VI SA/Wa 1982/17

WyrokWSA w Warszawie2018-02-21

Skład orzekający: Danuta Szydłowska, Izabela Głowacka-Klimas, Magdalena Maliszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, prowadzona na podstawie ustawy o opłatach abonamentowych, podlega przepisom ustawy o swobodzie działalności gospodarczej dotyczącym kontroli przedsiębiorców?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, prowadzona na podstawie ustawy o opłatach abonamentowych, nie jest kontrolą działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W związku z tym, przepisy tej ostatniej ustawy, w tym dotyczące obowiązku uprzedniego zawiadomienia o kontroli, nie mają zastosowania do tego typu kontroli. Domniemanie używania odbiornika w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu jest wystarczającą podstawą do nałożenia opłaty abonamentowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa utrzymującej w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. o ustaleniu opłaty za używanie 115 niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w hotelu. Kontrola wykazała obecność odbiorników, a przedstawiciel hotelu złożył oświadczenie o ich stanie. Skarżąca spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, w szczególności dotyczących obowiązku zawiadomienia o kontroli. Sąd oddalił skargę.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Protokolant st. sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 lutego 2018 r. sprawy ze skargi H.S.A. z siedzibą w G. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] czerwca 2017 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia opłaty za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych oddala skargę Minister Infrastruktury i Budownictwa decyzja z dnia [...] czerwca 2017 r. działając na podstawie art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1204 z późn.zm. dalej u.o.a.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23 z późn. zm., zwany dalej k.p.a.), po rozpatrzeniu odwołania z dnia 26 maja 2017 r. przez pełnomocnika HOTELI [...] S.A. z siedzibą w [...] ( skarżąca , strona), od decyzji z dnia [...] maja 2017 r. Nr [...] wydanej przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S.A. ustalającej opłatę za używanie stu piętnastu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 74 175,00 zł utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W dniu [...] maja 2015 r., zgodnie z treścią art. 7 ust. 1 u.o.a., przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w lokalu ([...]) pod adresem: ul. [...],[...] zajmowanym przez HOTELE [...] S.A. z siedzibą w [...]. Kontrola została przeprowadzona w obecności Pani M. W. - dyrektora hotelu. W trakcie kontroli ujawniono w lokalu 115 odbiorników telewizyjnych: 1 odbiornik telewizyjny marki SHARP - restauracja, 114 odbiorników telewizyjnych w pokojach marki LG oraz innych marek. Odbiornik telewizyjny w restauracji odbierał program POLSAT SPORT, w pokoju nr 110 odbiornik telewizyjny marki LD został uruchomiony na prośbę kontrolujących przez Panią M. W. i odbierał program TVP 2, 113 odbiorników telewizyjnych znajdowało się w pokojach zajętych przez gości w związku z czym nie było możliwości ich fizycznego sprawdzenia.. Do odbiorników doprowadzone było przyłącze kablowe. Stwierdzono, że okres używania odbiorników w tym lokalu rozpoczął się 1 maja 2015 r. Wg oświadczenia M. W. dnia 01.05.2015 r. nastąpiła inkorporacja spółki [...] na rzecz HOTELI [...] S.A." W protokole z kontroli w rubryce uwagi kontrolującego odnotowano "Pouczono o obowiązku rejestracji odbiorników RTV zgodnie z ustawą o opłatach abonamentowych. W protokole z kontroli w rubryce oświadczenia (wyjaśnienia) osób zainteresowanych odnotowano "Pani M.W. oświadczyła, że w pokojach hotelowych znajdują się odbiorniki telewizyjne marki LG plus inne marki." Protokół z kontroli został bez zastrzeżeń podpisany przez osoby kontrolujące oraz Panią M. W.. Do protokołu załączono oświadczenie złożone przez Panią M. W., opatrzone datą [...] maja 2015 r., z którego wynika, iż 113 szt. odbiorników telewizyjnych jest w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu. Po przeprowadzeniu postępowania, w dniu [...] maja 2017 r. organ I instancji wydał decyzję Nr [...] ustalającą opłatę za używanie stu piętnastu niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych w kwocie 74 175,00 zł (słownie: siedemdziesiąt pięć tysięcy sto siedemdziesiąt pięć zł). Rozstrzygnięcie to zostało wydane na podstawie protokołu z przeprowadzonej kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV, oświadczenia złożonego przez Pani M. W. oraz materiału zgromadzonego w sprawie. W dniu 26 maja 2017 r. pełnomocnik Strony wniósł odwołanie od decyzji z dnia [...] maja 2017 r., w którym zarzucił: naruszenie przepisów postępowania administracyjnego oraz przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej i wniósł o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania albo uchylenie decyzji i rozstrzygnięcie przez organ II instancji sprawy co do istoty. Wskazaną na wstępie decyzją utrzymano w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazano miedzy innymi ,że: Zgodnie z art. 2 ust. 1 u.o.a. za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Zgodnie z art. 2 ust. 2 w/w ustawy, domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle w/w uregulowań prawnych, zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Opłatę tę uiszcza się za każdy odbiornik - z wyjątkiem przypadków określonych w art. 2 ust. 5. Ponadto organ wskazał , że zgodnie z art. 2 ust. 5 i 6 tej ustawy niezależnie od liczby odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych używanych przez osoby fizyczne w tym samym gospodarstwie domowym lub samochodzie stanowiącym ich własność uiszcza się tylko jedną opłatę abonamentową. Podkreśla się przy tym, że opłacenie abonamentu w ramach gospodarstwa domowego nie obejmuje używania odbiorników w lokalu o charakterze handlowym, usługowym czy produkcyjnym. Organ II instancji wyjaśnił, że w jego ocenie osoba uczestnicząca w kontroli ma prawo oświadczyć, że nie posiada wystarczającej wiedzy w przedmiocie kontroli, czego Pani M. W. nie uczyniła, organ dał wiarę jej spontanicznemu oświadczeniu, iż w dniu kontroli, tj. 20 maja 2015 r., Strona posiadała i użytkowała 115 odbiorników telewizyjnych, które nie były zarejestrowane. W związku z tym, zdaniem organu II instancji, Pani M. W. uczestnicząc w kontroli dysponowała wiedzą niezbędną dla ustalenia okoliczności faktycznych stanowiących podstawę dla organu I instancji do wydania decyzji administracyjnej. Analiza treści protokołu kontroli nie wskazuje na okoliczność jakoby Pani M. W. nie rozumiała znaczenia składanych oświadczeń w zakresie zdolności 115 odbiorników telewizyjnych do natychmiastowego odbioru programu. Organ II instancji podkreślił, Organ podkreślił również fakt dokonania przez Stronę po kontroli dnia 19 kwietnia 2016 r. rejestracji 115 odbiorników telewizyjnych. Organ II instancji odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu dotyczących naruszenia przepisów postępowania administracyjnego stwierdził, iż kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV nie jest czynnością podejmowaną w toku postępowania administracyjnego. Stanowi ona podstawę dla wszczęcia postępowania administracyjnego w sprawie używania niezarejestrowanych odbiorników, które to postępowanie mocą przepisów ustawy o opłatach abonamentowych zostało powierzone do prowadzenia jednostce organizacyjnej Poczty Polskiej S.A. Oznacza to, iż protokół kontroli tego rodzaju jest odzwierciedleniem czynności kontrolnej, a nie wizji lokalnej, czy oględzin w rozumieniu przepisów k.p.a. Jednocześnie nie jest przesłuchaniem świadka, czy też strony odebranie do protokołu kontroli oświadczeń na temat liczby i rodzaju używanych odbiorników RTV od osób, które dysponują wiedzą na ten temat. Organ II instancji podkreślił, że oświadczenia takie, jak również sam protokół kontroli, stanowią materiał dowodowy, który podlega ocenie organu administracyjnego w myśl art. 80 k.p.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. Organ wskazał, że żaden przepis ustawy o opłatach abonamentowych nie wymaga, aby w kontroli uczestniczył organ uprawniony do reprezentowania podmiotu kontrolowanego, ani też by dla ważności protokołu niezbędne było jego podpisanie przez osoby wchodzące w skład tego organu zgodnie z zasadami reprezentacji podmiotu kontrolowanego. Należy zwrócić uwagę, że w toku kontroli osoby biorące w niej udział nie składają oświadczeń woli wymagających dla swej skuteczności działania organów uprawnionych do ich reprezentacji, lecz oświadczenia wiedzy dotyczące przedmiotu kontroli. Minister wyjaśnił, że nie ma przeszkód, aby w kontroli podmiotu brała udział osoba zorientowana w jego funkcjonowaniu. Podpis takiej osoby na protokole kontroli należałoby wówczas uznać za potwierdzający, że brała ona udział w kontroli oraz że nie kwestionuje ustaleń kontroli lub też że zgłasza zastrzeżenia, do których należy odnieść się w toku postępowania. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie nie ma podstaw, żeby kwestionować oświadczenie osoby uczestniczącej w kontroli, albowiem nie sposób zakładać, żeby wiedza Pani M. W. - dyrektora hotelu nie obejmowała tak elementarnych dla funkcjonowania hotelu wiadomości, jak rodzaj i standard oferowanych w nim usług, który wyznaczają m.in. składniki wyposażenia udostępnianych klientom pomieszczeń a telewizory są istotnym elementem tych składników. W ocenie organu samo powierzenie obowiązków służbowych, które ze swej natury polegają na kontaktowaniu się z klientami i udzielania im informacji o funkcjonowaniu hotelu, oznacza, że osoba ta do takiego kontaktowania się została przygotowana przez pracodawcę i posiada wiedzę dotyczącą wyposażenia pokoi. Organ ponadto podkreślił ,że w przedmiotowej sprawie wskazać należy, iż w dniu kontroli Strona prowadziła w miejscu kontroli działalność hotelową w obiekcie hotelowym skategoryzowanym jako obiekt cztero gwiazdkowy (jak wynika z danych zawartych w Centralnym Wykazie Obiektów Hotelarskich znajdującym się na stronie internetowej www.turystyka.gov.pl) Jak podkreślił Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 16 marca 2010 r. sygn. akt: K 24/08 abonament winien być płacony za każdy odbiornik oddzielnie a reguła ta dotyczy m.in. hoteli. Biorąc pod uwagę iż zgodnie z rozporządzeniem Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 19 sierpnia 2004 r. w sprawie obiektów hotelarskich i innych obiektów, w których świadczone są usługi hotelarskie (Dz. U. z 2006 r. Nr 22 poz. 169 z późn. zm.) organ podkreślił, że Strona w/w obiekcie obowiązana jest do posiadania odbiornika telewizyjnego w każdej jednostce mieszkalnej instalacji umożliwiającej odbiór programów telewizyjnych. Minister wskazał, że organ I instancji nie ma obowiązku przeprowadzania oględzin odbiorników co do których ustalono, iż nie są zarejestrowane. Jak podkreśla się w orzecznictwie, ustalenie, czy odbiorniki znajdują się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu może dokonać się w drodze bezpośredniego sprawdzenia tej okoliczności lub ewentualnie w drodze oświadczenia osoby uczestniczącej w kontroli. Zarówno jeden jak i drugi sposób ustalenia jest dopuszczalny, jednak informacja o tym fakcie musi znaleźć się w protokole z kontroli podpisanym przez kontrolujących i przez osobę uczestniczącą w kontroli . Organ II instancji wskazał ,że kontrola została przeprowadzona na podstawie przepisów ustawy o opłatach abonamentowych ocenie organu w przedmiotowej sprawie Strona nie została pozbawiona udziału w postępowaniu bowiem organ I instancji niewątpliwie zawiadomił Stronę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych, w którym zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. poinformował Stronę o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, z czego Strona w trakcie prowadzonego postępowania wielokrotnie korzystała. W ocenie organu okoliczności sprawy nie budzą żadnych wątpliwości. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 79 w związku z art. 77 i art. 80 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, Minister wyjaśnił, iż uregulowania tej ustawy nie dotyczą kontroli prowadzonej na podstawie ustawy o opłatach abonamentowych. Kontrola ta nie jest kontrolą działalności gospodarczej i w związku z tym nie jest konieczne, aby brała w niej udział osoba uprawniona do reprezentowania Strony. Powołane w odwołaniu przepisy odnoszą się do kontroli działalności gospodarczej, a nie do kontroli przedsiębiorcy jako podmiotu ją wykonującego. Obowiązek zarejestrowania odbiorników telewizyjnych i radiowych oraz uiszczenia za nie opłaty wynika z ustawy o opłatach abonamentowych. Dotyczy on zarówno osób fizycznych posiadających odbiorniki w gospodarstwach domowych, jak i przedsiębiorców. Zatem uregulowania zawarte w ustawie o opłatach abonamentowych, w szczególności postanowienia art. 7 ustawy, nie dotyczą kontroli działalności gospodarczej, a tym samym powołane w odwołaniu przepisy nie mają do niej zastosowania. Przepisy rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej dotyczą czynności organów kontroli polegających na bezpośrednim poznaniu działalności przedsiębiorcy i związane są m.in. z zapoznaniem się z dokumentacją i zabezpieczeniem dokumentów, akt oraz innych środków dowodowych znajdujących się u kontrolowanego (wyrok WSA w Olsztynie z dnia 26 listopada 2009 r., sygn. akt: I SA/Ol 591/09, LEX nr 558757). Bez wątpienia za czynność tego rodzaju nie można uznać kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych, ponieważ nie wpływa ona na bieżące funkcjonowanie przedsiębiorstwa i nie jest związana z bezpośrednim badaniem prowadzonej działalności gospodarczej. Organ nie miał zatem obowiązku powiadamiania Strony o terminie przeprowadzenia kontroli, przeprowadzania kontroli w obecności kontrolowanego albo osoby przez niego upoważnionej, ani udzielania pouczeń przewidzianych przepisami ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W dalszej części uzasadnienia decyzji organ przywołał mające w sprawie zastosowanie przepisy ustawy o opłatach abonamentowych. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wywiodła skarżąca spółka. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: I. naruszenie przepisów postępowania tj.: a) art. 6 k.p.a. poprzez brak działania organów administracji publicznej na podstawie prawa, polegający w szczególności na rozpoczęciu kontroli u kontrolowanego przedsiębiorcy bez zawiadomienia go o zamiarze wszczęcia tej kontroli i braku wykazania przez organ administracji publicznej przesłanek zwalniających ten organ od obowiązku uprzedniego zawiadomienia kontrolowanego, wynikających z ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (brak jakichkolwiek informacji na ten temat w protokole kontroli oraz w książce kontroli); b) art. 8 k.p.a. poprzez brak prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, polegający w szczególności na braku zawiadomienia Strony skarżącej o zamiarze przeprowadzenia kontroli (mimo takiego obowiązku) i braku uczestnictwa Strony skarżącej w tej fazie postępowania; brak Strony skarżącej w trakcie kontroli uniemożliwił nadto Stronie skarżącej składanie ważnych oświadczeń, organ zaś nie wskazał jakie są uprawnienia osoby podpisującej protokół, zasadą zaś wynikającą z art. 80 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej jest dokonywanie czynności kontrolnych w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej, czego w niniejszej sprawie brak; c) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz naruszenie zasady prawdy obiektywnej i bezpośredniości postępowania, a także uchybienie prawa Strony skarżącej do aktywnego udziału w toku postępowania (w trakcie czynności kontrolnych Stronę skarżącą nie reprezentowała osoba upoważniona, co jest konsekwencją braku uprzedniego zawiadomienia Strony skarżącej o zamiarze przeprowadzenia kontroli, a zatem Strona skarżąca nie mogła aktywnie uczestniczyć w tym stadium postępowania d) art. 136 k.p.a. oraz art 138 § 2 k.p.a. poprzez nierozpoznanie istoty odwołania, lecz arbitralne przyjęcie słuszności rozstrzygnięcia decyzji I instancji mimo wydania przez organ I instancji decyzji z naruszeniem przepisów postępowania, opisanych w odwołaniu i niniejszej skardze; II. naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: 1) przepisów zawartych w rozdziale 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej, w szczególności: a) art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez oparcie decyzji na dowodach przeprowadzonych w toku kontroli z naruszeniem przepisów prawa w zakresie kontroli działalności gospodarczej (brak formalnego zawiadomienia, rozpoczęcie kontroli mimo braku zawiadomienia), a zatem materiał dowodowy został zebrany z naruszeniem zasad przeprowadzania kontroli, co powoduje, że nie może on stanowić podstawy do wydania decyzji administracyjnej. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika brak umocowania osoby podpisującej protokół ze strony skarżącej, organ w toku kontroli nie wyjaśnił statusu tej osoby, ani jakie są uprawnienia tejże osoby do składania jakichkolwiek oświadczeń w imieniu Strony skarżącej; b)art. 79 ust. 1 w zw. z art. 79 ust. 4 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez brak zawiadomienia Strony skarżącej o zamiarze wszczęcia kontroli, co skutkowało brakiem aktywnego udziału Strony skarżącej w trakcie kontroli, a także rozpoczęciem kontroli mimo braku zawiadomienia i wskazanych w ustawie terminów na przeprowadzenie kontroli; t) art. 80 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej poprzez przeprowadzenie czynności kontrolnych dokonanych pod nieobecność kontrolowanego (Strony skarżącej) lub osoby przez niego upoważnionej; 2. przepisów zawartych w ustawie o opłatach abonamentowych, W szczególności: art. 2 ust. 2 w zw. ust. 4 w zw. z art. 5 ust 3 u.o.a., poprzez uznanie domniemania faktycznego za prawidłowe. Skarżąca spółka domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ja poprzedzającej. W uzasadnieniu skargi rozwinęła poszczególne jej zarzuty z uwypukleniem zarzutów dotyczących naruszenia przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie ustosunkowując się do zarzutów skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada akty lub czynności z zakresu administracji publicznej pod kątem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie według przesłanek celowości czy słuszności. Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 dalej jako "p.p.s.a.") sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na prawidłowość wydanego rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu w stanie faktycznym ustalonym w niniejszej sprawie organ miał w pełni uzasadnione podstawy do tego, aby nałożyć na skarżącą opłatę za używanie niezarejestrowanych odbiorników telewizyjnych . Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a. za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe. Domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Co do zasady opłatę abonamentową uiszcza się za każdy odbiornik radiofoniczny i telewizyjny (ust. 4 art. 2 u.o.a.). Modyfikację tej zasady ustawodawca wprowadza w ust. 5 art. 2 u.o.a. określając krąg podmiotów, które niezależnie od liczby używanych odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zobowiązane są do uiszczania tylko jednej z opłaty abonamentowej. Z językowej wykładni powołanych przepisów wynika, że ich adresatem jest posiadacz odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, który w sytuacji jego używania, zobowiązany jest do uiszczania opłaty abonamentowej. Przy czym "używanie" objęte jest domniemaniem zakładającym, że w sytuacji, gdy odbiornik znajduje się w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, to jest on używany przez jego posiadacza. W myśl art. 7 ust. 1 i 2 u.o.a. kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator publiczny, o którym mowa w art. 5 ust. 1, a nadzór nad wykonywaniem kontroli obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku pobierania opłaty abonamentowej sprawuje minister właściwy do spraw łączności. W przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora publicznego, o którym mowa w art. 5 ust. 1, przeprowadzający kontrolę, wydaje decyzję, w której nakazuje rejestrację odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Od decyzji służy odwołanie do ministra właściwego do spraw łączności (ust. 6 i 7 art. 7 u.o.a.). Przy czym stosownie do treści art. 5 ust. 3 u.o.a. w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego pobiera się opłatę w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika. Dniem stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika w niniejszej sprawie był dzień kontroli czyli [...] maja 2015 r., co zgodnie z rozporządzeniem Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wysokości opłat abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz zniżek za ich uiszczanie z góry za okres dłuższy niż jeden miesiąc w 2015 r. (Dz. U. poz.647 ) w 2015 r. dawało stawkę dla odbiornika telewizyjnego 21,50 zł. Zatem organ I instancji prawidłowo w ocenie Sądu dokonał czynności rachunkowej pomnożenia stawki 21,50 zł razy 30 razy 115 i uzyskał kwotę 74 175 zł, jako opłatę za używanie 115 niezarejestrowanych odbiorników. Reasumując Sąd wskazuje ,że okres używania niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego nie ma wpływu na wymiar opłaty z art. 5 ust. 3 u.o.a., gdyż jest ona stała i wynosi trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika. W podpisanym bez zastrzeżeń przez M. W. protokole kontroli zawarte jest oświadczenie wiedzy osoby uczestniczącej w kontroli stwierdzające, że uruchomione odbiorniki są w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, a ponadto zaprotokołowane jest oświadczenie, że ujawnione odbiorniki są zainstalowane w pokojach hotelowych od dnia 1 maja 2015 r. Tym samym organy prawidłowo przyjęły, że upłynął czternastodniowy termin przewidziany na ich zarejestrowanie wynikający z § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. nr 187, poz. 1341), gdyż kontrola była przeprowadzona 20 maja 2015 r. W zarysowanym powyżej mechanizmie odpowiedzialności za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego podstawowe znaczenie mają ustalenia dotyczące stanu faktycznego, stwierdzone w toku kontroli. Zasadniczo, bowiem jedynie na tym etapie postępowania strona ma możliwość wpływu na ocenę, czy istotnie w jej przypadku doszło do sytuacji używania niezarejestrowanego odbiornika. Przy czym zauważyć należy, że protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny do odtworzenia i jako taki stanowi podstawowy dowód w sprawie. Stwierdzone podczas kontroli - znajdującej umocowanie w art. 7 ust. 1 u.o.a. - używanie niezarejestrowanego odbiornika, uzasadniające nałożenie opłaty, o której mowa w art. 7 ust. 6 u.o.a. kontrolujący utrwala w protokole kontroli, co stanowi następnie podstawę do wydania decyzji administracyjnej, o której mowa w art. 7 ust. 6 u.o.a. Taki protokół kontroli obowiązku rejestracyjnego, zdaniem Sądu zaliczyć należy do kategorii dowodów wymienionych w art. 75 § 1 k.p.a. traktujących jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W warunkach niniejszej sprawy - protokół został sporządzony i podpisany przez kontrolerów legitymujących się upoważnieniami do wykonywania czynności kontrolnych udzielonymi przez Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej, tj. organ powołany do kontroli wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych - co uzasadnia przyjęcie go za wiarygodny dowód w sprawie. Przy czym zdaniem Sądu moc dowodową sporządzonego protokołu zwiększa również fakt, że został on bez zastrzeżeń podpisany przez przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, co potwierdza prawdziwość zawartych w nim ustaleń Tak wiec ustalony w sprawie stan faktyczny należy uznać za wiarygodny. W ocenie Sądu nie ma przeszkód prawnych, by w kontroli obowiązku rejestracyjnego odbiorników telewizyjnych brał udział inny, aniżeli przedstawiciel władz spółki – podmiot np. recepcjonista czy inna osoba zatrudniona w hotelu, zorientowana w jego funkcjonowaniu. Wówczas podpis takiej osoby na protokole kontroli należałoby uznać za potwierdzający, po pierwsze, że brała ona udział w kontroli, a po drugie, że osoba ta nie kwestionuje ustaleń kontroli lub przeciwnie – zgłasza zastrzeżenia, do których należy odnieść się w toku postępowania przed organami. Sad podkreśla, że do ww. kontroli nie stosują się przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 z późn. zm.) Zgodnie z art. 1 tej ustawy, ustawa reguluje podejmowanie, wykonywanie i zakończenie działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zadania organów w tym zakresie. Działalnością gospodarczą jest zarobkowa działalność wytwórcza, budowlana, handlowa, usługowa oraz poszukiwanie, rozpoznawanie i wydobywanie kopalin ze złóż, a także działalność zawodowa, wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły. (art. 2 ustawy). Kontrola, jaka została przeprowadzona u skarżącej (przedsiębiorcy) nie dotyczyła prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, a jedynie wykonania obowiązku rejestracyjnego, zatem zarzuty naruszenia przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej są nietrafne. Organ kontrolujący (operator publiczny) działając stosownie do ustawy o opłacie abonamentowej skontrolował spełnienie obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych. Reasumując należy wskazać, co słusznie zauważył organ ,że kontrola dopełnienia obowiązku rejestracyjnego nie jest kontrolą działalności gospodarczej danego podmiotu i dlatego nie maja do niej zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W analizowanej skardze sformułowano także zarzuty naruszenia prawa procesowego, w ocenie autora, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 79 ust. 1, art. 79 ust. 4 i art. 77 ust. 6, oraz art. 80 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej polegające na naruszeniu obowiązków wyartykułowanych w tych przepisach ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, a dotyczących sposobu i trybu przeprowadzania czynności kontrolnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie podziela tych zarzutów, o czym pokrótce była również mowa powyżej. Podkreślić należy, że skarżąca zarzuca organom naruszenie tych przepisów - poprzez ich nie zastosowanie w sprawie, podczas gdy nie mają one zastosowania w odniesieniu do kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych przeprowadzanej na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. Nr 85, poz. 728 ze zm.).Wbrew twierdzeniom skarżącej, rację mają organy, który w tym zakresie podzielił Sąd, iż do ustawowych znamion działalności gospodarczej przedsiębiorcy nie należy posiadanie i użytkowanie przez niego odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych albowiem odbiorniki te nie służą w istocie do prowadzenia działalności gospodarczej, lecz do odbioru programów radiowych i telewizyjnych. Z poglądem tym należy się zgodzić. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych za używanie odbiorników radiofonicznych oraz telewizyjnych pobiera się opłaty abonamentowe, art. 5 ust. 1 stanowił natomiast, że odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne podlegają, dla celów pobierania opłat abonamentowych za ich używanie, zarejestrowaniu w placówkach operatora publicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 12 czerwca 2003r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188, ze zm.). Kontrolę wykonywania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych oraz obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej prowadzi operator publiczny, o którym mowa w art. 5 ust. 1 (art. 7 ust. 1 ustawy o opłatach abonamentowych). Dodatkowym argumentem świadczącym, że do kontroli przestrzegania obowiązków wynikających z ustawy o opłatach abonamentowych nie mają zastosowania przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej jest treść ustawy z 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2009 r. Nr 18, poz. 97; dalej: ustawa o zmianie), która m.in. wprowadziła obowiązek uprzedzania przedsiębiorcy o zamiarze dokonania kontroli (art. 79 ust. 1 ustawy o działalności gospodarczej). W art. 2-63 tej ustawy dokonano zmian w 62 ustawach regulujących określone rodzaje działalności gospodarczej. W 52 ustawach zawarto przepisy nakazujące wprost stosowanie rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej, zatytułowanego "Kontrola działalności gospodarczej przedsiębiorcy", w przypadku poszczególnych rodzajów kontroli. Świadczy to, jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 kwietnia 2013 r. (sygn. akt II GSK 92/12), o kompleksowym charakterze tej regulacji. Pośród wymienionych w ustawie o zmianie ustaw, w których wprowadzono obowiązek dokonywania kontroli zgodnie z rozdziałem 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej nie wymieniono ustawy o opłatach abonamentowych. Należy więc uznać, że nie było zamiarem ustawodawcy, aby kontrola rejestracji odbiorników, nawet użytkowanych w działalności gospodarczej odbywała się w trybie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Dlatego w sprawie nie miały zastosowania kwestionowane w skardze kasacyjnej przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej . Biorąc powyższe pod rozwagę działając na podstawie art.151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło