VI SA/Wa 185/13

WyrokWSA w Warszawie2013-10-14

Skład orzekający: Andrzej Czarnecki, Piotr Borowiecki, Jolanta Królikowska-Przewłoka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można zmienić ostateczną decyzję o nadaniu uprawnień budowlanych w trybie art. 155 k.p.a., jeśli przepisy prawa materialnego, na podstawie których została wydana, zostały uchylone?
Ratio decidendi
Zmiana ostatecznej decyzji w trybie art. 155 k.p.a. jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy zachodzi tożsamość stanu prawnego i faktycznego. Skoro przepisy prawa materialnego, na podstawie których wydano decyzję o nadaniu uprawnień budowlanych, zostały uchylone, nie można zmienić tej decyzji w tym trybie, ponieważ nie zachodzi tożsamość stanu prawnego.
Stan faktyczny
Skarżący W. I. wnioskował o zmianę decyzji z 1982 r. w przedmiocie uprawnień projektanta w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej, poprzez uwzględnienie wpisu upoważniającego do sporządzania projektów w zakresie sieci sanitarnych. Organy administracyjne odmówiły zmiany, wskazując, że przepisy, na podstawie których wydano pierwotną decyzję, zostały uchylone, a zmiana w tym trybie naruszałaby obecne przepisy prawa budowlanego dotyczące egzaminu i zakresu uprawnień. Skarżący wniósł skargę do WSA, argumentując, że domaga się jedynie skorygowania błędu, a nie nadania nowych uprawnień.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędziowie Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2013 r. sprawy ze skargi W. I. na decyzję Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji w sprawie uprawnień zawodowych oddala skargę Zaskarżoną decyzją Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa utrzymała w mocy decyzję Okręgowej Komisji Kwalifikacyjnej [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa odmawiającą W. I. (skarżącemu w niniejszej sprawie) zmiany decyzji ostatecznej z dnia [...].10.1982 r. nr [...]. Decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. Skarżący wnioskiem z dnia [...] października 2011 r. wystąpił do [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa w S. o zmianę w trybie art. 155. k.p.a. dwóch decyzji ostatecznych, tj. decyzji z dnia [...].09.1979 r. nr [...] (stwierdzajacej przygotowanie zawodowe skarżącego do pełnienia samoidzielnych funkcji Kierownika Budowy i Robót w specjalności instalacyjno – inżynieryjnej), poprzez uwzględnienie w tej decyzji wpisu upoważniającego go do kierowania i nadzorowania wykonywania w zakresie sieci sanitarnych, oraz decyzji z dnia [...].10.1982 r. nr [...]. (dotyczącej uprawnień stwierdzających przygotowanie zawodowe do pełnienia samodzielnej funkcji Projektanta w specjalności instalacyjno – inżynieryjnej), poprzez uwzględnienie w tej decyzji wpisu upoważniającego go do sporządzania projektów w zakresie sieci sanitarnych. Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. odmówiła zmiany powyższych decyzji. Na skutek odwołania skarżącego Krajowa Komisjia Kwalifikacyjna uchyliła ww decyzję i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia wskazując, iż pomimo złożenia przez stronę jednego wniosku o zmianę w trybie art. 155 k.p.a. dwóch decyzji, są to dwie odrębne sprawy administracyjne w ujęciu materialno-procesowym. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Okręgowa Komisja Kwalifikacyjna [...] Okręgowej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. na podstawie art. 155 k.p.a. i art. 24 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów budownictwa i urbanistów (Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42, ze zm.), odmówiła W. I. zmiany decyzji z dnia [...].10.1982 r. nr [...] dotyczącej uprawnień stwierdzających przygotowanie zawodowe do pełnienia samodzielnych funkcji Projektanta w specjalności instalacyjno-inżynieryjnej w zakresie instalacji sanitarnych poprzez uwzględnienie w tej decyzji wpisu upoważniającego do sporządzania projektów w zakresie sieci sanitarnych, W uzasadnieniu ww. decyzji organ wskazał, że w chwili wydania decyzji z dnia [...].10.1982 r. nr [...] obowiązywały przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie (Dz. U. z 1975 r. Nr 8, poz. 46, ze zm.), które to przepisy zostały uchylone z dniem 15 lutego 1995 r. Nie ma zatem w ocenie organu prawnej możliwości prowadzenia wnioskowanego postępowania w ramach przepisów stanowiących podstawę materialno-prawną decyzji z dnia [...].10.1982 r. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący podkreślił, że dla zmiany lub uchylenia decyzji, na mocy której strona nabyła prawo, niezbędne jest spełnienie czterech przesłanek: istnienie decyzji ostatecznej, za jej uchyleniem przemawia interes społeczny lub słuszny interes strony, istnienie zgody strony na zmianę lub uchylenie decyzji oraz brak przeciwskazań w przepisach ustaw szczególnych. W ocenie skarżącego wszystkie te przesłanki zostały spełnione, a innych przesłanek prawo nie przewiduje, zatem odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 155 § 1 w związku z art. 154 § 2 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał, że uwzględnienie żądania zgłoszonego na podstawie art. 155 § 1 k.p.a. nie może prowadzić do wydania nowej decyzji, która, ze względu na brak lub sprzeczność z przepisami prawa materialnego, nie mogłaby być wydana w postępowaniu zwykłym. Uchylenie lub zmiana decyzji w powołaniu się na treść art. 155 k.p.a. może nastąpić jedynie wtedy, gdy ustawodawca w przepisie materialno - prawnym przewidzi pewien "luz decyzyjny". Tylko w obszarze tego "luzu decyzyjnego" wzgląd na interes społeczny lub słuszny interes strony może doprowadzić do uchylenia lub zmiany decyzji. W razie zaś gdy ustawodawca w sposób sztywny i bezwarunkowy narzuca określone rozwiązanie, o stosowaniu art. 155 k.p.a. nie może być mowy. W ocenie organu inne rozumienie art. 155 § 1 k.p.a. stwarzałoby stronie sytuację lepszą niż w postępowaniu zwykłym, w którym organ musi oprzeć swe rozstrzygnięcie na stosownym przepisie prawa materialnego. W konsekwencji art. 155 k.p.a. nie może stanowić samodzielnej podstawy zmiany decyzji administracyjnej. Na gruncie rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie organ decyzją stwierdzał jedynie fakt posiadania kwalifikacji do pełnienia samodzielnych funkcji technicznych, uzyskanie takiej decyzji nie było obwarowane egzaminem. Obecnie jednym z najistotniejszych warunków uzyskania uprawnień jest pozytywny wynik egzaminu. W porównaniu z poprzednim stanem prawnym, ustawodawca zmienił warunki uzyskania uprawnień budowlanych. Co więcej, zmianie uległ także zakres przedmiotowy specjalności sanitarnej w porównaniu ze stanem prawnym obowiązującym na dzień 10 września 1979 r. Zatem Krajowa Komisja Kwalifikacyjna zmieniając decyzję zgodnie z żądaniem strony, w istocie nadałaby jej nowe uprawnienia w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych wodociągowych i kanalizacyjnych. Uwzględniając wniosek skarżącego, tj. zmieniając w trybie art. 155 k.p.a. w żądanym zakresie decyzję z dnia [...] października 1982 r. Okręgowa i Krajowa Komisja Kwalifikacyjna naruszyłyby w sposób oczywisty i rażący art. 12 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest zdanie egzaminu ze znajomości procesu budowlanego oraz umiejętności praktycznego zastosowania wiedzy technicznej. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o rozstrzygniecie sprawy na jego korzyść, wskazując na sprzeczne w jego ocenie z art. 7 Konstytucji RP sugerowanie przez organ, iż z treści art. 155 k.p.a. wynika, że prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 k.p.a. jest uwarunkowana prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego. Zdaniem skarżącego organ błędnie wskazuje, że ubiega się on o nadanie nowych uprawnień budowlanych. Skarżący domaga się jedynie skorygowania błędu popełnionego już przy wydawaniu decyzji w 1979 r., zawężającego uprawnienia, które mu wtedy przysługiwały. W odpowiedzi na skargę Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa wniosła o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany wnioskami i zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. ppsa – Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Badając skargę wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja nie nosi bowiem znamion wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 ppsa. Skarżący, co w sprawie wymaga podkreślenia złożył wniosek o zmianę decyzji z dnia [...].10.1982 r. nr [...] w trybie art. 155 kpa i w takim trybie decyzja z dnia [...] sierpnia 2012 r. utrzymana w mocy zaskarżoną decyzją została wydana. Podnieść zatem należy, iż zastosowanie ww. nadzwyczajnego trybu zmiany (lub uchylenia) decyzji ostatecznej na mocy, której strona nabyła prawo z uwagi na jego szczególny charakter jest ograniczone. Zgodnie z utrwalonym w tym zakresie orzecznictwem sądów administracyjnych, jak i doktryną możliwość zastosowania powyższego trybu zachodzi tylko w przypadku tożsamości stanu faktycznego i prawnego. Możliwość zastosowania art. 155 kpa wymaga uwzględnienia przepisów prawa materialnego obowiązujących w dacie wydania decyzji, będącej przedmiotem wniosku o jej zmianę w tym trybie, bo zmiana decyzji jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy obowiązują przepisy prawne, na podstawie których została wydana. Objęta przedmiotowym wnioskiem decyzja z dnia [...].10.1982 r. co bezsporne, została wydana na podstawie § 2 ust. 2 pkt 2 i § 13 ust. 1 pkt 4 lit. b rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie. Ww. rozporządzenie zostało uchylone z dniem 15 lutego 1995 r. i w konsekwencji z tym dniem utraciło moc obowiązującą, co oznacza, iż nie zachodzi tożsamość sprawy co do stanu prawnego. W dacie wniosku nie obowiązywały bowiem przepisy stanowiące podstawę materialno-prawną ostatecznej decyzji z [...].10.1982 r. Taki stan rzeczy w świetle powyższego stanowi przeszkodę w zastosowaniu art. 155 kpa i zmianie objętej wnioskiem decyzji bez konieczności wdawania się w ocenę z punktu widzenia przesłanek określonych w tym przepisie. Sąd nie odnosząc się zatem do oceny i ustaleń organu w powyższym zakresie jak i podnoszonych w skardze zarzutów w tym względzie uznał, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu i w konsekwencji na podstawie art. 151 ppsa orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło