VI SA/Wa 2082/06

WyrokWSA w Warszawie2007-01-26

Skład orzekający: Halina Emilia Święcicka, Grażyna Śliwińska, Małgorzata Grzelak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odmowa wpisu na listę radców prawnych z powodu braku "rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu" jest uzasadniona, gdy kandydat posiada wykształcenie prawnicze i zdał egzamin sędziowski, ale nie posiada praktyki w świadczeniu pomocy prawnej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że interpretacja przepisu o "rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu" przez organy samorządu radcowskiego, która sprowadza się do wymogu posiadania konkretnej praktyki w świadczeniu pomocy prawnej osobom fizycznym i prawnym, jest nieuprawniona. "Dotychczasowe zachowanie" powinno być rozumiane szerzej, uwzględniając całokształt przygotowania zawodowego, zdobyte doświadczenie, podnoszenie kwalifikacji oraz opinię o kompetencjach, a nie tylko formalny brak praktyki w świadczeniu pomocy prawnej.
Stan faktyczny
Skarżący M. J. złożył wniosek o wpis na listę radców prawnych. Rada Okręgowej Izby Radców Prawnych w T. odmówiła wpisu, uznając, że nie spełnia on przesłanki rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu z powodu braku praktyki zawodowej. Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych utrzymało tę uchwałę w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie zasady równego traktowania oraz błędną interpretację przepisu o rękojmi, wskazując, że dotyczy on kwalifikacji moralnych, a nie zawodowych.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w T., stwierdził, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Prezydium KRRP na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi M. J. na uchwałę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] sierpnia 2006r., nr [...] w przedmiocie odmowy wpisu na listę radców prawnych 1. uchyla zaskarżoną uchwałę oraz utrzymaną nią w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w T. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone uchwały nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych na rzecz skarżącego M. J. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną uchwałą z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] Krajowa Rada Radców Prawnych utrzymała w mocy uchwałę Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w T. z dnia [...] lipca 2006 r. nr [...] odmawiającą panu M. J. wpisu na listę radców prawnych. Jako podstawę prawną wskazała art. 138 § 1 k.p.a. w związku z art. 24 ust. 1 i art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1059 z późn. zm.). Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły następujące ustalenia: W dniu [...] lipca 2006 r. pan M. J. złożył wniosek o wpis na listę radców prawnych. Ukończył on studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu [...] w T. w roku 1999 z oceną "bardzo dobry". W latach 1999 - 2003 odbył aplikację sądową i w roku 2003 zdał egzamin sędziowski na ocenę "dobry". Od roku 2000 pracuje naukowo na wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu [...] jako asystent. W toku postępowania przed organem wpisowym zaproszony został na dzień [...] lipca 2006 roku do uczestniczenia w posiedzeniu zespołu kwalifikacyjnego Rady OIRP w T.. Rada Okręgowa Izby Radców Prawnych w T. odmówiła wpisu wskazując na to, że pan M. J. nie spełnia przesłanki rękojmiowej z art. 24 ust. 1 pkt 5 tej ustawy. Podnosiła w uzasadnieniu swej uchwały z dnia [...] listopada 2005 r., że dotychczasowy przebieg jego pracy jak też brak wykonywania chociażby pośrednio szeroko pojętej obsługi prawnej oraz brak sprofilowanego wykształcenia zawodowego, uzasadniają twierdzenie, że nie sprosta obowiązkom związanym z wykonywaniem zawodu radcy prawnego. Nie wykonując zadań objętych obsługą prawną nie posiada należytego praktycznego doświadczenia prawniczego, co stanowi, że nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu radcy prawnego. Od powyższej uchwały pan M. J. złożył odwołanie, w którym zarzucił błędną interpretację art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych oraz naruszenie zasady równego traktowania wyrażonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji. Wskazywał, że niezbędne kompetencje zawodowe zostały w sposób wyczerpujący określone w art. 24 ust. 1 pkt 1 i 6 oraz art. 25 ust. 1, natomiast art. 24 ust. 1 pkt 5 dotyczy kwalifikacji o charakterze moralnym. Wskazuje na to wykładnia językowa słów "dotychczasowe zachowanie dające rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego". Ustawodawca nie mówi tu o "dotychczas wykonywanym zawodzie", "dotychczas sprawowanej funkcji" czy "dotychczas nabytym doświadczeniu", co należałoby odczytywać jako odwołanie do kwalifikacji zawodowych: przeciwnie, sformułowanie "dotychczasowe zachowanie" należy wiązać z kwalifikacjami moralnymi zgodnie ze słownikowym rozumieniem słowa "zachowanie": "sposób bycia, sposób reagowania na bodźce zewnętrzne: maniery, obejście, postępowanie" (ściśle prawnicze rozumienie słowa "zachowanie" (działanie lub zaniechanie) jako faktu prawnego nie jest tu użyteczne). Na poparcie powyższej interpretacji sformułowania "dotychczasowego zachowania" przywołał również dyrektywy wykładni systemowej. Sformułowanie to jest umieszczone w jednym punkcie z wymogiem posiadania nieskazitelnego charakteru i jest z tymże wymogiem nierozerwalnie związanie: to właśnie "dotychczasowe zachowanie" stanowi podstawę dla dokonania oceny postawy moralnej i charakteru wnioskodawcy. Na podstawie obu powyższych argumentów jednoznacznie twierdził, że "dotychczasowe zachowanie dające rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego", o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 5 odnosi się do postawy moralnej wnioskodawcy, nie zaś, jak błędnie przyjęła Rada OIRP, do jego kwalifikacji i doświadczenia zawodowego. Zarzucając organowi I instancji naruszenia zasady równego traktowania określoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji podnosił, że Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 24 kwietnia 2002 r. (w sprawie P 5/01 par. III.5) wskazał, że wszystkie podmioty prawa (adresaci norm prawnych), charakteryzujące się daną cechą istotną w równym stopniu, mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących (p. wyrok z dnia 24 kwietnia 2002 r. w sprawie P 5/01 par. III.5). Zaskarżona uchwała narusza powyższą zasadę. Według informacji udzielonych w OIRP w T. dotychczasowa polityka dokonywania wpisów na listę radców uległa zmianie po wyroku TK z dnia 19 kwietnia 2006 r. w sprawie K 6/06 dotyczącym prawa o adwokaturze. Obecnie kandydaci składający wniosek o dokonanie wpisu na listę radców zostają a priori poinformowani, że będzie on ze względu na wspomniany wyrok rozpatrzony negatywnie. Taka praktyka stanowi jaskrawe naruszenie zasady równego traktowania, podobne wnioski rozpatrywane przed wydaniem ww. wyroku były bowiem rozpatrywane pozytywnie, co uległo zmianie pomimo niezmienionego stanu prawnego – skoro wyrok TK w sprawie K 6/06 nie dotyczył ustawy o radcach prawnych. Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych w W. uchwałą z dnia [...] sierpnia 2006 r., nr [...] utrzymało w mocy zaskarżoną uchwałę stwierdzając, że w przedmiotowej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające odmowę wpisu z powodu niespełnienia przesłanki ustawowej z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych. W obszernym uzasadnieniu organ odwoławczy wskazywał, że "rękojmię" należytego wykonywania obowiązków daje ten, wobec kogo można sformułować uzasadnione przekonanie, że obowiązki te będzie wykonywał w sposób należyty. Pojęcie to ma zatem charakter prognostyczny - chodzi o dokonanie oceny, czy na gruncie dostępnej wiedzy o dotychczasowym postępowaniu danej osoby istnieją dostatecznie silne podstawy aby sądzić, że sprosta on obowiązkom jakie będą na nim ciążyły w związku z wykonywaniem określonego zawodu. Pojęcie "rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu" stanowi typowy przypadek klauzuli generalnej. Przepisy tego rodzaju mają na celu uelastycznienie stosowania prawa poprzez skierowany do organów stosujących prawo nakaz wzięcia pod uwagę konkretnych, szczególnych okoliczności każdego indywidualnego przypadku i dokonanie ich własnej oceny. Przesłanka "rękojmiowa" z art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy jest klauzulą generalną, której treść w konkretnej sprawie wypełnia postępowanie prowadzone przez Radę Okręgowej Izby Radców Prawnych danego okręgu i wobec braku dalszych wskazówek ustawowych, co do rozumienia "rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego" kandydata do wpisu, jedynie ten organ władny jest ocenić postawę konkretnej osoby w kontekście wymogu "rękojmiowego". Organ odwoławczy powołał się na dotychczasowe orzecznictwo sądowe, zapadłe na gruncie art. 24 ustawy korporacyjnej oraz analogiczne postanowienia art. 65 ustawy - Prawo o adwokaturze, gdzie nie została wskazana argumentacja mogąca służyć do precyzyjnej i jednoznacznej delimitacji zakresu zastosowania przesłanki rękojmi. NSA uznawał, że odmowa wpisu wymaga de facto udokumentowania twierdzenia, że dana osoba nie poradzi sobie w zawodzie radcy prawnego" (wyrok NSA z dnia 4 maja 1992 r., II SA 1143/91). NSA uznał też, że jej spełnienie "ocenia się według cech charakteru i dotychczasowego zachowania mogącego świadczyć o poziomie umiejętności udzielania pomocy prawnej" (wyrok z 18 sierpnia 1994 r. II SA 860/93). Z drugiej strony organ odwoławczy powoływał się na tezy sformułowane w uzasadnieniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 2006 r. (sygn. akt K 6/06) wydanego na gruncie oceny konstytucyjności noweli prawa o adwokaturze – odnoszącej się do analogicznych rozwiązań norm prawa korporacyjnego i zawierającego oceny ogólne, które pozwalają na wykorzystanie punktu widzenia niezależnego organu, powołanego także do formułowania zasad wykładni i sposobów stosowania norm ustawowych. Wychodząc z zasady określającej na czym polega wykonywanie zawodu radcy prawnego określonej w art. 4 ust. 1 ustawy o radcach prawnych Prezydium KRRP wskazywało na to, że pomoc prawna świadczona przez radcę prawnego "ma na celu ochronę prawną interesów podmiotów, na których rzecz jest wykonywana" (art. 2 ustawy o radcach prawnych) i "polega w szczególności na udzielaniu porad i konsultacji prawnych, opinii prawnych oraz zastępstwie prawnym i procesowym" (art. 7 tejże ustawy). Rękojmię "prawidłowego wykonywania zawodu" rozumieć należy zatem w świetle prawidłowego świadczenia pomocy prawnej (udzielania porad, konsultacji, sporządzania opinii oraz zastępstwa prawnego i procesowego) w celu prawnej ochrony interesu podmiotów, na rzecz których pomoc taka jest świadczona (art. 24 ust. 1 pkt. 5 w zw. z art. 4 i art. 2 ustawy o radcach prawnych). Innymi słowy, rękojmię "prawidłowego" wykonywania zawodu daje ten, kto wykazuje się cechami, od których uzależniona jest "prawidłowość" świadczenia pomocy prawnej w celu ochrony prawnej interesów podmiotów na rzecz których jest wykonywana. Rolę odgrywać tu może cały szereg różnorodnych czynników, pośród których rolę wiodącą przypisać należy bez wątpienia odpowiedniemu poziomowi przygotowania, kwalifikacji i wiedzy zawodowej, jak i względom charakterologicznym związanym z cechami takimi jak osobista rzetelność, sumienność, odpowiedzialność, uczciwość, skrupulatność etc. Do prawidłowego wykonywania zawodu nie jest wystarczające nabycie określonych kwalifikacji w określonym momencie, ale ich stałe podtrzymywanie, uzupełnianie i doskonalenie, do czego konieczne jest z kolei posiadanie określonych predyspozycji charakterologicznych, od których uzależniona więc będzie zdolność do prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego (należytej ochrony interesów prawnych osób, na rzecz których świadczona jest pomoc prawna). Dokonując oceny "rękojmi" należy brać pod uwagę jedynie tego rodzaju względy, które nie zostały objęte pozostałymi przesłankami warunkującymi wpis na listę radców prawnych. Można uznać, że tego rodzaju klauzula generalna stanowi instrument pozwalający na uwzględnienie przypadków nietypowych, w których mimo formalnego spełnienia wszystkich pozostałych warunków wpisu istnieją podstawy aby przyjąć, że dana osoba nie będzie zdolna do prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego (używając określenia użytego w jednym z powołanych wyżej wyroków NSA - nie "poradzi sobie" z prawidłowym jego wykonywaniem). Organ odwoławczy wywodził, że skoro ustawa o radcach prawnych odrębnie reguluje przesłankę rękojmi oraz wymogi dotyczące kwalifikacji stricte zawodowych (art. 24 i art. 25 ustawy o radcach prawnych), jak i sposób ich formalnego potwierdzania, należy uznać, że dotyczą one odmiennych cech i kryteriów oceny kandydatów. Z drugiej strony stwierdził, że gdyby przyjąć, że pojęcie rękojmi obejmuje także posiadanie przez kandydata niezbędnych dla wykonywania zawodu radcy prawnego kwalifikacji zawodowych, postanowienia określające wymogi merytoryczne jakie spełniać powinien kandydat byłyby w tym zakresie zbędne. Z powyższych względów należałoby przypisać przesłance "rękojmi" funkcję korygującą sposób rozstrzygnięcia sprawy w przypadkach nietypowych, w których mimo formalnego spełnienia wszystkich pozostałych przesłanek zachodzą uzasadnione wątpliwości co do zdolności kandydata do prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Rolą tego rodzaju klauzul generalnych jest uelastycznienie sposobu rozstrzygania konkretnych spraw. Są one instrumentem pozwalającym na korektę rozstrzygnięcia w takim przypadku, w którym z uwagi na jakieś szczególne okoliczności, mimo spełnienia przez danego kandydata wszystkich pozostałych "sztywnych" wymogów wpisu na listę radców prawnych (w tym dotyczących formalnego potwierdzenia ich kwalifikacji zawodowych) istnieją uzasadnione powody aby przyjąć, że nie będzie on w stanie prawidłowo wykonywać zawodu radcy prawnego. Nie ma znaczenia to, czy przyczyny dla których kandydat w danej sytuacji uznany zostaje za nie dającego rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu pokrywają się z warunkami objętymi pozostałymi przesłankami do wpisu czy też mają charakter zupełnie wykraczający poza względy objęte zakresem zastosowania art. 24 ustawy o radcach prawnych. Za powyższym, w ocenie organu przemawia zarówno zasada określona w art. 17 ust. 1 Konstytucji (rolą organów samorządu zawodów zaufania publicznego jest sprawowanie pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu) jak i zbieżność wymogów charakterologicznych oraz kwalifikacji ściśle zawodowych czy merytorycznych. W tego rodzaju zawodach istnieje m.in. konieczność stałego uzupełniania i aktualizowania wiedzy, a wszelkie zaniedbania w tym zakresie w bezpośredni sposób prowadzić mogą do narażenia na szwank powierzonych radcy prawnemu interesów osób, którym udziela on pomocy prawnej. Odnosząc się do ustaleń w niniejszej sprawie organ odwoławczy wskazał, że słabsze podstawy praktyczne do wydania pozytywnej oceny z punktu widzenia rękojmi posiadają osoby, które legitymują się egzaminem zawodowym zdanym stosunkowo niedawno (2003) i posiadają niewielki staż zawodowy, względnie zatrudnione były dotychczas w ramach konkretnych specjalności prawniczych, często nie związanych z jakąkolwiek obsługą prawną (asystent na Wydziale Prawa). Brak odbytej aplikacji radcowskiej, a więc okresu systematycznej nauki teorii i praktyki wykonywania zawodu radcy prawnego uzasadnia tezę, iż osoba taka nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego, mówiąc inaczej "nie poradzi sobie" z obowiązkami zawodowymi w pełnym zakresie pomocy prawnej, w jakiej obowiązany jest zawodowo funkcjonować radca prawny, i co ważne - już z chwilą wpisu na listę radców prawnych. Nie zmierza to do ujemnej kwalifikacji, czy też negatywnej oceny wnioskodawcy z punktu widzenia kwestii etycznych. Stwierdza jedynie obiektywnie istniejący stan rzeczy, że nie jest w stopniu wystarczającym przygotowany zawodowo, teoretycznie, w szczególności zaś praktycznie - do wykonywania takiego zakresu pomocy prawnej, jakiego od każdego radcy prawnego wpisanego na listę radców prawnych wymaga ustawa korporacyjna. W sposób jasny i wyczerpujący Trybunał Konstytucyjny wyjaśnił relacje zakresu pomocy prawnej świadczonej przez adwokata - w świetle przepisów znowelizowanej ustawy o radcach prawnych (z niewielkim wyjątkiem obron w sprawach o przestępstwa karne i karno-skarbowe tezy te w całej rozciągłości można odnieść do pomocy prawnej, świadczonej przez radców prawnych). Organ odwoławczy w całości podzielił rozumowanie Trybunału Konstytucyjnego, wynikające z tez uzasadnienia wspomnianego wyżej wyroku, z tym m.in., że dla dobra wymiaru sprawiedliwości stanowiącego element interesu publicznego i dla dobra osób (podmiotów) korzystających z pomocy prawnej przygotowanie to winno odpowiadać kryteriom wysokiej jakości i wiarygodności kojarzonej z pojęciem zaufania publicznego (...). Konstytucyjnym zadaniem samorządu zawodowego jest piecza nad zgodnym z regułami właściwymi dla danego zawodu jego wykonywaniem. Mając na uwadze, że w interesie publicznym jest priorytet właściwego wykonywania zawodu, potrzeba ochrony potencjalnych klientów, organ odwoławczy uznał poziom przygotowania zawodowego wnioskodawcy za niewystarczający. Uznał, że posiada on znikomy staż zawodowy. Egzamin sędziowski z roku 2003 dokumentuje posiadanie kwalifikacji sędziowskich, nie wykazuje jednak sam przez się znajomości zagadnień wykonywania zawodu radcy prawnego. Zdobyte kwalifikacje dokumentują wiedzę pozwalającą rozpocząć wykonywanie zawodu sędziego, pozostają jednak w dalszym ciągu bez związku z praktyczną wiedzą o sposobach prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w zakresie objętym ustawą o radcach prawnych. Organ odwoławczy podzielił ocenę organu wpisowego, że nie jest możliwe prawidłowe wykonywanie zawodu bez praktycznej znajomości obowiązujących zasad jego wykonywania, albowiem sama znajomość prawa materialnego i procedur, poświadczona zdanym w roku 2003 egzaminem sędziowskim nie jest wystarczająca dla wykazania, że spełniona została przesłanka "rękojmiowa" z art. 24 ust. 1 ustawy korporacyjnej. Z drugiej strony stwierdził, że jeżeli zainteresowany pragnie wykonywać zawód radcy prawnego, nie może negować ani prawa organów samorządowych do weryfikacji spełniania przesłanek wpisowych w związku ze złożonym wnioskiem (elementem takiego badania jest przeprowadzona rozmowa kwalifikacyjna), ani stosowania wykładni norm ustawy o radcach prawnych. To organ wpisowy nadaje sens zwrotom nieostrym typu "rękojmia". Pojęcie "prawidłowego wykonywania zawodu" jest powszechnie rozumiane w samorządach zawodowych jako jedność wiedzy fachowej i praktycznych reguł świadczenia pracy w ramach tego zawodu. Ustawowe zwolnienie z wymogu odbycia aplikacji radcowskiej osób posiadających zdane egzaminy prokuratorskie, sędziowskie i notarialne wymaga stosowania przez organy samorządu radcowskiego oceny każdego wniosku wpisowego pod kątem spełnienia przesłanek rękojmiowych, czyli dokonania prognozy możliwości prawidłowego wykonywania zawodu - w świetle udokumentowanych dokonań naukowych (studia i egzamin innej korporacji) oraz realnej możliwości prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w oparciu o zebrany w sprawie materiał dowodowy. Elementem tego materiału jest również rozmowa przedstawicieli samorządu z wnioskodawcą, w wyniku której wydawana jest ocena spełnienia przez niego wymogu "rękojmiowego". Ostatecznie organ odwoławczy uznał, że wnioskodawca nie posiada wystarczającej wiedzy praktycznej oraz przygotowania zawodowego o wykonywaniu tak rozległych przedmiotowo czynności zawodowych, jakie od radcy prawnego wymaga ustawa korporacyjna i inne ustawy systemowe. Sam fakt zdania w przeszłości egzaminu sędziowskiego, prokuratorskiego lub notarialnego nie stwarza automatycznego obowiązku wpisu danej osoby na listę radców prawnych, w tym z pominięciem możliwości dokonywania przez organ wpisowy oceny z punktu widzenia przesłanki rękojmiowej. Z drugiej strony organ przyznał, że Trybunał Konstytucyjny stoi na stanowisku, że możliwy jest (także w świetle zasady wolności wyboru i wykonywania zawodu, ustanowionej w art. 65 ust. 1 Konstytucji) przepływ z jednego do innego zawodu prawniczego. Nie oznacza to jednak, że przepływ taki ma następować automatycznie, bez oceny umiejętności niezbędnych dla należytego wykonywania nowego dla danej osoby zawodu prawniczego. W warunkach obowiązywania konstytucyjnej zasady równości i równego traktowania, przesłankami oceny winny być m.in. czas trwania aplikacji, zakres przedmiotowy szkolenia oraz praktyczny kontakt z wykonywanie danego zawodu prawniczego. Wątku tego nie badał. Samo praktyczne wykonywanie zawodu "prawnika", w dodatku nie związane z jakąkolwiek obsługą prawną, nie uzasadnia przyjęcia założenia, że wiedzę i praktykę aplikacyjną wnioskodawca uzupełnił i zaktualizował w sposób wystarczający do rozpoczęcia świadczenia pomocy prawnej w zakresie objętym znowelizowaną ustawą o radcach prawnych. Brak praktyki w świadczeniu pomocy prawnej uzasadnia odmowę pozytywnego załatwienia wniosku. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pan M. J. zarzucił naruszenie art. 32 Konstytucji oraz błędną interpretację art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o radcach prawnych. Domagał się zwrotu kosztów postępowania. Tak jak w odwołaniu podnosił, że niezbędne kompetencje zawodowe zostały tymczasem w sposób wyczerpujący określone w art. 24 ust. 1 pkt 1 i 6 oraz art. 25 ust. 1, natomiast art. 24 ust. 1 pkt 5 dotyczy kwalifikacji o charakterze moralnym na co wskazuje wykładnia językowa słów "dotychczasowe zachowanie dające rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego". Ustawodawca nie mówi tu o "dotychczas wykonywanym zawodzie", "dotychczas sprawowanej funkcji" czy "dotychczas nabytym doświadczeniu", co należałoby odczytywać jako odwołanie do kwalifikacji zawodowych. Sformułowanie "dotychczasowe zachowanie" należy wiązać z kwalifikacjami moralnymi. a zgodnie ze słownikowym rozumieniem słowa "zachowanie": "sposób bycia, sposób reagowania na bodźce zewnętrzne; maniery, obejście, postępowanie": (ściśle prawnicze rozumienie słowa "zachowanie". Na poparcie powyższej interpretacji przywołał również dyrektywy wykładni systemowej. Sformułowanie to jest umieszczone w jednym punkcie z wymogiem posiadania nieskazitelnego charakteru i jest z tymże wymogiem nierozerwalnie związanie. To właśnie "dotychczasowe zachowanie" stanowi podstawę dla dokonania oceny postawy moralnej i charakteru wnioskodawcy. Na podstawie obu powyższych argumentów jednoznacznie należy stwierdzić, że "dotychczasowe zachowanie dające rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego" o którym mowa w art. 24 ust. 1 pkt 5 odnosi się do postawy moralnej wnioskodawcy, nie zaś, jak błędnie Przyjęła Rada OIRP, do jego kwalifikacji i doświadczenia zawodowego. Zarzucił, że Prezydium KRRP pominęło wskazane przez niego uwagi na temat słownikowego znaczenia pojęcia "zachowanie". Wskazał, że podlegający wykładni przepis należy zinterpretować w sposób następujący: "jest nieskazitelnego charakteru i (w związku z tym) swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego". Prezydium KRRP w zaskarżonej uchwale usiłuje w sposób nieuprawniony zatrzeć granicę między wymogami moralnymi i merytorycznymi. Na dezaprobatę zasługiwać muszą w szczególności generalne insynuacje, jakoby wyrażenie przez kandydata intencji świadczenia pomocy prawnej w sytuacji niedostatecznego przygotowania zawodowego, stanowić może samo w sobie przedmiot ujemnej oceny etycznej jego predyspozycji. Wywodził, że gdyby w ustawie korporacyjnej ustawodawca zamierzał odwołać się do posiadanych przez kandydata kwalifikacji i praktyki zawodowej, uczyniłby to wprost, nie posługiwałby się natomiast pojęciem "zachowania", które ma zupełnie inną treść. Odnośnie naruszenia zasady równego traktowania wskazywał, powołując także jak w odwołaniu, że zgodnie z art. 32 ust. 1 konstytucji "wszyscy są wobec prawa równi. Innymi słowy wszystkie podmioty prawa, charakteryzujące się daną cechą, istotną w równym stopniu, mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań zarówno dyskryminujących, jak i faworyzujących (p. wyrok z dnia 24 kwietnia 2002 r. w sprawie P 5/01 par. III.5). Powoływał się na niedopuszczalną praktykę, o informowaniu kandydatów składających wniosek o dokonanie wpisu na listę radców, że będzie on ze względu na wspomniany wyrok TK z dnia 19 kwietnia 2006 r. rozpatrzony negatywnie. Taka praktyka narusza zasady równego traktowania, bowiem przed wydaniem ww. wyroku wszystkie podobne wnioski rozpatrywane były bowiem pozytywnie, pomimo niezmienionego stanu prawnego. Wyrok TK w sprawie 6/06 nie dotyczył ustawy o radcach prawnych. Samorząd radcowski jest zobowiązany do działania na podstawie i w granicach obowiązujących ustaw, nie zaś na podstawie spekulacji dotyczących oczekiwanego wyroku TK. Organ nie jest powołany do dokonywania oceny zgodności ustaw z konstytucją. Nawet przyjęcie - dyskusyjnego jego zdaniem - poglądu, jakoby art. 24 ust. 1 pkt 5 dawał organowi wpisowemu znaczny zakres kompetencji uznaniowych (dyskrecjonalnych) nie może usprawiedliwiać praktyki arbitralnej dyskryminacji. Zarzucił, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutu naruszenia zasady równego traktowania. Zarzucił, że jego wniosek nie został rozpatrzony jako indywidualny przypadek, nie wzięto pod uwagę wszystkich okoliczności, a jego kompetencje zostały de facto ocenione przez sekretarkę Okręgowej Rady w T., która przed złożeniem dokumentów poinformowała go o negatywnej treści rozstrzygnięcia. W odpowiedzi na skargę Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych wniosło o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ nie podzielił stanowiska Skarżącego o nieprzystawalności argumentacji zawartej w uzasadnieniu komentowanego wyroku Trybunału Konstytucyjnego, zapadłego w wyniku skargi korporacji adwokackiej, z uwagi na to, że zawody adwokata i radcy prawnego, zwłaszcza po nowelizacji, praktycznie nie różnią się w zakresie spraw wpisowych, co do zasady zaś świadczenia pomocy prawnej - różnią się jedynie zakresem przedmiotowym potencjalnie świadczonych usług prawniczych. Skarżący nie daje rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w związku ze stwierdzonym przez te organy brakiem jakiejkolwiek praktyki zawodowej w zakresie wykonywania obsługi prawnej osób prawnych lub fizycznych (elementów pomocy prawnej w rozumieniu art. 4, art. 6 i art. 7 ustawy o radcach prawnych), co - biorąc pod uwagę fakt zdobycia przez niego kwalifikacji w innym zawodzie prawniczym oraz brak dowodów na to, iż uzupełnił brakującą wiedzę teoretyczną i praktykę, wymaganą dla prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Skarżący nie ma racji, gdy odmawia klauzulom generalnym z art. 24 ust. 1 pkt. 5 ustawy korporacyjnej wymiaru ocennego, wprost związanego z badaniem przez organ wpisowy potencjalnej zdolności kandydata do świadczenia pomocy prawnej w zakresie wskazanym w art. 4, art. 6 i art. 7 tej ustawy, a więc - oceny możliwości profesjonalnego załatwiania spraw przyszłych klientów, a także znajomości teoretycznych i praktycznych aspektów wykonywania zawodu radcy prawnego. Zdaniem organów samorządowych, dopuszczenie do kręgu osób, które "mogą być wpisane na listę radców prawnych" także tych, którzy zdali "inne zawodowe egzaminy prawnicze" jest wyjątkiem od podstawowej reguły wpisowej - na listę zawodową wpisuje się pozytywnie egzaminowanych aplikantów radcowskich. Gdyby nawet przyjąć pełną równowartość spełnienia przesłanki posiadania kwalifikacji zawodowych w wypadku egzaminu sędziowskiego i egzaminu radcowskiego i odrzucić tezę o istnieniu "domniemania równowartości", to i tak w żaden sposób nie można podważyć prawa - ale i obowiązku, nałożonego przez ustawodawcę na organ wpisowy, który powinien także ocenić kandydata pod kątem istnienia faktycznej, realnie istniejącej i w pełni obiektywnej, potencjalnej umiejętności do profesjonalnego świadczenia pomocy prawnej. Odnośnie zarzutu obrazy art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej organ odwoławczy stwierdził, że jest niezasadny. Nowelizacja czerwcowa (2005) ustawy o radcach prawnych wprowadziła do czytelnego systemu szkolenia i certyfikowania radców prawnych wyjątki, polegające na umożliwieniu dokonania wpisu na listę radców prawnych osobom, co do których ustawodawca ustanowił domniemanie, iż ich wiedza i praktyka są porównywalne z postulowaną przez ustawę i deontologię zawodową wiedzą i praktyką osoby, która odbyła szkolenie aplikacyjne i zdała pozytywnie egzamin zawodowy. Konstytucyjny wzorzec "racjonalnego ustawodawcy" nie pozwala na przyjęcie założenia, że nowela czerwcowa (2005) obniżyła kryteria kwalifikacyjne (co do wiedzy i praktyki zawodowej), stawiane osobom, które w przeszłości zdały egzamin sędziowski, notarialny czy prokuratorski - w stosunku do wymaganego poziomu wiedzy i praktyki, wymaganych od pozytywnie egzaminowanych aplikantów radcowskich. Nowela ta jedynie umożliwia osobom "po innych egzaminach" staranie się o wpis na listę radców i uzyskanie takiej certyfikacji - jeżeli spełnią przesłanki ustawowe z art. 24 ust. 1 i 25 ust. 1 pkt 2 ustawy korporacyjnej, w tym "dają rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego w przyszłości". Z tych też powodów nie jest zasadny zarzut Skarżącego obrazy art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej - ani co do zasady, ani w kontekście zarzutu odmiennego traktowania wniosków wpisowych przez organ wpisowy - "przed" i "po" opublikowaniu wyroku Trybunału konstytucyjnego z dnia 19 kwietnia 2006 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż nie można odmówić jej słuszności. Podstawą prawną zaskarżonej uchwały był art. 24 ust. 1 i art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (tj. Dz. U. z 2002 r., Nr 123, poz. 1059 ze zm.) – powoływanej dalej jako r.p. Przepis art. 24 ust. 1 pkt 5 rp. stanowi, iż na listę radców prawnych może być wpisany ten, kto jest nieskazitelnego charakteru i swym dotychczasowym zachowaniem daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego. Zaskarżona uchwała nie stawia skarżącemu zarzutu braku nieskazitelności charakteru. Stwierdza, że nie spełnił warunku rękojmi prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawnego poprzez brak wymaganego przygotowania zawodowego do świadczenia usług radcowskich. W ocenie Sądu wymóg przygotowania zawodowego określony w obowiązujących w dacie orzekania przez organ przepisach prawa zawiera art. 24 ust. 1 ustawy w pkt 1 i 6. Stanowi, że na listę radców prawnych może być wpisany ten, kto: ukończył wyższe studia prawnicze w Rzeczypospolitej Polskiej i uzyskał tytuł magistra lub zagraniczne studia prawnicze uznane w Rzeczypospolitej Polskiej (pkt 1) i odbył w Rzeczypospolitej Polskiej aplikację radcowską i złożył egzamin radcowski, z zastrzeżeniem art. 25 ust. 2 (pkt 6). Zastrzeżenie obejmuje sytuację określona wnioskiem, bowiem art. 25 ust. 1 pkt 2 r.p. stanowi, iż wymogu odbycia aplikacji radcowskiej i złożenia egzaminu radcowskiego nie stosuje się do osób, które zdały egzamin sędziowski, prokuratorski, adwokacki lub notarialny. Jak wynika z odpowiedzi na skargę. poprzez brak wymaganego przygotowania zawodowego do świadczenia usług radcowskich organ rozumie przez to brak jakiejkolwiek praktyki zawodowej w zakresie wykonywanej obsługi prawnej osób prawnych i fizycznych oraz brak dowodów na to, że uzupełnił wiedzę teoretyczną i praktykę wymaganą w zawodzie radcy prawnego. W ocenie Sądu taka interpretacja przepisu dokonana przez organ samorządu radcowskiego – w świetle wskazanych podstaw prawnych art. 24 ust. 1 pkt 5 i art. 25 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych - jest nieuprawniona w szczególności w okolicznościach niewyjaśnienia stanu faktycznego. "Dotychczasowe zachowanie" organ samorządu traktuje jako udokumentowany obowiązek odbycia praktyki w świadczeniu obsługi prawnej, czyli w załatwianiu spraw klientów. W ocenie Sądu zwrot "dotychczasowe zachowanie" można odnosić zarówno do podnoszenia kwalifikacji, bądź nie, czy zdobywania prawniczego doświadczenia zawodowego w różnych formach stosowania prawa – jako przesłanek pozytywnych kandydata. Jednakże nie może mieć miejsca jego zawężająca interpretacja de facto sprowadzająca się do wymogu posiadania konkretnej praktyki w świadczeniu pomocy prawnej osobom fizycznym i prawnym. Nie może, bo stricte do wykonywania takiej pomocy niezbędne jest posiadanie uprawnień, czyli wpisu na listę radców prawnych czy adwokatów – o co ubiega się skarżący. Wskazać należy, że idąca w tak zawężonym kierunku dowolna i rozszerzająca interpretacja zwrotu "dotychczasowe zachowanie" niosłaby dalszą wątpliwość, czy kandydat (posiadający ustawowy wymóg wykształcenia uprawniającego do wpisu) w ramach praktyki w świadczeniu pomocy prawnej, jakiej wymaga organ, ma wykazać praktyczną umiejętność pisania konkretnych pism procesowych, czy umiejętność reprezentowania stron w postępowaniach przed sądem czy organami administracji (do czego niezbędny jest wpis na listę radców prawnych czy aplikantów radcowskich). Nie ulega wątpliwości, ze ocena "dotychczasowego zachowania" kandydata, który spełnia wymagania formalne do ubiegania się o wpis – zachowując zasadę równości i równego traktowania, o której mowa w art. 32 ust. 1 Konstytucji – powinna w swym całokształcie uwzględniać rodzaj przygotowania zawodowego, czas trwania aplikacji, zakres przedmiotowy szkolenia, czy praktyczny kontakt z wykonywaniem danego zawodu. Powinna także mieć na uwadze i uwzględniać dotychczasowe umiejętności kandydata wynikające z dotychczasowej praktyki w stosowaniu prawa, poddawać ocenie podnoszenie kwalifikacji, aktualizowanie zdobytej wiedzy, ale także uzyskane doświadczenie i dorobek zawodowy w dotychczas wykonywanym zawodzie prawniczym, z uwzględnieniem, czy polegał na stosowaniu prawa. Podkreślić przy tym należy, że organ nie może obejść – obowiązującej w dacie orzekania - normy ustawowej poprzez przyjęcie, że osoby, które zdały egzamin sędziowski, prokuratorski lub notarialny – nie praktykując świadczenia pomocy prawnej - nie posiadają wymogu kwalifikacji dających rękojmię wykonywania zawodu radcy prawnego czy adwokata. Na marginesie zwrócić należy uwagę, że taka interpretacja działałaby w drugą stronę i osoby, które mają praktykę radcowską, adwokacką czy dorobek naukowy nie mogłyby wykonywać zawodu sędziego z tego względu, że dotychczas w praktyce nie orzekały. Wbrew twierdzeniom organu samorządu radcowskiego taka interpretacja nie oznacza automatycznego przepływu z jednego zawodu prawniczego do innego. Pozostawia mu także margines swobody do oceny "dotychczasowego zachowania" kandydata na dotychczasowym polu działalności prawniczej, oceny dorobku zawodowego, złożonych opinii i "rokowań" w nowym zawodzie. Takiej oceny organ nie dopełnił w sprawie niniejszej. Podnieść należy, że postępowanie w sprawie wpisu na listę radców prawnych odbywa się w trybie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, co oznacza, że przy rozpoznawaniu takich spraw organy samorządu adwokackiego zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywatela (art. 7 k.p.a.). Jest to procedura dająca gwarancję obiektywizmu i rzetelności rozstrzygnięcia. Kryterium oceny przydatności do zawodu zawarte w art. 24 ust. 1 r.p. nie narusza konstytucyjnej zasady równości wobec prawa (art. 32 ust. 1), gdyż jest jednakowe dla wszystkich, którzy ubiegają się o wpis na listę radców prawnych. Jak wynika z akt administracyjnych skarżący złożył m.in. opinię prof. dr hab. C. M. Dziekana Wydziału Prawa i Administracji im. [...] w W.. Opinia ta nie została poddana jakiejkolwiek ocenie, mimo że opiniujący m.in. wyraził przekonanie o kompetencji opiniowanego i przydatności jako prawnika, dającego rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu radcy prawego. Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych, w obszernym uzasadnieniu uchwały przeprowadziło szeroki wywód w zakresie rozumienia przepisu art. 24 ust. 1 pkt 5 r.p. W wywodach tych, o charakterze teoretycznym, nie odniesiono się do treści tego dowodu. Organ administracji kwestionując fakt kompetencji zawodowych skarżącego jako kandydata na radcę prawnego pomijając, z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a., ocenę jego osoby dokonaną w przedłożonej opinii w zakresie kilkuletniej praktyki zawodowej, jak i odbytej aplikacji sędziowskiej - pod kątem wiedzy i umiejętności praktycznych posługiwania się przepisami prawa w zakresie niezbędnym do świadczenia obsługi prawnej. W ocenie Sądu organy samorządu zawodowego dokonały autorytatywnego stwierdzenia co do braku wiedzy i umiejętności praktycznych wymaganych od radcy prawnego. Nie przeprowadziły równocześnie w tym zakresie żadnego dowodu, chociażby na podstawie oceny jego wyników dotychczasowej pracy, odbytej i zakończonej aplikacji, jej zakresu przedmiotowego. Jednocześnie, jako podstawowe argumenty uzasadniające odmowę wpisu wyartykułowano brak należytych wiadomości co do wykonywania tego zawodu. W uzasadnieniu zaskarżonej uchwały nie przedstawiono jednakże, z naruszeniem art. 107 § 3 k.p.a., jakiej to wiedzy dotyczącej zawodu radcy prawnego skarżący nie posiada dla wykonywania tego zawodu. W tym zakresie organ odwoławczy powołał się na ustalenia Komisji Rady Okręgowej Izby Radców Prawnych w T., które ta komisja miała poczynić w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej ze skarżącym. Z akt sprawy nie wynika jednak jakie to ustalenia, w zakresie wiedzy kandydata o zasadach dotyczących wykonywania zawodu radcy prawnego, komisja ta poczyniła, albowiem w aktach osobowych znajduje się protokół z [...] lipca 2006 r. zawierający podpisane oświadczenie co do spełniania wymogów formalnych oraz wyniki rozmowy, której odzwierciedlenia przebiegu, pozwalającego na takie wnioski, nie ma w aktach. Co istotne, uwagi komisji wynikające z rozmowy z wnioskodawcą, która nie została udokumentowana, sprzeczne są ze stanem faktycznym ustalonym w zaskarżonej decyzji. Z akt nie wynika, by rozmowę tę utrwalono przez sporządzenie protokółu oraz nie udostępniono mu ustaleń tej komisji nie dając również możliwości wypowiedzenia się co do tych ustaleń. Odnotowany jest bowiem wpis komisji, iż wnioskodawca nie daje rękojmi należytego wykonywania zawodu z uwagi na krótki staż po odbytym egzaminie sędziowskim. Innymi słowy, z adnotacji tej wynika, że komisja wzięła pod uwagę staż zawodowy skarżącego po 2003 r. w sytuacji, gdy jest o 3 lata dłuższy. Nie można wywieźć, że ustalenia te nie miały dla organu samorządu istotnego znaczenia w rozstrzygnięciu sprawy, skoro zaleceniem komisji jest, by na tej podstawie odmówić wpisu. Takie procedowanie w sprawie skarżącego naruszyło zasady wyrażone w art. 9 i w art. 10 § 1 k.p.a. Jednocześnie organ administracji wydając zaskarżoną uchwałę dopuścił się naruszenia art. 80 k.p.a. Stosownie bowiem do tego przepisu organ administracji ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona, a z materiału tego nie wynika, by udowodniono skarżącemu brak znajomości zasad wykonywania zawodu radcy prawnego. Zatem stwierdzenie organu odwoławczego, iż skarżący nie wykazał się znajomością tych zasad, w świetle art. 80 k.p.a., należy uznać za dowolne. Przemawiają za tym m.in.: brak oceny organu co do tego, że w ramach wykazanej praktyki zawodowej wnioskodawca podwyższał swoje kwalifikacje (poprzez odbycie kilkuletniej aplikacji sędziowskiej zakończonej w 2003 r. egzaminem z wynikiem dobrym). Z uzasadnienia organu odwoławczego nie wynika także – co wyżej wskazano - jaki okres praktyki zawodowej organ wziął pod uwagę określając go jako "znikomy". Z drugiej strony, powołując się w zaskarżonej uchwale na wyrok Trybunału Konstytucyjnego – nie odnoszący się do korporacji radców prawnych, a zatem nie mający wprost zastosowania w niniejszej sprawie – przywołując jego kolejne tezy na uzasadnienie swojej oceny, pominął szereg zasad, które powinny być jej przesłankami (m.in. rodzaj i czas trwania skończonej aplikacji) . Trybunał Konstytucyjny jako przesłankę oceny kandydata do zawodu wskazywał także zakres przedmiotowy szkolenia w ramach aplikacji czy praktyczny kontakt z danym zawodem. Nie można bowiem pominąć, że oprócz szerokiego spectrum wiedzy teoretycznej jaką musi zaliczyć kandydat na sędziego, pokrywającej się w zasadzie w całości z wiedzą zdobywaną w ramach aplikacji radcowskiej, dochodzi do niej także praktyka w postaci uczestnictwa na rozprawach, gdzie reprezentantami stron procesu są także radcowie prawni. Tym bardziej, że Trybunał Konstytucyjny w cyt. wyroku, na który wielokrotnie powołuje się organ, zwrócił uwagę na istotne dystynkcje pomiędzy trybem przygotowania do poszczególnych zawodów prawniczych, daleko posunięte różnice w programach kształcenia, dobór podmiotów oraz długość trwania poszczególnych aplikacji, także wymagania co do form praktyki zawodowej. Pominięcie tych okoliczności, nie dokonanie oceny pod wskazanym kątem czyni przedwczesnym wniosek, że rękojmia prawidłowego wykonywania zawodu nie może być konkretyzowana na korzyść pana J.. Ten zarzut jest o tyle uzasadniony, że organ pominął w ocenie aktualny dorobek zawodowy wnioskodawcy, który dowodził w postępowaniu, że w pracy naukowej zajmuje się sądową ochroną praw jednostki w prawie Unii Europejskiej, kontrolą legalności aktów wydawanych przez instytucje Unii Europejskiej, publikuje. Informacje o pracy naukowej, publikacjach, jak i ocena jego kompetencji jakie zawarte były w przedłożonej opinii zostały pominięte bez dokonania oceny, czyli z naruszeniem podstawowych zasad procedury administracyjnej określonych w k.p.a. W takiej sytuacji gołosłowne i nieuprawnione są zarzuty organu odwoławczego, iż wykonywanie zawodu "prawnika" nie związane z obsługą prawną oznacza nie uzupełnianie wiedzy i brak jej aktualizowania w sposób wystarczający do rozpoczęcia świadczenia pomocy prawnej. Należy zwrócić uwagę, że organ odwoławczy na poparcie swojej oceny dwukrotnie powoływał się w uzasadnieniu na ustalenia dokonane w trakcie rozmowy kwalifikacyjnej przeprowadzonej z kandydatem w sytuacji, gdy dowód z protokołu nie zawiera zapisu jakichkolwiek informacji, uzyskanych z rozmowy z kandydatem w zakresie jego praktyki zawodowej. Zawarte w treści oświadczenie dotyczy, co wyżej wskazano, wymogów formalnych. Mimo obszerności uzasadnienia decyzji organ nie wskazał konkretnie, jakie fakty uznał za udowodnione oraz nie wskazał przyczyn z powodu których odmówił innym dowodom wiarygodności i mocy dowodowej, co spoczywało na nim z racji art. 107 § 3 k.p.a. Stan faktyczny pozostaje w sprzeczności z jego oceną, skoro wzięto pod uwagę tylko krótki "staż po egzaminie sędziowskim", a nie została oceniona opinia z [...] czerwca 2006 r. złożona na okoliczność praktyki zawodowej i kompetencji. Naruszenie wskazanych wyżej wymogów procesowych ma istotne znaczenie dla oceny materiału dowodowego, a co za tym idzie ma wpływ na rozstrzygnięcie. Powyższe uchybienie uzasadnia wyeliminowanie zaskarżonych uchwał z obrotu prawnego na mocy art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a. W związku z tym przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji powinien wziąć pod uwagę wskazane uchybienia, by w następstwie prawidłowo przeprowadzonego postępowania administracyjnego zgromadzić niezbędne dowody oraz dokonać ich oceny stosownie do art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. wydając uchwałę z zachowaniem wymagań art. 107 § 13 k.p.a. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 oraz art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło