VI SA/Wa 2001/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 23 maja 2016 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku M. z siedzibą w L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. z siedzibą w L. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy p o s t a n a w i a: zwolnić skarżącą M. z siedzibą w L. przyznania od kosztów sądowych Strona skarżąca – M. z siedzibą w L. – złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sporządzony na urzędowym formularzu (PPPr) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania o unieważnienie prawa ochronnego na znak towarowy. W uzasadnieniu wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazano, że strona skarżąca nie prowadzi działalności gospodarczej, a środki na swoją działalność uzyskuje z dotacji celowych oraz sporadycznie od sponsorów. Otrzymane w2015 r. środki zostały wydane w całości na [...]. Fundacja nie ma żadnych środków trwałych, żadnego majątku, ruchomości i nieruchomości, nie utrzymuje żadnych regularnych darowizn. Skarżąca w ostatnim roku obrotowym uzyskała zysk w kwocie 21.919,87 zł. Na kontach bankowych strona skarżąca posiada środki pieniężne w wysokości 1417,18 zł. Z nadesłanych przez skarżącą dokumentów wynikało, iż w 2012 r. skarżąca przy przychodach w wysokości 634.200,22 zł uzyskała zysk w wysokości 90.682,29 zł, w 2013 r. przy przychodach w wysokości 827.046,95 zł uzyskała zysk w wysokości 32.459,15 zł, w 2014 r. przy przychodach w wysokości 148.762,71 zł uzyskała zysk w wysokości 21.919,87 zł (załączono kopie 3 ostatnich sprawozdań z działalności fundacji składanych na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach właściwemu ministrowi zgodnie z wymogami określonymi w Rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 maja 2001 r. w sprawie ramowego zakresu sprawozdania z działalności fundacji potwierdzające powyższe). Postanowieniem z dnia 14 stycznia 2016 roku starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w żądanym przez nią zakresie. W postanowieniu wskazano, że zgodnie z art. 3 ust. 2 i 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1984 r. o fundacjach (t.j. Dz. U. z 1991 r. r. Nr 46, poz. 203 ze zm.) w oświadczeniu woli o ustanowieniu fundacji fundator powinien wskazać cel fundacji oraz składniki majątkowe przeznaczone na jego realizację,. Tymi składnikami majątkowymi mogą być pieniądze, papiery wartościowe, a także oddane fundacji na własność rzeczy ruchome i nieruchomości. Fundator ustala statut fundacji, określający m.in. jej majątek , cele i zakres działalności (art. 5 ust. 1 ustawy o fundacjach). Fundacja składa corocznie właściwemu ministrowi sprawozdanie ze swojej działalności (art. 12 ust. 2 ustawy o fundacjach). W świetle ww. przepisów fundacje muszą mieć świadomość, iż przystępując do aktywnej realizacji zamierzonych celów i z powołaniem się na nie m.in. w postępowaniu sądowoadministracyjnym, powinny się liczyć z obowiązkiem ponoszenia kosztów i przeznaczyć odpowiednie środki na ich pokrycie. W świetle art. 3 ustawy o fundacjach fundator zobligowany jest do zapewnienia składników majątkowych, pozwalających realizować cele fundacji. Fundacja nie można przerzucać kosztów swej działalności na koszt Skarbu Państwa, czyli wszystkich podatników. W razie wyczerpania środków finansowych i majątku fundacji, fundacja podlega likwidacji w sposób wskazanych w statucie (art. 15 ust. 1 ustawy o fundacjach). Tym samym nie prowadzenie przez stronę skarżącą działalności gospodarczej oraz brak majątku trwałego nie uzasadnia przyznania skarżącej prawa pomocy. Dodatkowo starszy referendarz sądowy podkreślił, iż skarżąca w latach 2012-2014 uzyskała dodatni wynik finansowy, a w roku 2015 r. dysponowała na rachunku bankowy środkami pieniężnymi sięgającymi kwoty 340.000 zł, umożliwiającymi pokrycie kosztów sądowych w niniejszej sprawie. Pismem z dnia 3 lutego 2016 r. strona skarżąca wniosła sprzeciw od ww. postanowienia referendarza sądowego, wskazując, że fundacja nie posiada środków finansowych na rachunku bankowym, które na mocy tytułu wykonawczego nr [...] z [...] stycznia 2016 r. wydanego przez Urząd Marszałkowski Województwa [...] zostały zajęte przez Urząd Skarbowy w L. Do sprzeciwu załączono kopię zawiadomienia Naczelnika Urzędu Skarbowego L. i zajęciu rachunku bankowego strony skarżącej celem porycia należności wobec Województwa [...] w kwocie 222.378,37 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. W związku z tym należy uznać, iż właściwy do rozpatrzenia sprzeciwu jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym (w na gruncie przedmiotowej sprawy przepis ten znajdzie zastosowanie w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym w zw. z art. 2 cyt. ustawy nowelizującej). W myśl art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a., przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić wtedy, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Z powyższego przepisu wynika, że obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia kosztów postępowania spoczywa na wnioskodawcy, a rozstrzygniecie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej reguły ponoszenia kosztów procesu (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). Podkreślenia wymaga, że strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania i wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku powinna uprawdopodobnić w sposób wiarygodny i rzetelny, że zachodzą przesłanki do uwzględnienia wniosku. Jedynym kryterium oceny wniosku o przyznanie prawa pomocy jest bowiem kryterium finansowe (por. postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2010 r., sygn. akt I GZ 1/10). W przedmiotowej sprawie podkreślenia wymaga fakt, że w sprzeciwie strona skarżąca podniosła nieznany referendarzowi sądowemu rozpoznającemu przedmiotowy wniosek fakt wszczęcia wobec strony skarżącej postępowania egzekucyjnego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego L. i zajęciu rachunku bankowego strony skarżącej celem porycia należności wobec Województwa [...] w kwocie 222.378,37 zł. W ocenie Sądu wszczęcie wobec skarżącej fundacji postępowania egzekucyjnego i zajęcie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego rachunku bankowego niweluje wydźwięk art. 3 ustawy o fundacjach, w myśl którego fundator zobligowany jest do zapewnienia składników majątkowych, pozwalających realizować cele fundacji. Tym samym w ocenie Sądu, w związku z zajęciem przez organ egzekucyjny rachunku bankowego strony skarżącej, wskazać należy, że strona skarżąca wykazała, iż nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania w sprawie niniejszej. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 w związku z w z art. 259 § 1 i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (w brzmieniu obowiązującym przed dniem wejścia w życie ustawy z 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym w zw. z art. 2 cyt. ustawy nowelizującej) orzeczono jak w sentencji.