VI SA/Wa 2065/14

WyrokWSA w Warszawie2015-02-05

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Izabela Głowacka-Klimas, Urszula Wilk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ prawidłowo ustalił dopuszczalną masę całkowitą zespołu pojazdów, w tym przyczepy, na potrzeby nałożenia kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając, że organy nie zbadały istotnej okoliczności faktycznej dotyczącej dopuszczalnej masy całkowitej przyczepy. Brak było dokumentu potwierdzającego tę masę, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i mogło rzutować na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na R. S. za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej na drogach ekspresowych S7 i krajowej nr 7. Skarżący kwestionował ustalenia organu dotyczące stanu faktycznego, w tym dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów (samochód z przyczepą), podstawy prawnej oraz kumulowania kar. Organ utrzymał decyzję o nałożeniu kary w mocy, argumentując, że przejazdy odbyły się po różnych odcinkach płatnych dróg.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, oraz zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant sekr. sąd. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lutego 2015 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd bez uiszczenia opłaty elektronicznej 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lutego 2014 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego R. S. kwotę 720 (siedemset dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Główny Inspektor Transportu Drogowego (zwany dalej organem) decyzją z [...] kwietnia 2014 r., Nr [...] po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wniesionego przez R. S. (zwanego dalej stroną/skarżącym) od wcześniejszej decyzji tego organu z [...] lutego 2014 r., Nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3 000 złotych, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Zaskarżoną decyzją nałożono na Pana R. S. karę pieniężną w wysokości 3 000 złotych. Organy ustaliły, że skarżący wykonywał przejazd w dniu [...] lutego 2014 r., po drodze ekspresowej S7 na odcinku węzeł Myślenice - węzeł Lubień wymienionej w załączniku nr 1 pkt 12 lit. j do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 1263 ze zm.; dalej rozporządzenie z 22 marca 2011 r.), bez uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. z 2013 r. poz. 260, ze zm. zwanej dalej udp). Strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wraz z wnioskiem o wstrzymanie natychmiastowej wykonalności zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego w toku przedmiotowej kontroli w sposób niepełny ustalono stan faktyczny. Powyższe wynika z faktu, że przedmiotowy zespół pojazdów został zatrzymany do kontroli [...] lutego 2014 r. o godzinie 10:15, zaś kara pieniężna, nałożona zaskarżoną decyzją, dotyczyła przejazdu o godzinie 10:11, który został zarejestrowany przez bramownice nr DK07_696,2_TF_0(2120). Strona podniosła również argument błędnego wskazania podstawy prawnej regulującej odcinki płatnych dróg krajowych. W treści decyzji, jak i w protokole kontroli wskazano pkt 11 lit. h załącznika nr 1 do rozporządzenia z 22 marca 2011 r. Jego zdaniem, pkt 11 załącznika nr 1 do ww. rozporządzenia odnosi się do drogi ekspresowej S6 na odcinku Gdynia (skrzyżowanie z ul. Morską) - węzeł Rusocin (Al). Kontrola drogowa w dniu [...] lutego 2014 r. miała zaś miejsce na drodze ekspresowej S7 na odcinku węzeł Myślenice - węzeł Lubień. Strona wskazała, że nie podziela sposobu w jaki określono wartość dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów (dmc). W szczególności w toku kontroli drogowej nie zostało przeprowadzone ważenie zespołu pojazdów. Brak jest również w uzasadnieniu do zaskarżonej decyzji określenia, na jakiej podstawie została określona wartość dmc zespołu pojazdów. Ponadto strona podkreśliła, że poddany kontroli samochód osobowy jest pojazdem pięcioosobowym, a nie dziewięcioosobowym, co również miało wpływ na wagę zespołu pojazdów, którym poruszała się strona w dniu [...] lutego 2014 r. Jej wątpliwości budzi brak oparcia ww. przejazdów w dokumentacji fotograficznej. Zdaniem skarżącego nałożenie dwoma decyzjami kary pieniężnej w łącznej kwocie 6 000 złotych stanowi jej niedopuszczalne kumulowanie. Strona podkreśla, że w przedmiotowej sprawie nie doszło do okoliczności pozwalającej na kumulowanie kar pieniężnych. Oran wskazał, że około godziny 10:07 inspektor Inspekcji Transportu Drogowego stwierdził naocznie wykonywanie przejazdu po drodze krajowej nr 7, na odcinku granica m. Kraków - Myślenice przez zespół pojazdów składający się z samochodu osobowego marki L. o nr rej. [...] wraz z przyczepą marki T. o nr rej. [...]. Zatrzymanie zespołu pojazdów, do kontroli mobilnej, nastąpiło o godz. 10:15, na drodze ekspresowej S7, na odcinku węzeł Myślenice - węzeł Lubień, w miejscowości Stróża. Przedmiotowym zespołem pojazdów kierował skarżący. Dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekraczała 3,5 t, co zostało ustalone na podstawie okazanych do kontroli przez kierowcę dowodów rejestracyjnych. Podczas kontroli drogowej ustalono, że kierujący przedmiotowym zespołem pojazdów poruszał się po ww. odcinkach płatnych dróg krajowych nie wyposażony w urządzenie viaBox, co skutkowało przejazdem po płatnym odcinku drogi krajowej nr 7 i drogi ekspresowej S7 bez uiszczenia opłaty elektronicznej. W toku kontroli drogowej sporządzono dokumentacje fotograficzną załączoną do akt sprawy. Wskazano, że odcinek drogi krajowej nr 7, po którym ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów w dniu [...] lutego 2014 r., został wyszczególniony w załączniku nr 2 pkt 3 lit. f do rozporządzenia z 22 marca 2011 r.. Na gruncie rozpatrywanej sprawy administracyjnej organ stwierdził, że kierujący pojazdem poruszał się w dniu [...] lutego 2014 r. po dwóch różnych odcinkach płatnych dróg krajowych. Powyższe wynika z faktu, że bramownica nr DK07_696,2JTF_0(2120) została umieszczona jako ostatnia bramownica na odcinku drogi krajowej nr 7 granica m. Kraków - Myślenice, zaś bramownica nr S07_0002,0_TF_0(166) znajdowała się na początku odcinka drogi ekspresowej S7 węzeł Myślenice - węzeł Lubień. Wobec powyższego trzeba zaznaczyć, że kierujący poruszał się w dniu [...] lutego 2014 r., o godz. 10:11, po drodze krajowej nr 7 na odcinku granica m. Kraków - Myślenice i dalej kontynuował podróż po drodze ekspresowej S7 na odcinku węzeł Myślenice - węzeł Lubień. Odcinek płatnej drogi krajowej nr 7 został wyszczególniony w załączniku nr 2 pkt 3 lit. f rozporządzenia z 22 marca 2011 r., zaś odcinek drogi ekspresowej S7 w załączniku nr 1 pkt 12 lit. j. tegoż rozporządzenia. Zdaniem organu, w przedmiotowej sprawie nie doszło do kumulowania kar pieniężnych za to samo naruszenie bowiem podstawą nałożenia kar pieniężnych były przejazdy po różnych odcinkach płatnej drogi krajowej. Mając na względzie powyższe okoliczności stwierdzono, że kierujący w dniu [...] lutego 2014 r. nie uiścił opłaty za przejazd ww. zespołem pojazdów po płatnym odcinku drogi krajowej nr 7, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 udp. Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący, podnosząc argumenty będące powtórzeniem treści złożonego odwołania od decyzji GITD z [...] lutego 2014 r. Wnosił uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie ale z powodu jednego argumentu podniesionego przez skarżącego. Przedmiotem skargi jest decyzja GITD z [...] kwietnia 2014 r. utrzymująca w mocy wcześniejszą decyzję tego organu z [...] lutego 2014 r. Sąd administracyjny nie czyni w sprawie własnych ustaleń faktycznych i prawnych, a jedynie, kontroluje zaskarżony akt pod kątem zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Jednak taka merytoryczna kontrola może dojść do skutku w warunkach wyczerpujących istotę zagadnienia ustaleń faktycznych i prawnych dokonanych przez organ administracyjny rozpatrujący sprawę oraz odpowiedniego (tj. zgodnego z art. 107 § 3 k.p.a.) uzasadnienia decyzji. Inaczej Sąd uchyla decyzję z powodu naruszenia formalnoprawnych zasad prowadzenia postępowania, gdy mogło to rzutować na wynik sprawy, a Sądowi uniemożliwia prześledzenie przesłanek, którymi kierował się organ wydając decyzję. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza, że organ jest obowiązany m.in. do przestrzegania zasad pogłębiania zaufania obywateli do Państwa (art. 8 k.p.a.). Zasady wyrażonej w art. 8 k.p.a. wynika przede wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wyniku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej, nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Nadto należy zauważyć, że organ administracji, który nie ustosunkowuje się do twierdzeń uważanych przez stronę za istotne dla sposobu załatwienia sprawy, uchybia obowiązkom wynikającym z art. 8 i 11 k.p.a. Z przyczyn podanych wyżej nie można oczekiwać, że zrobi to za niego Sąd, kontrolując zaskarżoną decyzję, który sprawuje w myśl powołanych wyżej przepisów, kontrolę zgodności z prawem zaskarżonych decyzji i nie może zastępować organu w działaniach do których ten jest ustawowo zobowiązany i uzasadniać zań podjętych rozstrzygnięć. W ocenie Sądu, nie został prawidłowo ustalony stan faktyczny w zakresie określenia dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów. Organ w zasadzie nie odniósł się do twierdzeń strony w przedmiocie braku dokumentu ustalenia dmc przyczepy. W protokole kontroli oraz decyzji stwierdzono, że były to: 2950 kg dla samochodu osobowego, 650 kg dla przyczepy lekkiej, a w sumie :3600 kg dla całego zestawu. Nie zostało wykazane na jakiej podstawie taka waga została określona. O ile zostało zabezpieczone i dołączone do akt sprawy xero dowodu rejestracyjnego pojazdu z którego wynika, że dmc pojazdu - samochodu osobowego wynosi 2950 kg to brak takiego dowodu co do przyczepki lekkiej. Jak wynika z art. 2 pkt 51 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2012 r., poz.1137) przyczepa lekka - przyczepa, której dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 750 kg. W tego powodu nie jest jasne, na jakiej podstawie ustalono, że pojazd poruszał, się z przyczepą o dopuszczalnej masie całkowitej 650 kg. Powołany przepis dopuszcza poruszanie się z przyczepą o innej dmc niż ta wskazana w decyzji. Zdaniem Sądu, należy uznać, że organy obu instancji nie zbadały wskazanej wyżej istotnej dla tej sprawy okoliczności faktycznej oraz nie przeprowadziły dowodu służącego ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W tym stanie rzeczy organy rozpoznając sprawę winny ustalić dmc przyczepy co pozwoli ustalić czy doszło do przekroczenia masy całkowitej zespołu pojazdów. Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt.1 lit. c. p.p.s.a orzekł jak w sentencji wyroku. Stosownie do przepisu art. 152 p.p.s.a. orzeczono o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło