VI SA/Wa 1956/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka (spr.) Protokolant ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi T. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez T. S. od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2010 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.500 zł utrzymał w mocy ww. decyzję. Jako podstawę prawną wskazał art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 18b ust. 1 pkt 1, art. 20 ust. 1, ust. 1a, art. 20a ust. 1, ust. 2, art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 125, poz. 874 ze zm.), lp. 2.2.3, lp. 2.5 załącznika do ww. ustawy, § 18 ust. 1 pkt 8, 11, 13, § 21 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2003 r. Nr 32, poz. 262 z późn. zm.). Decyzje obu organów zapadły w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i wywody prawne: W dniu [...] lutego 2010 r. o godzinie 10:00 na ul. M. w S. do kontroli zatrzymany został pojazd marki [...] o nr rej. [...] należący do T. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą T. i kierowany przez A. C. Kontrolowanym pojazdem wykonywany był regularny przewóz 5 osób na trasie z W. do S. w ramach linii regularnej W. – S. w krajowym transporcie drogowym na podstawie zezwolenia nr [...] z dnia [...] października 2008 r. Kierujący pojazdem okazał do kontroli: prawo jazdy, dowód rejestracyjny pojazdu oraz wypis nr [...] z zezwolenia nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym w ramach linii regularnej W. – S. oraz rozkład jazdy linii W. – S. Podczas przeprowadzonej kontroli stwierdzono, że na pojeździe brak jest bocznych tablic kierunkowych, oraz tylnej i wewnętrznej tablicy z numerem linii. W trakcie wykonywania czynności kontrolnych kierowca okazał papierowy karton owinięty w reklamówkę foliową, twierdząc iż jest to apteczka doraźnej pomocy. W wyniku dokonanych oględzin stwierdzono, że w kartonie znajdują się rękawiczki robocze oraz zabrudzona tkanina, brak było jakichkolwiek elementów wyposażenia apteczki. Powyższą okoliczność udokumentowano za pomocą zdjęć wykonanych aparatem fotograficznym oraz sporządzono protokół oględzin. Stwierdzono wykonywanie transportu drogowego osób autobusem, który nie odpowiada warunkom technicznym autobusu przeznaczonego dla danego rodzaju przewozu osób. W toku kontroli dokonano przesłuchania pracowników Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...] J. S. i I. T., które wsiadły o godzinie 9:25 do kontrolowanego pojazdu, w którym znajdowało się trzech pasażerów, a następnie biernie obserwowały sytuację. Przesłuchana w charakterze świadka I. T., zeznała, iż "kierowca dokonał zatrzymania się przy ul. D. w W. przy budynku [...], następnie dwukrotnie kierowca dokonał zatrzymania na przystankach na ul. W. w W. pomimo tego, iż w rozkładzie jazdy ma tylko jeden przystanek na tej ulicy". Przesłuchana w charakterze świadka J.S. potwierdziła, iż "kierowca dokonał zatrzymania się przy ul. D.j w W. przy budynku telekomunikacji, następnie dwukrotnie kierowca dokonał zatrzymania na przystankach na ul. W. w W. pomimo tego, iż w rozkładzie jazdy ma tylko jeden przystanek na tej ulicy". Sporządzono protokoły przesłuchań ww. świadków. Stwierdzono wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków. Kierowca bez podania powodu nie podpisał protokołu kontroli W związku z powyższym pismem z dnia [...] lutego 2010 r. zawiadomiono T. S., dalej zwanego skarżącym, o wszczęciu postępowania administracyjnego, informując o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 k.p.a. Skarżący nie ustosunkował się do powyższego zawiadomienia. Pismem z dnia [...] marca 2010 r. zawiadomiono go o zakończeniu postępowania administracyjnego, ponownie informując o uprawnieniach wynikających z art. 10 § 1 i art. 73 § 1 k.p.a. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na T. S. karę pieniężną w kwocie 3.500 zł, na którą składały się kary: - 500 zł za wykonywanie transportu drogowego osób autobusem, który nie odpowiada warunkom technicznym autobusu przeznaczonego dla danego rodzaju przewozu osób; - 3.000 zł za wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków. Organ w uzasadnieniu decyzji wskazał na fakt nieuprawnionego zatrzymania się na przystanku nieuwzglednionym w rozkładzie jazdy, zlokalizowanym przy ul. D. oraz przy ul. W. w W., co wynika zarówno z protokołu kontroli jak też i z protokołów przesłuchania świadków. Dogłębna i wnikliwa analiza całego materiału dowodowego wykazała, że działania kierowców skarżącego realizującego przewozy na linii komunikacyjnej W. – S., polegające na wymianie pasażerów na przystanku nie ujętym w obowiązującym rozkładzie jazdy, zlokalizowanym przy ul. W. w W. oraz przy ul. D. w W. przy budynku telekomunikacji. Zatrzymanie i wjazd do zatoczki przystanku pojazdu, jak i wymiana pasażerów odbywało się w normalnych okolicznościach, co zostało naocznie zaobserwowane przez inspektorów Urzędu Marszałkowskiego Województwa [...]. Ponadto z prowadzonego w innego postępowania administracyjnego i zakończonego wydaniem decyzji administracyjnej nr [...] z dnia [...] stycznia 2010 r. o nałożeniu kary pieniężnej (decyzję załączono do akt administracyjnych sprawy) bezsprzecznie wynika, iż nie był to pierwszy i jedyny przypadek naruszenia warunków udzielonego zezwolenia na wykonywanie przewozów regularnych osób na linii komunikacyjnej W. – S. przez kontrolowanego przewoźnika. Decyzja ta w wyniku postępowania odwoławczego została w całości utrzymana w mocy. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący wniósł o uchylenie decyzji organu I instancji w całości i umorzenie postępowania. Zarzucił naruszenie art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 77 k.p.a. Poinformował, że kontrolowany pojazd zakupił jako nowy z homologacją na przewóz osób, a w związku z tym poruszając się homologowanym pojazdem miał prawo sądzić, iż spełnia on wszelkie wymogi, tak co do konstrukcji, jak i wyposażenia. Według skarżącego nałożenie pieniężnej za zatrzymanie pojazdu na przystanku nie ujętym w rozkładzie jazdy ma charakter szykany, gdyż wystąpił o zezwolenie na zatrzymywanie się na tym przystanku, a w tym samym czasie konkurencyjna firma przewozowa otrzymała zezwolenie na zatrzymywanie się na wszystkich przystankach na terenie W. Ponadto wniósł o dołączenie akt postępowania karnego prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w W. pod sygn. akt [...] w sprawie przekroczenia uprawnień przez funkcjonariuszy publicznych: A. P. – Dyrektora Zarządu Dróg i Komunikacji w W. oraz A.G.– Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego W wyniku rozpatrzeniu odwołania Główny Inspektor Transportu Drogowego wydał wskazaną na wstępie decyzję z dnia [...] czerwca 2010 r., którą utrzymał w mocy decyzję I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podtrzymał argumentację zawartą w decyzji I instancji. Wskazał że bezspornym jest, iż podczas kontroli autobusu marki [...] o nr rej. [...] stwierdzono wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków. Dowodem na zaistnienie tego naruszenia są zeznania świadków. Sama strona nie kwestionuje tegoż faktu, ograniczając się do stwierdzenia, że nałożenie kary pieniężnej ma charakter "szykany". Dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy bez znaczenia pozostają praktyki konkurencyjnych przewoźników, jak również wynik prowadzonego postępowania przez Prokuraturę Rejonową w W. pod syg. [...], wobec czego wniosek skarżącego o dopuszczenie dowodu z akt postępowania należy uznać za bezpodstawny i nie znajdujący podstaw do uwzględnienia. Nie może się również ostać twierdzenie skarżącego, że wszystkie wymienione w zaskarżonej decyzji uchybienia mają charakter drobny i nie mający żadnego wpływu na bezpieczeństwo w transporcie drogowym. Odnosząc się do argumentacji skarżącego dotyczącej tzw. uczciwej konkurencji Główny Inspektor Transportu Drogowego stwierdził, iż nie jest to przedmiotem postępowania. W postępowaniu administracyjnym istotne jest stwierdzenie faktu popełnienia naruszenia oraz odpowiedzialności za ten czyn przy założonej odpowiedzialności przedsiębiorcy, niezależnie od winy, możliwości przyczynienia się do jej powstania, czy ewentualnych żądań miarkowania wysokości kary. Organ odwoławczy poinformował, iż stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na działanie inspektorów [...] Wojewódzkiej Inspekcji Transportu Drogowego. Podkreślił, że zakup nowego pojazdu posiadającego świadectwo homologacji nie zwalnia przewoźnika od wykonywania usług zgodnie z ustanowionymi przepisami odnoszącymi się do wykonywania konkretnych przewozów, nakładającymi wymóg posiadania odpowiedniego wyposażenia. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości. Postawił zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 97 § 1 ust. 1 k.p.a. poprzez pominięcie obligatoryjnej przesłanki do zawieszenia postępowania sytuacji, gdy podniesione w odwołaniu zarzuty wskazują, że mogło dojść do popełnienia przestępstwa, a Prokuratura Rejonowa w W. prowadzi śledztwo pod sygn. akt [...] - art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, a w szczególności że skarżący jako przedsiębiorca dopełnił należytej staranności w zakresie zobowiązania kierowców do przestrzegania warunków udzielonego zezwolenia, w tym zatrzymywania się na wyznaczonych przystankach. Skarżący ponadto wniósł o przeprowadzenie dowodu z przesłuchania A.C. – kierowcy kontrolowanego pojazdu. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 4 stycznia 2011 r. Sąd oddalił wniosek o przesłuchanie kierowcy kontrolowanego pojazdu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga T. S. nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu, albowiem zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa. Zgodnie z art. 18 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym, wykonywanie przewozów regularnych i przewozów regularnych specjalnych wymaga uzyskania stosownego zezwolenia. Stosownie do art. 18b ust. 1 ustawy o transporcie drogowym przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następujących zasad: – rozkład jazdy jest podawany do publicznej wiadomości przez ogłoszenia na wszystkich wymienionych w rozkładzie jazdy przystankach lub dworcach autobusowych (pkt 2); – wsiadanie i wysiadanie pasażerów odbywa się tylko na przystankach określonych w rozkładzie jazdy (pkt 3). Podczas wykonywania przewozów regularnych zabrania się korzystania z przystanków, na których nie została zamieszczona informacja o realizowanym rozkładzie jazdy zawierająca także nazwę, adres siedziby przewoźnika i numer telefonu przewoźnika lub niezgodnie z podanymi w tej informacji dniami i godzinami odjazdów oraz zabierania i wysadzania pasażerów poza przystankami określonymi w rozkładzie jazdy (art. 18b ust. 2 pkt 2 i 3 ustawy). Stosownie do art. 20 ust. 1 ww. ustawy, w zezwoleniu określa się w szczególności: warunki wykonywania przewozów, przebieg trasy przewozów, w tym miejscowości, w których znajdują się miejsca początkowe i docelowe przewozów, miejscowości, w których znajdują się przystanki. Z kolei zgodnie z art. 92 ust. 1 cytowanej ustawy, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 15.000 zł. Konsekwencją tego rozwiązania jest zapis lp. 2.2. ust. 3 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 3.000 zł sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego osób z naruszeniem warunków określonych w zezwoleniu dotyczących ustalonej trasy przejazdu lub wyznaczonych przystanków. Jak wynika z akt sprawy kontrolowanym w dniu [...] lutego 2010 r. pojazdem wykonywany był regularny przewóz osób na trasie z W. do S. w ramach linii regularnej W. – S. w krajowym transporcie drogowym. Na okazanym zezwoleniu nr: [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób w krajowym transporcie drogowym, wydanym w dniu [...] października 2008 r. przez Marszałka Województwa [...] oraz załączonym do niego rozkładu jazdy nie widnieje przystanek przy ul. D. w W. oraz wskazany jest tylko jeden przystanek przy ul. W. w W. Tymczasem kontrolowany pojazd zatrzymał się przy ul. D. oraz dwukrotnie przy ul. W. Zdaniem Sądu bezspornym w sprawie jest, że w dniu kontroli skarżący nie dysponował dokumentem uprawniającym do zatrzymywania się na przystanku przy ul. D. w W. oraz dwukrotnie przy ul. W. w W. w trakcie realizowania przewozu na podstawie posiadanego zezwolenia nr [...] na wykonywanie regularnych przewozów osób na linii W. – S. Nie budzi wątpliwości fakt, że strona realizując w tym dniu przewóz osób w ramach linii regularnej W. – S. korzystała z ww. przystanków. Zgodnie z art. 18 b ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, przewozy regularne w krajowym transporcie drogowym wykonywane są według następującej zasady: do przewozu używane są wyłącznie autobusy odpowiadające wymaganym ze względu na rodzaj przewozu warunkom technicznym. Jak stanowi § 18 ust. 1 pkt 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia, autobus powinien być wyposażony w apteczkę doraźnej pomocy, napis wskazujący dopuszczalną liczbę miejsc do siedzenia i do stania jak stanowi pkt 12 tego przepisu, oraz tablice kierunkowe - na autobusie regularnej komunikacji publicznej jak stanowi pkt 13 tego przepisu. Stosownie do § 21 ust. 1 ww. rozporządzenia autobus regularnej komunikacji publicznej powinien być wyposażony w tablice kierunkowe, o których mowa w § 18 ust. 1 pkt 13: czołową i boczną, przy czym autobus ten kursujący na linii oznaczonej numerem lub literą - również w tylną i wewnętrzną. Stosownie do art. 92 ust. 1 i ust. 2 ustawy o transporcie drogowym, kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 do 15.000 zł. Konsekwencją tego rozwiązania jest treść lp. 2.5 załącznika do ww. ustawy, który karą pieniężną w wysokości 500 zł sankcjonuje wykonywanie transportu drogowego osób autobusem, który nie odpowiada warunkom technicznym autobusu przeznaczonego dla danego rodzaju przewozu osób. Bezspornym faktem jest, iż podczas przedmiotowej kontroli pojazdu stwierdzono zarówno brak bocznych tablic kierunkowych jak i tylnej i wewnętrznej tablicy z numerem linii. W trakcie kontroli kierowca okazał karton owinięty folią twierdząc, że jest to apteczka doraźnej pomocy. W wyniku przeprowadzonych oględzin potwierdzonych protokołem z dnia [...] lutego 2010 r. oraz dokumentacją fotograficzną stwierdzono, że w kartonie tym znajdują się rękawiczki robocze oraz zabrudzona tkanina, natomiast brak było elementów wyposażenia apteczki. Odnosząc się do zarzutów naruszenia zasad postępowania administracyjnego, Sąd nie znalazł podstaw, aby zakwestionować czynności organów podejmowane w toku sprawy, a zmierzające do jej wyjaśnienia. W szczególności organy obu instancji wyczerpująco zbadały istotne w sprawie okoliczności, przeprowadzając w tym celu dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.). Z akt administracyjnych nie wynika, żeby stronie skarżącej ograniczano możliwość wyrażania stanowiska w sprawie. Zdaniem Sądu bezpodstawny jest zarzut braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w szczególności w zakresie dopełnienia przez stronę należytej staranności w zakresie zobowiązania kierowców do przestrzegania warunków udzielonego zezwolenia. W myśl wyroku NSA z dnia 20 czerwca 2006r., sygn. akt I OSK 1000/2005, (LEX nr 266311), art. 92 ust. 1 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym ustanawia odpowiedzialność administracyjną, a nie karnoadministracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne. Odpowiedzialność administracyjna ma charakter obiektywny. Znajduje ona zastosowanie do podmiotu wykonującego transport drogowy w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto prowadził pojazd samochodowy. Zdaniem Sądu przedsiębiorca korzysta z pełnej swobody w wyborze osób, które na jego rzecz wykonują przewozy oraz z takiej formy ich zatrudnienia, która umożliwi mu zabezpieczenie swoich interesów i należyte wykonanie ciążących na pracownikach obowiązków i aczkolwiek ponosi on na płaszczyźnie prawa administracyjnego wyłączną odpowiedzialność za zaniedbania pracownika to w świetle obowiązującego prawa istnieje możliwość wystąpienia z roszczeniem regresowym przeciwko pracownikowi o naprawienie wyrządzonej szkody. Niewystarczające w ocenie Sądu było powołanie się na złożone przez kierowcę oświadczenie, iż będzie zatrzymywać się tylko na wyznaczonych przystankach. Skarżący postawił także zarzut naruszenia art. 97 § 1 ust. 4 k.p.a. W myśl powyższego przepisu zawieszenie postępowania uzależnione jest od wystąpienia łącznie trzech przesłanek: a) postępowanie administracyjne jest w toku, b) rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania administracyjnego zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd, c) zagadnienie wstępne nie zostało jeszcze rozstrzygnięte. W niniejszej sprawie w ocenie Sądu brak jest podstaw do zawieszenia postępowania o nałożenie kary pieniężnej. Rozpatrzenie sprawy i wydanie przedmiotowej decyzji nie zależało od rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Przytaczane przez skarżącego zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa dotyczyło osób nie biorących udziału w niniejszym postępowaniu. Brak jest bezpośredniego związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, działając na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.