VI SA/Wa 1875/14
PostanowienieWSA w Warszawie2016-08-23
Skład orzekający: Pamela Kuraś-Dębecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny, jeśli przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie określają terminu do złożenia takiego wniosku?Ratio decidendi
Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalny, ponieważ przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 243 § 1 PPSA) nie zakreślają terminu, w którym można złożyć taki wniosek. Prawo pomocy może być przyznane na wniosek strony złożony w każdym momencie postępowania sądowoadministracyjnego. Ponadto, jednoczesne złożenie wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy i zażalenia na postanowienie pozostawiające ten wniosek bez rozpoznania jest niedopuszczalne ze względu na sprzeczność podstaw tych obu czynności procesowych.Stan faktyczny
Spółka B. P. sp. z o.o. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która została odrzucona przez WSA. Spółka wniosła zażalenie na to postanowienie wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Postępowanie w przedmiocie prawa pomocy zakończyło się pozostawieniem wniosku bez rozpoznania z powodu nieuzupełnienia braków formalnych. Spółka wniosła zażalenie na to postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, argumentując brak winy w uchybieniu terminu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu w dniu 23 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. P. sp. z o.o. z siedzibą w W. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi B. P. sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] kwietnia 2014 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy.
Skarżąca – B. P. sp. z o.o. z siedzibą w W., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, którą Sąd postanowieniem z 7 października 2015 r. odrzucił (k. 85 akt).
Z zachowaniem terminu skarżąca wniosła od powyższego rozstrzygnięcia zażalenie (k. 95 w zw. z k. 126 akt) wraz z wnioskiem o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od uiszczenia wpisu od tego zażalenia oraz ustanowienia pełnomocnika z urzędu (k. 95 akt).
Postępowanie w przedmiocie wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy zakończyło się ostatecznie postanowieniem Sądu z 1 lipca 2016 r. (k. 160 akt), którym pozostawiono wniosek skarżącej bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie jego braku formalnego w terminie.
Na powyższe postanowienie skarżąca z zachowaniem terminu wniosła zażalenie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy (k. 167 akt). W uzasadnieniu wskazała, że wezwanie do uzupełnienia braku wniosku o przyznanie prawa pomocy zostało uznane przez Sąd za skutecznie doręczone, przy czym ona o nim nie miała wiedzy i uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 86 i art. 87 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718), dalej p.p.s.a. uchybiony termin należy przywrócić, jeżeli zostaną spełnione łącznie następujące przesłanki: strona wystąpi z wnioskiem o jego przywrócenie i uczyni to w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, dokonując jednocześnie czynności, dla której określony był ów termin, a we wniosku uprawdopodobni okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu temu terminu i uchybienie to powoduje dla strony ujemne skutki w zakresie postępowania sądowego.
Zgodnie zaś z treścią art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym.
Na wstępie Sąd wyjaśnia, że złożenie wniosku o przywrócenie terminu uwarunkowane jest przede wszystkim tym, by termin do podjęcia czynności procesowej upłynął, ponieważ dopiero wówczas czynność taka staje się bezskuteczna (art. 85 p.p.s.a.). Niedopuszczalne jest więc żądanie przywrócenia terminu w sytuacji, gdy terminowi, o przywrócenie którego się wnosi, nie uchybiono.
W rozpoznawanej sprawie Sąd uznał, że powyższa przesłanka nie zaszła, tj. skarżąca nie uchybiła terminowi do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, gdyż przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi nie zakreślają żadnych terminów, które zawężałyby okres, w jakim można wystąpić z takim wnioskiem. Zgodnie z art. 243 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z treści powołanego przepisu jednoznacznie wynika, że skarżąca ma możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w każdym momencie postępowania sądowoadministracyjnego.
Niemożliwe jest zatem przyjęcie przez Sąd do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy, ponieważ takiego terminu w Prawie o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma. Wniosek ów jest z tego powodu niedopuszczalny i jako taki podlega odrzuceniu. Dotyczy on bowiem przywrócenia terminu, któremu skarżąca nie uchybiła, gdyż nie mogła tego uczynić.
Jednocześnie, gdyby przyjąć, że ów wniosek – w związku z jego uzasadnieniem, dotyczy jednak przywrócenia terminu do uzupełnienia braku formalnego wniosku o przyznanie prawa pomocy, to on także podlegałby odrzuceniu jako niedopuszczalny. Przypomnienia przy tym wymaga fakt, że ów wniosek został zawarty w jednym piśmie co zażalenie na postanowienie z 1 lipca 2016 r. pozostawiające wniosek skarżącej o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z uwagi na nieuzupełnienie jego braku formalnego.
W ocenie Sądu niedopuszczalne jest jednoczesne wniesienie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności procesowej (w tym wypadku uzupełnienia braku wniosku o przyznanie prawa pomocy) oraz środka zaskarżenia na postanowienie pozostawiające bez rozpoznania pismo procesowe z powodu uchybienia terminu dokonania tej czynności.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że działanie polegające na równoczesnym złożeniu środka zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi procesowemu i wniosku o przywrócenie tego terminu wykluczają się wzajemnie, zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, jak i wewnętrznej sprzeczności ich podstaw. I tak wniosek o przywrócenie terminu jest oparty w całości na twierdzeniu, że do uchybienia terminowi wprawdzie doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminowi jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a Sąd w tej kwestii zajął błędne stanowisko (postanowienie NSA z 17 sierpnia 2010 r., sygn. akt I GZ 280/10).
Mając powyższe na uwadze Sąd na mocy art. 88 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło