VI SA/Wa 1975/09
WyrokWSA w Warszawie2010-01-14
Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Dorota Wdowiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji może zostać nałożona, jeśli przewóz miał charakter przewozu na potrzeby własne, a nie transportu drogowego w rozumieniu ustawy?Ratio decidendi
Kara pieniężna za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji nie może zostać nałożona, jeśli ustalono, że wykonywany przewóz miał charakter przewozu na potrzeby własne, który wymaga jedynie zaświadczenia, a nie licencji. Niewłaściwe ustosunkowanie się organu do tej kwestii w uzasadnieniu decyzji stanowi naruszenie przepisów postępowania, skutkujące koniecznością uchylenia decyzji w tej części.Stan faktyczny
Podczas kontroli drogowej stwierdzono wykonywanie przez M. G. transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji oraz brak odpowiednich dokumentów u kierowcy. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną w wysokości 8500 zł (8000 zł za pojazd niezgłoszony do licencji i 500 zł za brak dokumentów). Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący podniósł, że przewóz był na potrzeby własne i wymagał jedynie zaświadczenia, a nie licencji. WSA początkowo oddalił skargę, ale NSA uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność zbadania charakteru przewozu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego w części dotyczącej kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji oraz w tej samej części utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Stwierdził, że decyzje wymienione w pkt 1 w uchylonym zakresie nie podlegają wykonaniu. Zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. G. kwotę 1537 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Monika Bodzan po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 stycznia 2010 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej 1. uchyla zaskarżoną decyzję w części dotyczącej kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji oraz w tej samej części utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2007r. ; 2. stwierdza, że decyzje wymienione w pkt 1 w uchylonym zakresie nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego M. G. kwotę 1537 (jeden tysiąc pięćset trzydzieści siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 września 2009 r. /sygn. akt II GSK 63/09/ uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 września 2008 r. /sygn. akt VI SA/Wa 430/08/ oddalający skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie.
Do wydania tego wyroku doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Podczas kontroli drogowej w dniu [...] stycznia 2007 r. stwierdzono wykonywanie przez M. G. transportu drogowego rzeczy pojazdem M. nr rej. [...] z naruszeniem obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty. Po wszczęciu postępowania organ ustalił, że M. G. posiada licencję na krajowy transport drogowy nr [...] oraz licencję na międzynarodowy transport drogowy nr [...]. Pojazd M. nr rej. [...] był dzierżawiony przez M. G. na mocy umowy z dnia [...] sierpnia 2006 r. Pojazd ten został zgłoszony do licencji [...] w dniu [...] stycznia 2007 r. Ze zgromadzonych wykresówek wynika, że pojazdem tym wykonywane były przewozy od [...] stycznia 2007 r.
Organ stwierdził także niewyposażenie kierowcy w odpowiednie dokumenty tj. wykresówki i zaświadczenia o nieprowadzeniu pojazdu w dniach, na które brak było wykresówek.
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2007 r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego mając na uwadze powyższe ustalenia nałożył na M. G. karę pieniężną w wysokości 8500 zł. Na kwotę tę składała się kara 500 zł za naruszenie obowiązku wyposażenia kierowcy w odpowiednie dokumenty i kara 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji.
Odwołanie od powyższej decyzji wniósł M. G. zarzucając naruszenie przepisów postępowania i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. Podniósł, że przesłał organowi wymagane dokumenty w toku postępowania, zatem nie było podstaw do nałożenia kary pieniężnej za brak dokumentów. Wskazał ponadto, że w dacie kontroli nie wykonywał transportu drogowego, tylko przewóz na potrzeby własne, bowiem przewoził towary ze swojego przedsiębiorstwa do filii tego przedsiębiorstwa. Taki przewóz wymaga zaświadczenia, a nie licencji i jest inaczej traktowany z punktu widzenia ustawy o transporcie drogowym.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i wskazał, że wymagane ustawą dokumenty kierowca powinien okazać kontrolerom w czasie kontroli, zatem w wypadku ich braku nałożenie kary jest uzasadnione.
Organ wskazał ponadto, że z materiału dowodowego bezspornie wynika, iż strona wykonywała transport drogowy pojazdem niezgłoszonym do licencji. Przewóz pojazdem [...] wykonywała już od [...] stycznia 2007 r., zaś do licencji zgłosiła go dopiero [...] stycznia 2007 r., zatem naruszyła termin 14 dni na dokonanie zgłoszenia, który to termin wynika z art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tj. Dz.U. nr 125 z 2007 r. poz. 874 ze zmianami dalej zwana utd). Argumentacja strony pozostaje bez wpływu na rozstrzygnięcie, bowiem przedsiębiorca wykonując transport drogowy rzeczy na podstawie uprawnień wynikających z licencji [...] winien wykonywać działalność zgodnie z przepisami prawa, zaś z akt sprawy wynika, że przedsiębiorca nie zgłosił pojazdu do licencji w wyznaczonym terminie. Przedsiębiorca nie może wykonywać działalności w oparciu o uprawnienie wynikające z licencji pojazdem, na który nie uzyskał stosownego wypisu.
Skargę na tę decyzję M. G. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zaskarżył decyzję w całości.
Zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 7, 77, 136, 138 i 107 § 3 k.p.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie stanu faktycznego, zaniechanie rozpatrzenia całego materiału dowodowego, pominięcie dowodów wnioskowanych przez stronę i brak odniesienia w uzasadnieniu decyzji do zarzutów zawartych w odwołaniu. Podniósł także naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez uniemożliwienie stronie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.
Zarzucił naruszenie prawa materialnego tj. art. 92 ust. 1 pkt 2 i pkt 8 w związku z art. 4 pkt 4 i art. 33 ust. 1 utd poprzez bezzasadne uznanie, że kontrolowany przewóz wymagał licencji, gdy był to przewóz na potrzeby własne. Zarzucał także naruszenie art. 31 pkt 2 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców przez bezzasadne przyjęcie, że kierowca powinien posiadać stosowne zaświadczenie o niekierowaniu pojazdem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 5 września 2008 r. oddalił skargę.
M. G. zaskarżył powyższy wyrok skargą kasacyjną w części dotyczącej kary 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji.
Naczelny Sąd Administracyjny w wyniku skargi kasacyjnej M. G. uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego i przekazał sprawę temu sądowi do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu wyroku NSA wskazał, że zasadny jest zarzut skargi kasacyjnej, iż Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do twierdzeń podniesionych w skardze, że kontrolowany przewóz nie był transportem drogowym tylko przewozem na potrzeby własne. Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł także, iż w kwestii tej organ nie wypowiedział się w sposób właściwy. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego odniesienie się do kwestii charakteru kontrolowanego przewozu było niezbędne, bowiem ustawodawca wprowadził rozróżnienie między transportem drogowym i przewozem na potrzeby własne, który to przewóz może być wykonywany na podstawie zaświadczenia. Po ponownym rozpoznaniu sprawy w uzasadnieniu wyroku WSA powinna znaleźć się ocena prawna dokonana na podstawie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych w sprawie, w tym odnośnie charakteru kontrolowanego przewozu. Ewentualne ustalenie, że przewóz spełniał przesłanki przewozu na potrzeby własne z art. 4 pkt 4 utd wykluczałoby wymierzenie kary za wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji. Ustawa różnicuje wysokość kary pieniężnej za wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji i za wykonywanie transportu bez wymaganego zaświadczenia o wykonywaniu przewozu na potrzeby własne. Ustalenia faktyczne dotyczące charakteru przewozu są zatem istotne dla rozstrzygnięcia sprawy, a uchybienie w tym zakresie ma istotny wpływ na jej wynik i stanowi naruszenie art.141 § 4 p.p.s.a.
Rozpoznając sprawę ponownie
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002 r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z obowiązującym w dacie ich wydania prawem materialnym i przepisami procesowymi.
Zgodnie z art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /dalej zwane p.p.s.a., Dz.U. nr 153 z 2002 r. poz. 1270/ rozpoznając sprawę ponownie, po uchyleniu przez NSA wyroku I instancji, Wojewódzki Sąd Administracyjny jest związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez NSA. Oceniając w ten sposób zaskarżoną decyzję i działając zgodnie ze wskazaniami NSA Sąd I instancji stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc uzasadniona.
Na wstępie doprecyzować należy granice rozpoznania i rozstrzygnięcia Sądu w sprawie niniejszej. Wobec faktu, że przedmiotem skargi kasacyjnej była tylko część wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oddalającego skargę co do kary 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji, także wyrok NSA dotyczy tylko tej części wyroku. Natomiast część wyroku oddalającego skargę na decyzję nakładającą karę 500 zł za niewyposażenie kierowcy w wymagane dokumenty jest już prawomocna i nie była przedmiotem rozpoznania NSA i nie dotyczył jej wyrok NSA uchylający wyrok I instancji. Zatem przedmiotem obecnej kontroli sądowej jest tylko część decyzji nakładająca karę pieniężną 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego pojazdem niezgłoszonym do licencji.
Kontrolując zaskarżoną decyzję w tej części wskazać należy, że w toku postępowania administracyjnego, w odwołaniu od decyzji I instancji skarżący podnosił, że kontrolowany przewóz był przewozem na potrzeby własne, bowiem przewożone były własne towary między magazynami filii przedsiębiorstwa. Skarżący wywodził z tej okoliczności skutki prawne dla kwalifikacji swego działania i wskazywał, że przewóz na potrzeby własne wymaga tylko zaświadczenia, a nie licencji. Analiza treści protokołu kontroli oraz dokumentów dotyczących przewożonego ładunku wskazuje, że twierdzenia skarżącego są wiarygodne. Jednak organ w decyzji II instancji, po rozpatrzeniu odwołania, nie ustosunkował się do zarzutów odwołania w sposób należyty i nie wyjaśnił w ogóle jak potraktował kontrolowany przewóz i czy ta kwalifikacja, w ocenie organu, miała znaczenie dla oceny prawidłowości działania skarżącego. Organ przytoczył jedynie przepisy prawa dotyczące obowiązku zgłoszenia pojazdu do licencji w terminie 14 dni od powstania zmian danych pojazdu i wskazał, że skarżący wykonywał transport drogowy pojazdem niezgłoszonym do licencji. Takie uzasadnienie decyzji nie zawiera stanowiska organu w kwestii podniesionej przez skarżącego tj. co do okoliczności, że wykonywany transport był, jego zdaniem, przewozem na potrzeby własne w rozumieniu art. 4 pkt 4 utd i nie wymagał licencji. Uzasadnienie decyzji, w którym organ nie ustosunkował się do argumentów skarżącego i nie przedstawił w sposób pełny swego stanowiska prawnego narusza art. 107 § 3 k.p.a. Organ nie wyjaśnił także z powołaniem stosownych przepisów prawa jak i dlaczego ocenił sytuację prawną skarżącego. Nierozważenie zarzutów odwołania i braki pełnej argumentacji organu, co do zasadności podjętego rozstrzygnięcia stanowią uchybienia procesowe, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Takie wady kontrolowanych rozstrzygnięć uzasadniają ich uchylenie na podstawie art. 145 § 1 p.1 lit. c p.p.s.a.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ poczyni brakujące ustalenia i podejmie zgodne z nimi rozstrzygnięcie. Wobec treści zawartej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, a wiążącej Sąd I instancji oceny prawnej sprawy, Sąd wskazuje, że konieczne jest ustalenie charakteru wykonywanego przewozu.
Po ustaleniu charakteru przewozu, organ dokonując oceny prawnej sprawy, weźmie pod uwagę, że Naczelny Sąd Administracyjny w sposób wiążący wskazał, iż "ustalenie, że przewóz który był przedmiotem kontroli w rozpoznawanej sprawie spełniał przesłanki z art. 4 pkt 4 u.t.d. /.../ wykluczałoby wymierzenie kary za wykonywanie przewozu pojazdem niezgłoszonym do licencji na wykonywanie transportu drogowego. Wprawdzie brak zaświadczenia również podlega karze, jednakże ustawa o transporcie drogowym różnicuje wysokość kary pieniężnej za wykonywanie transportu pojazdem niezgłoszonym do licencji, za co został ukarany przedsiębiorca w rozpoznawanej sprawie oraz za wykonywanie transportu drogowego bez posiadanego zaświadczenia przy wykonywaniu transportu na potrzeby własne."
Mając na względzie powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 190 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O niewykonywaniu uchylonych decyzji Sąd orzekł na podstawie art.152 p.p.s.a.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 p.p.s.a. i zasądził kwotę 320 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu od zaskarżonej kary pieniężnej 8000 zł oraz działając na podstawie art. 200, art. 205 § 1 i art. 206 p.p.s.a. a także § 18 w związku z § 6 pkt 4 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielanej z urzędy (Dz.U. nr 163 z 2002 r. poz. 1348 z późn. zmianami) kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego przez adwokata.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło