VI SA/Wa 2015/08
WyrokWSA w Warszawie2009-03-24
Skład orzekający: Dorota Wdowiak, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Olga Żurawska-Matusiak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo ustalił wysokość należności pieniężnej stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań produktu, opierając się na zestawieniu kosztów zamiast na fakturze?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, ponieważ organ ustalił wysokość należności pieniężnej za przeprowadzone badania produktu na podstawie zestawienia kosztów, a nie na podstawie faktury, co stanowi naruszenie art. 24 ust. 4 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Brak faktury w aktach sprawy potwierdził wadliwość postępowania organu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. D. na postanowienie Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej o zobowiązaniu skarżącego do uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań produktu. Badania wykazały niezgodność paliw ze specyfikacją jakościową. Skarżący podniósł zarzuty dotyczące wadliwości pobrania próbek i badań, a także sposobu ustalenia kosztów.Rozstrzygnięcie
1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie z [...] kwietnia 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędzia WSA Olga Żurawska-Matusiak Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 marca 2009 r. sprawy ze skargi J. D. na postanowienie Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku uiszczenia kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań produktu 1. uchyla zaskarżone postanowienie i utrzymane nim w mocy postanowienie z [...] kwietnia 2008 r.; 2. stwierdza, że uchylone postanowienia nie podlegają wykonaniu.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...]Główny Inspektor Inspekcji Handlowej, po rozpatrzeniu zażalenia J. D. prowadzącego działalność pod firmą P. z siedzibą w M., skarżącego w niniejszej sprawie, utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. o zobowiązaniu kontrolowanego do uiszczenia kosztów przeprowadzonych badań produktu.
Do wydania tego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] października 2007 r. inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej przeprowadzili kontrolę w stacji paliw w B., której właścicielem jest skarżący. W toku kontroli pobrano do badań laboratoryjnych próbki oraz próbki kontrolne benzyny bezołowiowej 95 i oleju napędowego. Badania przeprowadzone przez Z. w K. wykazały, że próbka benzyny nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 19 października 2005 r. w sprawie wymagań jakościowych dla paliw ciekłych (Dz. U. Nr 216, poz. 1825 z późn. zm.), z uwagi na zawyżoną temperaturę końcową destylacji - wynik badania 217,5 ° C przy dopuszczalnej temperaturze maksimum 210 ° C oraz zawyżoną zawartość siarki - 61 mg/kg przy dopuszczalnej zawartości maksimum 50 mg/kg. Przeprowadzone analizy oleju napędowego pobranego z kontrolowanej placówki wykazały niezgodność tego paliwa z wymaganiami powołanego wyżej rozporządzenia, ze względu na przekroczenie dopuszczalnej zawartości siarki - 50 mg/kg. Kontrolowany – J. D.złożył wniosek o zbadanie próbek kontrolnych oleju napędowego i benzyny bezołowiowej 95. Badania te przeprowadzone przez Laboratorium Badawcze I. w [...] dały wyniki, które pokazały, że badane paliwa nie spełniają wymagań jakościowych. Wyniki analiz zarówno próbek podstawowych, jak i kontrolnych dały podstawę do stwierdzenia, że paliwa pobrane do badań ze stacji paliw, należącej do skarżącego, nie spełniają wymagań jakościowych określonych w załączniku nr 1 do ww. rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy.
W związku z powyższym [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej wszczął w dniu 19 marca 2008 r. postępowanie w sprawie obciążenia kontrolowanego kosztami badań, o których mowa w art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. Nr 169 poz. 1200 z późn. zm.) - dalej cytowana także jako Ustawa.
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2008 r. wydanym na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z 15 grudnia 2001 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. 2001 r., Nr 4, poz. 25 ze zm.) i art. 24 ust. 1 ustawy z 25 sierpnia 2006 r., o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. Nr 169, poz. 1200) [...] Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej zobowiązał kontrolowanego, skarżącego w niniejszej sprawie, do uiszczenia kwoty 1.762,90 zł., stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych benzyny bezołowiowej i oleju napędowego. W uzasadnieniu wskazano, że powyższa należność została ustalona na podstawie zestawienia kosztów wykonanych badań przez I. w [...].
Skarżący złożył zażalenie na ww. postanowienie. Podniósł w nim między innymi, że badanie próbek kontrolnych przeprowadzono w sposób wadliwy, gdyż próbki umieszczono w nieodpowiednich pojemnikach. Dodatkowo zarzucił, że inspektorzy przeprowadzający kontrolę paliw bezpodstawnie odmówili pozostawienia po jednej próbce oleju napędowego i benzyny bezołowiowej, a także odmówili pobrania próbek z innej stacji paliw pomimo tego, że paliwo na obydwu stacjach było z jednego źródła.
Główny Inspektor Inspekcji Handlowej działając na podstawie art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej, art. 123 § 1 k.p.a., art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a., art. 24 ust. 1, 4, 5 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw (Dz. U. Nr 169, poz. 1200) postanowieniem z dnia [...] lipca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu I instancji. Organ w odpowiedzi na zarzuty zawarte w zażaleniu wskazał, że skorodowana zewnętrzna powierzchnia pojemników nie ma wpływu ani na tożsamość znajdujących się w nich próbek paliw, ani na tożsamość samych pojemników, o której przesądza fakt, iż nienaruszone są plomby, zabezpieczające te pojemniki oraz zgodność numerów kodowych próbek z numerami podanymi w protokołach przyjęcia próbek do badań. Dodatkowo organ podniósł, iż ustawa o systemie monitorowania i kontroli jakości paliw nie upoważnia inspektorów do pobierania próbek na stacjach wskazanych przez kontrolowanego. Zdaniem organu przepisy ww. ustawy nie stwarzają możliwości pobrania więcej niż dwóch próbek paliwa, jak i pozostawienia jednej z nich u kontrolowanego przedsiębiorcy.
Pismem z dnia 12 sierpnia 2008 r. skarżący złożył skargę na postanowienie Głównego Inspektora Inspekcji Handlowej z dnia [...] lipca 2008 r., w której wniósł o jego uchylenie w całości oraz o umorzenie postępowania. Zarzucił organowi poczynienie błędnych ustaleń faktycznych i podniósł, iż do badań laboratoryjnych pobrano próbki oleju napędowego i benzyny bezołowiowej wyprodukowanych przez P. S.A. z siedzibą w P.. Ponadto skarżący podtrzymał zarzuty zawarte w zażaleniu, a dotyczące wadliwości dokonanego badania paliw, przejawiającej się wykorzystaniem wadliwych pojemników oraz odmowy poddaniu badaniu próbek z innej stacji, niż ta wskazana przez inspektorów.
Główny Inspektor Inspekcji Handlowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w pełni argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153 poz. 1270) - dalej cytowana także jako p.p.s.a.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż zasługuje ona na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn, niż wskazane przez skarżącego w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonego postanowienia stanowi art. 24 ustawy o systemie monitorowania i kontrolowania jakości paliw. Z art. 24 ust. 4 cyt. ustawy wynika w sposób nie budzący wątpliwości, że wysokość należności pieniężnej stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań ustala się na podstawie faktury wystawionej przez kierownika akredytowanego laboratorium, w którym wykonano badania próbki.
Wysokość powyższej należności została jednak, co wprost wynika z uzasadnienia postanowienia, ustalona na podstawie zestawienia kosztów, które to zestawienie kosztów nie jest fakturą, o której w powołanym wyżej przepisie mowa. W aktach sprawy, co Sąd podnosi dodatkowo, brak jest zresztą faktury odnoszącej się do przeprowadzonych badań.
Organ ustalając równowartość kosztów badań, działał zatem z naruszeniem powołanego przepisu Ustawy, uchybiając obowiązkowi ustalenia wysokości należności pieniężnej za przeprowadzone badania na podstawie stosownej faktury potwierdzającej koszt dokonanych pomiarów paliw przez I. w [...].
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w pkt 1 sentencji wyroku uznając, iż organ naruszył prawo materialne w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, zaś w pkt 2 po myśli art. 152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło