VI SA/Wa 1907/22

WyrokWSA w Warszawie2023-04-04

Skład orzekający: Sławomir Kozik, Tomasz Sałek, Danuta Szydłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zawieszeniu postępowania wznowieniowego może zostać uchylone, gdy rozstrzygnięcie istoty sprawy zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd cywilny kwestii wykreślenia służebności z księgi wieczystej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że zawieszenie postępowania wznowieniowego jest zasadne, gdy rozstrzygnięcie istoty sprawy administracyjnej jest uzależnione od uprzedniego rozstrzygnięcia przez sąd cywilny kwestii wstępnej, jaką jest wykreślenie służebności z księgi wieczystej. Wobec tego uchylił postanowienie SKO uchylające zawieszenie postępowania, wskazując na naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.
Stan faktyczny
Prezydent Miasta O. wydał decyzję zezwalającą na lokalizację zjazdu na działkę poprzez ustanowione prawo służebności przechodu i przejazdu. Skarżący, właściciele działki obciążonej służebnością, wnieśli pozew do sądu cywilnego o wykreślenie tej służebności z księgi wieczystej. Prezydent Miasta wznowił postępowanie administracyjne, które następnie zawiesił do czasu rozstrzygnięcia przez sąd cywilny kwestii służebności. SKO uchyliło postanowienie o zawieszeniu, co zostało zaskarżone przez skarżących do WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2022 r. oraz zasądził od SKO na rzecz skarżących kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędzia WSA Danuta Szydłowska po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 4 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi J. J. i M. J. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 26 kwietnia 2022 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia postanowienia o zawieszeniu postępowania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie solidarnie na rzecz skarżących J. J. i M. J. kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej: "organ", "Kolegium", "SKO") postanowieniem z 26 kwietnia 2022 r. nr [...], na podstawie art. 127 § 2 w związku z art.. 17 pkt 1 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm.; dalej: "K.p.a.") oraz art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz. U. z 2018 r., poz. 570), po rozpatrzeniu zażalenia J.C. (dalej: "Uczestnik") uchylił w całości na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 144 K.p.a., postanowienie Prezydenta Miasta O. z 17 listopada 2021 r. zawieszające z urzędu postępowanie w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta O. nr [...] z 10 września 2021 r. nr [...], zezwalającą na lokalizację zjazdu na działkę [...] z obr. [...] poprzez ustanowione prawo przechodu i przejazdu przez działkę [...] z obr. [...] do czasu zakończenia postępowania przed Sądem Rejonowym w O. o wykreślenie służebności z księgi wieczystej nr [...]. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wyjaśnił, że decyzją nr [...] z 10 września 2021 r. nr [..] Prezydent Miasta O.a, po rozpatrzeniu wniosku J. C., zezwolił na lokalizację zjazdu na działkę [...] z obr[...] poprzez ustanowione prawo przechodu i przejazdu przez działkę [...]z obr. [...]. Postanowieniem z 22 października 2022 r., znak: [..], działając na wniosek J. J. i M. J. (dalej: "Strony", "Skarżący"), właścicieli działki nr ewid. [...] z obr. [...], Prezydent Miasta O. wznowił na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 149 § 1 i 2, art. 150 § 1K.p.a. postępowanie w sprawie zakończonej ww. decyzją z 10 września 2021 r. Następnie postanowieniem z 17 listopada 2021 r., znak: [...] organ I instancji zawiesił z urzędu wznowione postępowanie do czasu zakończenia postępowania przed Sądem Rejonowym w O. o wykreślenie służebności przechodu i przejazdu przez działkę nr ewid. [...] z obr. [...] Postanowienie z 17 listopada 2021 r. zostało doręczone pełnomocnikowi Uczestnika 6 grudnia 2021 r. Pismem z 10 grudnia 2021 r. (data wpływu do organu 13 grudnia 2021 r.). Uczestnik złożył zażalenie na postanowienie o zawieszeniu postępowania. Rozpatrując zażalenie Kolegium stwierdziło, że wniesienie do sądu cywilnego powództwa, którego celem jest wykreślenie służebności drogi przechodu i przejazdu z księgi wieczystej nieruchomości obciążonej i władnącej nie jest zagadnieniem wstępnym, od którego zależy wydanie we wznowionym postępowaniu decyzji w sprawie postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta O. z 10 września 2021 r. o udzieleniu zgody na lokalizację zjazdu z drogi gminnej - ulicy G.docelowo na działkę nr ewid. [...] z obr. [...], poprzez ustanowione prawo służebności przechodu i przejazdu przez działkę [...] z obr. [...] w O.. Faktu tego nie zmienia wydane przez Sąd Rejonowy w O.Ipostanowienie z [...] sierpnia 2021 r. o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia o usunięcie niezgodności treści ksiąg wieczystych [...] i [...] z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości odnośnie służebności gruntowej, obciążającej działkę nr [...] na rzecz działki [...] - poprzez wpisanie tego roszczenia w działach III obu ww. ksiąg wieczystych, z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości odnośnie służebności gruntowej, obciążającej działkę nr ewid. [...] na rzecz działki [...]. Skarżący złożyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Kolegium z 26 kwietnia 2022 r., zaskarżając je w całości. i wnosząc o jego uchylenie w całości oraz zasądzenie na rzecz Skarżących zwrotu kosztów według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucili naruszenie: 1) art. 138 § 1 pkt. 2 w zw. z art. 144 K.p.a., poprzez uchylenie w całości postanowienia o zawieszeniu postępowania, w sytuacji gdy postanowienie to było prawidłowe, albowiem dla rozstrzygnięcia kwestii lokalizacji zjazdu na działkę [...] konieczne jest wcześniejsze prawomocne ustalenie, czy służebność przechodu i przejazdu przez działkę [...] na działkę [...] nadal obowiązuje, czy też wygasła wobec jej niewykonywania przez dziesięć lat, jak twierdzą Skarżący w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Rejonowym w O., 2) art. 97 § 1 pkt. 4 K.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych poprzez błędne przyjęcie, że rozpatrzenie sprawy i wydanie w postępowaniu wznowieniowym decyzji w przedmiocie uchylenia lub utrzymania w mocy decyzji ostatecznej z 10 września 2021 r. nie zależy od wcześniejszego rozstrzygnięcia przez sąd cywilny, czy służebność przechodu i przejazdu obowiązuje nadal, czy też wygasła wobec jej niewykonywania przez dziesięć lat, jak twierdzą Skarżący w postępowaniu prowadzonym przed Sądem Rejonowym w O.. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Skarga jest uzasadniona. W niniejszej sprawie Prezydent Miasta O. decyzją nr [...] z 10 września 2021 r., zezwolił Uczestnikowi na zlokalizowanie zjazdu indywidulanego z drogi gminnej — ulicy G. docelowo na działkę [...] z obr. [...], poprzez ustanowione prawo służebności przechodu i przejazdu przez działkę Skarżących nr [...] z obr. [...] ([...]). W odwołaniu Skarżących z 12 października 2021 r., od powyższej decyzji, potraktowanego przez organ I instancji jako wniosek o wznowienie postępowania, Skarżący m.in. wskazali, że skierowali pozew, którego celem jest wykreślenie służebności z księgi wieczystej. Skarżący dołączyli jednocześnie postanowienie Sądu Rejonowego w O. [...] sierpnia 2021 r. o udzieleniu zabezpieczenia roszczenia o usunięcie niezgodności treści ksiąg wieczystych [...] i [...] z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości odnośnie służebności gruntowej, obciążającej działkę nr [...] na rzecz działki [...] - poprzez wpisanie tego roszczenia w działach III obu ww. ksiąg wieczystych. Postanowieniem z 22 października 2022 r., Prezydent Miasta O.wznowił na podstawie art. 145 § 1 pkt 4, art. 149 § 1 i 2, art. 150 § 1 K.p.a. postępowanie w sprawie zakończonej ww. decyzją z 10 września 2021 r. Wyjaśnienia wymaga, że zgodnie z art. 149 § 2 K.p.a., postanowienie stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Zgodnie natomiast z treścią art. 151 § 1 K.p.a., organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której: 1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo 2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W przypadku stwierdzenia zatem przez Prezydenta Miasta O. istnienia podstaw do uchylenia decyzji z 10 września 2021 r., konieczne będzie wydanie nowej decyzji rozstrzygającej o istocie sprawy. Rozstrzygnięcie natomiast istoty niniejszej sprawy, niewątpliwie pozostaje w ścisłym związku i jest uzależnione od rozstrzygnięcia kwestii istnienia przedmiotowej służebności gruntowej przechodu i przejazdu przez działkę o nr ewidencyjnym [...]. Rozstrzygnięcie tej kwestii pozostaje jednak w gestii Sądu Rejonowego w O. [...] do którego Skarżący wnieśli pozew, którego celem jest wykreślenie spornej służebności z księgi wieczystej. W ocenie Sądu rozpoznanie przez Sąd Rejonowy w O. pozwu Skarżących w sprawie o usunięcie niezgodności treści ksiąg wieczystych [...] i [...] z rzeczywistym stanem prawnym nieruchomości odnośnie służebności gruntowej, obciążającej działkę nr [...] na rzecz działki [...], stanowi w niniejszej sprawie zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., co uzasadnia zawieszenie na tej podstawie postępowania w sprawie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta O. nr [...] z 10 września 2021 r. nr [...], zezwalającej na lokalizację zjazdu na działkę [...] z obr. [...] poprzez ustanowione prawo przechodu i przejazdu przez działkę [...] z obr. [...], do czasu zakończenia postępowania przed Sądem Rejonowym w O. o wykreślenie służebności z księgi wieczystej nr [...]. Sąd uznał zatem zasadność zarzutu skargi, dotyczącego naruszenia przez Kolegium art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., mającego istotny wpływ na rozstrzygniecie sprawy. Rozpoznając ponownie zażalenie Uczestnika od postanowienia Prezydenta Miasta O. z 17 listopada 2021 r., organ uwzględni powyższe stanowisko Sądu. Ze wskazanych powodów Sąd uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329). O kosztach postępowania sądowoadministracyjnego orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 tej ustawy w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (Dz. U. z 2015 r., poz. 1800 ze zm.), zasądzając od SKO solidarnie na rzecz Skarżących kwotę 680 zł, przy czym na kwotę tę składają się: równowartość wpisu sądowego od skargi (200 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika będącego adwokatem (480 zł).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło