VI SA/Wa 1890/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu w dniu 10 października 2019 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A. z siedzibą w [...] (Szwecja) na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z [...] kwietnia 2019 r. nr Sp. [...] w przedmiocie odmowy zwieszenia postępowania w sprawie unieważnienia patentu na wynalazek nr [...] postanawia: odrzucić skargę Skarżąca – A. AB z siedzibą w S. (Szwecja), reprezentowana przez radców prawnych, złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (dalej "WSA") skargę na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej "Organ"), którym odmówiono zawieszenia postępowania w sprawie unieważnienia patentu na wynalazek nr [...]. W uzasadnieniu skargi, dowodząc dopuszczalności jej złożenia, Skarżący wskazał, że w rozpoznawanym przypadku nie ma zastosowania art. 101 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz.U z 2018 r. poz. 2096), dalej "k.p.a.", bowiem ustawa z dnia 30 czerwca 2000 r. – Prawo własności przemysłowej (j.t. Dz.U. z 2017 r., poz. 776 ze zm.), dalej p.w.p., w art. 257, przewiduje, że na decyzje oraz postanowienia Urzędu Patentowego, wydawane w sprawach rozstrzyganych w trybie postępowania spornego, stronom przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Z tej regulacji, zdaniem Skarżącego stanowiącej lex specialis, zastępującej uregulowania kodeksowe, wynika, że na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania o unieważnienie patentu, tj. postępowania spornego według przepisów tytułu VII p.w.p., skarga do sądu administracyjnego przysługuje. Nadto Skarżący wywodzi, że ustawodawca w art. 257 p.w.p. - postanowił expressis verbis, że na decyzje oraz postanowienia w sprawach określonych w art. 255 p.w.p. przysługuje skarga do sadu administracyjnego. Z powyższego wynika, że skarga do sądu administracyjnego przysługuje w odniesieniu do wszystkich decyzji i postanowień wydanych w sprawach, których zamknięty katalog ustanowiono w art. 255 p.w.p. (tak: J. Sieńczyło-Chlabicz [w:] Kontrola sądowoadministracyjna postępowań przed Urzędem Patentowym w sprawach z zakresu prawa własnościprzemysłowej; System Prawa Prywatnego; tom 14 c; red. R. Skubisz; 2017; wyd. 1; podkr. wł.). W kontekście powyższego przywołano także art. 255 ust. 1 pkt 1 p.w.p., gdzie wymieniono sprawy dotyczące unieważnienia praw wyłącznych, tj. m.in. patentu, jak w niniejszej sprawie. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej, powołując się przy tym na liczne orzeczenia sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Każde merytoryczne rozpatrzenie skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu administracyjnego i skargę wniesie uprawniony podmiot oraz gdy skarga spełnia wymogi formalne i została złożona w przewidzianym w prawie trybie i terminie. Stwierdzenie braku którejkolwiek z wymienionych przesłanek uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do jej odrzucenia. Przedmiotem skargi zostało uczynione postanowienie, którym Organ, na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p., odmówił zawieszenia postępowania w sprawie unieważnienia patentu na wynalazek. Bezspornie rację ma Skarżący, że postępowanie w niniejszej sprawie, prowadzone przez Organ co do istoty, jest postępowaniem spornym wskazanym w art. 255 ust. 1 pkt 1 p.w.p. i od decyzji oraz postanowień wydanych w takim postępowaniu przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Nie mniej regulacja art. 257 p.w.p., jak wywodzi Skarżący, nie jest samoistną podstawą do skarżenia każdego postanowienia wydanego w postępowaniu spornym do sądu administracyjnego. Przepis ten wskazuje wszak jedynie drogę skarżenia postępowań prowadzonych przez Urząd Patentowy RP, tj. drogę sądowej kontroli przed sądami administracyjnymi, a nie np. przed sądami cywilnymi. Normę art. 257 p.w.p. należy odczytywać łącznie z innymi przepisami regulującymi kwestię skarżenia aktów wydanych w postępowaniu spornym do sądów administracyjnych. Skarga do sądu administracyjnego przysługuje wszak wyłącznie od tych rozstrzygnięć Urzędu Patentowego RP wydanych w postępowaniu spornym, które mieszczą się w katalogu określonym w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2018 r., poz. 1302), dalej "p.p.s.a.". Wolą ustawodawcy, zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., regulującym zakres właściwości sądów administracyjnych, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do § 2 art. 3 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na m.ni. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2). Z powyższego wynika więc, że do sądu administracyjnego skutecznie można wnieść jedynie skargę na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończące postępowanie, a także na postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty. W konsekwencji należy odpowiedzieć na pytanie, czy skarżone w niniejszej sprawie postanowienie – domawiające zawieszenia postępowania spornego, mieści się w tak zakreślonym kręgu. Sąd stwierdza, że przepis art. 101 § 3 k.p.a. nie przewiduje możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania. Zgodnie z tym przepisem stronie służy bowiem zażalenie wyłącznie na postanowienie w sprawie zawieszenia postępowania, albo odmowy podjęcia zawieszonego postępowania. Treść tego przepisu należy rozumieć w ten sposób, że zażalenie przysługuje na postanowienie o zawieszeniu postępowania ("w sprawie zawieszenia postępowania") oraz na postanowienie o odmowie podjęcia zawieszonego postępowania ("w sprawie odmowy podjęcia postępowania"). Wykładnia art. 101 § 3 k.p.a., niejednokrotnie dokonana już w orzeczeniach sądów administracyjnych i orzecznictwo to jest ugruntowane, wymaga uwzględnienia celu zmian, jakie zostały dokonane ustawą z dnia 3 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (która weszła w życie z dniem 11 kwietnia 2011 r.). Ratio legis tych zmian było pozostawienie środka zaskarżenia na postanowienia tamujące postępowanie administracyjne, przy jednoczesnym wyłączeniu możliwości zaskarżania postanowień, które nie wstrzymują biegu postępowania administracyjnego, a więc postanowienia o odmowie zawieszenia oraz o podjęciu zawieszonego postępowania administracyjnego. Sąd zauważa przy tym, że podobna regulacja, dotycząca możliwości zaskarżenia postanowień w przedmiocie zawieszenia postępowania, zawarta jest także w procedurze sądowoadministracyjnej. Zgodnie z art. 131 p.p.s.a. zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienie, którego przedmiotem jest zawieszenie postępowania i odmowa podjęcia zawieszonego postępowania. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że uregulowanie to nie dotyczy postanowień o odmowie zawieszenia postępowania (postanowienie NSA z 15 września 2008 r., sygn. akt II OZ 856/08, ONSAiWSA 2009, Nr 2, poz. 22, postanowienie NSA z 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II GZ 301/08, Lex nr 551916, postanowienie NSA z 18 maja 2010 r., sygn. akt II OZ 407/10, Lex nr 663658, postanowienie NSA z 20 października 2015 r. II GSK 1788/14). Sąd zauważa, że treść art. 131 p.p.s.a. jest zbieżna także z art. 394 § 1 pkt 6 k.p.c. Na gruncie poglądów doktryny procedury cywilnej również ukształtowało się jednolite stanowisko, zgodnie z którym postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania nie podlega zaskarżeniu. Reasumując powyższe należy stwierdzić, że właściwość sądu administracyjnego, w zakresie kontroli zgodności z prawem, została ograniczona wyłącznie do postanowień wydanych w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, kończących postępowanie w sprawie lub rozstrzygających sprawę co do istoty. Zatem, skoro na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania zażalenie nie przysługuje i nie jest to również postanowienie, które kończy postępowanie, ani postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty, to nie podlega ono kognicji sądu administracyjnego. Zaskarżone postanowienie Urzędu Patentowego PR w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania spornego nie należy zatem do żadnej z kategorii postanowień wymienionych w art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a. i z tego względu nie podlega skutecznemu zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Zarówno przepis art. 3 § 2 pkt 2 p.p.s.a., jak również art. 257 p.w.p. nie dają podstawy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na postanowienie Urzędu Patentowego RP w zakresie odmowy zawieszenia postępowania spornego. W konsekwencji rozpoznanie przez sąd administracyjny skargi na postanowienie o odmowie zawieszenia postępowania jest niedopuszczalne, a skarga której ono jest przedmiotem podlegała odrzuceniu. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a., Sąd skargę odrzucił, jako niedopuszczalną.