VI SA/Wa 1964/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Michał Syta po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 grudnia 2006 r. sprawy ze skargi F. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę F. J. wniósł skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w kwocie 500 zł. Z przedstawionych przez organ akt administracyjnych wynika, iż w dniu [...] czerwca 2006 r. w K. na postoju [...] przy [...] przeprowadzono kontrolę pojazdu marki OPEL o nr rej. [...] należącego do przedsiębiorcy F. J. prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego [...]. W trakcie kontroli F.J. oświadczył, że nie posiada przy sobie oświadczenia potwierdzającego spełnienie przez niego wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym. Skarżący podpisał protokół kontroli nie zgłaszając do niego żadnych uwag, ani zastrzeżeń. Pismem z dnia 12 czerwca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego zawiadomił skarżącego o wszczęciu postępowania administracyjnego w związku z przeprowadzoną kontrolą pouczając go o treści art. 10 § 1 k.p.a. oraz wzywając do przedstawienia aktualnego zaświadczenia o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej i decyzji o nadaniu numerów NIP i REGON. W odpowiedzi na to zawiadomienie F. J. w dniu 13 czerwca 2006 r. złożył pismo, w którym oświadczył, że w jego dokumentach nie nastąpiły żadne zmiany, a oświadczenie potwierdzające fakt posiadania przez niego prawa jazdy, badań lekarskich oraz orzeczenia psychologicznego znajduje się w dokumentach złożonych organowi w dniu 21 marca 2006 r. wraz z odwołaniem wniesionym przez niego w innej sprawie. Decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na F. J. karę pieniężną w wysokości 500 zł na podstawie lp. 1.7. załącznika do ustawy o transporcie drogowym za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Organ stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że potwierdzona za zgodność z oryginałem kopia oświadczenia o spełnieniu przez F. J. wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym znajduje się w aktach administracyjnych innej sprawy, a więc przedsiębiorca w dniu kontroli był w posiadaniu stosownego oświadczenia, jednak nie posiadał go przy sobie. F. J wniósł odwołanie od tej decyzji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. W odwołaniu podkreślił, że okazał w czasie kontroli wszystkie dokumenty wymagane przy wykonywaniu usług transportowych. Nie miał tylko pisemnego oświadczenia potwierdzającego, że posiada te dokumenty. Poinformował jednak inspektora transportu drogowego, że oświadczenie takie znajduje się w aktach odwoławczych w innej sprawie. Skarżący wskazał jednocześnie na trudną sytuację materialną swojej rodziny (żona nie pracuje, a syn jest niepełnosprawny – porażenie mózgowe). Główny Inspektor Transportu Drogowego rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] września 2006 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji, powołując się na art. 39f pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym zw. z art. 39a-39e tej ustawy stwierdził, że organ I instancji prawidłowo nałożył na stronę karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty, gdyż w dniu kontroli kierowca F. J. wykonujący transport drogowy taksówką nie okazał do kontroli oświadczenia potwierdzającego spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą o transporcie drogowym. W toku postępowania wyjaśniającego ustalono wprawdzie, że kierowca posiadał takie oświadczenie, jednak nie miał go w pojeździe i nie mógł w związku z tym okazać do kontroli. Główny Inspektor Transportu Drogowego podkreślił przy tym, że kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter. Jeżeli natomiast strona znajduje się w sytuacji uniemożliwiającej poniesienie kary w orzeczonej wysokości może – w oparciu o rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 czerwca 2006 r. w sprawie sposobu i trybu umarzania, odraczania lub rozkładania na raty spłat należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 117, poz. 791) – wystąpić ze stosownym wnioskiem w tym trybie. W skardze na tę decyzję wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie F. J. stwierdził, że ma problemy z Inspekcją Transportu Drogowego od [...] lutego 2006 r., kiedy w czasie kontroli zażądano od niego własnoręcznie napisanego oświadczenia potwierdzającego, że ma wymagane dokumenty. W czasie kolejnej kontroli w dniu [...] czerwca 2006 r. poinformował inspektora, że oświadczenie takie jest w dyspozycji organu, gdyż zostało dołączone do poprzedniej sprawy. Inspektor chciał jednak żeby mu je okazał w czasie kontroli. Skarżący stwierdził, że w jego ocenie brak takiego oświadczenia nie ma wpływu na bezpieczeństwo pasażerów oraz bezpieczeństwo w ruchu drogowym, a urzędnik powinien pomagać obywatelowi i pouczać go o jego obowiązkach, a nie karać i egzekwować od niego pieniądze. Według skarżącego przepis nakładający obowiązek sporządzania oświadczenia potwierdzającego fakt posiadania wymaganych dokumentów, w sytuacji gdy ma te dokumenty przy sobie, jest nielogiczny. Za brak takiego oświadczenia dwukrotnie został już ukarany przez organ karą pieniężną 500 zł, chociaż miał wszystkie inne dokumenty. W ocenie skarżącego kara ta została nałożona niesłusznie, wbrew zdrowemu rozsądkowi, na podstawie przepisu, który jest sprzeczny z logicznym myśleniem. W związku z tym skarżący zwrócił się o umorzenie nałożonej na niego kary pieniężnej. Ponownie podkreślił też, że ma na utrzymaniu żonę oraz niepełnosprawnego syna. Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wskazał jednocześnie, że w załączniku do ustawy o transporcie drogowym zamieszczono katalog naruszeń, za które nakładana jest kara pieniężna. Każdemu z tych naruszeń przypisana jest kara pieniężna w ściśle określonej wysokości. W przypadku stwierdzenia określonego naruszenia organ nakłada karę w określonej wysokości, przy czym nie istnieje możliwość miarkowania tej kary, względnie odstąpienia od jej wymierzenia, zależnie od okoliczności konkretnego przypadku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.). Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle wskazanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż skarga F. J. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu drogowego z dnia [...] lipca 2006 r. nie naruszają prawa. Zgodnie z art. 39e ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 z późn. zm.) przewoźnik drogowy jest zobowiązany do wystawienia kierowcy zaświadczenia poświadczającego jego zatrudnienie oraz spełnienie wszystkich wymagań określonych ustawą. Przepis art. 39f pkt 1 tej ustawy stanowi natomiast, że wymagania o których mowa w art. 39a-39e stosuje się odpowiednio do przedsiębiorcy osobiście wykonującego transport drogowy lub osób wykonujących osobiście przewozy na rzecz tego przedsiębiorcy. Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. art. 39e ust. 3 ustawy o transporcie drogowym Minister Infrastruktury wydał rozporządzenie z dnia 22 grudnia 2003 r. w sprawie postępowania z dokumentacją związaną z pracą kierowcy (Dz.U. Nr 230, poz. 2303). W załączniku Nr 2 do tego rozporządzenia znajduje się wzór oświadczenia poświadczającego spełnienie przez przedsiębiorcę osobiście wykonującego transport drogowy oraz przedsiębiorcę osobiście wykonującego przewozy na potrzeby własne wymagań ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym. Zgodnie z tym wzorem kierowca osobiście wykonujący transport drogowy poświadcza w oświadczeniu, że spełnia wymagania określone w art. 39a ust. 1 ustawy transporcie drogowym. Oświadczenie takie kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu kontroli (art. 87 ust. 1a w zw. z art. 39f pkt 1 ustawy o transporcie drogowym). Z treści powołanych wyżej przepisów wynika więc wyraźnie, że kierowca osobiście wykonujący transport drogowy musi posiadać w pojeździe oświadczenie potwierdzające spełnienie przez niego wymagań określonych w art. 39a ust. 1 ustawy transporcie drogowym i okazać je do kontroli na żądanie inspektorów transportu drogowego. Jest okolicznością niesporną w niniejszej sprawie, iż skarżący F. J. w czasie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2006 r. nie miał w pojeździe takiego oświadczenia i nie okazał go do kontroli. W toku postępowania administracyjnego ustalono, że skarżący sporządził wcześniej takie oświadczenie, gdyż poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię oświadczenia załączył do odwołania wniesionego w innej sprawie. W tym stanie faktycznym organ nałożył na skarżącego karę pieniężną na podstawie lp. 1.7. załącznika do ustawy o transporcie drogowym - za naruszenie obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty (tj. brak oświadczenia w czasie kontroli), a nie na podstawie lp. 1.8. pkt 4 załącznika do ustawy o transporcie drogowym – za naruszenie obowiązku wystawienia oświadczenia. Okoliczności podnoszone przez skarżącego w toku postępowania administracyjnego oraz w skardze nie mogły być podstawą do odstąpienia przez organ od nałożenia kary pieniężnej. Podmiot prowadzący profesjonalną działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego jest zobowiązany znać oraz przestrzegać obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa i nie może odmówić ich przestrzegania powołując się na to, że w jego ocenie są one nielogiczne, gdyż posiadane przez niego inne dokumenty są wystarczające do wykazania, że spełnia wymagania określone ustawą o transporcie drogowym. Art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym stanowi, że karze pieniężnej w wysokości od 50 zł do 15 000 zł podlega ten kto wykonuje przewóz drogowy lub inne czynności związane z tym przewozem naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów tej ustawy lub przepisów o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych, o czasie pracy kierowców, o odpadach, o ochronie zwierząt, o ruchu drogowym oraz w zakresie ochrony środowiska, okresowych ograniczeń ruchu pojazdów na drogach lub zakazu ruchu niektórych ich rodzajów, o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych oraz przepisów wspólnotowych dotyczących przewozów drogowych. Odpowiedzialność ta ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy. Wysokość kar za poszczególne rodzaje naruszeń jest natomiast ściśle określona w załączniku do tej ustawy i organ nie ma możliwości miarkowania ich wysokości w zależności od okoliczności danej sprawy. Podnoszone przez skarżącego okoliczności dotyczące jego sytuacji materialnej i rodzinnej nie mogły więc być podstawą do odstąpienia przez organ od nałożenia kary pieniężnej, [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, jako organu I instancji, o rozłożenie na raty lub umorzenie nałożonej kary pieniężnej. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, organ wyczerpująco zbadał okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz prawidłowo ocenił zaistniały w sprawie stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawa. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.