VI SA/Wa 1985/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie: Przewodniczący sędzia WSA Grzegorz Nowecki po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. J. na zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2018 r. zmieniające zarządzenie w sprawie powołania Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w O. postanawia odrzucić skargę P. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2018 r. zmieniające zarządzenie w sprawie powołania Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w O.. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że zaskarżonym zarządzeniem Minister Sprawiedliwości nadał nowe brzmienie § 1 pkt. 1 lit. b zarządzenia z dnia [...] sierpnia 2017 r. w sprawie powołania Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w O., o treści: ,,b) A. Z. - sędzia Sądu Rejonowego w O." - w miejsce o dotychczasowej treści: ,,b) P. J. - sędzia Sądu Rejonowego w O.". Skarżący wyjaśnił, że co do jego osoby nie zaszły przesłanki opisane w przepisach art. 336 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, które pozwalałyby na jego odwołanie ze składu Komisji kwalifikacyjnej. Zaskarżone zarządzenie w swojej treści nie zawiera wyraźnego odwołania skarżącego ze składu Komisji kwalifikacyjnej. Jeśli zatem uznać, że zaskarżonym zarządzeniem nie odwołano skarżącego ze składu Komisji kwalifikacyjnej, brak jest podstaw do powołania nowego członka tej Komisji. Zgodnie bowiem z przepisem art. 336 ust. 5 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych, Minister Sprawiedliwości powołuje w terminie 7 dni nowego członka na okres do końca kadencji (wyłącznie) w wypadku wygaśnięcia członkostwa lub odwołania członka komisji kwalifikacyjnej przed upływem kadencji. Nie jest też możliwe dokooptowanie nowego - członka komisji kwalifikacyjnej, gdyż liczba członków komisji kwalifikacyjnej - zgodnie z przepisem art. 335 ust. 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - jest ściśle określona. Zdaniem skarżącego nadanie przez zaskarżone zarządzenie nowego brzmienia zarządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] sierpnia 2017 r. w sprawie powołania Komisji Egzaminacyjnej do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości z siedzibą w O. może być uznane za odwołanie skarżącego ze składu Komisji kwalifikacyjnej. Odwołanie takie, w ocenie skarżącego, należałoby uznać za wydane bez podstawy prawej i naruszające przepisy art. 335 ust. 5 i art. 336 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych przez akt niższego rzędu. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.), dalej: "p.p.s.a.", Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Stosownie do art. 3 § 1 powołanej ustawy sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Ramy tej kontroli zakreśla przepis art. 3 § 2 tej ustawy stanowiąc, iż kontrola działalności publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: decyzje administracyjne; postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 oraz z 2018 r. poz. 149 i 650), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Z mocy art. 3 § 3 ww. ustawy sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których sądową kontrolę przewidują przepisy ustaw szczególnych, a stosownie do art. 4 rozstrzygają również spory kompetencyjne między wymienionymi w tym przepisie organami. Sądy administracyjne są zatem właściwe wyłącznie do rozpatrywania skarg w sprawach określonych w powołanych przepisach. Wskazane regulacje prawne określają właściwość rzeczową sądów administracyjnych w sprawowaniu kontroli nad działalnością organów administracji publicznej. Akt administracyjny poddany kontroli sądu administracyjnego musi mieć charakter zewnętrzny - musi być skierowany do indywidualnego podmiotu niepodporządkowanego organizacyjnie ani służbowo organowi wydającemu dany akt lub podejmującemu daną czynność. Taka sytuacja w przypadku zarządzania zmieniającego skład osobowy komisji egzaminacyjnej przy Ministrze Sprawiedliwości nie występuje. Powiązania pomiędzy komisją egzaminacyjną (także poszczególnych jej członków), a Ministrem Sprawiedliwości wskazują, że jest to akt o charakterze wewnętrznym i z tej przyczyny nie podlega kontroli sądu administracyjnego. Zgodnie z art. 93 ust. 1 Konstytucji RP, uchwały Rady Ministrów oraz zarządzenia Prezesa Rady Ministrów oraz poszczególnych ministrów mają charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjne, podległe organowi wydającemu te akty. Zarządzenia są wydawane tylko na podstawie ustawy i nie mogą samodzielnie stanowić podstawy decyzji wobec obywateli, osób prawnych oraz innych podmiotów. Przepisy wydawane w sferze wewnętrznej tworzą obowiązki prawne i przyznają uprawnienia jedynie w stosunku do podmiotów, które są podporządkowane organowi wydającemu dany akt organizacyjnie lub służbowo. Ustawa o radcach prawnych określając relację Ministra Sprawiedliwości wobec komisji egzaminacyjnej posługuje się pojęciem podległości, stanowiąc w art. 331 ust. 2, iż Minister Sprawiedliwości jest organem wyższego stopnia w stosunku do komisji kwalifikacyjnej. Dodatkowo przepis art. 335 ust. 1 który stanowi: "Minister Sprawiedliwości powołuje komisje kwalifikacyjne spośród osób, których wiedza, doświadczenie i autorytet dają rękojmię prawidłowego przebiegu egzaminu wstępnego", oraz art. 331 ust. 1: "egzamin wstępny przeprowadzają komisje egzaminacyjne do spraw aplikacji radcowskiej przy Ministrze Sprawiedliwości, powołane w drodze zarządzenia, zwane dalej komisjami kwalifikacyjnymi', potwierdzają fakt podległości organizacyjnej. Mając na uwadze powyższe, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.