VI SA/Wa 2121/14

WyrokWSA w Warszawie2015-02-17

Skład orzekający: Pamela Kuraś - Dębecka, Andrzej Czarnecki, Agnieszka Łąpieś - Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewóz surowca drzewnego w postaci kłód i wyrzynek, który ma zostać poddany dalszej obróbce w celu uzyskania podkładów kolejowych, może być uznany za przewóz drewna w rozumieniu przepisów Prawa o ruchu drogowym, a w konsekwencji, czy przekroczenie dopuszczalnego nacisku osi w takim przypadku stanowi podstawę do nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji, uznając, że organy administracji błędnie zakwalifikowały przewożony surowiec drzewny jako towar, który utracił przymiot drewna w rozumieniu Prawa o ruchu drogowym. Sąd oparł się na własnych wytycznych GITD, które definiują drewno jako surowiec drzewny, nawet jeśli jest ono średniowymiarowe (kłody, wyrzynki) i ma zostać poddane dalszej obróbce. Organy nie wyjaśniły w sposób należyty, co rozumieją przez "proces technologiczny" w stosunku do drewna i przyjęły błędne ustalenia faktyczne, naruszając przepisy k.p.a.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę L. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) nakładającą na skarżącego karę pieniężną za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Kontrola wykazała przekroczenie dopuszczalnego nacisku na oś pojazdu przy przewozie podkładów sosnowych. Skarżący kwestionował kwalifikację przewożonego towaru jako "drewna" w rozumieniu przepisów oraz dopuszczalny nacisk na oś na danej drodze.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję GITD oraz utrzymaną nią w mocy decyzję WITD, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od GITD na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Pamela Kuraś - Dębecka (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 lutego 2015 r. sprawy ze skargi L. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] lutego 2014 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego L. S. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżoną decyzją z [...] maja 2014 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej WITD) z [...] lutego 2014 r., którą nałożono na L. S. (dalej skarżący) karę pieniężną w wysokości 5.000 złotych za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV. Jako podstawę prawną skarżonej decyzji podano m.in. art. 64 ust. 1 i 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1, 3 i 4, art. 140ab ust. 1 pkt 2 i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 1137), dalej p.r.d., a także art. 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (j.t. Dz. U. z 2013 r. poz. 260), dalej u.d.p. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] stycznia 2014 r. na drodze krajowej nr [...] w miejscowości R. zatrzymano do kontroli pojazd członowy, składający się z dwuosiowego ciągnika marki [...] o nr rej. [...] wraz z trzyosiową naczepą marki [...] o nr rej. [...]. Pojazdem tym kierował G. G., który wykonywał przejazd na trasie O.–L. z ładunkiem podzielnym w postaci - jak to wpisano w dokumencie Wz - podkładów sosnowych typu II B sztuk [...]. Przebieg kontroli utrwalono protokołem, który kierowca podpisał bez uwag. Podczas kontroli stwierdzono, że kontrolowany zespól pojazdów poruszając się ww. drogą o dopuszczalnym nacisku do 10 t, przekroczył dopuszczalny nacisk na pojedynczej osi napędowej. W wyniku pomiarów kontrolowanego pojazdu członowego, stwierdzono bowiem, że nacisk pojedynczej osi napędowej to 10,8 t, co po odjęciu dopuszczalnego błędu pomiaru w wysokości 2% zaokrąglonego w górę do 0,1 t stanowiło przekroczenie o 2,8 t. Kontrola drogowa nie wykazała ponadto przekroczenia żadnych innych parametrów, które pozostawały w dopuszczalnej normie. W tym stanie rzeczy [...] WITD wszczął wobec skarżącego – jako przewoźnika, postępowanie administracyjne, informując go o przysługujących mu prawach. W odpowiedzi skarżący odwołał się do art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym i niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. nr 222, poz. 1321) i wyjaśnił, że przewożono drewno i nie stwierdzono, żeby ww. pojazd przekroczył dopuszczalną masę całkowitą. Skarżący odwołał się także do Wytycznych GITD nr 1 z dnia 6 kwietnia 2012 r. w sprawie wykładni m.in. pojęcia "drewno" i wniósł o umorzenie postępowania. Skarżący zwrócił się także o przesłuchanie go w charakterze świadka na okoliczność braku zezwolenia kategorii III-VI, a także o ponowne przesłuchania kierowcy. [...] WITD zwrócił się do odbiorcy firmy T. sp. z o.o. w L. oraz do P. C. producenta przewożonych w dniu kontroli podkładów o wskazanie jakim obróbkom zostało poddane drzewo w celu uzyskania podkładów sosnowych (suszenie, przycinanie na określony wymiar), o przesłanie specyfikacji tego produktu i podanie kto był ich docelowym odbiorcą. Organ wezwał także o przesłanie umowy zawartej ze skarżącym na przewóz ww. podkładów oraz o wskazanie czy została ustalona trasa przewozu tego towaru. W odpowiedzi odbiorca T. sp. z o.o. w L. wyjaśnił, że drewno jest sezonowane przez 6 miesięcy, a następnie poddane impregnacji ciśnieniowej olejem kreozetynowym. Docelowym jego odbiorcą jest P. oraz firmy wykonujące prace remontowo-budowlane na potrzeby kolei. Natomiast współpraca ze skarżącym odbywa się na podstawie pisemnych zamówień na daną partię materiału, z określeniem jedynie terminu realizacji tego zamówienia, przy czym organizacja, koszt transportu, załadunek/rozładunek jest w gestii dostawcy. W załączeniu przesłano zamówienie z [...] stycznia 2014 r. na [...] szt. podkładów sosnowych typu II B. Producent P. C. poinformował natomiast, że przewożonym towarem był surowiec drzewny w postaci drewna średniowymiarowego zgodnie z Polską Normą PN-92/D-95018 w postaci kłód i wyrzynek, z którego w późniejszym etapie - w wyniku formowania przez obróbkę, miały powstać podkłady sosnowe typu B 350. Wskazał także, że umową na przewóz ww. towaru w dniu kontroli był zgodnie z art. 47 pkt 3 ustawy Prawo przewozowe list przewozowy, zaś odbiorcą drewna była firma T. sp. z o.o. w L. [...] WITD nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5.000 złotych za wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii IV. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że pod pojęciem drewna należy rozumieć drewno jak surowiec w stanie nieprzetworzonym. Natomiast drewno poddane procesowi technologicznemu traci przymiot drewna w rozumieniu ustawy - Prawo o ruchu drogowym. W złożonym w terminie odwołaniu skarżący wniósł o uchylenie decyzji WITD i o umorzenie postępowania w sprawie, ewentualnie o uchylenie ww. decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji lub zmianę kwalifikacji stwierdzonego naruszenia. Decyzji zarzucił naruszenie: 1. art. 7, art. 75, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez nieprzesłuchanie go jako strony postępowania; 2. art. 9 w zw. z art. 10 k.p.a. poprzez niepoinformowanie go o dokumentacji będącej przedmiotem postępowania dowodowego, tj. pism otrzymanych od nadawcy, jak i odbiorcy ww. ładunku, co uniemożliwiło mu odniesienie się do ich treści; 3. art. 6 i art. 7 k.p.a. poprzez zaniechanie przez organ I instancji odpowiednich działań, które miałyby na celu ostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego oraz załatwienie sprawy; 4. art. 7, art.77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez bezpodstawne zakwalifikowanie przedmiotowego przewozu do przewozu bez zezwolenia kategorii IV, które ewidentnie dotyczy przewozu pojazdu nienormatywnego ze względu na swoją konstrukcję, a nie w związku z przekroczeniem nacisku na oś pojazdu; 5. art. 7, art. 8, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie wzięcie pod uwagę opinii odbiorcy surowca drewna, jak i wytycznych GITD z 6 kwietnia 2012 r. w sprawie wykładni pojęć "ładunku sypkiego" i "drewna"; 6. art. 140aa ust. 4 p.r.d. poprzez nieuwzględnienie dowodów wskazujących w sposób ewidentny, że nie mógł mieć wpływu na powstanie stwierdzonego naruszenia. Ponadto skarżący podobnie jak w piśmie z [...] lutego 2014 r. nie zgodził się z ustaleniem, że droga krajowa nr [...], na której dokonano kontroli, jest drogą o dopuszczalnym nacisku do 8 t. Podniósł, że wszystkie drogi w Polsce od 1 stycznia 2011 r. powinny być dostosowane do norm unijnych – Dyrektywy Rady nr 96/53/WE oraz Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Europy nr 2002/7/WE, które przewidują dopuszczalny nacisk 11,5 t. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD przywołując zawartą w art. 2 ust. 35a p.r.d. definicję pojazdu nienormatywnego wskazał, że na podstawie rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. w sprawie wykazu dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykazu dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (Dz. U. z 2012 r. poz. 1061), dalej rozporządzenie z 6 września 2012 r. ustalił, że droga krajowa nr [...] na odcinku N. (DROGA [...]) – L. – T. – J. (DROGA [...]), została zaliczona do kategorii dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t. W sprawie ustalono, że w dniu kontroli przewożony był ładunek podzielny w postaci podkładów sosnowych typu II B na tory kolejowe. Pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C/II, które w dniu kontroli legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w P. z przewidzianymi terminami ważności odpowiednio do 30 czerwca 2015 r. oraz do 31 lipca 2014 r. GITD podniósł, że kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Zdaniem organu ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika w sposób niebudzący wątpliwości, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. W ocenie organu także strona tego postępowania została ustalona prawidłowo, gdyż stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 p.r.d. jest nią skarżący jako podmiot, który wykonywał kontrolowany przejazd. Karę pieniężną należało więc nałożyć na skarżącego jak za brak zezwolenia kategorii IV, które stosownie do lp. 4 załącznika nr 1 do Prawo ruchu drogowego jest wydawane na przejazd pojazdu po drodze krajowej: a. o rzeczywistej masie całkowitej nie większej od dopuszczalnej, b. o szerokości nieprzekraczającej 3,4 m, c. o długości nieprzekraczającej: • 15 m dla pojedynczego pojazdu, • 23 m dla zespołu pojazdów, • 30 m dla zespołu pojazdów o skrętnych osiach, d. o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m, e. o naciskach osi nieprzekraczających wielkości przewidzianych dla dróg o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t. - a zatem 5000 złotych. Główny Inspektor Transportu Drogowego wskazał, że ponownie rozpoznając sprawę nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia niniejszego postępowania na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Wyjaśniając co rozumie pod niezdefiniowanymi ustawowo pojęciami "ładunku sypkiego" oraz "drewna", umożliwiającymi zastosowanie zapisów art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. podzielił stanowisko organu I instancji, że przedmiotowy ładunek - drewno nie było w stanie nieprzetworzonym ale zostało poddane procesowi technologicznemu, zatem utraciło przymiot drewna w rozumieniu ustawy Prawo o ruchu drogowym. Analizując ustawowe cele regulacji określającej rzeczywista masę pojazdu na podstawie iloczynu objętości i normatywnej gęstości właściwej dla danego drewna wskazał, że regulacja ta została wprowadzona z uwagi na brak możliwości technicznych w zakresie prawidłowego ustalania masy drewna podczas jego załadunku, który zazwyczaj odbywa się w lesie. Tymczasem w niniejszej sprawie, zdaniem organu II instancji, skarżący dokonywał przewozu ładunku podkładu sosnowego typu II B o wymiarach 150 x 240 x 2600. Dokumentacja fotograficzna zgromadzona w aktach sprawy potwierdza fakt przewozu podkładów sosnowych o równomiernej strukturze poddanych uprzednio procesowi technologicznemu. Zaprzeczył twierdzeniom skarżącego, że decyzja została wydana niezgodnie z wytycznymi GITD z 6 kwietnia 2012 r. W kwestii zaś pojęć "należytej staranności" oraz "braku wpływu" GITD uznał, że w związku z tym, iż ustawodawca nie podał legalnych ich definicji to rozpoznając sprawę należało odwołać się do regulacji zawartych w art. 355 § 1 i 2 k.c. oraz wykładni dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 6 kwietnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt. II GSK 404/10 w zakresie art. 92a ust. 4 oraz art. 93 ust. 7 ustawy o transporcie drogowym, według treści obowiązującej do dnia 31 grudnia 2012 r. GITD zauważył, że obowiązki te określają sposób przewożenia ładunku, warunki techniczne pojazdu i związane z nimi parametry normatywne kontrolowanego pojazdu, warunki związane z uzyskaniem określonej kategorii zezwolenia, kwestie podzielności ładunku i wynikającą z tego faktu możliwość uzyskania określonej kategorii zezwolenia, dopuszczalne naciski osi przewidzianych dla danej drogi. Skarżący więc - jako podmiot wykonując ww. przejazd, powinien był mieć wiedzę na temat przewożonego ładunku w zakresie jego właściwości i ilości, trasy oraz parametrów pojazdu, którym przejazd był wykonywany. Wobec tego - skoro w myśl art. 64 ust. 1 p.r.d. już sam ruch pojazdu nienormatywnego po danej drodze publicznej wymaga zezwolenia, to skarżący przed rozpoczęciem ww. przejazdu winien był zbadać, czy pojazd po załadunku będzie odpowiadać określonym normom, a jeśli miał trudności z takim rozmieszczeniem ładunku, który nie będzie powodował przekroczenia dopuszczalnych norm, winien był rozważyć możliwość zmniejszenia ilości przewożonego towaru, bowiem nie kto inny jak właśnie podmiot wykonujący przejazd, jest odpowiedzialny za ewentualne naruszenia tych regulacji. Ustosunkowując się do zarzutów skarżącego w zakresie zaliczenia ww. drogi krajowej nr [...] do kategorii dróg, na której dopuszczalne są naciski osi do 8 t, organ odwołał się do obowiązującego rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 6 września 2012 r. W tej sytuacji argumentację skarżącego odnośnie dopuszczalnego nacisku osi na tej drodze do 11,5 t uznał za całkowicie pozbawioną podstaw prawnych. Wskazał przy tym, że Dyrektywa nr 96/53/WE z dnia 25 lipca 1996 r. zwana "dyrektywą naciskową" stanowi jedynie zalecenie dla państw członkowskich. Dyrektywy w wielu kwestiach pozostawiają krajom członkowskim Unii znaczną swobodę wyboru rozwiązań. Tym samym skoro polski ustawodawca nie stworzył nowych ram określających możliwość zmiany dopuszczalnego nacisku na poszczególnych drogach, nie sposób przyjąć, iż należy automatycznie i bezpośrednio stosować dyrektywę powoływaną przez skarżącego. GITD podniósł nadto, że ww. Dyrektywa nie stanowi, że na każdej drodze powinien obowiązywać nacisk do 11,5 t, wskazując jedynie, że należy dopuścić do ruchu pojazdy o takich parametrach. Dopuszczenie pojazdu do ruchu po drogach publicznych nie oznacza jednak, że na każdej drodze może przekraczać dopuszczalne naciski na osi. W przypadku przekroczenia tychże nacisków przedsiębiorca może jednak wystąpić z wnioskiem o wydanie stosownego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Mając na uwadze powyższe organ odwoławczy stwierdził, że WITD dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego i karę pieniężną w wysokości 5.000 złotych nałożył na skarżącego zgodnie z przepisami prawa. Zauważył przy tym, że wysokość kar pieniężnych nakładanych za dane naruszenie, jest ściśle określona w treści art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d. i organy orzekające nie mają możliwości dowolnego kształtowania ich wysokości. Pouczył więc, że skarżący może wystąpić do właściwego organu, któremu przypadają wpływy z tytułu kar pieniężnych, z wnioskiem o umorzenie należności w całości bądź części, odroczenie terminu spłaty całości lub części należności lub rozłożenie całości lub części należności na raty. Skarżący niezgadzając się z decyzją GITD w terminie zaskarżył ją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie i wniósł o jej uchylenie. Podtrzymując stanowisko wyrażone w toku postępowania ponownie podkreślił, że organ błędnie uznał, iż przewożony towar nie był drewnem, a co za tym idzie nałożył na niego karę w sytuacji, gdy powinien był umorzyć postępowanie. W uzasadnieniu skargi przywołał fragmenty Wytycznych Głównego Inspektora Transportu Drogowego nr 1 z dnia 6 kwietnia 2012 r. w sprawie wykładni pojęć "ładunku sypkiego" i "drewna" użytych na gruncie normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 222, poz. 1321 )- (dalej Wytyczne w sprawie drewna). Mając na uwadze te wytyczne skarżący stwierdził, że przewożony przez niego towar był surowcem drzewnym gdyż miał być poddany dalszemu przerobowi. Na potwierdzenie swojego stanowiska powołał się na wyjaśnienia odbiorcy - firmy T. sp. z o.o., z których wynika, że zakupiony towar był surowcem drzewnym, który; " będzie poddawany dalszym obróbkom mechanicznym i formowany w różnego rodzaju sortymenty w celu uzyskania końcowego produktu". Zdaniem skarżącego organ pominął też wyjaśnienia nadawcy produktu , a mianowicie Zakładu Produkcji Drzewnej P. C., który potwierdził, że dopiero w wyniku dalszych obróbek surowca powstają podkłady kolejowe. Jednocześnie skarżący podtrzymał swoje stanowisko odnośnie dostosowania do norm unijnych – Dyrektywy Rady nr 96/53/WE oraz Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Europy nr 2002/7/WE, które przewidują dopuszczalny nacisk 11,5 t. W odpowiedzi na skargę GITD wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.- dalej jako: p.p.s.a.). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że zasługuje ona na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja co do poczynionych ustaleń w zakresie przewożonego towaru - surowych podkładów sosnowych narusza art. 7, 77, 107 § 1 k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W myśl art. 64 ust. 1 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem: 1. -uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy, 2. przestrzegania warunków przejazdu określonych w zezwoleniu, o którym mowa w pkt 1. Zgodnie z art. 140aa ust. 1 ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści ust. 3 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na: 1. podmiot wykonujący przejazd; 2. podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem drogowym, a w szczególności na organizatora transportu, nadawcę, odbiorcę, załadowcę lub spedytora, jeżeli okoliczności lub dowody wskazują, że podmiot ten miał wpływ lub godził się na powstanie naruszenia określonego w ust. 1. W myśl art. 140ab ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym, w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Stosownie do treści art. 140aa ust. 4 nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli: 1. okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, o którym mowa w ust. 3 pkt 1: a. dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, b. nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub 2. rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji, należy w pierwszej kolejności przypomnieć, że kary pieniężne, wymierzane za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, są ustalane i wymierzane decyzją administracyjną, stanowiącą rezultat postępowania administracyjnego. Fakt, że w postępowaniach tych mają zastosowanie przepisy k.p.a. ma ten skutek, że zobowiązuje to organ administracji publicznej do zachowania standardu postępowania wyjaśniającego określonego w szczególności przepisami art.7, art. 77 i art. 80 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie organy obu instancji stwierdziły, że przedmiotowy ładunek - drewno nie było w stanie nieprzetworzonym ale zostało poddane procesowi technologicznemu, zatem utraciło przymiot drewna w rozumieniu ustawy Prawo o ruchu drogowym. Jednocześnie GITD stwierdził w uzasadnieniu decyzji, że ustawowa regulacja określająca rzeczywistą masę pojazdu na podstawie iloczynu objętości i normatywnej gęstości właściwej dla danego drewna została wprowadzona z uwagi na brak możliwości technicznych w zakresie prawidłowego ustalania masy drewna podczas jego załadunku, który zazwyczaj odbywa się w lesie. Z takim stanowiskiem organu zawartym w zaskarżonej decyzji trudno się zgodzić. Przede wszystkim organ nie wyjaśnił w sposób wymagany przez art. 8 k.p.a. co rozumie pod pojęciem "drewna poddanego procesowi technologicznemu" w szczególności jaki to "proces technologiczny" ma na myśli. W tym aspekcie sprawy Sąd zauważa ,że pojecie procesu technologicznego w stosunku do drewna jest bardzo szerokie. Po drugie, z cytowanego wyżej stanowiska organu wynika, że zdaniem GITD tylko i wyłącznie drewno pobrane "loco las" jest drewnem, o którym mowa w art. 140aa ust. 4 pkt 2 p.r.d. Tymczasem lektura pkt. 8 - Wytycznych Głównego Inspektora Transportu Drogowego nr 1 z dnia 6 kwietnia 2012 r. w sprawie wykładni pojęć "ładunku sypkiego" i "drewna" użytych na gruncie normy prawnej wyrażonej w przepisie art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 18 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. nr 222, poz. 1321 ) zatytułowanego "Wyjaśnienie pojęcia drewna" prowadzi do zgoła odmiennych wniosków. Mianowicie mówi się tu, że; " We wszelkiego rodzaju opracowaniach jednoznacznie przyjmuje się, że drewno to po prostu surowiec drzewny otrzymywany ze ściętych drzew i formowany przez obróbkę w różnego rodzaju sortymenty. Zajmuje przestrzeń pomiędzy rdzeniem a warstwą łyka i kory. Pod względem technicznym drewno jest naturalnym materiałem kompozytowym o osnowie polimerowej wzmacniany ciągłymi włóknami polimerowymi, którymi są podłużne komórki zorientowane jednoosiowo." I dalej a pkt. 9 Wytycznych pisze się, że występuje "..drewno wielkowymiarowe ( brak górnych granic rozmiaru) lub średniowymiarowe (wyrabiane w dłużycach, kłodach i wyrzynkach)." Natomiast w pkt . 10 Wytycznych - "10. Przetworzenie drewna" wyjaśnia się, że: "...nie jest drewnem, w rozumieniu przepisu art. 5 ust, 2 pkt 1 ustawy zmieniającej, drewno w sytuacji jego przetworzenia przemysłowego i uzyskania "wyrobów z drewna" albowiem traci ono wówczas przymiot surowca. Norma ta nie znajdzie już zatem zastosowania np. w przypadku przewozu boazerii, mebli, elementów domków letniskowych, czy innych wyrobów drewnianych, stanowiących produkt przemysłu drzewnego." Z akt sprawy wynika, że producent P. C. poinformował organ, iż przewożonym towarem był surowiec drzewny w postaci drewna średniowymiarowego zgodnie z Polską Normą PN-92/D-95018 w postaci kłód i wyrzynek , z którego w późniejszym etapie - w wyniku formowania przez obróbkę, miały powstać podkłady sosnowe typu B 350. Te okoliczności znalazły swoje potwierdzenie w wyjaśnieniach odbiorcy T. sp. z o.o. w L., który w piśmie z [...] lutego 2014 r. wskazał, że transportowane drewno jest następnie sezonowane przez 6 miesięcy, a potem poddane impregnacji ciśnieniowej olejem kreozetynowym. Docelowym jego odbiorcą jest P. oraz firmy wykonujące prace remontowo-budowlane na potrzeby kolei. Co prawda w dokumentach Wz i liście przewozowym przewożony towar został określony jako "podkłady sosnowe" (Wz) lub "podkłady" (list przewozowy) ale jednocześnie na wniosek organu producent/dostawca P. C., prowadzący Zakład Produkcji Drzewnej wyjaśnił w swym piśmie z [...] lutego 2014 r., że dopiero w późniejszym etapie z przewożonego surowca miały powstać podkłady sosnowe typ B 350. Potwierdzeniem tych okoliczności jest pismo odbiorcy T. sp. z o.o. w L., który doprecyzował, że przewóz dotyczył podkładów sosnowych surowych, które dopiero będą sezonowane i po 6 miesiącach poddawane dalszej obróbce na podkłady kolejowe dla P. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd uznał za zasadne zarzuty skargi dotyczące błędnych ustaleń faktycznych dotyczących rodzaju przewożonego ładunku. Organ administracyjny nie może dokonywać "dowolnych" czy też "niepełnych" ustaleń faktycznych. Jako dowolne należy traktować ustalenia faktyczne znajdujące wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy nie w pełni rozpatrzonym. Zarzut dowolności wykluczają dopiero ustalenia dokonane w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), zgromadzonego i zbadanego w sposób wyczerpujący (art. 77 § 1 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako warunku niezbędnego wydania decyzji o przekonującej treści (art. 7 k.p.a.). W rozpoznawanej sprawie za co najmniej nieuprawione należało uznać ustalenia dokonane przez organ w zakresie charakteru ładunku przewożonego przez skarżącego w sytuacji, gdy owy ładunek stanowiący "kłody i wyrzynki" (por. pismo producenta z [...] lutego 2014 r. - w aktach administracyjnych nienumerowanych) sam Główny Inspektor Transportu Drogowego w sporządzonych przez siebie Wytycznych zalicza do pojęcia drewna w rozumieniu ustawy - Prawo o ruchu drogowym uznając , że jest to drewno średniowymiarowe (por. pkt 9 Wytycznych). W konsekwencji Sąd doszedł do przekonania, że organ, rozstrzygając w niniejszej sprawie, dopuścił się także naruszenia przepisu art. 8 k.p.a. i wyrażonej w nim zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. Wyrazem naruszenia tej zasady jest właśnie brak konsekwentnego stanowiska w kwestii pojęcia "drewna" gdzie w opracowanych przez siebie Wytycznych przyjmuje się , że drewno "średniowymiarowe (wyrabiane w dłużycach, kłodach i wyrzynkach)" raz jest drewnem w rozumieniu ustawy - Prawo o ruchu drogowym, zaś w niniejszej sprawie to samo drewno już dla organu drewnem nie jest. Naruszenie wspomnianych przepisów procedury administracyjnej mogło mieć - w ocenie Sądu - istotny wpływ na ostateczny wynik sprawy, a więc stanowi dostateczną podstawę prawną do uchylenia przez sąd administracyjny zaskarżonej decyzji. Ustosunkowując się natomiast do zarzutu skargi, że droga krajowa nr [...], na której dokonano kontroli, jest drogą o dopuszczalnym nacisku do 8 t. zaś wszystkie drogi w Polsce od 1 stycznia 2011 r. powinny być dostosowane do norm unijnych – Dyrektywy Rady nr 96/53/WE oraz Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady Europy nr 2002/7/WE, które przewidują dopuszczalny nacisk 11,5 t., Sąd uznał ten zarzut za bezzasadny i podzielił stanowisko organu w całości w tym zakresie. Uwzględniając powyższe należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. (c) p.p.s.a. O niewykonywaniu uchylonych decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 p.p.s.a. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ będzie związany oceną prawną i wskazaniami wyrażonymi w niniejszym wyroku (v. art. 153 p.p.s.a.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło