VI SA/Wa 2005/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 stycznia 2012 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia [...] sierpnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne Dyrektor Izby Skarbowej w [...] decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. udzielił Spółce z o.o. G. z siedzibą w [...] przy ulicy S., zwanej dalej "Stroną" albo "Spółką", zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach w 64 punktach gier na terenie województwa [...]. W punkcie VI ww. zezwolenia, zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych (Dz. U. z 2004 r.. Nr 4, poz. 27, z późn. zm.) został ustalony termin określający ważność decyzji tj. 24 marca 2010 r. Wnioskiem z dnia 18 września 2009 r., Strona zwróciła się do Dyrektora Izby Skarbowej w [...], w trybie art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 1992 r. o grach i zakładach wzajemnych o przedłużenie zezwolenia udzielonego decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2004 r. na kolejne 6 lat. Wniosek spółki został przekazany zgodnie z właściwością do Dyrektora Izby Celnej w [...] w dniu 6 listopada 2009 r., który decyzją z dnia [...] marca 2010 r. odmówił wnioskowanej przedłużenia. Po rozpatrzeniu odwołania spółki, organ II instancji decyzją z [...] sierpnia 2011 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie organ odwoławczy powołał się na art. 8 ustawy z dnia 19 listopada o grach hazardowych (Dz. U. nr 201, poz. 1540 z późn. zm.) stanowiący, że do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 Nr 8, poz. 60 z późn. zm.), chyba, że ustawa stanowi inaczej. Z kolei zgodnie z art. 253a § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, decyzja ostateczna, na mocy której strona nabyła prawo może być za jej zgodą uchylona lub zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli przepisy szczególne nie sprzeciwiają się uchyleniu lub zmianie takiej decyzji, i przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony. Natomiast w myśl postanowień art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych nie mogą być przedłużane. Odnosząc przedstawiony stan prawny do stanu sprawy, organ stwierdził brak podstaw do uwzględnienia wniosku strony, który został złożony po dniu wejścia w życie ustawy o grach hazardowych i przepisy powyższej ustawy są podstawą prawną jego rozpoznania. W skardze na powyższą decyzję spółka G. podniosła m.in. zarzut naruszenia art. 8 i 9 Dyrektywy nr 98/34/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego zmienionej Dyrektywą Nr 98/48/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998r. poprzez brak notyfikacji projektu art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych Komisji Europejskiej wbrew nakazowi notyfikacji zawartemu w art. 8 ww. Dyrektywy. Ponadto wniosła o przedstawienie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 193 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej i art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego: "czy przepis art. 3, art. 14 ust. 1 art. 129 ust. 1, art. 129 ust. 2 art. 138 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540 z 2009r.) nie jest niezgodny z art. 2, art. 20, art. 22 i art. 33 ust. 3, art. 8 i art. 9 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej", a także o skierowanie, na podstawie art. 267 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej (dawny art. 234 Traktatu ustanawiającego Wspólnoty Europejskie), w trybie prejudycjalnym do Trybunatu Sprawiedliwości Unii Europejskiej zapytania: - "czy przepisy ustawy o grach hazardowych zawierające ograniczenia w urządzaniu gier na automatach w salonach gier na automatach a także przepisy zakazujące udzielania i przedłużania zezwoleń na urządzanie gier na automatach w salonie gier na automatach tj. w szczególności art. 3, art. 14 ust. 1, art. 129 ust. 1, art. 129 ust. 2, art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych są przepisami o charakterze technicznym, które powinny być, na podstawie art. 8 i art. 9 Dyrektywy Nr 98/34/We Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 22 czerwca 1998r. ustanawiającej procedurą udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego zmienionej dyrektywą Nr 98/48/We Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 20 lipca 1998 r. notyfikowane Komisji Europejskiej? - czy w przypadku uchybienia obowiązkowi notyfikacji ww. przepisów na podstawie Dyrektywy, Skarżący może się powoływać na art. 8 i 9 Dyrektywy przed sądem krajowym a sąd krajowy ma obowiązek odmowy zastosowania krajowego przepisu technicznego w tym wypadku wskazanych wyżej przepisów ustawy o grach hazardowych?, - czy art. 3, art. 14 ust. 1 art. 129 ust. 1, art. 129 ust. 2 art. 138 ust. 1 ustawy o grach hazardowych jest niezgodny z art. 34 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej?". Skarżąca powołała się także na postanowienie z dnia 16 listopada 2010 r., w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 352/10, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zadał Trybunałowi Sprawiedliwości Unii Europejskiej pytanie prawne: "Czy przepis art. 1 pkt 11 Dyrektywy nr 98/34/WE z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz.U.UE.L.98.204.37 ze zm.) powinien być interpretowany w ten sposób, że do "przepisów technicznych", których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawowy, który zakazuje przedłużania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie a także o oddalenie w/w wniosków o skierowanie pytań do Trybunału Konstytucyjnego oraz TSUE. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej nazywanej "p.p.s.a."), 4 sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Powyższy przepis normuje tzw. kwestię prejudycjalną dla rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej zawisłej przed sądem. Praktyka opowiada się za szerokim rozumieniem pojęcia "rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania", wychodząc poza tradycyjne rozumienie prejudycjalności. W judykaturze wskazano, że "mając na uwadze względy celowości oraz ekonomii procesowej, sąd zawieszając w sprawie postępowanie (art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) powinien mieć na względzie możliwość wystąpienia w przyszłości zarówno przesłanek do wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego zaskarżoną decyzją, jak i przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego na skutek rozstrzygnięcia wydanego w innym toczącym się postępowaniu. Podkreśla się także, iż w świetle obowiązujących przepisów orzeczenie Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości dotyczące wykładni prawa wspólnotowego ma moc wiążącą nie tylko w sprawie, w której sąd skierował pytanie prejudycjalne, ale także w innych podobnych sprawach rozpoznawanych przez sądy administracyjne (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2010 r. sygn. akt I FSK 1866/09 i z dnia 23 listopada 2010 r. sygn. akt I FSK 1242/09). Sąd aprobuje pogląd J.P. Tarno, iż art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. daje podstawę do zawieszenia postępowania także w przypadku, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania toczącego się przed Europejskim Trybunałem Sprawiedliwości (por. J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2010, s. 300). W postanowieniu z dnia 16 listopada 2010 r. sygn. akt III SA/Gd 261/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wywodził, że od odpowiedzi na zadane pytanie zależy stwierdzenie, czy ustawa z 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych podlegała notyfikacji Komisji w trybie przepisu art. 8 ust. 1 Dyrektywy 98/34/WE, a co za tym idzie, czy jej przepisy mogły być stosowane przez organy administracji - skoro bezspornie notyfikacji ustawy w omawianym trybie zaniechano, zaś ETS jednoznacznie stwierdził m.in. w wyroku z dnia 26 września 2000 r. w sprawie C 443/98 Unilever, że skutkiem prawnym niedopełnienia obowiązku notyfikacji jest niemożność zastosowania przepisów technicznych, na którą można powoływać się w postępowaniu między jednostkami. O zadanie m.in. takiego pytania wnosiła skarżąca Spółka w sprawie rozpoznawanej przez Sąd. Jednocześnie w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 352/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wystąpił do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z pytaniem prawnym: "Czy przepis art. 1 ust. 11 Dyrektywy Nr 98/34 z dnia 22 czerwca 1998 r. ustanawiającej procedurę udzielania informacji w dziedzinie norm i przepisów technicznych oraz zasad dotyczących usług społeczeństwa informacyjnego (Dz. U. UE. L. 98.204.37 ze zm.) powinien być interpretowany w ten sposób, że do "przepisów technicznych", których projekty powinny zostać przekazane Komisji zgodnie z art. 8 ust. 1 wymienionej dyrektywy należy taki przepis ustawowy, który zakazuje przedłużania zezwoleń na działalność w zakresie gier na automatach o niskich wygranych". W tej sytuacji Sąd uznaje, że wystąpienie przez WSA w Gdańsku z przytoczonymi wyżej pytaniami prejudycjalnymi do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej również daje podstawę do zawieszenia postępowania, bowiem treść tych pytań związana jest z przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie, a zatem jej rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania sądowego. Wprawdzie w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. nie wymieniono wprost Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, jednakże - zdaniem Sądu - nie przesądza to o braku podstawy do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, gdyż Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest sądem wspólnotowym w znaczeniu ustrojowym (tak A. Wróbel, [w:] Wprowadzenie do prawa Wspólnot Europejskich (Unii Europejskiej), Kraków 2002, s. 154). Postępowanie prowadzone przed nim jest postępowaniem sądowym, które w ocenie Sądu mieści się w pojęciu "postępowania sądowego", użytym w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Problem prawny występujący w przedstawionych pytaniach jest tożsamy z problemem prawnym występującym w sprawie stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania, stan prawny w obu sprawach jest także tożsamy, dlatego jej zakończenie będzie zależeć od wyniku postępowań zawisłych przed Trybunałem Sprawiedliwości. W związku z powyższym, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. Dodatkowo można podnieść, że na konieczność zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego w analogicznym stanie faktycznym wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w sprawach sygn. akt II GZ 183/11 oraz II GZ 161/11 oddalając zażalenia organu na postanowienia sądu I instancji o zawieszeniu postępowania w sprawach w przedmiocie odmowy przedłużenia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych.