VI SA/Wa 1871/16
WyrokWSA w Warszawie2017-03-22
Skład orzekający: Jakub Linkowski, Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił prawo ochronne na znak towarowy SISU w klasie 25 z uwagi na jego podobieństwo do wcześniejszego znaku SISI i ryzyko wprowadzenia w błąd odbiorców?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo unieważnił prawo ochronne na znak towarowy SISU w klasie 25. Stwierdzono, że mimo braku podobieństwa znaczeniowego, znaki SISU i SISI są podobne wizualnie i fonetycznie, a towary, które oznaczają, są identyczne lub podobne. W konsekwencji istnieje ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów, co jest podstawą do unieważnienia prawa ochronnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu wniesionego przez G. S.p.A. wobec decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy SISU na rzecz M. I. dla towarów z klasy 25. G. S.p.A. powołała się na wcześniejsze prawa do znaków SISI. Urząd Patentowy RP unieważnił prawo ochronne na znak SISU, uznając go za podobny do znaku SISI i stwierdzając ryzyko wprowadzenia w błąd. M. I. złożył skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2017 r. sprawy ze skargi M. I. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] maja 2016 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy oddala skargę
W dniu 28 maja 2015r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął sprzeciw G. S.p.A., z siedzibą w C., Włochy wobec decyzji o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy SISU o numerze [...] na rzecz M. I. z B. Sprzeciw dotyczy towarów z klasy 25.
Wnoszący sprzeciw podniósł, że jest uprawnionym z praw ochronnych na znaki towarowe SISI o numerach [...] przeznaczonych do oznaczania towarów z klasy 25 takich jak odzież, obuwie, nakrycia głowy. Wskazał, że znaki towarowe służą do oznaczania identycznych, podobnych lub komplementarnych towarów, zaś znak sporny nie jest wyróżniony poprzez umieszczenie tworzących go dużych, jasnych liter na ciemnym tle.
W odpowiedzi z dnia 24 listopada 2015r. uprawniony wniósł o oddalenie sprzeciwu jako bezzasadnego. Wskazał na brak podobieństwa pomiędzy towarami do oznaczania których przeznaczone są porównywane znaki towarowe oraz na różnice pomiędzy znakami spornym a przeciwstawionymi w warstwach wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej. Podkreślił również brak ryzyka wprowadzenia w błąd odbiorców, którzy należą do innej grupy.
Na rozprawie przeprowadzonej w dniu 20 kwietnia 2016r. strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska. Wnoszący sprzeciw podniósł, że nie budzi wątpliwości jednorodzajowość towarów do oznaczania których przeznaczone są porównywane znaki towarowe, bowiem towary objęte ochroną znaku spornego
w klasie 25 można uznać za rodzaj ubrania, obuwia i nakryć głowy oraz ich części. Wskazał, że znaczenie słów SISI i SISU nie będzie znane przeciętnemu polskiemu odbiorcy, który będzie je postrzegał jako fantazyjne. Podkreślił podobną konstrukcję znaku spornego i przeciwstawionych, która ma wpływ na ich podobne brzmienie
i wizualne podobieństwo. W jego ocenie element słowny przykuwa uwagę odbiorców bardziej od elementów graficznych. Uprawniony dokonał szczegółowego porównania znaku spornego do przeciwstawionych i wskazał na rolę grafiki, która jest elementem dominującym w znakach spornym i przeciwstawionych. Ponadto podniósł, że znak sporny i IR.643294 różnią się w zakresie bryły.
Decyzją z dnia [...] maja 2016 r. Urząd Patentowy RP działając w trybie postępowania spornego po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 kwietnia 2016 r. sprawy o unieważnienie w części prawa ochronnego na znak towarowy SISU
o numerze [...], udzielonego na rzecz M. I., wszczętej na skutek sprzeciwu uznanego za bezzasadny, wniesionego przez G. S.p.A. z siedzibą w C., Włochy na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2003r. Nr 119, poz. 1117 z późniejszymi zmianami) w związku z art. 246 i art. 247 ust. 2 p.w.p. oraz art. 98 k.p.c. w związku z art. 256 ust. 2 p.w.p. unieważnił prawo ochronne na znak towarowy SISU o numerze [...] w części dotyczącej wszystkich towarów ujętych w klasie 25 oraz przyznał G. S.p.A. z siedzibą w C., Włochy od M. I. zam. w B., kwotę w wysokości 2600 zł (słownie: dwa tysiące sześćset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania
w sprawie.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w rozpatrywanej sprawie wnoszący sprzeciw podniósł zarzut udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy
z naruszeniem art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej.
Dokonując oceny podobieństwa na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w pierwszej kolejności organ poddał ocenie podobieństwo samych towarów, mając na uwadze że w przedmiotowej sprawie wnoszący sprzeciw przeciwstawił spornemu znakowi towarowemu należące do niego znaki towarowe SISI o numerach [...].
Organ wskazał, że:
- przeciwstawiony międzynarodowy znak towarowy SISI o numerze [...] został przeznaczony do oznaczania następujących towarów z klasy 25: odzież, w tym buty, obuwie i pantofle,
- przeciwstawiony międzynarodowy znak towarowy SISI o numerze [...] został przeznaczony do oznaczania następujących towarów z klasy 25: rajstopy, skarpety do kostek, skarpety, rajtuzy, bielizna, pasy do podwiązek, biustonosze, figi, kalesony, halki, gorsety, odzież, spódnice, dzianina, obuwie, pantofle, koszule, koszulki
z krótkim rękawem, pidżamy, sukienki, okrycia na głowę, czepki, kostiumy kąpielowe, kąpielówki, kombinezony, krawaty, ochraniacze na kołnierzyki, szale, apaszki, rękawiczki, futra, stuły,
- przeciwstawiony międzynarodowy znak SISI o numerze [...] został przeznaczony do oznaczania następujących towarów z klasy 25: rajstopy, skarpety do kostek, skarpety, rajtuzy, bielizna, pasy do pończoch, biustonosze, figi i slipy, majtki i kalesony, halki, gorsety, kombinezony, odzież, spódnice, obuwie, pantofle, koszule, koszulki z krótkim rękawem, pidżamy, sukienki, okrycia na głowę, czepki, kostiumy kąpielowe, kąpielówki, bluzki, krawaty, chusty, szale, apaszki, rękawiczki, futra, ubrania,
- przeciwstawiony znak EUTM SISI o numerze [...] został przeznaczony do oznaczania następujących towarów z klasy 25: pończochy, pantofle, skarpety, rajtuzy, pasy do pończoch, biustonosze, halki, body, bielizna, odzież, bluzy sportowe, gorsety, buty, obuwie, pantofle koszule, bluzki, pidżamy, odzież, płaszcze, szlafroki, palta, okrycia na głowę, berety, stroje kąpielowe, kaftany robocze, gorsety (bielizna), krawaty, apaszki, szale, rękawiczki, futra, stuły i odzież futrzana.
- przeciwstawiony znak EUTM SISI o numerze [...] został przeznaczony do oznaczania następujących towarów z klasy 25: odzież obuwie, nakrycia głowy.
Natomiast sporny znak towarowy SISU o numerze [...] został przeznaczony do oznaczania następujących towarów z klasy 25: odzież, w tym odzież damska, męska, młodzieżowa i dziecięca, odzież na gimnastykę; odzież gotowa; odzież wodoodporna; odzież ze skóry i z imitacji skóry; odzież na gimnastykę, odzież sportowa; odzież papierowa, ubrania dla kolarzy; obuwie, w tym obuwie damskie, męskie, młodzieżowe, dziecięce, obuwie sportowe; korki do butów piłkarskich; buty narciarskie; pantofle, cholewki do obuwia; czubki do obuwia; obcasy do obuwia; paski do obuwia; środki antypoślizgowe do obuwia; nakrycia głowy, czapki, nauszniki; mufki, kombinezony, bluzki, sukienki, sportowe: koszulki; swetry, bluzy, kamizelki; kąpielówki; koszule; koszulki gimnastyczne; koszulki polo, legginsy; majtki; kąpielowe; płaszcze, sandały, slipy, kostiumy, czepki, bielizna, paski; paski skóropodobne, okrycia wierzchnie; marynarki; kurtki; kurtki wełniane lub futrzane z kapturem; kurtki skórzane, kurtki ze skór lakierowanych, kurtki ze skór naturalnych; kurtki skóropodobne; koszulki bez kołnierza z krótkim rękawem, bluzy polo, szorty, odzież dziana, skarpetki, koszule, paski, bluzy, spodnie, dresy, odzież przeciwdeszczowa, kombinezony dla sportów wodnych, kostiumy gimnastyczne Przeciwstawiony międzynarodowy znak towarowy [...] jest znakiem słownym składającym się z jednego słowa SISI.
Przeciwstawiony międzynarodowy znak towarowy [...] jest znakiem słowno-graficznym składającym się ze słowa SISI pisanego stylizowaną, oryginalną czcionką.
Przeciwstawiony międzynarodowy znak towarowy [...] jest znakiem słowno-graficznym składającym się ze słowa SISI pisanego stylizowaną, oryginalną czcionką na ciemnym tle.
Przeciwstawiony znak towarowy UE [...] jest znakiem słowno-graficznym składającym się ze słowa SISI pisanego stylizowaną, oryginalną czcionką.
Przeciwstawiony znak towarowy UE [...] jest znakiem słowno-graficznym składającym się ze słowa SISI pisanego stylizowaną, oryginalną czcionką.
Sporny znak towarowy [...] jest znakiem słowno-graficznym składającym się ze słowa SISU umieszczonego na tle ciemnego kwadratu.
Kolegium Orzekające w pierwszej kolejności dokonało porównania znaku spornego do jednego ze znaków przeciwstawionych, a mianowicie międzynarodowego znaku towarowego [...]. Z analizy zestawienia wykazów towarów znaku spornego [...] i przeciwstawionego [...] wynika jednoznacznie, że porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania identycznych i podobnych towarów z klasy 25. Nie ulega bowiem wątpliwości, że towary do oznaczania których przeznaczony jest znak sporny takie jak: odzież, w tym odzież damska, męska, młodzieżowa i dziecięca, odzież na gimnastykę; odzież gotowa; odzież wodoodporna; odzież ze skóry i z imitacji skóry; odzież na gimnastykę, odzież sportowa, odzież papierowa, ubrania dla kolarzy; mufki, kombinezony, bluzki, sukienki sportowe, koszulki, swetry, bluzy, kamizelki, kąpielówki; koszule; koszulki gimnastyczne, koszulki polo, legginsy; majtki; kąpielowe; płaszcze, slipy, kostiumy, bielizna, okrycia wierzchnie, marynarki, kurtki; kurtki wełniane lub futrzane z kapturem; kurtki skórzane, kurtki ze skór lakierowanych, kurtki ze skór naturalnych; kurtki skóropodobne; koszulki bez kołnierza z krótkim rękawem, bluzy polo, szorty, odzież dziana, skarpetki, koszule, bluzy, spodnie, dresy, odzież przeciwdeszczowa, kombinezony dla sportów wodnych, kostiumy gimnastyczne oraz nakrycia głowy, czapki, nauszniki, czepki zawierają się w ogólnym pojęciu odzieży do oznaczania której przeznaczony jest znak przeciwstawiony IR.620509. Towary zaś takie jak paski skóropodobne i paski do oznaczania których przeznaczony jest znak sporny mogą być składnikiem odzieży do oznaczania której przeznaczony został znak przeciwstawiony. Obuwie, w tym obuwie damskie, męskie, młodzieżowe, dziecięce, obuwie sportowe, buty narciarskie, pantofle, sandały do oznaczania których przeznaczony jest znak sporny zawierają się w butach, obuwiu i pantoflach do oznaczania których przeznaczony jest znak [...]. Natomiast korki do butów piłkarskich, cholewki do obuwia, czubki do obuwia, obcasy do obuwia, paski do obuwia, środki antypoślizgowe do obuwia do oznaczania których przeznaczony został znak sporny zawierają się w butach, obuwiu i pantoflach do oznaczania których przeznaczony został znak przeciwstawiony [...].
Zgodnie z podzielaną przez Kolegium Orzekające w przedmiotowej sprawie doktryną oraz orzecznictwem oznaczenia powinny być oceniane jako całość, gdyż sama powtarzalność wyodrębnionych elementów lub zbieżność członów oznaczeń nie musi determinować stworzenia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd. Dokonanie oceny porównawczej powinno się odbywać na różnych płaszczyznach postrzegania biorąc pod uwagę jednocześnie ogólne wrażenie jakie znaki wywierają na odbiorcy. Należy podkreślić, że ocena podobieństwa oznaczeń dokonywana jest w trzech płaszczyznach: wizualnej, fonetycznej i znaczeniowej, z uwzględnieniem ich dystynktywnych i dominujących elementów, pomijając drobne lub nieistotne różnice między nimi (np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008r., sygn. akt VI SA/Wa 1791/07).
Porównując stronę wizualną, w ocenie Kolegium Orzekającego, ww. znaki towarowe sporny o numerze [...] i przeciwstawiony o numerze [...] są do siebie podobne. Kolegium Orzekającego uznało również, że porównywane znaki są podobne w warstwie słownej, bowiem zawierają one bardzo podobne słowo SISU w znaku spornym i SISI w znaku przeciwstawionym, które są jedynymi elementami słownymi tych oznaczeń.
Organ stwierdził, że porównywane oznaczenia zawierają słowa nienależące do języka polskiego. Słowo SISU będące znakiem spornym nie posiada konkretnego znaczenia w żadnym z języków. Jest to jednak pojęcie fińskie nie mające jednoznacznego przełożenia na język polski. Oznacza zespół cech osobowych tj. wytrzymałość, upór, siłę woli, hart ducha ale również odwagę, dumę i determinację w dążeniu do określonego celu pomimo przeciwności losu lub barier fizycznych (za wikipedia.pl). Zatem znikoma część polskich odbiorców znająca język fiński będzie kojarzyła to słowo z ww. cechami, natomiast dla pozostałych polskich odbiorców będzie to oznaczenie fantazyjne. Słowo SISI będące jednocześnie znakiem przeciwstawionym natomiast oznacza w języku suahili słowo "my". Dla minimalnej więc grupy polskich odbiorców znających język suahili słowo to będzie rozumiane jako "my", dla pozostałych będzie to oznaczenie fantazyjne. Jednocześnie dla pewnej grupy polskich odbiorców interesujących się historią a także kinematografią słowo to może kojarzyć się z postacią cesarzowej Austrii Elżbiety Bawarskiej, zwanej Sisi. W niniejszej sprawie nie zostało jednak wykazane, że grupa ta stanowi istotną część potencjalnych odbiorców. Dla pozostałych polskich odbiorców będzie to oznaczenie fantazyjne.
Mając powyższe na uwadze Kolegium Orzekające stwierdziło, że znaki towarowe sporny o numerze [...] i przeciwstawiony o numerze [...] wykazują znaczne podobieństwo w warstwach wizualnej oraz fonetycznej.
W związku z powyższym, w ocenie Kolegium, istnieje ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje ryzyko skojarzenia spornego znaku towarowego ze znakiem przeciwstawionym. Towary oznaczane porównywanymi znakami można nabyć w tych samych punktach zbytu jakimi są sklepy z odzieżą, obuwnicze czy sklepy wielkopowierzchniowe. Odbiorcami towarów oznaczanych tymi znakami są przeciętni polscy konsumenci.
W związku z powyższym, w ocenie Kolegium Orzekającego w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające unieważnienie prawa ochronnego udzielonego na sporny znak towarowy w zakresie towarów z klasy 25.
W związku ze stwierdzeniem podobieństwa znaku spornego do przeciwstawionego znaku towarowego o numerze [...] Kolegium Orzekające odstąpiło od dokonania porównania znaku spornego do znaków, [...]. Stwierdzenie bowiem podobieństwa do nawet jednego z przeciwstawionych znaków towarowych jest wystarczającą przesłanką do unieważnienia prawa ochronnego na sporny znak towarowy na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.
Kwestię zwrotu kosztów organ rozstrzygnął w oparciu o art. 256 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej, który w tym względzie nakazuje odpowiednie stosowanie art. 98 § 1 k.p.c., stanowiący, że strona przegrywająca sprawę zobowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. W rozpatrywanej sprawie strona wygrywająca była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika rzecznika patentowego. W związku z powyższym w oparciu o w.w. przepisy oraz na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. i § 8 pkt. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 2 grudnia 2003 roku w sprawie opłat za czynności rzeczników patentowych (Dz. U. z 2003r. Nr 212, poz. 2076 ze zm.), Kolegium Orzekające postanowiło przyznać stronie wygrywającej kwotę 2600 zł, na którą składa się kwota zastępstwa procesowego w wysokości 1600 zł., powiększona o opłatę za sprzeciw w wysokości 1000 zł.
Pismem z dnia 1 września 2016 r. M. I. reprezentowany przez rzecznika patentowego J. K. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 roku Prawo własności przemysłowej poprzez błędną wykładnię
i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie mogące mieć wpływ na treść zaskarżonej decyzji, polegające na przyjęciu przez organ błędnej oceny podobieństwa pomiędzy znakiem towarowym słowno-graficznym SISU oraz znakami przeciwstawionymi SISI i w konsekwencji przyjęcie błędnej oceny ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów;
2. naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik postępowania przed Urzędem Patentowy RP, a mianowicie art. 7, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 k.p.a. w szczególności poprzez:
a) nie podjęcie przez organ wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a w konsekwencji brak wnikliwego zbadania przez organ interesu prawnego wnioskodawcy i bezpodstawne przyjęcie, że dla wykazania interesu prawnego wnioskodawcy wystarczające jest samo powołanie się na fakt rejestracji znaku towarowego na towary podobnego rodzaju;
b) nierozważenie przez organ całego zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zaniechaniu wyjaśnienia przez organ wszystkich istotnych okoliczności związanych ze sprawą;
c) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu przez organ, że uprawniony do znaku nie wykazał istnienia ważnych elementów odróżniających znaku towarowego słowno-graficznego SISU, a w szczególności:
- przekroczenie przez organ granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie analizy podobieństwa oznaczeń i podobieństwa towarów przeciwstawionych znaków
w sposób zupełnie dowolny i w oderwaniu od przedstawionych faktów,
d) nieuzasadnienie przez organ w sposób poprawny decyzji, a w szczególności:
- lakoniczne wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej co uniemożliwia uprawnionemu do znaku zrozumienie motywów którymi kierował się organ przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia;
- przyjęcie tez wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 lutego 2008r. , sygn. akt VI SA/Wa 1791/07 jako własnych, pomimo całkowicie odmiennego stanu faktycznego w cytowanym wyroku i w niniejszej sprawie;
e) błąd w ustaleniach faktycznych, polegający na pominięciu przez organ okoliczności, że towary oznaczone znakiem słowno-graficznym SISU i towary oznaczone znaki przeciwstawionymi kierowanie są do całkowicie innej grupy odbiorców: towary oznaczone znakiem słowno-graficznym SISU kierowane są do osób uprawiających sport i dążących do pokonywania barier fizycznych, zaś towary oznaczone znakami przeciwstawionymi do osób predestynujących do wyższej klasy społecznej gdyż znaki przeciwstawione kojarzone są z postacią cesarzowej Austrii Elżbiety Bawarskiej zwanej Sisi.
Wobec podniesionych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz o zasądzenie od Urzędu Patentowego RP na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi skarżąca rozwinęła podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd
w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej p.p.s.a. -- Dz. U. z 2016 poz.718 ze zm.).
Oceniając zaskarżoną decyzję wg powyższych kryteriów Sąd uznał, że nie narusza ona prawa. Na wstępie podkreślić należy, że w ocenie Sądu, Urząd Patentowy rozpoznając przedmiotową sprawę nie dopuścił się zarówno naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p., w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy, jak i nie uchybił przepisom postępowania, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 1 § 3 k.p.a., w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przedmiotem skargi jest decyzja Urzędu Patentowego RP w przedmiocie unieważnienia prawa ochronnego na znak towarowy SISU o numerze [...] w części dotyczącej wszystkich towarów ujętych w klasie 25.
Postępowanie o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy słowny "SISU" o numerze [...] zostało wszczęte na skutek sprzeciwu uznanego przez uprawnionego z prawa ochronnego na sporny znak za bezzasadny.
Zgodnie z art. 246 ustawy Prawo własności przemysłowej każdy może wnieść umotywowany sprzeciw wobec prawomocnej decyzji Urzędu Patentowego
o udzieleniu prawa ochronnego w ciągu sześciu miesięcy od opublikowania
w Wiadomościach Urzędu Patentowego informacji o udzieleniu prawa. W świetle wyżej cytowanego przepisu sprzeciw jest powszechnym środkiem prawnym służącym każdej osobie, która nie musi wykazywać interesu prawnego we wszczęciu tego postępowania.
W rozpatrywanej sprawie wnoszący sprzeciw podniósł zarzut udzielenia prawa ochronnego na sporny znak towarowy z naruszeniem art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej.
Zgodnie z treścią art. 132 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo własności przemysłowej nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy, jeżeli jest on identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielone zostało prawo ochronne
z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje w szczególności ryzyko skojarzenia znaku ze znakiem wcześniejszym.
Dla wypełnienia dyspozycji przepisu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. konieczne jest spełnienie łącznie dwóch przesłanek: 1) identyczność lub podobieństwo towarów do oznaczenia których znaki te są przeznaczone oraz 2) identyczność lub podobieństwo spornych znaków towarowych. Konsekwencją zaś występującego podobieństwa towarów i znaków jest niebezpieczeństwo wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia towarów lub usług oznaczonych tymi znakami.
Dokonując oceny podobieństwa na podstawie art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p. w pierwszej kolejności poddawane jest ocenie podobieństwo samych towarów.
Przy ocenie podobieństwa towarów i usług, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, należy mieć na uwadze wszystkie istotne czynniki, które charakteryzują wzajemny stosunek tych towarów i usług. Czynniki te obejmują między innymi charakter towarów, ich przeznaczenie, sposób użytkowania, jak również to czy konkurują ze sobą, czy też wzajemnie się uzupełniają (tak m.in. wyrok Sądu Pierwszej Instancji z dnia 23 października 2002 r. w sprawie T- 388/00 Institut für Lernsysteme v. OHIM, Rec. Str. II 4301, pkt 51).
W ocenie orzekającego w sprawie Sądu wbrew zarzutom Kolegium dokonało kompleksowego porównania towarów w klasie 25, biorąc pod uwagę wszystkie istotne czynniki, które charakteryzują relacje pomiędzy tymi towarami, takie jak: ich rodzaj, przeznaczenie, sposób użytkowania, oraz to, czy konkurują ze sobą lub są względem siebie komplementarne oraz fakt, że o jednorodzajowości towarów i usług decyduje również to, czy odbiorcy mogą sądzić, że towary są wytwarzane przez to samo przedsiębiorstwo.
W niniejszej sprawie wnoszący sprzeciw przeciwstawił spornemu znakowi towarowemu należące do niego znaki towarowe SISI o numerach [...].
Jak słusznie przyjął organ z analizy zestawienia wykazów towarów znaku spornego [...] i przeciwstawionego [...] wynika jednoznacznie,
że porównywane znaki towarowe przeznaczone są do oznaczania identycznych
i podobnych towarów z klasy 25. Nie ulega bowiem wątpliwości, że towary do oznaczania których przeznaczony jest znak sporny takie jak: odzież, w tym odzież damska, męska, młodzieżowa i dziecięca, odzież na gimnastykę; odzież gotowa; odzież wodoodporna; odzież ze skóry i z imitacji skóry; odzież na gimnastykę, odzież sportowa, odzież papierowa, ubrania dla kolarzy; mufki, kombinezony, bluzki, sukienki sportowe, koszulki, swetry, bluzy, kamizelki, kąpielówki; koszule; koszulki gimnastyczne, koszulki polo, legginsy; majtki; kąpielowe; płaszcze, slipy, kostiumy, bielizna, okrycia wierzchnie, marynarki, kurtki; kurtki wełniane lub futrzane
z kapturem; kurtki skórzane, kurtki ze skór lakierowanych, kurtki ze skór naturalnych; kurtki skóropodobne; koszulki bez kołnierza z krótkim rękawem, bluzy polo, szorty, odzież dziana, skarpetki, koszule, bluzy, spodnie, dresy, odzież przeciwdeszczowa, kombinezony dla sportów wodnych, kostiumy gimnastyczne oraz nakrycia głowy, czapki, nauszniki, czepki zawierają się w ogólnym pojęciu odzieży do oznaczania której przeznaczony jest znak przeciwstawiony [...]. Towary zaś takie jak paski skóropodobne i paski do oznaczania których przeznaczony jest znak sporny mogą być składnikiem odzieży do oznaczania której przeznaczony został znak przeciwstawiony. Obuwie, w tym obuwie damskie, męskie, młodzieżowe, dziecięce, obuwie sportowe, buty narciarskie, pantofle, sandały do oznaczania których przeznaczony jest znak sporny zawierają się w butach, obuwiu i pantoflach do oznaczania których przeznaczony jest znak [...]. Natomiast korki do butów piłkarskich, cholewki do obuwia, czubki do obuwia, obcasy do obuwia, paski do obuwia, środki antypoślizgowe do obuwia do oznaczania których przeznaczony został znak sporny zawierają się w butach, obuwiu i pantoflach do oznaczania których przeznaczony został znak przeciwstawiony [...].
Po dokonaniu ustaleń w zakresie podobieństwa spornych oznaczeń, należy przejść do oceny podobieństwa znaków towarowych. W doktrynie i orzecznictwie ugruntowany jest pogląd, że oceny konfuzyjnego podobieństwa znaków towarowych dokonuje się na zasadzie całościowego ich oddziaływania na płaszczyźnie wizualnej, znaczeniowej i fonetycznej.
Zarówno sporny znak towarowy [...] jak i przeciwstawiony znak [...] zawierają podobne słowa SISI (znak przeciwstawiony) i SISU (znak sporny). Słowo SISI jest jedynym elementem znaku przeciwstawionego natomiast wyrażenie SISU stanowi element wyróżniający i dominujący oraz jedyny element słowny znaku spornego. Znak przeciwstawiony jako znak słowny, czyli pozbawiony jakichkolwiek elementów graficznych może być stosowany w każdej grafice, również w zbliżonej do grafiki znaku spornego. Znak sporny natomiast nie posiada żadnych elementów graficznych, a umieszczenie słowa SISU na ciemnym tle służy jedynie wyróżnieniu i podkreśleniu liter tworzących to słowo.
Wobec powyższego zdaniem Sądu podzielić należy stanowisko organu,
że powyższy sposób przedstawienia znaku spornego sprawia, iż jest on podobny
w warstwie wizualnej do znaku przeciwstawionego w stopniu stwarzającym ryzyko pomylenia przez przeciętnego odbiorcę.
Zdaniem Sądu podzielić należy stanowisko organu, że porównywane znaki
są podobne w warstwie słownej, bowiem zawierają one bardzo podobne słowo SISU
w znaku spornym i SISI w znaku przeciwstawionym, które są jedynymi elementami słownymi tych oznaczeń. Są to słowa czteroliterowe, z których pierwsze trzy litery są identyczne i słowa dwusylabowe, gdzie pierwsza sylaba jest także identyczna. Na brak podobieństwa w warstwie słownej nie może wpłynąć okoliczność umieszczenia odmiennej ostatniej samogłoski. Jak zauważyło Kolegium w języku polskim bowiem akcent jest stały i przypada na sylabę drugą od końca. W słowach dwusylabowych, akcent będzie więc padał na pierwszą sylabę. Zatem w porównywanych oznaczeniach akcentowaną sylabą będzie ta sama sylaba "Si". Druga sylaba (dwuliterowa), składająca się z litery "s" i odmiennych samogłosek ("i" w znaku przeciwstawionym, "u" w znaku spornym) jako nieakcentowana, będzie wymawiana słabiej i mniej wyraźnie niż pierwsza.
Organ dokonał również szczegółowego porównania znaczenia przeciwstawionych oznaczeń wskazując, że zawierają słowa nienależące do języka polskiego. Słowo SISU będące znakiem spornym nie posiada konkretnego znaczenia w żadnym z języków. Jest to jednak pojęcie fińskie nie mające jednoznacznego przełożenia na język polski. Oznacza zespół cech osobowych tj. wytrzymałość, upór, siłę woli, hart ducha ale również odwagę, dumę i determinację w dążeniu do określonego celu pomimo przeciwności losu lub barier fizycznych. Zatem znikoma część polskich odbiorców znająca język fiński będzie kojarzyła to słowo z ww. cechami, natomiast dla pozostałych polskich odbiorców będzie to oznaczenie fantazyjne. Słowo SISI będące jednocześnie znakiem przeciwstawionym natomiast oznacza w języku suahili słowo "my". Dla minimalnej więc grupy polskich odbiorców znających język suahili słowo to będzie rozumiane jako "my", dla pozostałych będzie to oznaczenie fantazyjne. Jednocześnie dla pewnej grupy polskich odbiorców interesujących się historią a także kinematografią słowo to może kojarzyć się
z postacią cesarzowej Austrii Elżbiety Bawarskiej, zwanej Sisi. W niniejszej sprawie nie zostało jednak wykazane, że grupa ta stanowi istotną część potencjalnych odbiorców.
Wobec powyższego uznać należy, że dla większości polskich odbiorców będzie to oznaczenie fantazyjne. Uznać jednak należy, że na płaszczyźnie znaczeniowej porównywane znaki towarowe nie są do siebie podobne. Jednakże jak zauważyło Kolegium brak podobieństwa na jednej płaszczyźnie, przy uznaniu podobieństwa w pozostałych warstwach nie jest wystarczający aby stwierdzić, że pomiędzy oznaczeniami nie istnieje kolizja w rozumieniu art. 132 ust. 2 pkt 2 p.w.p.
Dlatego tez za słuszne przyjąć należy stanowisko organu, że znaki towarowe sporny o numerze [...] i przeciwstawiony o numerze [...] wykazują znaczne podobieństwo w warstwach wizualnej oraz fonetycznej.
Tym samym stwierdzić należy, że organ prawidłowo uznał, że zachodzi niebezpieczeństwo wprowadzenia w błąd odbiorców polegające na możliwości błędnego, przypisania przez przeciętnego odbiorcę danego towaru uprawnionemu
z rejestracji z uwagi na znak, który został na ten towar nałożony. Niebezpieczeństwo to jest bowiem rezultatem podobieństwa towarów i podobieństwa oznaczeń. Skoro we wskazanym zakresie wykazane zostało, że towary nie są podobne nie można mówić pomimo podobieństwa znaków o ryzyku prowadzenia odbiorów w błąd. Towary oznaczane porównywanymi znakami można nabyć w tych samych punktach zbytu jakimi są sklepy z odzieżą, obuwnicze czy sklepy wielkopowierzchniowe. Odbiorcami towarów oznaczanych tymi znakami są przeciętni polscy konsumenci.
Zauważyć w tym miejscu należy, że do podobnych wniosków doszedł Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej, Piąta Izba Odwoławcza wydając
w dniu 6 lutego 2017r. decyzję w przedmiocie odwołania od decyzji w sprawie unieważnienia znaku towarowego SISU. Urząd stwierdził, że różnice pomiędzy oznaczeniami (SISU i SISI) nie są wystarczające aby zrównoważyć podobieństwa
w stopniu pozwalającym na bezpieczne wyłączenie ryzyka wprowadzenia w błąd. Podkreślił, że właściwy krąg odbiorców obejmuje odbiorców o przeciętnym stopniu uwagi i rzadko ma możliwość przeprowadzenia bezpośredniego porównania oznaczeń. Dlatego musi zdać się na zachowany w pamięci niedoskonały obraz przedmiotowych znaków. W sprawie istnieje zatem ryzyko wprowadzenia odbiorców
w błąd.
W związku z powyższym, zdaniem Sądu organ prawidłowo uznał, że
w rozpatrywanej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające unieważnienie prawa ochronnego udzielonego na sporny znak towarowy w zakresie towarów z klasy 25.
Dlatego też Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło