VI SA/Wa 2106/05

PostanowienieWSA w Warszawie2007-10-30

Skład orzekający: Andrzej Wieczorek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarżący, prowadzący działalność gospodarczą i osiągający znaczące dochody, wykazali przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu w postępowaniu administracyjnosądowym?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika, ponieważ skarżący, mimo deklarowania niskich dochodów z działalności rolniczej, osiągali znaczące dochody z działalności gospodarczej, a także posiadali majątek (niewykończony dom). Nie wykazali oni, że nie są w stanie ponieść kosztów zastępstwa procesowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący M. Z. i Z. Z. złożyli wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika w sprawie dotyczącej decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych o wycofaniu z obrotu nawozu i ustaleniu opłaty sankcyjnej. Wcześniejsze wnioski o przyznanie prawa pomocy (zwolnienie od kosztów) zostały oddalone. Skarżący podali, że ich miesięczny dochód z rolnictwa wynosi ok. 1500 zł brutto, jednak z dokumentów wynikało, że osiągają znaczące dochody z działalności gospodarczej, a jeden z nich posiada niewykończony dom. Sąd rozpatrywał sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania prawa pomocy.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Sędzia WSA Andrzej Wieczorek po rozpoznaniu w dniu 30 października 2007 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Z. i Z. Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika w sprawie ze skargi M. Z. i Z. Z. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] września 2005 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wycofania z obrotu nawozu i ustalenia opłaty sankcyjnej p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 listopada 2006 r. odmówił skarżącym – M. Z. i Z. Z. przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Na w/w postanowienie skarżący wnieśli zażalenie, które Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z dnia 6 marca 2007 r., sygn. akt[...]. Następnie w dniu 24 kwietnia 2007r. Sąd doręczył skarżącym odpisy zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 kwietnia 2007 r. o wezwaniu do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego od skargi w kwocie 445 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie skarżący złożyli kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy oraz zażalenie na w/w zarządzenie Przewodniczącego Wydziału z dnia 14 kwietnia 2007 r. Wobec złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, przy pismach Sądu z dnia 17 maja 2007 r. skarżącym przesłano urzędowe formularze wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPF), zobowiązując do ich wypełnienia i przesłania do Sądu - w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Zachowując powyższy termin, skarżący złożyli wypełnione formularze wniosku o przyznanie prawa pomocy, w których wnieśli o ustanowienie radcy prawnego lub adwokata. W uzasadnieniu wniosku skarżący podali, że nie dysponują środkami na opłacenie pomocy prawnej. Każdy ze skarżących prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe oraz każdy z nich osiąga miesięczny dochód z tytułu działalności rolniczej w wysokości 1.476,70 zł brutto. Z. Z. wskazał, iż nie posiada żadnego majątku zarówno ruchomego, jak i nieruchomego. Natomiast M. Z. jest właścicielem niewykończonego domu o powierzchni 120 m kw. Z nadesłanych do akt sprawy kserokopii dokumentów wynika, iż w roku podatkowym 2006 Z. Z. uzyskał z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej dochód w wysokości 26.435,96 zł (przy przychodzie w kwocie 2.479.755,28 zł i kosztach uzyskania przychodu w wysokości 2.453.319,32 zł), a M. Z. w tym okresie osiągnął z [...] produkcji rolnej dochód w kwocie 21.291 zł [...]. [...] Skarżący przedstawili również do spraw o sygn. akt VI SA/Wa 2100/05 i VI SA/Wa 2103/05 decyzje [...]Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w S. z dnia [...] kwietnia 2007 r. nakazujące wycofanie z obrotu w terminie 7 dni nawozów [...] litrów oraz wniesienie na rachunek właściwego urzędu skarbowego opłat sankcyjnych stanowiących 100% kwot należnych za sprzedane nawozy w łącznej wysokości 102.742,50 zł (karty 274 - 276 sprawy o sygn. akt VI SA/Wa 2103/05). W dniu 13 września 2007 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy - wydał postanowienie mocą którego odmówił przyznania skarżącym prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu postanowienia powołując się na przepisy art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn, zm.) wskazano, iż skarżący nie wykazali okoliczności wskazujących na pogorszenie ich statusu majątkowego w związku z czym nie stwierdzono istnienia przesłanek do przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie pełnomocnika z urzędu. W dniu 1 października 2007 r. skarżący wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw na powyższe postanowienie referendarza sądowego odmawiające przyznania prawa pomocy. W złożonym sprzeciwie skarżący nie przedstawili nowych argumentów dotyczących ich sytuacji majątkowej jak również nie dołączyli dokumentów wskazujących na jej pogorszenie. Skarżący podnieśli, że wbrew twierdzeniom zawartym w postanowieniu z dnia 13 września 2007 r., opłaty sankcyjne jakie ich obciążają wynoszą około 600 tysięcy złotych, a nie jak przyjęto kwotę około 100 tysięcy złotych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Rozpatrując przedmiotowy sprzeciw Sąd miał na względzie treść przepisu art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., w myśl którego przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Analizując sytuację majątkową każdego ze skarżących należy stwierdzić, że Z. Z. w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, iż nie posiada żadnego majątku zarówno ruchomego, jak i nieruchomego. Miesięczny dochód z tytułu działalności rolniczej w wysokości ok. 1.500 zł brutto. Z kolei z przedłożonych dokumentów wynika, że w roku podatkowym 2006 Z. Z. uzyskał z tytułu prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej dochód w wysokości 26.435,96 zł. Przychody w tym okresie kształtowały się na poziomie 2.479.755,28 zł, a koszty ich uzyskania wyniosły 2.453.319,32 zł. [...] M. Z. również osiąga miesięczny dochód z tytułu działalności rolniczej w wysokości 1500 zł brutto. Jest również właścicielem niewykończonego domu o powierzchni 120 m kw. W roku podatkowym 2006 osiągnął z [...] produkcji rolnej dochód w kwocie 21.291 zł. [...] Ponadto skarżący przedłożyli również decyzje [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w S. z dnia [...] kwietnia 2007 r. [...] Decyzjami tymi organ nakazał wycofanie z obrotu w terminie 7 dni wymienionych produktów. Każda z wymienionych decyzji wskazywała, że doszło, bez wymaganego zezwolenia ministra właściwego do spraw rolnictwa, do wprowadzenia konkretnego produktu do obrotu w ilości 25 tysięcy litrów każdy. W związku z powyższym w każdej z decyzji naliczono opłatę sanacyjną stanowiącą 100% kwoty należnej za sprzedane nawozy, to jest około 34 tysięcy złotych, co biorąc pod uwagę wydanie trzech decyzji daje kwotę ponad 100 tysięcy złotych. W sprzeciwie wskazano, że kwota ta jest sześciokrotnie większa. Jednakże skarżący nie wskazali żadnych dokumentów na poparcie tego twierdzenia, jak również będące w dyspozycji Sądu dokumenty nie potwierdzają tej okoliczności. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż z przedłożonych przez skarżących dokumentów nie wynika, że znajdują się w sytuacji majątkowej, o której mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Natomiast ze zgromadzonych w sprawie niniejszej dokumentów wynika, że każdy ze skarżących deklaruje comiesięczny dochód z tytułu działalności rolniczej w wysokości 1500 zł brutto. Ponadto skarżący nadal prowadzą działalność gospodarczą [...]w zakresie [...]produkcji rolnej. Z zeznania podatkowego M. Z. wynika, że przynosi ona dochody w wysokości 21.291 zł. Ponadto Z. Z. prowadzi pozarolniczą działalność gospodarczą[...], której przedmiotem jest produkcja nawozów sztucznych, pośrednictwo w handlu innymi produktami branży kwiaciarsko – ogrodniczej oraz dystrybucja. Ta działalność również przyniosła w roku 2006 stronie skarżącej dochód w kwocie 26.435,96 zł, przy przychodzie kształtującym się na poziomie 2.479.755,28 zł i kosztach uzyskania przychodu wynoszących 2.453.319,32 zł. Podkreślenia wymaga fakt, iż nałożone na skarżących opłaty sankcyjne w łącznej wysokości 102.742,50 zł stanowią 100% kwot uzyskanych za sprzedane przez skarżących nawozy. Natomiast w złożonym sprzeciwie strony skarżące wskazały, że zamiast kwoty 102.742,50 zł opłaty sankcyjne wynoszą ponad 600 tysięcy zł. Należy jednak stwierdzić, że strony skarżące w żaden sposób nie uzasadniają tego stanowiska, wskazują jedynie, że kwoty te wynikają ze wszystkich spraw prowadzonych przed tutejszym Sądem. Należy jednak zauważyć, że w dokumentach przedłożonych przez strony skarżące nie znajdują się takie, które potwierdzałyby tę okoliczność. Reasumując stwierdzić należy, iż skarżący nie wykazali okoliczności wskazujących na pogorszenie ich statusu majątkowego. Rozpoznający niniejszy wniosek Sąd nie dopatrzył się istnienia przesłanek do przyznania skarżącym prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata. Brak jest bowiem podstaw do przenoszenia na Skarb Państwa kosztów zastępstwa procesowego w sprawie związanej z działalnością gospodarczą prowadzoną przez skarżących. W związku z powyższym, w myśl art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 259 § l i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło