze znakiem spornym, 2) zostałyby zarejestrowane z wcześniejszym pierwszeństwem niż znak sporny. W takiej sytuacji wnoszący sprzeciw byłby uprawniony do obrony całej rodziny swoich znaków, domagając się unieważnienia prawa ochronnego udzielonego z późniejszym pierwszeństwem. Stwierdzając podobieństwo towarów (wręcz ich tożsamość) oraz odmienność we wszystkich trzech płaszczyznach porównania spornego znaku ze wspólnotowym znakiem zarejestrowanym ze wcześniejszym pierwszeństwem Urząd Patentowy uznał zasadnie – w ocenie Sądu - że nie zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia ze znakiem wcześniejszym. Ostatnią badaną przesłankę stanowi bowiem prawdopodobieństwo powstania wśród części odbiorców błędu polegającego na skojarzeniu znaków. Istotne znaczenie ma w tym przypadku kwestia ogólnego wrażenia przeciwstawionych oznaczeń, jakie wywołują one na potencjalnym konsumencie oraz zwykłe warunki obrotu gospodarczego. Dla nabywcy towarów lub usług oznaczonych danym znakiem decydujące znaczenie mają ich elementy zbieżne, a dla stwierdzenia podobieństwa oznaczeń nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków przez odbiorców. Wystarczy bowiem, że wystąpi jedynie takie prawdopodobieństwo. Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd polega na możliwości błędnego, nie odpowiadającego rzeczywistości, przypisania przez przeciętnego odbiorcę uprawnionemu z rejestracji danego towaru ze względu na nałożony na niego znak. Niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd jest tym większe, im większą zdolność odróżniającą posiada znak z wcześniejszym pierwszeństwem oraz bardziej podobne są towary lub usługi opatrzone porównywanymi znakami. Jest to tym bardziej niebezpieczne, gdy oba znaki przeznaczone są dla tych samych towarów. Jednakże w przypadku gdy oznaczenia są aż tak do siebie różne, można wykluczyć ryzyko pomyłek wśród nabywców tych towarów. W konsekwencji, mimo uznania towarów w klasie 32, do których oba znaki się odnoszą (napoje energetyczne), jako towarów jednorodzajowych nie występuje tu, według Urzędu, niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd polegające w szczególności na skojarzeniu obu znaków. Sąd podziela tę ocenę. Odnosząc się do zarzutu naruszenie przepisów postępowania, które według skarżącego miało istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7, 77 § 1 i 107 § 1 i § K.p.a.(przez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy) Sąd zgadza się z oceną Urzędu, że skarżący nie wskazał nawet w czym konkretnie upatruje naruszenia przez Urząd każdego ze wskazanych przepisów postępowania, co utrudnia konkretne ustosunkowanie się do tego zarzutu. Nie należy też utożsamiać podniesionego przez skarżącego zarzutu lakonicznego uzasadnienia zaskarżonej decyzji – z czym Sąd się zgadza – z naruszeniem wskazanych przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.u. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło