VI SA/Wa 2137/17

WyrokWSA w Warszawie2018-03-22

Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Izabela Głowacka-Klimas, Joanna Kruszewska-Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia może zostać nałożona na podmiot, który nie był bezpośrednio odpowiedzialny za umieszczenie w zajmowanym obiekcie automatów do gier, ale posiadał zezwolenie na zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy?
Ratio decidendi
Kara pieniężna za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia ma charakter zobiektywizowany i nie zależy od winy sprawcy. Wystarczające jest faktyczne zajęcie pasa drogowego bez wymaganego zezwolenia. Podmiot zajmujący pas drogowy pod kiosk handlowy, nawet jeśli nie był bezpośrednio odpowiedzialny za umieszczenie w nim automatów do gier, ponosi odpowiedzialność administracyjną za zajęcie pasa drogowego, jeśli nie posiadał stosownego zezwolenia na taką działalność.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka uzyskała zezwolenie na zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy. W trakcie kontroli stwierdzono obecność automatów do gier w kiosku. Pomimo późniejszych oświadczeń spółki o rozwiązaniu umowy najmu z właścicielem automatów i likwidacji salonu gier, organy administracji nałożyły karę pieniężną za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia w okresie, gdy w kiosku znajdowały się automaty do gier. Spółka kwestionowała zasadność nałożenia kary, podnosząc m.in. zarzuty dotyczące oceny dowodów i przypisania jej odpowiedzialności za działania najemcy.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2018 r. sprawy ze skargi "U." Sp. j. z siedzibą w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sierpnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia oddala skargę UZASADNENIE Wnioskiem z [...] marca 2015 r. U. Sp. j. z siedzibą w [...] (dalej: "skarżąca", "spółka") zwróciła się do Prezydenta [...] [...] (dalej: "organ I instancji") o udzielenie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ul. [...] w rej. nr [...] w [...] poprzez usytuowanie w nim kiosku handlowego (dalej też: "obiekt") o powierzchni 30,00 m2, w którym będzie funkcjonował salon fryzjerski, w okresie od 1 kwietnia 2015 r. do 30 czerwca 2015 r. Decyzją z [...] marca 2015r. nr [...] organ I instancji zezwolił na powyższe. W dniu 19 czerwca 2015 r. skarżąca wystąpiła do organu I instancji o wydanie kolejnego zezwolenia na zajęcie pasa drogowego w przedmiotowej lokalizacji od 1 lipca 2015 r. do 30 września 2015 r. określając prowadzoną działalność w obiekcie jako salon fryzjerski. Jeszcze przed złożeniem przez spółkę ww. wniosku – w dniu 18 czerwca 2015 r. pracownicy Wydziału Pasa Drogowego Zarządu Dróg Miejskich, przeprowadzili kontrolę pasa drogowego ul. [...] rej. nr [...], która wykazała, że w obiekcie znajduje się 5 urządzeń "[...]", "[...]", "[...]" oraz "[...]". Pismem z 22 czerwca 2015 r. Zarząd Dróg Miejskich (dalej: "ZDM"), działający w ramach upoważnienia organu I instancji, zwrócił się do Dyrektora Izby Celnej w [...] z prośbą o informację, czy urządzenia znajdujące się w obiekcie stanowią automaty do prowadzenia gier o niskich wygranych w rozumieniu ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. 2016 r., poz. 471). Kolejna kontrola obiektu przeprowadzona w 2 lipca 2015 r. wykazała, iż nadal znajduje się tam 5 automatów do gier, które były włączone. W piśmie z 6 lipca 2015r. Izba Celna w [...] poinformowała ZDM, iż urządzenia zlokalizowane w obiekcie nie posiadają zgody właściwego organu. Natomiast skarżąca 13 lipca 2015 r. uzupełniła wniosek, wskazując, iż w obiekcie będzie prowadzona działalność "automaty do gier". Pismem z 29 lipca 2015 r. ZDM poinformował skarżącą, iż postępowanie z jej wniosku z dnia 19 czerwca 2015 r. (uzupełnionego w dniu 16 lipca 2015 r.) w sprawie wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego ul. [...] rej. nr [...] pod kiosk handlowy, nie może być załatwione w ustawowym terminie z uwagi na konieczność dokonania uzgodnień dotyczących możliwości funkcjonowania obiektu w pasie drogowym. Pismem z 18 sierpnia 2015r. organ I instancji zawiadomił spółkę w trybie art. 10 Kodeksu postępowania administracyjnego o możliwości zapoznania się ze zgromadzoną dokumentacją, z którego to uprawnienia skarżąca skorzystała 2 września 2015 r. W piśmie z 31 sierpnia 2015 r. Izba Celna w [...] poinformowała, iż czynności kontrolne przeprowadzone w dniu 23 lipca 2015 r. przez Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] w kiosku handlowym potwierdziły urządzanie i prowadzenie nielegalnych gier na automatach; podczas kontroli funkcjonariusze wykonali eksperymenty na automatach oraz dokonali ich zajęcia. W związku z powyższym przed wydaniem decyzji administracyjnej ponownie poinformowano spółkę (pismem z 10 września 2015 r.) o prawie do zapoznania się z aktami sprawy. W piśmie z 9 września 2015 r. skarżąca poinformowała organ I instancji, że rozwiązała umowę najmu z firmą, która jest właścicielem automatów do gier. Firma ta zobowiązała się usunąć wszystkie automaty do 19 września 2015 r. Jednocześnie skarżąca zwróciła się do organu I instancji o wydanie pozytywnej decyzji, wskazując, iż odmowa zmusiłaby ją do zamknięcia firmy, która w przedmiotowej lokalizacji funkcjonuje już 14 lat. Z kolei w piśmie z 21 września 2015 r. spółka oświadczyła, iż "wszystkie założenia związane z likwidacją salonu gier zostały spełnione do 19.09.2015 r.". Decyzją z [...] października 2015 r. nr [...] organ I instancji odmówił wydania zezwolenia na zajęcie pasa drogowego (wnioskowanego przez skarżącą w piśmie z 19 czerwca 2015 r. uzupełnionym 16 lipca 2015 r.), powołując się na dotychczasowy przebieg postępowania oraz wskazaną we wniosku działalność gospodarczą, która nie stanowi szczególnie uzasadnionego przypadku zajęcia pasa drogowego. Powyższa decyzja, niezaskarżona przez spółkę, stała się ostateczna. Pismem z 25 listopada 2015 r. organ I instancji zawiadomił skarżącą o wszczęciu postępowania w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie fragmentu pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi w okresie od 1 lipca 2015 r. do 30 września 2015 r. Jednocześnie poinformował o możliwości zapoznania się z dokumentami zgodnie z art. 10 k.p.a., z którego to uprawnienia skarżąca skorzystała 11 grudnia 2015 r. W piśmie z 18 grudnia 2015 r. skarżąca wniosła o umorzenie postępowania z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Decyzją z [...] stycznia 2016 r. nr [...] organ I instancji nałożył na spółkę karę pieniężną w łącznej wysokości 245.970 zł, w tym 243.000 zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy w okresie od 1 lipca 2015 r. do 19 września 2015 r. (tj. 81 dni) i umieszczenie w nim kiosku o powierzchni 30m2, w którym znajdował się punkt do gier na automatach o niskich wygranych oraz 2.970 zł za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy w okresie od 20 września 2015 r. do 30 września 2015 r. (tj. 11 dni) i umieszczenie w nim kiosku o powierzchni 30 m2. W wyniku odwołania skarżącej Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] (dalej: "SKO w [...]", "organ odwoławczy", "organ II instancji") decyzją z [...] lipca 2016 r. nr [...] uchyliło w całości decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał na braki w zgromadzonym materiale dowodowym, w szczególności zwrócił uwagę na konieczność ustalenia, czy automaty do gier funkcjonowały w przedmiotowej lokalizacji po 10 sierpnia 2015 r., skoro z pisma Dyrektora Izby Celnej w [...] z 31 sierpnia 2015 r. wynika, iż 10 sierpnia 2015 r. organy celne dokonały zabezpieczenia w tej i sąsiedniej lokalizacji w sumie 9 automatów do gier. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji zwrócił się do Naczelnika Urzędu Celnego [...] w [...] o udzielenie informacji czy, i w jakich okresach były prowadzone czynności kontrolne, w wyniku których stwierdzono usytuowanie urządzenia do gier na automatach. W odpowiedzi ww. organ celny (w piśmie z 7 października 2016 r.) podał, że urządzenia do gier zostały zatrzymane w 23 lipca 2015 r. Pismem z dnia 11 października 2016 r. organ I instancji zawiadomił spółkę, iż ponownie rozpatrzy sprawę zajęcia pasa drogowego w okresie od 1 lipca 2015 r. do dnia 30 września 2016 r. Jednocześnie poinformował skarżącą w trybie art. 10 k.p.a. o możliwości zapoznania się z dokumentami, z którego to prawa spółka nie skorzystała. Decyzją z [...] grudnia 2017 r. nr [...] Prezydent [...][...], na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23 ze zm.; dalej: "kpa"), art. 40 ust. 12 i ust. 13 w związku z art. 40d ust. 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2016 r., poz. 1440 ze zm.; dalej: "udp") oraz uchwały Rady [...][...] Nr [...] z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze [...], z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych (Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego z 2004 r. Nr 148, poz. 3717 ze zm.), wymierzył skarżącej karę pieniężną w łącznej wysokości 30.300 zł za zajęcie przedmiotowego odcinka pasa drogowego w okresie od 1 lipca 2015 r. do 30 września 2015 r. pod kiosk handlowy o powierzchni 30,00 m2. Na powyższą karę składają się: 1) kara za umieszczenie w pasie drogowym kiosku handlowego, w którym znajduje się punkt gier na automatach w wysokości 6.000 zł, wynikająca z iloczynu zajętej powierzchni 30,00 m2, ustalonej opłaty w wysokości 10,00 zł za 1 m2 dziennie, powiększonej dziesięciokrotnie i 2 dni zajęcia terenu: 2 lipca 2015 r. i 23 lipca 2015 r. oraz 2) kara za umieszczenie w pasie drogowym kiosku handlowego w wysokości 24.300 zł, wynikająca z iloczynu zajętej powierzchni 30,00 m2, ustalonej opłaty w wysokości 0,90 zł za 1 m2 dziennie, powiększonej dziesięciokrotnie i 90 dni zajęcia terenu, tj. 1 lipca 2015 r., od 3 lipca 2015 r. do 22 lipca 2015 r. oraz od 24 lipca 2015 r. do dnia 30 września 2015 r. Po rozpoznaniu odwołania skarżącej, decyzją z [...] sierpnia 2017 r. nr [...] SKO w [...], mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 40 ust. 2 pkt 3, ust. 6 i ust. 12 pkt 1 udp, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, że dni funkcjonowania urządzeń do gier ustalono w wyniku kontroli w dniu [...] lipca 2015 r., która wykazała, iż w obiekcie znajdują się urządzenia "[...]", "[...]", "[...]" oraz "[...]", a także na podstawie pisma Urzędu Celnego [...] w [...] z 7 października 2016 r., który poinformował, że w dniu 23 lipca 2015 r. urządzenia do gier zostały zatrzymane. Odnosząc się do zarzutów podnoszonych w odwołaniu organ II instancji podkreślił, że odpowiedzialność administracyjna za bezprawne zajęcie pasa drogowego jest zobiektywizowana jako niezależna od winy sprawcy. Ustawową przesłanką nałożenia kary pieniężnej jest bowiem faktyczne zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia. Skarżąca wprawdzie złożyła wniosek o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego przed upływem ważności poprzedniego zezwolenia, jednak w przedmiotowym okresie zgody takiej nie otrzymała, co obligowało organ do wymierzenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego. W skardze do tut. Sądu skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, rozważenie uchylenia decyzji organu I instancji oraz zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów postepowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: 1. naruszenie art. 80 kpa poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego w postaci protokołu kontroli z dnia 2 lipca 2015 r. poprzez uznanie, że z protokołu wynika, iż w kiosku znajduje się punkt gier na automatach, podczas gdy z protokołu tego wynika, że w kiosku jedynie znajdują się automaty do gier; 2. naruszenie art. 80 kpa poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego w postaci pisma Urzędu Celnego z 7 października 2016 r., w której urząd ten poinformował o zatrzymaniu urządzeń do gier i uznanie, że w dniu 23 lipca 2015 r. w kiosku znajdował się punkt gier na automatach, podczas gdy z pisma wynika jedynie, że automaty znajdowały się w kiosku; 3. naruszenie art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 80 kpa poprzez nieuwzględnienie przy rozpatrywaniu sprawy dowodu w postaci pisma strony z 13 lipca 2015 r., w którym strona oświadczyła, że w kiosku będzie wykonywana działalność "automaty do gry", co miało wpływ na wynik sprawy, bowiem prawidłowa ocena oświadczenia prowadzi do wniosku, że działalność miała być wykonywana w przyszłości, a zatem nie była wykonywana w dniu 2 lipca 2015 r.; 4. naruszenie art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 80 kpa poprzez nieuwzględnienie przy rozpatrywaniu sprawy dowodu w postaci złożonego przez stronę wypowiedzenia umowy najmu z 5 września 2015 r., z którego wynika, że: - automaty zostały umieszczone w kiosku przez najemcę oraz, że umowa najmu z D. G., prowadzącym działalność gospodarczą pod firmą D. G. [...] (dokładnie wskazano: [...] w [...]), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do błędnego przyjęcia, że automaty zostały w obiekcie umieszczone przez skarżącego, a nie najemcę; - umowa najmu została rozwiązana najpóźniej z dniem 19 września 2015 r., co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem jeżeli po tym dniu pas drogowy był zajmowany pod kiosk handlowy, to podmiotem go zajmującym nie była strona, lecz D. G. (dalej: najemca), co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do nałożenia na stronę kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia w okresie, gdy nie zajmowała ona tego pasa; 5. naruszenie art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz niezebranie w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego, a to poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania wspólników skarżącej spółki na okoliczność okresu zajęcia pasa drogowego bez zezwolenia, złożenia wniosku o wydanie zezwolenia na sporny okres, danych podmiotu, który umieścił w obiekcie automaty do gier oraz ustalenia, czy w obiekcie prowadzony był punkt do gier na automatach, a także niepodejmowania przez zarządcę drogi żadnych czynności związanych z zajmowaniem pasa drogowego przez stronę; 6. naruszenie art. 77 § 1 kpa w zw. z art. 40 ust. 12 udp poprzez nałożenie na stronę kary pieniężnej za 90 dni zajęcia pasa drogowego w sytuacji, gdy z zebranego materiału dowodowego nie wynika, by strona zajmowała pas drogowy w dniach innych niż dni kontroli oraz poprzez nałożenie na stronę kary pieniężnej za umieszczenie w kiosku punktu do gier na automatach podczas, gdy materiał dowodowy wskazuje jedynie na umieszczenie w obiekcie automatów, a nie na urządzenie punktu do gier na automatach oraz nie wynika z niego, by to strona umieściła automaty w kiosku; 7. naruszenie art. 40 ust. 12 udp poprzez jego błędne zastosowanie w sytuacji, gdy zajmowanie pasa drogowego przez stronę było akceptowane przez zarządcę drogi, który miał pełną świadomość zajmowania pasa drogowego pod kiosk handlowy, jednak nie podjął żadnych czynności celem usunięcia ewentualnego stanu niezgodnego z prawem, a także nie było przez stronę zawinione. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja SKO w [...] z [...] sierpnia 2017 r. oraz utrzymania nią w mocy decyzja Prezydenta [...][...] z [...] grudnia 2016 r. odpowiadają prawu. W ocenie Sądu, organy orzekające w sprawie nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, albowiem wyjaśniły wszystkie okoliczności istotne dla prawidłowego i pełnego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonały pełnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, wskazując w uzasadnieniach decyzji przyczyny nieuwzględnienia twierdzeń i zarzutów strony skarżącej. W konsekwencji Sąd uznał, że w wyniku prawidłowo ustalonego stanu faktycznego niniejszej sprawy, organy obu instancji zastosowały odpowiednie normy prawa materialnego wyrażone w przepisach ustawy o drogach publicznych, w tym 40 ust. 12 udp. Na wstępie zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r. poz. 935) do postępowań administracyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem stosuje się przepisy ustawy zmienianej w art. 1, w brzmieniu dotychczasowym, z tym że do tych postępowań stosuje się przepisy art. 96a-96n ustawy zmienianej w art. 1. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zostało wszczęte w dniu 25 listopada 2015 r., a zakończone ostateczną decyzją SKO w [...] z [...] sierpnia 2017 r., zatem zastosowanie znajdują przepisy kodeksu postępowania administracyjnego w brzmieniu obowiązującym do dnia 31 maja 2017 r. Nie można więc zastosować w sprawie przepisów obowiązującego od 1 czerwca 2017 r. Działu IVa - Administracyjne kary pieniężne. Uprzednio obowiązujące przepisy (mające zastosowanie w sprawie z mocy wyż. cyt. art. 16 ustawy nowelizującej kpa) nie zawierały regulacji umożliwiających miarkowanie kar za zajęcie pasa drogowego oraz uwzględnianie okoliczności podnoszonych w odwołaniu takich jak dobra wiara strony, stopień przyczynienia się, brak świadomości bezprawności działania czy też podjęcie działań w celu usunięcia skutków naruszenia. Nałożenie kary na podstawie art. 40 ust. 12 udp nie jest uzależnione od uprzedniego wykazania po stronie zawinienia w nieterminowym złożeniu wniosku o wydanie zezwolenia na zajęcie pasa drogowego. Z brzmienia przepisu art. 40 ust. 12 udp wynika, że wydanie decyzji o wymierzeniu kary pieniężnej limitują wskazane w tym przepisie zobiektywizowane przesłanki i nie ma potrzeby badania przyczyn bezprawnego w tym ujęciu zajmowania pasa drogowego przez stronę. Poza zakresem koniecznych ustaleń pozostaje też kwestia winy podmiotu zajmującego pas drogowy i jej stopnia. Art. 39 udp wprowadził generalną zasadę zakazu dokonywania w pasie drogowym czynności niezwiązanych z ruchem drogowym, w tym lokalizowania obiektów i urządzeń nie związanych z ruchem drogowym. Wyjątek od tej zasady przewiduje art. 40, który stanowi w ust. 1: Zajęcie pasa drogowego na cele niezwiązane z budową, przebudową, remontem, utrzymaniem i ochroną dróg, wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydanego w drodze decyzji administracyjnej - zezwolenie nie jest wymagane w przypadku zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c. W myśl art. 40 ust. 2 udp, zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, dotyczy: 1) prowadzenia robót w pasie drogowym, 2) umieszczania w pasie drogowym urządzeń infrastruktury technicznej niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego, 3) umieszczania w pasie drogowym obiektów budowlanych niezwiązanych z potrzebami zarządzania drogami lub potrzebami ruchu drogowego oraz reklam, 4) zajęcia pasa drogowego na prawach wyłączności w celach innych niż wymienione w pkt 1-3. Za zajęcie pasa drogowego pobiera się opłatę, którą ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Za zajęcie pasa drogowego o powierzchni mniejszej niż 1 m2 lub powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego lub urządzenia mniejszej niż 1 m2 stosuje się takie stawki jak za zajęcie 1 m2 (art. 40 ust. 3, ust. 6 i ust. 10 udp). Zgodnie z art. 40 ust. 12 udp, za zajęcie pasa drogowego: 1) bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, 2) z przekroczeniem terminu zajęcia określonego w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, 3) o powierzchni większej niż określona w zezwoleniu zarządcy drogi lub w umowie, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c - zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. Termin uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 3, oraz kary, o której mowa w ust: 12, wynosi 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca ich wysokość stała się ostateczna (art. 40 ust. 13 udp). Z kolei art. 4 pkt 1 udp stanowi, że pas drogowy jest to wydzielony liniami granicznymi grunt wraz z przestrzenią nad i pod jego powierzchnią, w którym są zlokalizowane droga oraz obiekty budowlane i urządzenia techniczne związane z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także urządzenia związane z potrzebami zarządzania drogą. W doktrynie i orzecznictwie wskazuje się dodatkowo na dwa niezbędne wyznaczniki pasa drogowego: - zaliczenie do odpowiedniej kategorii dróg publicznych, - wydzielenie w ewidencji gruntów jako odrębnych działek ewidencyjnych z przeznaczeniem "dr" (pod drogę). Wysokość dziennych stawek opłaty za zajęcie 1m2 pasa drogowego powierzchni reklamy określa uchwała Nr [...] Rady [...][...] z dnia [...] maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze [...][...], z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych obowiązującej na podstawie art. 40 ust. 8 udp według załącznika nr 3 do ww. uchwały określającego wysokość dziennych stawek opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy pod pozycją 2 i 4 występują kioski i pawilony oraz obiekty, w których zlokalizowane są ośrodki gier objęte następującymi stawkami: • poz. 2 - kioski i pawilony: 1,60 zł - drogi krajowe, 1,10 zł – drogi wojewódzkie, 0,90 zł - drogi powiatowe i 0,80 zł - drogi gminne; • poz. 4 obiekty, w których zlokalizowane są ośrodki gier, (...) salony gier na automatach, lub punkty gry na automatach o niskich wygranych: 10,00 zł - drogi krajowe, 10,00 zł - drogi wojewódzkie, 10,00 zł - drogi powiatowe i 10,00 zł - drogi gminne. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że skarżąca w okresie od 1 lipca 2015 r. do 30 września 2015 r. zajmowała bez zezwolenia zarządcy drogi odcinek pasa drogowego ul. [...] w [...] w rej. [...]. Na zajęcie pasa drogowego pod kiosk handlowy w ww. okresie spółka nie uzyskała bowiem zezwolenia. Bezsporne już również ustalenie, iż w przedmiotowym kiosku, na podstawie umowy najmu zawartej przez skarżącą z firmą [...], znajdowały się automaty do gier. W tym miejscu zaakcentować wypada, że organy obu instancji – bardzo korzystnie dla strony skarżącej - przyjęły jedynie dwa dni funkcjonowania w obiekcie urządzeń do gier (2 i 23 lipca 2015 r.), mimo że mało prawdopodobne jest, aby w okresie 3 – 22 lipca 2015 r. urządzenia "[...]", "[...]", "[...]" oraz "[...]" nie znajdowały się w kontrolowanym lokalu, tzn. zostały zdemontowane po dniu 2 lipca 2015 r., a następnie ponownie zamontowane przed dniem 23 lipca 2015 r. Sama skarżąca w piśmie z 21 września 2015 r. poinformowała organ I instancji, iż "wszystkie założenia związane z likwidacją salonu do gier zostały spełnione do 19.09.2015 r.". Chybiony jest argument skarżącej, że to najemca - właściciel automatów do gier zajmował pas drogowy, urządzając tam salon gier. Pas drogowy został zajęty poprzez usytuowanie w nim obiektu (kiosku handlowego), którego właścicielem jest skarżąca. Również spółka wyraziła zgodę na zamontowanie w obiekcie automatów do gier, zawierając umowę najmu z firmą [...]. Skarżąca jako przedsiębiorca, czyli profesjonalny podmiot obrotu gospodarczego powinna mieć świadomość konsekwencji zajmowania pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Nadto przed zawarciem umowy najmu z firmą [...], spółka powinna zweryfikować legalność urządzeń do gier (w szczególności, czy posiadają one zgodę właściwego organu), a także sprawdzić, czy zlokalizowanie punktu gier na automatach w pasie drogi (bez uprzedniego uzyskania zezwolenia zarządcy drogi) ma wpływ na wysokość kary. Tymczasem skutki własnych zaniedbań w powyższym zakresie skarżąca próbuje przerzucić na organ i najemcę. W ocenie Sądu, zarówno okres, jak i powierzchnia zajęcia pasa drogowego zostały ustalone przez organy obu instancji prawidłowo i znajdują potwierdzenie w materialne dowodowym zgromadzonym w niniejszej sprawie. Zatem w niniejszej sprawie kara za zajęcie pasa drogowego drogi powiatowej, w którym zlokalizowany jest kiosk handlowy wynosi 24.300 zł (0,90 zł/m2 x 10 = 9,00 zł/m2 x 90 dni x 30 m2), a kara za umieszczenie w pasie drogowym kiosku handlowego, w którym znajduje się punkt gier na automatach wynosi 6.000 zł (10,00 zł x 10 x 30 m2 x 2 dni). Reasumując należało stwierdzić, że organy administracji obu instancji rozpatrzyły całokształt zebranego w sprawie materiału dowodowego, a przed wydaniem decyzji umożliwiły skarżącej wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszenia żądań, realizując w ten sposób prawo strony do czynnego udziału w postępowaniu, z którego to uprawnienia spółka skorzystała. Także wysokość kary pieniężnej została wyliczona prawidłowo, w sposób określony w art. 40 ust. 12 udp oraz ww. uchwały Rady [...][...]. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) orzekł, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło