VI SA/Wa 20/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Urszula Wilk Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska (spr.) Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi S. J. na postanowienie Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania 1. oddala skargę; 2. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adw. K. J. tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu: kwotę 309,80 (trzysta dziewięć 80/100) złotych, w tym kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem opłaty i kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem 22% podatku od towarów i usług oraz kwotę 17 (siedemnaście) złotych tytułem opłaty skarbowej. Postanowieniem z dnia [...] października 2008 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy postanowienie Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. z dnia [...] sierpnia 2008 r. odmawiające zawieszenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową. S. J. (skarżący) jest stroną toczącego się przed organem I instancji postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń palną gazową, wszczętego na skutek informacji o prowadzeniu przeciwko skarżącemu postępowania karnego o czyny z art. 190 § 1 oraz 276 k.k. Skarżący pismem z [...] sierpnia 2008 r. wniósł o zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu prawomocnego zakończenia sprawy karnej. Organy Policji obydwu instancji stanęły na stanowisku, iż fakt prowadzenia postępowania karnego przeciwko S. J. nie stanowi podstawy zawieszenia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń, nie stanowi bowiem zagadnienia wstępnego, o którym mowa w art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Skarżący w zażaleniu na postanowienie I instancji podniósł, iż fakt toczącego się przeciwko niemu postępowania karnego stanowi okoliczność uniemożliwiającą rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, natomiast w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego podkreślił, iż rozstrzygnięcie jest sprzeczne z art. 6 pkt 2 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (zasada domniemania niewinności), a wydanie merytorycznej decyzji w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń byłoby przedwczesne. Komendant Główny Policji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie bądź oddalenie, nie podzielając argumentacji podniesionej przez skarżącego. Wnosząc o odrzucenie skargi wskazał na jej złożenie po upływie ustawowego 30-dniowego terminu liczonego od dnia doręczenia rozstrzygnięcia (art. 53 § 1 p.p.s.a). Organ wskazał, iż skarga strony skierowana nadana została w urzędzie pocztowym w dniu 2 grudnia 2008 r., o czym świadczy data stempla pocztowego na kopercie, w której przesłano ją do Komendanta Głównego Policji. Porównanie daty doręczenia zaskarżonego postanowienia oraz daty nadania przedmiotowej skargi w urzędzie pocztowym wskazuje, iż skarga podlega odrzuceniu. Z uwagi na fakt, iż w przedmiotowej sprawie skarżący otrzymał postanowienie wydane przez Komendanta Głównego Policji w dniu [...] października 2008 r., to zdaniem organu należy przyjąć, iż ustawowy termin do wniesienia skargi upłynął w dniu 27 listopada 2008 r. Dlatego też, uznać należy, iż ww. skargę nadano po upływie 30-dniowego terminu od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia. Natomiast zgodnie z art. 58 § 1 pkt 2 ustawy p.p.s.a. skarga wniesiona po upływie terminu do jej wniesienia podlega odrzuceniu. Pełnomocnik z urzędu skarżącego uzupełnił skargę pismem z dnia 10 grudnia 2009 r. Podniósł, iż ze względu na rażące naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. oraz art. 73 k.p.a. postępowanie administracyjne dotknięte jest nieważnością. Wskazał, iż skarżący był tymczasowo aresztowany, jednak pomimo to pismem z dnia 17 listopada 2008 r. organ poinformował go o prawie do czynnego udziału w postępowaniu w Wydziale Postępowań Administracyjnych [...] w L., pouczając o negatywnych konsekwencjach niestawiennictwa. Pełnomocnik podniósł, iż zgodnie z orzecznictwem NSA, nieprawidłowe zastosowanie przepisów zasad ogólnych k.p.a. określonych w art. 6-11 k.p.a. w stopniu powodującym istotne ograniczenie uprawnień strony w postępowaniu – stanowi rażące naruszenie prawa. Nadto pełnomocnik zarzucił naruszenie przepisów art. 6, 7, 8 i 9 k.p.a. tj. określonych w nich zasad praworządności, nieuwzględnienie "słusznego interesu obywatela" oraz niedopełnienie wynikających z tych przepisów obowiązków organu – w szczególności gruntowego zbadania sprawy i uniemożliwienie stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych. Odnosząc się do argumentacji zawartej w odpowiedzi na skargę pełnomocnik skarżącego podkreślił, iż wbrew poglądowi organu – skarga nie podlega odrzuceniu, gdyż została wniesiona za pośrednictwem "organu dysponującego" aresztu tymczasowego, w którym przebywa skarżący, co jest zgodne z Rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 sierpnia 2003 r. w sprawie regulaminu organizacyjno-porządkowego wykonywania tymczasowego aresztowania. Termin ustawowy do wniesienia skargi został zatem w opinii pełnomocnika skarżącego zachowany. Pełnomocnik podtrzymując merytoryczne zarzuty skargi, wskazał dodatkowo, iż w sprawie administracyjnej istniała podstawa do zawieszenia postępowania, wynikająca z art. 98 § 1 k.p.a. W jego ocenie treść art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji nie daje podstawy cofnięcia pozwolenia na broń bez rzetelnej analizy stawianych skarżącemu w sprawie karnej zarzutów. Zgodnie z zasadą zawartą w art. 5 § 1 k.p.k. oskarżonego uważa się za niewinnego do czasu wydania prawomocnego wyroku skazującego. Tym bardziej przy wydawaniu decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń powinno się brać pod uwagę wynik sprawy, nie zaś sam fakt jej wszczęcia. Konieczne jest zatem w ocenie pełnomocnika skarżącego zawieszenie postępowania administracyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podstawy zawieszenia postępowania administracyjnego unormowane są w przepisach art. 97 § 1 k.p.a. (zawieszenie obligatoryjne) oraz art. 98 § 1 k.p.a. (zawieszenie fakultatywne). Ponieważ postępowanie w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń zostało wszczęte w stosunku do skarżącego S. J. z urzędu, przepis art. 98 § 1 k.p.a. nie może mieć w niniejszej sprawie zastosowania, gdyż hipotezą jest tu objęta sytuacją, w której postępowanie zostało wszczęte na żądanie strony wnoszącej o zawieszenie. Także podstawy zawieszenia obligatoryjnego wymienione w ust. 1-3 art. 97 § 1 k.p.a. nie mają w niniejszej sprawie zastosowania. Do ich hipotez należą bowiem następujące okoliczności: śmierć strony lub jednej ze stron (ust. 1); śmierć przedstawiciela ustawowego strony (ust. 2); utrata przez stronę lub przez jej ustawowego przedstawiciela zdolności do czynności prawnych (ust. 3). Przesłanka wymieniona w ust. 4 ww. przepisu, czyli okoliczność gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd – jest natomiast adekwatna do stanu faktycznego niniejszej sprawy. Zastosowanie instytucji zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 ust. 4 k.p.a. nie jest jednak w ocenie Sądu możliwe, gdyż brak jest w sprawie administracyjnej będącej przedmiotem kontroli "zagadnienia wstępnego" w rozumieniu hipotezy omawianej normy prawnej. Jak wynika ze stanowiska prezentowanego przez skarżącego m.in. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w jego ocenie zagadnieniem wstępnym wymagającym uprzedniego rozstrzygnięcia jest rozstrzygnięcie stawianych mu w postępowaniu karnym zarzutów z art. 190 § 1 i 276 k.k. W ocenie Sądu fakt, iż postępowanie karne wszczęte przeciwko skarżącemu pozostaje w toku, nie stanowi podstawy zawieszenia postępowania administracyjnego. W myśl art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.), zwanej dalej ustawą, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Stosownie natomiast do brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem Sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Z treści przytoczonych przepisów wynika zatem, że podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni na ich mocy jest stwierdzenie przez organy Policji, że w stosunku do posiadacza broni zachodzi uzasadniona obawa, że może jej użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając na względzie treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy stwierdzić należy, że w ocenie ustawodawcy obawa ta istnieje na pewno w przypadku popełnienia albo choćby tylko postawienia zarzutów w postępowaniu karnym popełnienia przez taką osobę przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Ustawodawca nie uzależnił więc wszczęcia i przeprowadzenia postępowania w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń od skazania prawomocnym wyrokiem karnym, lecz wyraźnie związał okoliczność wystąpienia rzeczonej obawy już z samym faktem dopiero toczącego się postępowania karnego wobec posiadacza broni. Odnosząc się natomiast do argumentacji podnoszonej przez skarżącego, a dotyczącej naruszenia zasady domniemania niewinności, trzeba z całą mocą podkreślić, iż skoro ustawodawca nie związał możliwości cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jedynie z prawomocnym wyrokiem skazującym posiadacza broni za określone przestępstwa, to nie może mieć znaczenia dla rozstrzygnięcia o istocie sprawy brak takiego orzeczenia. Z woli zatem samego ustawodawcy prawnokarna zasada domniemania niewinności nie doznaje naruszenia w postępowaniu administracyjnym w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, ponieważ ustawodawca nakazał wprost takie rozstrzygnięcie także w sytuacji, gry przeciwko określonej osobie toczy się dopiero postępowanie karne m.in. o przestępstwo wymienione m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Wystarczającym jest już więc sam fakt, iż w postępowaniu przygotowawczym wydane zostało postanowienie o przedstawieniu zarzutów lub wniesiony akt oskarżenia przeciwko osobie posiadającej pozwolenie na broń. Organy administracji publicznej, a takimi są organy Policji w postępowaniu w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń, działają bowiem nie na podstawie przepisów prawa karnego lecz administracyjnego, nie oceniają zatem czy osoba, która przedmiotowe pozwolenie posiada, jest winna czy też nie, albowiem należy to do wyłącznej kompetencji Sądu, przed którym toczy się postępowanie karne. W świetle obowiązującego prawa, wniosek skarżącego dotyczący zawieszenia postępowania do czasu wydania wyroku w postępowaniu karnym uznać należało za bezpodstawny. Odnosząc się do argumentacji pełnomocnika skarżącego zawartej w piśmie z dnia 10 grudnia 2009 r., a dotyczącej rażącego naruszenia praw procesowych skarżącego poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się do zebranych dowodów i materiałów i pozbawienie czynnego udziału w postępowaniu poprzez nie uwzględnienie faktu, iż przebywa on w areszcie śledczym – Sąd stwierdził, że zarzuty te są bezpodstawne. Po sporządzeniu rutynowego pisma do skarżącego informującego o jego uprawnieniach tak, jak gdyby pozostawał on na wolności (pismo z 17 listopada 2008 r.), organy Policji dokonały wszelkich aktów staranności w zapewnieniu skarżącemu tymczasowo aresztowanemu możliwości obrony swoich praw w postępowaniu administracyjnym. Funkcjonariusz Policji był u skarżącego w areszcie w dniu [...] grudnia 2008 r., uczestniczył w czynności zapoznania go z aktami postępowania administracyjnego, sporządzając stosowny protokół, podpisany przez K. J., który stwierdził przy tym, że nie zgłasza żadnych wniosków dowodowych (k. [...] akt adm.). Należy tez podkreślić, iż ze swoich uprawnień skarżący korzystał w toku postępowania administracyjnego. Jego prawa były w sposób należyty zapewnione, zaś rozstrzygnięcie jest wynikiem odmiennego poglądu prawnego prezentowanego w kwestii zawieszenia postępowania przez organy Policji. Poglądy organów Policji spotkały się z aprobatą Sądu, co znalazło wyraz w niniejszym wyroku. Sąd doszedł nadto do przekonania, iż bezzasadny jest wniosek Komendanta Głównego Policji o odrzuceniu skargi, gdyż została ona wniesiona w ustawowym terminie, w sposób przewidziany w art. 57 § 5 in fine (złożenie pisma przez osobę pozbawiona wolności w administracji zakładu karnego). Z uwagi na powyższe, w myśl art. 151 p.p.s.a. Sąd orzekł, jak w sentencji.