VI SA/Wa 2089/04
WyrokWSA w Warszawie2005-07-07
Skład orzekający: Magdalena Bosakirska, Dorota Wdowiak, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała organu samorządu notarialnego odrzucająca zgłoszenie na konkurs dla aplikantów notarialnych z powodu braku wymaganych dokumentów jest zgodna z prawem, jeśli kandydat kwestionuje konstytucyjność rozporządzenia stanowiącego podstawę prawną tych wymogów?Ratio decidendi
Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonych aktów z obowiązującym prawem, a nie ich zgodność z Konstytucją. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości, wydane na podstawie upoważnienia ustawowego, reguluje wymogi formalne zgłoszenia na konkurs dla aplikantów notarialnych. Brak kompletu wymaganych dokumentów, zgodnie z tym rozporządzeniem, skutkuje odrzuceniem zgłoszenia. W sytuacji, gdy zgłoszenie było niekompletne, organy samorządu notarialnego prawidłowo odrzuciły je, stosując obowiązujące przepisy.Stan faktyczny
Rada Izby Notarialnej odrzuciła zgłoszenie P. P. na konkurs dla aplikantów notarialnych z powodu braku wymaganych dokumentów, takich jak dyplom ukończenia studiów prawniczych, informacja z KRK i zdjęcia. Krajowa Rada Notarialna utrzymała tę uchwałę w mocy. P. P. zaskarżył uchwałę Krajowej Rady, argumentując, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z uzyskaniem dokumentów i kwestionując konstytucyjność rozporządzenia określającego wymogi formalne.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Sędziowie WSA Dorota Wdowiak Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 lipca 2005 r. sprawy ze skargi P. P. na uchwałę Krajowej Rady Notarialnej z dnia [...] sierpnia 2004r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zgłoszenia na konkurs dla aplikantów notarialnych oddala skargę
Krajowa Rada Notarialna uchwałą nr [...] z dnia [...] sierpnia 2004r. utrzymała w mocy uchwałę Rady Izby Notarialnej w [...] nr [...] z dnia [...] lipca 2004r. o odrzuceniu zgłoszenia P. P. na konkurs dla kandydatów na aplikantów notarialnych. Do jej wydania doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Rada Izby Notarialnej w [...] ogłosiła o zorganizowaniu konkursu na aplikantów notarialnych. Do konkursu zgłosił się P. P., jednak nie dołączył do zgłoszenia wymaganych dokumentów tj. oryginału dyplomu ukończenia wyższych studiów prawniczych albo wydanego przez uczelnię i podpisanego przez dziekana wydziału zaświadczenia, potwierdzającego złożenie z wynikiem pozytywnym egzaminu dyplomowego na kierunku prawniczym oraz uzyskanie tytułu magistra, informacji z Krajowego Rejestru Karnego i dwóch zdjęć.
Rada Izby Notarialnej w [...] uchwałą nr [...] z dnia [...] lipca 2004r. odrzuciła zgłoszenie. Jako podstawę prawną uchwały wskazała § 8 ust.1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 11 kwietnia 2003r. w sprawie szczegółowego trybu przeprowadzania konkursu dla kandydatów na aplikantów notarialnych /Dz.U. nr 67 z 2003r. poz.629/. W uzasadnieniu podniosła, że zgłoszenie kandydata na aplikanta nie odpowiadało wymogom rozporządzenia, gdyż nie zawierało niezbędnych dokumentów, a zatem zgodnie z § 8 ust.1 rozporządzenia ulegało odrzuceniu.
P. P. odwołał się od powyższej uchwały do Krajowej Rady Notarialnej. Wskazał, że wymaganie złożenia określonych rozporządzeniem dokumentów wiąże się z kosztami, których nie jest w stanie ponieść.
Krajowa Rada Notarialna uchwałą z dnia [...] sierpnia 2004r., powołując się na art. 127 § 2 i 138 § 1 p.1 KPA oraz § 7 i § 8 wskazanego wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości utrzymała w mocy zaskarżoną uchwałę Rady Izby Notarialnej w [...]. W uzasadnieniu uchwały Krajowa Rada Notarialna wskazała, że kandydat nie złożył wymaganych dokumentów, a skutkiem tego jest odrzucenie zgłoszenia na konkurs.
Powyższą uchwałę zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego P. P., wnosząc o jej uchylenie i stwierdzenie w sentencji wyroku, że odrzucenie jego zgłoszenia było "niezgodne z prawem ustawowym i konstytucyjnym". W uzasadnieniu skargi powtórzył argumenty jak w odwołaniu i zarzucił, że powołane rozporządzenie wydane było pośpiesznie, jest niekonstytucyjne i świadczy o braku koncepcji organów władzy publicznej co do regulacji dostępu magistrów prawa do samodzielnych zawodów prawniczych.
W odpowiedzi na skargę Krajowa Rada Notarialna wniosła o jej oddalenie. Podnosiła, argumenty jak w uzasadnieniu uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę aktów i czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi. Zgodnie z art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz. 1270 z późniejszymi zmianami, dalej zwanej p.p.s.a./, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami.
Badając we wskazany wyżej sposób zaskarżoną uchwałę i poprzedzającą ją uchwałę Rady Izby, Sąd nie stwierdził naruszenia prawa, skarga jest więc nieuzasadniona.
Cytowane wyżej rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w § 7 ust.3 określa co powinno zawierać zgłoszenie na konkurs na aplikanta notarialnego.
Zgodnie z tym przepisem zgłoszenie powinno zawierać: 1/ podanie o dopuszczenie do konkursu, 2/ życiorys z opisem przebiegu pracy zawodowej, 3/ oryginał dyplomu ukończenia wyższych studiów prawniczych albo wydane przez uczelnię i podpisane przez dziekana wydziału zaświadczenie, potwierdzające złożenie z wynikiem pozytywnym egzaminu dyplomowego na kierunku prawniczym oraz uzyskanie tytułu magistra, 4/ informację z Krajowego Rejestru Karnego, 5/ dwa zdjęcia, 6/ adres dla korespondencji. Rozporządzenie nie przewiduje jakichkolwiek odstępstw od wymaganej zawartości zgłoszenia i stanowi, że zgłoszenie niekompletne podlega odrzuceniu.
W sprawie niniejszej jest niesporne, że zgłoszenie było niekompletne, bowiem nie zawierało oryginału dyplomu ukończenia wyższych studiów prawniczych albo wydanego przez uczelnię i podpisanego przez dziekana wydziału zaświadczenia, potwierdzającego złożenie z wynikiem pozytywnym egzaminu dyplomowego na kierunku prawniczym oraz uzyskanie tytułu magistra, informacji z Krajowego Rejestru Karnego i dwóch zdjęć. W tym stanie rzeczy, wobec jednoznacznej treści § 8 ust.1 rozporządzenia, Rada Izby prawidłowo odrzuciła zgłoszenie i nie miała możliwości zastosowania innego trybu postępowania.
Zarzuty skarżącego skupiają się w istocie nie na postępowaniu organów i naruszaniu przez nie prawa, tylko na kwestionowaniu obowiązujących uregulowań prawnych, co do ich zasadności i zgodności z Konstytucją. Jak wskazano wyżej Sąd Administracyjny bada decyzje administracyjne pod kątem ich zgodności z obowiązującym prawem. Źródłami prawa powszechnie obowiązującego zgodnie z art.87 ust.1 Konstytucji RP są Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe oraz rozporządzenia. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości regulujące materię zgłoszenia na konkurs odpowiada wymogom art.92 Konstytucji RP, bowiem wydane zostało na podstawie upoważnienia ustawowego zawartego w art. 71 § 4 ustawy z dnia 14 lutego 1991r. prawo o notariacie /tj. Dz.U. nr 42 z 2002r. poz. 369 z późn. zmianami/ i co do omawianych kwestii, w granicach tego upoważnienia. Sędziowie stosują prawo powszechnie obowiązujące i zasadniczo nie badają zgodności obowiązującego prawa z Konstytucją, gdyż do tych działań powołany jest zgodnie z art.188 Konstytucji RP - Trybunał Konstytucyjny. Sąd nie powziął wątpliwości, co do zgodności z Konstytucją uregulowań zawartych w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości w kwestii zawartości zgłoszenia na konkurs na aplikantów notarialnych i nie znalazł żadnych podstaw do odstąpienia od ich stosowania.
W uchwałach organów samorządu notarialnego wydanych na podstawie omawianego rozporządzenia Sąd nie stwierdził naruszenia obowiązującego prawa, skarga nie może więc być uwzględniona. Zważywszy powyższe, działając na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270,/ Sąd orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło