VI SA/Wa 213/18
WyrokWSA w Warszawie2018-10-04
Skład orzekający: Izabela Głowacka - Klimas, Grzegorz Nowecki, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia stwierdzająca podleganie obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jest dotknięta wadą nieważności z powodu skierowania jej do osoby niebędącej stroną w sprawie lub niedoręczenia jej faktycznemu uczestnikowi postępowania?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia, ponieważ była ona dotknięta wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 4 K.p.a. Decyzja została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie, a także nie została doręczona faktycznemu uczestnikowi postępowania, Panu W. P. W związku z tym, sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo w stopniu powodującym jej nieważność.Stan faktyczny
Skarżąca W. w W. wniosła skargę na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji stwierdzającą, że Pan W. P. podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. dotyczących wyjaśnienia okoliczności sprawy, zignorowania argumentów oraz sprzeczności ustaleń z materiałem dowodowym. Organ odwoławczy, w odpowiedzi na skargę, wniósł o zawieszenie postępowania, wskazując na wszczęcie z urzędu postępowania w sprawie nieważności swojej decyzji, ponieważ nie została ona doręczona faktycznemu zainteresowanemu.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia i zasądził od Prezesa NFZ na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka - Klimas Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Karolina Pilecka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2018 r. sprawy ze skargi W. w W. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącej W. w W. kwotę 480 (czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Przedmiotem rozpoznania w niniejszej sprawie jest skarga W. w W. (dalej także jako "skarżący"), która wpłynęła do organu [...] stycznia 2018r. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia (dalej: "Prezes NFZ", "organ odwoławczy") nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...] dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia stwierdzającą, że Pan W. P. (dalej zwany "zainteresowanym", "uczestnikiem postepowania") podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów o świadczenie usług, do których zgodnie z Kodeksem stosuje się przepisy dotyczące zlecenia na rzecz płatnika W. w W., w okresie od dnia [...] września 2011 r. do dnia [...] września 2014 r.
Skarżąca wnosiła o uchylenie obu wskazanych wyżej decyzji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zarzuciła naruszenie: 1) art. 6 k.p.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 1 pkt 4 oraz art. 13 pkt 2 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, art. 66 ust. 1 pkt le ustawy z 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych oraz art. 627, 734 i 750 Kodeksu cywilnego; 2) art. 7 k.p.a. - poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy; 3) art. 8 i 11 k.p.a poprzez niewyjaśnienie przesłanek decyzji w świetle składanych w sprawie wyjaśnień i zupełne zignorowanie zawartych w nich argumentów; 4) art. 77 i 80 k.p.a. poprzez sprzeczność ustaleń stanowiących faktyczną podstawę decyzji z materiałem dowodowym zgromadzonym w sprawie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o zawieszenie postępowanie przed sądem wskazując, że zaskarżona decyzja nie została doręczona zainteresowanemu, a innej osobie i Prezes NFZ wszczął [...] stycznia 2018r. z urzędu postepowanie w sprawie nieważności decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2016 r. organu I instancji.
Organ nadesłał przy piśmie z [...] lipca 2018r. postanowienie nr [...] Prezesa NFZ z dnia [...] czerwca 2018r. o zawieszeniu postępowania administracyjnego w sprawie wszczętego z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności swojej decyzji nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. w związku ze złożoną skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny ustalił i zważył, co następuje:
W niniejszej sprawie występuje przesłanka nieważności postępowania, określona w art. 145. § 2 p.p.s.a. prowadząca do stwierdza nieważności zaskarżonej decyzji w całości, bowiem w sprawie zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego tj. z pkt 4. Art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a. stanowi bowiem, że organ administracji publicznej stwierdza nieważność decyzji, która została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie.
Poza sporem są ustalenia, że po przeprowadzonym na wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych [...] Oddział w W. postępowaniu administracyjnym dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2016 r., stwierdził, że zainteresowany podlegał obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu z tytułu wykonywania pracy na podstawie umów o świadczenie usług, do których zgodnie z Kodeksem stosuje się przepisy dotyczące zlecenia na rzecz płatnika W. w W., w okresie od dnia [...] września 2011 r. do dnia [...] września 2014 r.
Zainteresowany i skarżący odebrali przedmiotową decyzję w dniu [...] lutego 2016 r., co wynika z akt administracyjnych (nienumerowanych)
Na skutek wniesionego przez skarżącego odwołania Prezes NFZ wydał obecnie zaskarżoną decyzję nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. utrzymującą w mocy decyzję z dnia [...] lutego 2016 r. nr [...]. I jak wyżej stwierdzono, ww. decyzja została zaskarżona przez W. skargą, która wpłynęła [...] stycznia 2018r.
W istocie, należy stwierdzić, że w decyzji tej wpisany został w sentencji jako zainteresowany Pan W. P., ale została zaadresowana i przesłana przez organ innej osobie (jako zainteresowanemu) S. M., nie będącemu stroną w sprawie.
Co więcej, poza wszelką wątpliwością pozostaje, że decyzja nr [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. nie została przesłana faktycznemu uczestnikowi postępowania Panu W. P.. Ponadto, zarówno stan faktyczny (wymienione na stronie 3 uzasadnienia) umowy, jak i zakres objętych nimi czynności nie zgadzają się z umowami zawartymi z zainteresowanym, dołączonymi do akt sprawy administracyjnej. Innymi słowy, uzasadnienie decyzji odwoławczej dotyczy innych umów niż zawarte z W. P..
Należy zauważyć, że wprawdzie po wpłynięciu skargi [...] stycznia 2018r. Prezes NFZ w dniu [...] stycznia 2018r. wszczął z postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności ww. decyzji objętej skargą, ale je zawiesił postanowieniem z [...] czerwca 2018r. - słusznie podnosząc treść art. 56 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2018.1302 j.t.) – dalej jako "p.p.s.a.".
Art. 56 p.p.s.a. stanowi bowiem, że w razie wniesienia skargi do sądu po wszczęciu postępowania administracyjnego w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania, postępowanie sądowe podlega zawieszeniu.
A contrario zatem, co ma miejsce w niniejszej sprawie, skarga W. do tutejszego Sądu wpłynęła [...] stycznia 2018r. i wyprzedziła działania podjęte z urzędu przez Prezesa NFZ [...] stycznia 2018r. (wszczęcie postepowania o stwierdzenie nieważności zaskarżonej skargą decyzji), zatem to wszczęte postępowanie administracyjne podlegało zawieszeniu, a nie sądowe.
Możliwość wszczęcia postępowania administracyjnego w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego była przedmiotem rozstrzygnięcia Naczelnego Sadu Administracyjnego w uchwale siedmiu sędziów z dnia 5 czerwca 2017 r. w sprawie II GPS 1/17. Sąd ten orzekł, że w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego można wszcząć postępowanie administracyjne w celu zmiany, uchylenia, stwierdzenia nieważności aktu lub wznowienia postępowania w sprawie kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia, jednakże organ administracji publicznej obowiązany jest zawiesić to postępowanie na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2016 r. poz. 23 ze zm.) do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego (publ. ONSAiWSA 2017/5/73, LEX nr 2298711, OSP 2018/1/11, ZNSA 2017/4/139-141).
Z tego względu wniosek o zawieszenie postepowania sądowego zawarty w odpowiedzi na skargę podlegał oddaleniu, zgodnie z postanowieniem tut. Sądu z 19 lipca 20118r. Nie ma bowiem podstaw do zawieszenia postępowania sądowego w sytuacji, gdy administracyjne postępowanie w trybie nadzwyczajnym zostało uruchomione po wniesieniu skargi. To organ administracji ma obowiązek zawiesić administracyjne postępowanie nadzwyczajne do czasu prawomocnego zakończenia sprawy zawisłej przed sądem administracyjnym (v. Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 listopada 2017 r. I FSK 970/16 LEX nr 2412598).
Wprawdzie skarżąca W. nie podnosiła w skardze zarzutu nieważności postępowania, ale zgodnie z art. 134 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Oznacza to uwzględnienie skargi przez stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji, co następuje w wypadku ustalenia, jak w sprawie niniejszej, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 k.p.a., przy czym rozstrzygnięcie sądu nie wymaga w tym wypadku wcześniejszego ustalenia, że ujawniona wada miała wpływ na wynik sprawy. Organ odwoławczy po uprawomocnieniu się wyroku zobowiązany będzie do rozpoznania odwołania skarżącej z [...] lutego 2016r. z udziałem zainteresowanego, którego dotyczy przedmiotowe postepowanie –W. P..
Z powyższych względów Sąd orzekł jak w wyroku na mocy art. 145 § 2 p.p.s.a. O zwrocie kosztów postępowania Sąd orzekł na mocy art. 200 p.p.s.a. w zw. z § 14ust. 1 pkt 1c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 pażdziernika 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych Dz.U. 2018, poz. 2657 t.j.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło