VI SA/Wa 2140/10
WyrokWSA w Warszawie2011-03-10
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Andrzej Wieczorek, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu odwoławczego wydana na podstawie odwołania złożonego przez osobę nieposiadającą pełnomocnictwa do reprezentowania strony jest nieważna?Ratio decidendi
Decyzja organu odwoławczego wydana na podstawie odwołania wniesionego przez osobę nieposiadającą pełnomocnictwa do reprezentowania strony jest nieważna, gdyż organ powinien wezwać do usunięcia tego braku zgodnie z art. 64 § 2 k.p.a. Nieusunięcie tego naruszenia skutkuje rażącym naruszeniem prawa i stwierdzeniem nieważności decyzji.Stan faktyczny
W dniu listopada 2008 r. skarżący J. B. został skontrolowany podczas wykonywania transportu drogowego taksówką. Organ I instancji nałożył na niego karę pieniężną za wykonywanie transportu bez wymaganej licencji. Organ odwoławczy utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając m.in. błędną ocenę dowodów i niewłaściwe zastosowanie przepisów ustawy o transporcie drogowym.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej decyzji Komendanta Policji, orzeczono, że decyzja ta nie podlega wykonaniu oraz zasądzono od Komendanta Policji na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania w kwocie 377 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędzia WSA Waldemar Śledzik Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 marca 2011 r. sprawy ze skargi J. B. na decyzję Komendanta Stołecznego Policji z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej 1. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji; 2. stwierdza, że decyzja, o której mowa w punkcie 1 nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Komendanta Stołecznego Policji na rzecz skarżącego J. B. kwotę 377 (trzysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr [...], Komendant Policji, po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez skarżącego J. B. (dalej także skarżący) od decyzji Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 3.000,- złotych - utrzymał w mocy ww. decyzję organu I instancji.
Z akt sprawy wynika, iż w dniu [...] listopada 2008 r., ok. godz. 8:40, w [...], w [...] przeprowadzono kontrolę pojazdu marki M. o nr rej. [...], kierowanego przez skarżącego. W trakcie kontroli okazał on następujące dokumenty:
- zaświadczenie o spełnianiu wymogów ustawy o transporcie drogowym, wystawione w dniu [...] października 2008 r. przez S. Sp. z o.o. z siedzibą w [...],
- dowód rejestracyjny pojazdu,
- prawo jazdy,
- identyfikator Taxi Osobowe,
- książkę kasy rejestrującej zamontowanej w kontrolowanym pojeździe, a zarejestrowanej na skarżącego,
- licencję nr [...] na wykonywanie transportu drogowego taksówką udzieloną na rzecz przedsiębiorcy S. Sp. z o.o.
- raport fiskalny
Pismem z dnia [...] listopada 2008 r. skarżący został prawidłowo zawiadomiony przez Komendanta Rejonowego Policji [...] o wszczęciu postępowania administracyjnego, jednocześnie pouczając skarżącego o przysługujących mu na podstawie art. 10 § 1 k.p.a. i art. 73 § 1 k.p.a. prawach, w tym prawie do składania wyjaśnień i przeglądania akt sprawy.
W toku postępowania organ I instancji uzyskał informację z Biura Działalności Gospodarczej i Zezwoleń [...], iż w dniu kontroli skarżący nie posiadał licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką.
Po dokonaniu analizy zgromadzonego materiału dowodowego Komendant Rejonowy Policji [...] wydał decyzję z dnia [...] lutego 2010 r., na podstawie której – działając w oparciu m.in. o przepisy art. 92 ust. 1 oraz art. 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.)–dalej u.t.d., nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3.000,- złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji.
W wyniku rozpatrzenia odwołania wniesionego przez pełnomocnika skarżącego – r. pr. [...], Komendant Policji - powołując się na przepis art. 138 § 2 k.p.a. – uchylił ww. decyzję Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] lutego 2010 r. i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż wydając decyzję organ I instancji nieprawidłowo wskazał jako podstawę prawną art. 5 u.t.d., podczas gdy obowiązek posiadania licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką wynika wprost z art. 6 ust. 1 ww. ustawy.
W konsekwencji Komendant Rejonowy Policji [...] wydał decyzję w dniu [...] lipca 2010 r., nr [...], na podstawie której – działając w oparciu m.in. o przepisy art. 92 ust. 1 oraz art. 6 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym w zw. z lp. 1.3 załącznika do ustawy o transporcie drogowym – nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 3.000,- złotych z tytułu wykonywania transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji.
W odwołaniu r. pr. [...] wniósł o uchylenie w całości decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podważono zgromadzony w trakcie postępowania administracyjnego materiał dowodowy, będący podstawą wydania zaskarżonej decyzji, zarzucono organowi I instancji błędną wykładnię art. 6 ust. 1 u.t.d. poprzez bezzasadne przyjęcie, że skarżący nie posiadał licencji taksówkowej, podczas gdy spełniał on ustawowy wymóg zatrudnienia przez podmiot posiadający taką licencję. Zdaniem ww. radcy prawnego, organ I instancji dowolnie ocenił materiał dowodowy z przeprowadzonej kontroli drogowej.
W wyniku rozpatrzenia odwołania Komendant Policji - powołując się na stosowne przepisy prawa materialnego, oraz na wyniki przeprowadzonej w dniu [...] listopada 2008 r. kontroli pojazdu - decyzją z dnia [...] sierpnia 2010 r., nr Rdza [...] - utrzymał w mocy ww. decyzję Komendanta Rejonowego Policji [...] z dnia [...] lipca 2010 r. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, iż zgodnie z brzmieniem art. 6 ust. 1 u.t.d., wykonywanie transportu drogowego taksówką wymaga uzyskania odpowiedniej licencji, która jest udzielana na określony pojazd i określony obszar. Stosownie zaś do art. 13 ust. 1 u.t.d. licencji nie można odstępować osobom trzecim ani przenosić uprawnień z niej wynikających na osobę trzecią z zastrzeżeniem ust. 2. Ze zgromadzonego materiału dowodowego bezsprzecznie wynika w ocenie organu II instancji, iż stroną postępowania jest skarżący, prowadzący działalność gospodarczą, której przedmiotem był transport drogowy taksówką. Ewidencjonuje on bowiem przychody osiągnięte z tego tytułu, używając zamontowanej w pojeździe kasy fiskalnej.
Pismem z dnia [...] września 2010 r. skarżący, reprezentowany przez r. pr. [...] – działając za pośrednictwem organu odwoławczego - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. decyzję Komendanta Policji. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o wstrzymanie jej wykonania, skarżący zarzucił organom Policji:
1. Naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a. poprzez ustalenie okoliczności na podstawie dowodu sprzecznego z prawem, tj. dowodu z zeznań świadka J. B., podczas gdy w czasie kontroli był on stroną postępowania, wobec czego mógł zostać przesłuchany wyłącznie w charakterze strony,
2. Naruszenie art. 6 k.p.a. w zw. z art. 75 k.p.a., poprzez ustalenie okoliczności na podstawie dowodu sprzecznego z prawem, tj. paragonu fiskalnego, podczas gdy organ kontroli nie był uprawniony ani do zabezpieczenia ani do kontrolowania tego dokumentu,
3. Naruszenie art. 7 oraz 77 § 1 k.p.a. poprzez ustalenie okoliczności wykonywania transportu drogowego taksówką bez wymaganej licencji na podstawie paragonu fiskalnego, który nie jest adekwatnym dowodem dla stwierdzenia naruszenia,
4. Naruszenie art. 7 oraz art. 77 § 1 k.p.a. poprzez błędne ustalenie, że skarżący wykonywał w momencie kontroli transport drogowy, podczas gdy jego pojazd stał jedynie na postoju taxi, a w jego wnętrzu nie znajdował się żaden pasażer,
5. Naruszenie art. 6 ust. 1 u.t.d., poprzez błędną wykładnię lub jego niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji bezzasadne przyjęcie, że skarżący nie posiadał licencji taksówkowej, podczas gdy spełniał on ustawowy wymóg zatrudnienia przez podmiot posiadający licencję taksówkową.
W uzasadnieniu pełnomocnik podniósł m.in., iż zabezpieczenie paragonu fiskalnego, jako dokumentu, który nie może być objęty kontrolą, jako wykraczający poza dokumenty określone w art. 87 u.t.d. Nadto skarżący był zatrudniony na podstawie umowy agencyjnej przez S. Sp. z o.o., czym wypełnił przesłanki art. 6 ust. 1 u.t.d. Zatrudnienie pozwalało skarżącemu na skorzystanie z licencji zatrudniającego. Wobec powyższego skarżący nie naruszył w dniu kontroli ww. artykułu ustawy o transporcie drogowym.
W odpowiedzi na skargę Komendant Policji, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. Sąd wezwał pełnomocnika organu do nadesłania pełnomocnictwa dla r. pr. [...] do reprezentowania skarżącego J. B. w postępowaniu administracyjnym.
W odpowiedzi pełnomocnik organu wskazała, iż organ przekazał całość akt administracyjnych wraz z odpowiedzią na skargę i nie dysponuje innymi dokumentami w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje;
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności.
Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 w/w ustawy).
W myśl art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż jest ona zasadna aczkolwiek nie z przyczyn w niej podanych.
Stosownie do art. 140 k.p.a. w postępowaniu przed organem odwoławczym mają odpowiednie zastosowanie przepisy o postępowaniu przed organem pierwszej instancji, w zakresie nieuregulowanym w art. 136-139 k.p.a. Przepis ten nie wyklucza zastosowania wprost w postępowaniu odwoławczym przepisów odnoszących się do postępowania przed organem pierwszej instancji (Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, B. Adamiak, J. Borkowski, 7 wydanie zaktualizowane i rozszerzone, Wydawnictwo C.H. Beck Warszawa 2005 str. 616).
Zgodnie z zasadą skargowości, postępowanie odwoławcze może zostać uruchomione tylko w wyniku podjęcia czynności procesowych, przez co należy rozumieć wniesienie odwołania przez podmiot uprawniony (Komentarz jw. str. 570) . Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji przysługuje stronie. Pełnomocnik strony nie jest wymieniony jako podmiot uprawniony do wniesienia odwołania. Zgodnie natomiast z art. 32 k.p.a. strona może działać przez pełnomocnika. Wobec tego odwołanie sporządzone przez pełnomocnika, tak jak każde inne pismo, jest pismem strony a nie pełnomocnika. Z brzmienia ostatnio wymienionego przepisu wyprowadzić należy wniosek, że skuteczność czynności osoby podającej się za pełnomocnika zależna jest od tego czy w chwili jej dokonywania strona udzieliła pełnomocnictwa, to jest, czy osoba działająca w imieniu strony była rzeczywiście jej pełnomocnikiem. Odrębną kwestią jest ewentualność potwierdzania czynności dokonywanych przez osobę, która w chwili dokonywania czynności nie była pełnomocnikiem. Problem ten jednak na obecnym etapie rozpoznawania sprawy nie występuje. Uprawnionym do wniesienia odwołania jest także zgodnie z art. 32 k.p.a., także pełnomocnik strony, który stosownie do art. 33 § 3 k.p.a. powinien oryginał pełnomocnictwa lub urzędowo poświadczony jego odpis załączyć do akt sprawy co nie wyklucza udzielenia pełnomocnictwa przez zgłoszenie umocowania do protokółu (art. 33 § 2 k.p.a.), jeżeli taki jest sporządzany w postępowaniu administracyjnym.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że w niniejszym postępowaniu administracyjnym skarżący był reprezentowany przez radcę prawnego [...], dla którego zostało udzielone stosowne pełnomocnictwo znajdujące się na karcie 23 a/a. Tymczasem odwołanie od decyzji z dnia [...] lipca 2010 r., nr [...] Komendant Rejonowy Policji [...], zostało złożone w imieniu skarżącego przez r. pr. [...]. W aktach sprawy brak jest stosownego pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżącego przez mecenasa [...].
Pismem z dnia [...] listopada 2010 r. Sąd wezwał pełnomocnika organu do nadesłania pełnomocnictwa dla r. pr. [...] do reprezentowania skarżącego J. B. w postępowaniu administracyjnym (K24 a/s).
W odpowiedzi pełnomocnik organu wskazała, iż organ przekazał całość akt administracyjnych wraz z odpowiedzią na skargę i nie dysponuje innymi dokumentami w niniejszej sprawie (K29 a/s).
Ponieważ przy złożonym odwołaniu nie dołączono pełnomocnictwa, a także nie był sporządzany protokół, do którego strona mogła zgłosić pełnomocnika, organ odwoławczy powinien, stosownie do art. 64 § 2 k.p.a., wezwać wnoszącego odwołanie do usunięcia braku przez przedłożenie właściwego umocowania do złożenia odwołania i reprezentowania strony. Rozpoznając zatem odwołanie wniesione przez osobę nielegitymującą się prawem do reprezentacji strony, w tym prawem do wniesienia odwołania, organ odwoławczy rażąco naruszył prawo (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Przeprowadził bowiem postępowanie administracyjne i wydał decyzję administracyjną na podstawie pisma złożonego przez osobę niemającą umocowania do skutecznego wszczęcia postępowania odwoławczego.
Rozpoznając ponownie sprawę organ drugiej instancji wezwie r. pr. [...] do złożenia stosownego pełnomocnictwa do złożenia odwołania, a w wypadku jeśli to nie nastąpi, organ wezwie stronę do potwierdzenia czynności złożenia odwołania.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., orzekł jak w sentencji, postanawiając o kosztach postępowania na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło