VI SA/Wa 1889/10

PostanowienieWSA w Warszawie2011-05-26

Skład orzekający: Sędzia WSA Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał przesłanki do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sytuacji pogorszenia jego sytuacji finansowej spowodowanego utratą pracy przez małżonka?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżący wykazał wystarczające okoliczności świadczące o zasadności przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Analiza wniosku, dokumentów finansowych oraz sytuacji rodzinnej skarżącego, w tym utraty pracy przez jego żonę, wykazała, że jego miesięczny dochód nie pozwala na pokrycie kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania rodziny. W związku z tym, sąd przyznał prawo pomocy w pełnym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata) w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej. Postanowieniem referendarza sądowego odmówiono zwolnienia od kosztów, przyznając jedynie adwokata z urzędu, uznając, że skarżący nie wykazał przesłanek do całkowitego zwolnienia. Skarżący wniósł sprzeciw, przedstawiając pogorszenie swojej sytuacji finansowej, w tym utratę pracy przez żonę i zadłużenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd przyznał skarżącemu J. P. prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 26 maja 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi J. P. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: 1. zwolnić skarżącego J. P. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego J. P. adwokata. Skarżący – J. P., złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, w sprawie z jego skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2010 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. Postanowieniem referendarza sądowego z 30 marca 2011 r. odmówiono skarżącemu zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowiono dla niego adwokata. W uzasadnieniu wskazano między innymi, że skarżący nie znajduje się w tak wyjątkowo trudnej sytuacji, iż pomimo największych wysiłków poczynionych w celu zgromadzenia odpowiednich środków, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Przyjęto, że skoro skarżący pokrywał dotychczasowe koszty sądowe, to nie wykazał przesłanek do przyznania mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zaznaczono przy tym, że koszty zastępstwa procesowego będą przewyższać opłaty sądowe i w związku z tym, mając na uwadze aktualne dochody skarżącego i jego małżonki podano, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a zatem spełnia przesłanki częściowego przyznania prawa pomocy, określone w art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pismem z 19 kwietnia 2011 r. skarżący wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia, wnosząc o jego uchylenie. Nadmienił, że znajduje się w bardzo złej sytuacji finansowej, na dowód czego wskazał dokumentację nadesłaną wraz z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Dodał, że w międzyczasie jego żona straciła pracę i załączył kserokopię jej świadectwa pracy oraz aktualne saldo konta. Podkreślił, że aktualnie traci możliwość spłaty kredytu mieszkaniowego, czego konsekwencją będzie utrata mieszkania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Stosownie do treści przepisu art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzenie niejawnym. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 stanowi, iż przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Ustawodawca posłużył się zwrotem "gdy osoba ta wykaże", co oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar uprawdopodobnienia okoliczności pozwalających sądowi dokonać oceny warunków ewentualnie uzasadniających skorzystanie z tego prawa. Innymi słowy rozstrzygnięcie sądu w kwestii prawa pomocy będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). Jeżeli trudna sytuacja materialna, o której strona pisze we wniosku, znajduje pokrycie w aktach sprawy i nie pozostaje w sprzeczności z zawartymi tam informacjami o jej stanie majątkowym, istnieją wówczas, w ocenie Sądu, podstawy do przyznania prawa pomocy. Podstawę do przyznania prawa pomocy stanowią informacje wynikające z oświadczenia zawartego we wniosku składanym przez strony na urzędowym formularzy (art. 252 § 1 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę zarówno informacje ujęte we wniosku o przyznanie prawa pomocy, jak i zakres przedstawionych przez skarżącego dokumentów, w tym nadesłanych wraz ze sprzeciwem, stwierdzić należy, że uprawdopodobnił on w wystarczający sposób okoliczności świadczące o zasadności przyznania mu tego prawa. Z analizy bowiem zarówno ww. wniosku, jak i wyciągów bankowych z konta skarżącego z ostatnich kilku miesięcy wynika, że od grudnia 2010 r. saldo jego konta wskazuje wartości ujemne, a okresowe wpłaty własne, dokonywane przez żonę skarżącego, w niewielkim stopniu wystarczają na spłatę zadłużenia, czego konsekwencją jest dalsze zadłużanie się, sięgające na dzień 19 kwietnia 2011 r. kwoty 2.877 złotych. Na pogorszenie się kondycji finansowej skarżącego i jego rodziny, miała bez wątpienia wpływ okoliczność utraty zatrudnienia przez żonę skarżącego, z którą 28 lutego 2011 r. rozwiązano stosunek pracy. Na skutek powyższego dochód miesięczny skarżącego w kwocie 1.300 – 1.500 złotych netto, stanowi obecnie jedyne źródło utrzymania jego rodziny. W tych warunkach stwierdzić należy, że skarżący przy aktualnym poziomie dochodu i stałych miesięcznych wydatkach wynoszących łącznie 1.250 złotych, nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Mając na uwadze powyższe, Sąd działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 260 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło