VI SA/Wa 2009/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi M. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego oddala skargę P. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w R. decyzją z dnia [...] lipca 2006 r. nałożył na M. S., wykonującego działalność gospodarczą w zakresie transportu drogowego pod nazwą P. w P., kary pieniężne w kwotach: 100 zł za skrócenie dziennego czasu odpoczynku przy wykonywaniu przewozu drogowego o czas do jednej godziny i 600 zł za analogiczne naruszenie za każdą rozpoczętą godzinę. Łącznie nałożono karę pieniężną w kwocie 700 zł. Stan faktyczny ustalono na podstawie kontroli przeprowadzonej w dniu [...] czerwca 2006 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości M.. Przejazd wykonywany był autobusem nr rej. [...], którym kierował W. S.. Stwierdzono, iż skrócenie czasu odpoczynku miało miejsce z dnia 20 maja 2006 r. na 21 maja 2006 r. pomiędzy godziną 22.10 a godz. 03.10 dnia 21 maja 2006 r. Najdłuższy odpoczynek jaki kierowca wykorzystał w 24-godzinnym okresie rozliczeniowym wynosił 5 godzin, czyli skrócono czas odpoczynku o 4 godziny, nie odnotowując tego faktu na wykresówce i nie podając przyczyny skrócenia odpoczynku. Kierowca podpisał protokół kontroli nie zgłaszając uwag i uiścił nałożoną karę pieniężną. Od decyzji M. S. złożył odwołanie wnosząc o jej uchylenie. W odwołaniu skarżący powołał się na swoje wyjaśnienie z dnia 12 czerwca 2006 r., w którym podał, że przyczyną skrócenia czasu odpoczynku była przedłużająca się kontrola na granicy. Z załączonych zaświadczeń wynika, że kierowca w dniach 24 i 26 maja 2006 r. nie prowadził pojazdu, a w dniu 5 czerwca 2006 r. miał dzień wolny. Skarżący przyznał, że kierowca nie opisał na wykresówce faktu skrócenia czasu odpoczynku i nie podał przyczyny tej okoliczności stwierdził jednakże, iż został ukarany za to naruszenie formalne, w sytuacji gdy nie było wątpliwości co do sytuacji uzasadniającej skrócenie odpoczynku. Główny Inspektor Transportu Drogowego decyzją nr [...]- z dnia [...] września 2006 r., na podstawie art. 137 § 1 pkt 1 k.p.a., lp. 10.2 załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), art. 8 ust. 1, 2 i 7, art. 12 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/84 z dnia 20 grudnia 1085 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L370 z 31 grudnia 1985 r. ze zm.), utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Przytaczając powołane przepisy oraz art. 92 ust. 1 ustawy o transporcie drogowym organ administracji ustalił, iż w okresie rozliczeniowym, rozpoczętym w dniu 20 maja 2006 r. o godz. 05.30 najdłuższy odpoczynek kierowcy trwał od godz. 22.10 dnia 20 maja 2006 r. do godz. 03.10 dnia 21 maja 2006 r. Wyniósł zatem 5 godzin zamiast wymaganych 9 godzin, czyli został skrócony o 4 godziny. Kierujący pojazdem nie wykazał na odpowiedniej wykresówce ani w karcie dziennej co było przyczyną skrócenia odpoczynku. Podane okoliczności przez skarżącego, w ocenie organu, nie uzasadniały skrócenia czasu odpoczynku. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. S. wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji. Opisując stan faktyczny i przytaczając argumenty powołane w odwołaniu skarżący podnosił, że skrócenie czasu odpoczynku nastąpiło skutkiem przedłużającej się odprawy na granicy wschodniej, na co kierowca nie miał wpływu. Po odprawie granicznej kierowca dowiózł pasażerów do miejsca noclegu (do P.), które znajduje się 15 km od granicy w M.. W związku z tym, zdaniem skarżącego, zachował się zgodnie z art. 12 rozporządzenia Rady (EWG) zapewniając bezpieczeństwo podróżnym. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona niezasadna. Skarżący nie kwestionował ustaleń kontroli, stwierdzającej skrócenie czasu odpoczynku. W jego przekonaniu zachodziły okoliczności wskazane w art. 12 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985 r.). W myśl tego przepisu pod warunkiem że nie zagraża to bezpieczeństwu na drodze oraz w celu umożliwienia kierowcy dojazdu do odpowiedniego miejsca postoju, kierowca może odstąpić od przepisów rozporządzenia w zakresie niezbędnym do zapewnienia bezpieczeństwa osób, pojazdu lub jego ładunku. Kierowca musi podać rodzaj i powód odstąpienia od rejestracji w wykresówce przyrządu kontrolnego lub w swojej karcie dziennej. Jak wynika z akt sprawy wymagania tego kierujący pojazdem nie spełnił. Zgodnie z art. 8 ust. 1 ww. rozporządzenia w każdym 24-godzinnym okresie kierowca korzysta z dziennego okresu odpoczynku, wynoszącego co najmniej 11 kolejnych godzin, który to okres może być skrócony do minimum dziewięciu kolejnych godzin, nie częściej niż trzy razy w każdym tygodniu, pod warunkiem że przed upływem następnego tygodnia otrzyma równoważny okres odpoczynku, stanowiący rekompensatę. Organ administracji ustalił przekroczenie czasy pracy kierowcy, przez skrócenie wymaganego okresu wypoczynku o cztery godziny. Odnosząc się do argumentacji skarżącego dotyczącej zastosowania art. 12 rozporządzenia należy podkreślić, iż jest to przepis, którego zastosowanie może mieć miejsce w sytuacja wyjątkowych. Do takich sytuacji nie sposób zaliczyć, z kilku powodów, tej jaka zaistniała w rozpoznawanej sprawie. Skarżący podkreślał, że wykonanie przewozu przez kierowcę od granicy do miejsca noclegu pasażerów (P.) miało miejsce jedynie na odcinku 15 kilometrów, czyli w jego ocenie był to bardzo krótki odcinek drogi, jak zaznaczył w skardze czas przejazdu trwał kilkanaście minut. Samochód stał na granicy kilka godzin czekając na odprawę i po przekroczeniu granicy kierowca kontynuował przejazd ze świadomością skrócenia czasu odpoczynku. Stosownie bowiem do art. 1 ust. 5 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 "odpoczynek" - oznacza każdy nieprzerwany okres obejmujący co najmniej jedną godzinę, podczas którego kierowca może swobodnie dysponować swoim czasem. Natomiast nie wymaga szerszej argumentacji, że w czasie oczekiwania w kolejce na odprawę graniczą kierujący pojazdem nie miał możliwości swobodnego dysponowania czasem, gdyż nie był na parkingu lecz znajdował się w ciągu pojazdów co pewien czas uruchamianych i podjeżdżających do odprawy granicznej. Mając na względzie tę okoliczność, iż od granicy do miejsca docelowego pozostawał do przejechania niewielki odcinek drogi nic nie stało na przeszkodzie, by w sytuacji już graniczącej z pewnością, że dozwolony czas odpoczynku będzie skrócony, wysłać innego kierowcę, który doprowadziłby pojazd do P.. Nie zachodziła zatem sytuacja wyjątkowa wskazana w art. 12 rozporządzenia Rady (EWG), uniemożliwiająca zastosowanie się do przepisów o czasie pracy kierowców z uwagi na bezpieczeństwo pasażerów. Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie skrócenie czasu odpoczynku, w sytuacji gdy istniała możliwość zachowania się zgodnie z przepisami, było narażeniem pasażerów i uczestników ruchu drogowego na niebezpieczeństwo kolizji drogowej lub nawet wypadek drogowy z powodu zmęczenia kierującego pojazdem. Stosownie zatem do art. 92 ust. 1 pkt 8 w związku z ust. 4 i lp. 10.2 Załącznika do ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (j. t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), organ administracji stwierdzając naruszenie przepisów powołanych wyżej, zasadnie nałożył karę pieniężną określoną w zaskarżonej decyzji administracyjnej. W tych okolicznościach Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów przez organ administracji i zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekła jak w sentencji.