VI SA/Wa 1905/05
WyrokWSA w Warszawie2006-06-23
Skład orzekający: Olga Żurawska - Matusiak, Ewa Frąckiewicz, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy prawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze w sprawie dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu administracyjnym, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na ostateczność decyzji głównej?Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo umorzył postępowanie odwoławcze dotyczące wniosku organizacji społecznej o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym. Nawet jeśli postępowanie główne zostało zakończone decyzją ostateczną, organ odwoławczy powinien merytorycznie rozpoznać wniosek organizacji, ponieważ przepisy Prawa o publicznym obrocie papierami wartościowymi nie zawierają szczególnych unormowań dotyczących wznowienia postępowania, a zatem należy stosować ogólne zasady Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. dotyczący wznowienia postępowania w przypadku, gdy strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu.Stan faktyczny
Organ pierwszej instancji odmówił organizacji społecznej "S." dopuszczenia do udziału w postępowaniu w sprawie dopuszczenia do obrotu publicznego akcji spółki P. SA, uznając, że jej cele statutowe nie uzasadniają takiego udziału i nie leży to w interesie społecznym. Po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, organ odwoławczy umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na ostateczność decyzji głównej. Organizacja "S." zaskarżyła postanowienie o umorzeniu do WSA w Warszawie, podtrzymując argumentację o naruszeniu przepisów k.p.a. i prawie do udziału w postępowaniu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie organu odwoławczego i stwierdził, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Asesor WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 czerwca 2006 r. sprawy ze skargi S. na postanowienie Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. stwierdza, że uchylone postanowienie nie podlega wykonaniu.
W dniu [...] kwietnia 2005 r. do urzędu Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (dalej jako urząd Komisji) wpłynął - datowany na [...] kwietnia 2005 r. - wniosek "S."' (dalej jako Wnioskodawca lub "S.") o dopuszczenie w charakterze strony do postępowania w sprawie dopuszczenia do obrotu publicznego akcji spółki P. SA z siedzibą w P.
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] maja 2005 r., na podstawie art. 31§2 k.p.a organ odmówił dopuszczenia "S." do udziału w postępowaniu w sprawie dopuszczenia do obrotu publicznego akcji spółki P. SA. W uzasadnieniu podano, że strona uzasadniła przesłankę związaną z celami statutowymi tym, że dopuszczenie do publicznego obrotu akcji spółek ma związek z polityką gospodarczą kraju i pośrednio poziomem życia społeczeństwa, w tym zatrudnionych w nim pracowników. Organ nie podzielił omówionego poglądu i stwierdził, że polityka gospodarcza realizowana jest na etapie podejmowania przez Ministra Skarbu Państwa decyzji o przeprowadzeniu pierwszej oferty publicznej lub nowej emisji akcji spółki Skarbu Państwa a Komisja bada jedynie, czy złożony do niej wniosek spełnia przesłanki określone w przepisach prawa, a zatem nie kreuje polityki gospodarczej państwa. Organ zaakcentował, że ustawa z dnia 23 maja 19991r. o związkach zawodowych ogranicza aktywność związków do spraw związanych ze stosunkiem pracy i polityką w zakresie prawa pracy. W ocenie organu, z wykładni §7 pkt 10 statutu Wnioskodawcy, który określa zasady realizacji celów, jakimi są wpływ na politykę gospodarczą i społeczną, nie wynika uprawnienie dla Wnioskodawcy do brania udziału w postępowaniach administracyjnych w sprawach innych niż te, których stroną są członkowie "S.". Zdaniem organu brak jest podstaw do uznania, że wniosek jest uzasadniony celami statutowymi strony.
W ocenie organu, trudno również uznać, aby dopuszczenie Wnioskodawcy do udziału w postępowaniu byłoby zgodne z interesem społecznym. Udział organizacji w postępowaniu na prawach strony nie może służyć partykularnym interesom samej organizacji społecznej, ale odpowiadać wymaganiom racjonalnie pojmowanej kontroli społecznej. Skoro podstawową przesłanką odmowy dopuszczenia do publicznego obrotu jest niezgodność wniosku i załączonych do niego dokumentów z przepisami prawa oraz niewykonywanie przez emitenta obowiązków informacyjnych na regulowanym rynku urzędowym w państwie członkowskim, określonym w przepisach prawa w tym państwie, przy czym ta druga przesłanka oceniana jest na podstawie opinii wydanej przez zagraniczny organ nadzoru, który dopuścił inne papiery wartościowe tego emitenta do obrotu na regulowanym rynku urzędowym w państwie członkowskim. Przesłanki odmowy udzielenia przez Komisję zgody na dopuszczenie papierów wartościowych do publicznego obrotu mają charakter obiektywny. Z kolei dopuszczenie wnioskodawcy do udziału w postępowaniu mającym na celu ustalenie czy określone dokumenty są zgodne z przepisami prawa jest nie tylko, ze swej istoty niecelowe, jak również może naruszać interes emitenta, który składając wniosek o dopuszczenie papierów wartościowych do publicznego obrotu jednocześnie wnosi o zwolnienie z obowiązku zamieszczenia w prospekcie informacji, których ujawnienie mogłoby wyrządzić istotną szkodę emitentowi. Rodziłoby to poważny problem w zakresie ochrony informacji stanowiących tajemnicę zawodową lub informację poufną w rozumieniu ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi. W ocenie organu trudno uznać, że celem przepisu, który przyznaje organizacjom społecznym i związkom zawodowym prawo udziału w postępowaniu na prawach strony jest umożliwienie im sprawowania, obok organu nadzoru, kontroli nad przestrzeganiem przez inne podmioty przepisów prawa. Wobec powyższego, zdaniem organu, przesłanka zgodności z interesem społecznym również nie została spełniona.
We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona zarzuciła naruszenie art. 31 k.p.a. Podniosła, że poglądy Komisji przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia są błędne, bowiem m.in. zmiana statusu własnościowego wpłynie na poziom życia pracowników tych przedsiębiorstw. Pewne jest także, w ocenie odwołującej się, że kierownictwo firmy chciałoby się wyzwolić spod rządów ustawy kominowej i przyznawać sobie gigantyczne zarobki i premie, co jest społecznie nieakceptowane. Zdaniem strony, decyzje w sprawie dopuszczenia do publicznego obrotu akcji wymienionej spółki nie mają na celu interesu publicznego, ale służą uwłaszczeniu się określonych grup decydentów. Ponadto zarzucono naruszenie art. 124§1 k.p.a. przez nie zamieszczenie oznaczenia strony przed powołaniem podstawy prawnej oraz błędne pouczenie w przedmiocie terminu do złożenia środka zaskarżenia.
W wyniku rozpatrzenia powyższego wniosku, postanowieniem z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 138 §1 pkt 3 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. organ umorzył postępowanie odwoławcze ze względu na fakt, że decyzja Komisji Papierów Wartościowych i Giełd z dnia [...] czerwca 2005r. Nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na wprowadzenie do publicznego obrotu papierów wartościowych spółki P. S.A. stała się ostateczna w dniu [...] czerwca 2005r. a więc rozpoznanie wniosku strony stało się bezprzedmiotowe.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, na postanowienie z dnia [...] lipca 2005r. wniosła "S."'. W uzasadnieniu skarżąca zarzuciła, że w rozpatrywanej sprawie pomimo, iż przestał istnieć przedmiot postępowania, spór w przedmiocie dopuszczenia organizacji do udziału w postępowaniu może trwać aż do zakończenia czyli uznania prawa S. do udziału w postępowaniu lub do odmowy udziału w postępowaniu administracyjnym z wniosku spółki P. SA z siedzibą w P. Strona podtrzymała dotychczasową argumentację odnośnie naruszenia przez organ art. 31 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko.
Na rozprawie w dniu 23 czerwca 2006r. strony podtrzymały argumentację prezentowaną w toku postępowania administracyjnego. Pełnomocnik organu dodatkowo wskazał, iż w zakresie wznowienia postępowania zarówno w świetle ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi jak i ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi stosuje się ogólne zasady wynikające z kodeksu postępowania administracyjnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Ponadto, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, z póź. zm.).
Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Zakres rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej decyzją odwoławczą wyznaczony jest zakresem rozstrzygnięcia sprawy decyzją organu I instancji.
W rozpatrywanej sprawie poza sporem jest, że postępowanie z wniosku spółki P. SA z siedzibą w P. o wyrażenie zgody na wprowadzenie do publicznego obrotu akcji tej spółki, zakończyło się [...] czerwca 2005r., bowiem tego dnia decyzja KPWiG z dnia [...] czerwca 2005r. w sprawie [...] stała się ostateczna.
Z akt sprawy wynika, że wniosek o dopuszczenie do udziału w postępowaniu administracyjnym [...] został złożony przez skarżącą w czasie, gdy postępowanie [...] się toczyło.
Ponieważ zarówno przepisy ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi jak i ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o obrocie instrumentami finansowymi nie zawierają szczegółowych unormowań dotyczących wznowienia postępowania, stosuje się w tym zakresie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. stanowiący, że w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu należy odnosić również do organizacji społecznych mogących się ubiegać o status podmiotów na prawach strony (v. wyrok NSA z dnia 23 listopada 1999r. II SA/Kr1191/99, OSP 2000/7-8/112). Skoro, jak wskazano wyżej, w postępowaniu prowadzonym na podstawie ustaw z 21 sierpnia 1997r. oraz z 29 lipca 2005r. w zakresie wznowienia postępowania nie ma szczególnych unormowań, organ odwoławczy winien merytorycznie rozpoznać wniosek skarżącej, w przeciwnym razie pozbawia stronę prawa ewentualnego domagania się wznowienia postępowania do którego zamierzała przystąpić. Należy przy tym zaakcentować, że uchylenie zaskarżonego postanowienia nie przesądza, iż tym samym została dokonana ocena prawidłowości podjętego przez organ rozstrzygnięcia w przedmiocie dopuszczenia "S." do udziału w postępowaniu. Uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia oznacza jedynie tyle, że organ odwoławczy winien rozpoznać wniosek skarżącej, bowiem nie zachodziła przesłanka do umorzenia postępowania odwoławczego.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uwzględnił skargę i na podstawie art.145§ 1 pkt.1 lit. c) p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie.
O niewykonywaniu postanowienia orzeczono w oparciu o art.152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło