VI SA/Wa 1931/17

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – sędzia WSA – Agnieszka Łąpieś-Rosińska po rozpoznaniu w dniu 9 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 lutego 2018 r. odmawiającego przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi F. Spółka z o.o. Sp. K. z siedzibą w Z. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie cofnięcia koncesji na prowadzenie działalności gospodarczej w zakresie usług ochrony osób i mienia postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 7 lutego 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 1931/17 F. Spółka z o.o. Sp. K. z siedzibą w Z. (dalej: "Skarżąca" lub "Spółka") wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych z uwagi na sytuację majątkową Spółki. W oświadczeniu o majątku i dochodach podała, że wartość środków trwałych wynosi 4.648.470,01 zł, natomiast strata za ostatni rok obrotowy wynosi 901.731,52 zł. Z uwagi, iż złożone oświadczenie było niewystarczające do oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej Skarżącej, na podstawie zarządzenia starszego referendarza sądowego wezwano Skarżącą do przedstawienia w terminie 14 dni: a) dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (lub poniesionej straty) w 2016 r. – (w zależności od formy opodatkowania np. odpis z księgi rachunkowej na koniec 2016 r.); b) dokumentu wskazującego na wysokość osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w 2017 r. – np. odpis z księgi rachunkowej na koniec października 2017 r.; c) wyciągów ze wszystkich posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie. Niniejsze wezwanie pełnomocnik Skarżącej otrzymał 18 grudnia 2017 r. i nie udzielił na nie odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 7 lutego 2018 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił Skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Opierając się na zgromadzonym materiale dowodowym referendarz sądowy uznał, że sytuacja finansowa skarżącej Spółki nie pozwala na zastosowanie przesłanki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Skarżąca spółka wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia. Postawiła przy tym zarzut naruszenia art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. poprzez nieprzyznanie jej prawa pomocy, a tym samym uniemożliwienie jej skorzystania z prawa do sądu. Do sprzeciwu dołączono kserokopie zawiadomień o zajęciu wierzytelności (k. 80-98 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Stosownie do art. 259 § 1 p.p.s.a., od postanowień dotyczących prawa pomocy przysługuje środek zaskarżenia w postaci sprzeciwu. Rozpoznając taki sprzeciw sąd wydaje postanowienie, w którym kwestionowane orzeczenie zmienia albo utrzymuje w mocy, o czym orzeka na posiedzeniu niejawnym – art. 260 § 1 oraz § 3 p.p.s.a. Ustanawiając przesłankę udzielenia takiego wsparcia ustawodawca wskazał w art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a., że jest nią brak dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania, zaznaczając jednocześnie, że wykazanie powyższego spoczywa na wnioskodawcy. Ponadto, przedmiotowe dofinansowanie Strony ze środków publicznych możliwe jest tylko w rzeczywiście wyjątkowych przypadkach, bowiem nawet spełnienie wskazanej w powołanym przepisie przesłanki nie obliguje do uwzględnienia żądania. Powyższe koreluje z zasadą wyrażoną w art. 199 p.p.s.a., zgodnie z którą strony postępowania sądowego zobowiązane są do ponoszenia jego kosztów, a odstępstwo od powyższego przewidują przepisy szczególne, tj. te odnoszące się do instytucji prawa pomocy. W ocenie Sądu, w świetle przedstawionych przez Stronę (zarówno we wniosku, jak i nadesłanych dokumentach) okoliczności należy podzielić stanowisko starszego referendarza sadowego, że Spółka nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania. Zarówno liczba zawiadomień o zajęciu wierzytelności, jak i liczba toczonych wobec Spółki postępowań nie stanowią automatycznie podstawy do przyznania Skarżącej prawa pomocy. Pełnomocnik Spółki zdaje się nie dostrzegać, że w świetle powołanych wyżej przepisów, to wnioskujący obowiązany jest wykazać, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Ciężar dowodu spoczywa bowiem na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy. Rolą Sądu nie jest zaś poszukiwanie za Spółkę takich dowodów lub (i) okoliczności, które świadczyłyby o konieczności przyznania jej prawa pomocy. Pomimo tego, że kwota ciążących na skarżącej zobowiązań jest niewątpliwie znaczna (wielomilionowa), to nie przesądza okoliczność ta automatycznie o tym, że należy przyznać jej prawo pomocy. Sąd podzielił zatem stanowisko referendarza sądowego zgodnie z którym Spółka nie wykazała, iż jej sytuacja majątkowa i zdolności płatnicze są na tyle złe, że nie ma ona możliwości partycypowania w kosztach postępowania sądowego z jej skargi. Sąd uznał zatem, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Nie dopatrzył się naruszenia w niniejszej sprawie przepisów art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, bowiem konstytucyjna gwarancja prawa do sądu nie ma charakteru absolutnego. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 260 § 1 oraz § 3 w zw. z art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.