VI SA/Wa 2144/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Anna Błażejczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 stycznia 2013 r. sprawy ze skargi D. N. na uchwałę Krajowej Rady Notarialnej z dnia [...]sierpnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zażalenia 1. uchyla zaskarżoną uchwałę; 2. stwierdza, że uchylona uchwała nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Krajowej Rady Notarialnej na rzecz skarżącej D. N. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Krajowa Rada Notarialna (zwana dalej organem) Uchwałą z dnia [...] sierpnia 2012 roku nr [...] stwierdziła uchybienie terminu do wniesienia przez D. N. (zwaną dalej skarżącą) zażalenia na uchwałę nr [...] z dnia [...] lipca 2012 roku Rady Izby Notarialnej w [...]. W dniu [...] lipca 2012 roku Skarżąca około godziny 9:30 odebrała w/w uchwałę w siedzibie Izby podpisując jej doręczenie i w tym samym dniu złożyła zażalenie. Organ stwierdził uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na uchwałę Rady Izby Notarialnej w [...] z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] o odmowie wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej. Wskazał, że początkiem biegu terminu do wniesienia zażalenia jest dzień następujący po dniu, w którym stronie doręczone zostało postanowienie. Jego zdaniem wniesienie zażalenie w dniu, w którym postanowienie zostało doręczone, musi zostać uznane za wniesienie go z uchybieniem terminu. Wskazał, że przyjęcie wskazanej daty prowadziłoby do nie dającego się pogodzić z brzmieniem przepisów wniosku, że termin do wniesienia zażalenia liczy osiem, a nie - jak wskazał ustawodawca w art. 141 § 2 k.p.a. - siedem dni. Skargę na powyższą uchwałę złożyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca, wnosząc o jej uchylenie w całości, celem rozpoznania zażalenia z dnia [...] lipca 2012 roku Przez Krajową Radę Notarialną; zasądzenia od Organu na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania. Zarzuciła: 1. naruszenie art. 141 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, 2. naruszenie art. 134 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego niezasadne zastosowanie, 3. złą interpretację art. 57 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego istotnie wpływającą na wydaną uchwałę. Powołując się na orzecznictwo sądowe i dokonując analizy przepisów art. 141 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 57 § 1 tegoż kodeksu uznała, że jako osoba, której doręczono uchwałę o odmowie wydania zaświadczenia o ukończeniu aplikacji notarialnej, miała prawo do wniesienia zażalenia, w tym czasie. Jej zdaniem przyjmując przedstawioną interpretację Krajowej Rady Notarialnej osoba, której doręczono postanowienie pozbawiona jest prawa wynikającego z art. 141 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, a niejako "nabywa" je automatycznie następnego dnia mimo, iż w jej stanie faktycznym nic się nie zmienia. W jej interpretacji, ustawodawca zamieszczając zapis "(...) w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia(...)" w art. 141 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego miał istotnie na myśli czas "od dnia doręczenia", a nie czas "dzień po". Wobec powyższego wnosiła jak na wstępie. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tego aktu. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2012 r. Nr 0, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem skargi jest Uchwała Krajowej Rady Notarialnej z dnia [...] sierpnia 2012 roku stwierdzająca uchybienie terminu do wniesienia przez D. N. zażalenia na uchwałę z dnia [...] lipca 2012 roku Rady Izby Notarialnej w [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji. Z akt administracyjnych wynika, że uchwała Rady Izby Notarialnej w [...] z dnia [...] lipca 2012 roku w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej została doręczona D. N. dnia [...] lipca 2012 roku. Tego samego dnia skarżąca złożyła zażalenie na tę uchwałę. Zgodnie z art. 141 § 2 k.p.a. zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie - od dnia jego ogłoszenia stronie. Warunkiem możliwości wniesienia zażalenia na postanowienie jest spełnienie przesłanek z art. 109 i z art. 110 k.p.a. w związku z art. 126 k.p.a. - uzewnętrznienie woli organu przez doręczenie (ogłoszenie) postanowienia stronie/stronom, gdyż z tą chwilą organ jest postanowieniem związany. Poza sporem pozostaje fakt doręczenia (odebrania) postanowienia D. N. w dniu [...] lipca 2012 roku. Zatem z tym dniem organy samorządu zawodowego notariatu stały się związane postanowieniem o odmowie wydania zaświadczenia o odbyciu aplikacji notarialnej przez skarżącą, gdyż z tym dniem przedmiotowe rozstrzygnięcie weszło do obrotu prawnego. Terminy można podzielić na terminu ad quem oraz na terminy post quem. Pierwsze z nich to terminy, przed upływem których należy dokonać wymaganej czynności procesowej, natomiast drugie z nich to terminy, dopiero po upływie których ta czynność może być dokonana. Przykładem tych drugich terminów może być termin określony w art. 79 § 1 k.p.a. - strona powinna być zawiadomiona o miejscu i terminie przeprowadzenia dowodu ze świadków, biegłych lub oględzin przynajmniej na siedem dni przed terminem. Innymi słowy termin post quem uzależnia możliwość dokonania określonej czynności procesowej dopiero po jego upływie, natomiast termin ad quem określa w jakim przedziale czasowym czynność ta będzie prawnie skuteczna. Złożenie środka zaskarżenia, tak jak w rozpoznawanej sprawie złożenie zażalenia od uchwały - postanowienia z dnia [...] lipca 2012 roku, zostało ograniczone czasowym okresem od doręczenia tej uchwały do upływu 7 dni liczonych od dnia następnego od dnia doręczenia. Należy jednak odróżnić prawo do złożenia środka zaskarżenia w określonym przedziale czasowym, od uchybienia terminu do złożenia tego środka zaskarżenia. Strona otrzymując rozstrzygnięcie w konkretnym dniu może już skorzystać z prawa do jego zaskarżenia, gdyż zgodnie z art. z art. 141 § 2 k.p.a. zażalenia wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie. Uchybienie natomiast terminowi do złożenia zażalenia ma miejsce w sytuacji złożenia go po upływie owych siedmiu dni liczonych od dnia następnego od otrzymania rozstrzygnięcia. W związku z tym nie można, w ocenie składu orzekającego Sądu, utożsamiać dwóch różnych sytuacji - prawa do wniesienia środka zaskarżenia w wyznaczonych ramach czasowych rozpoczynających się od dnia doręczenia rozstrzygnięcia, z przekroczeniem tych ram czasu na skutek spóźnienia się (wyekspirowania owych ram czasowych) z końcowym terminem do zaskarżenia rozstrzygnięcia. Uprawnienie strony do złożenia środka zaskarżenia pojawia się z chwilą otrzymania rozstrzygnięcia i kończy się po upływie terminu wskazanego w przepisach postępowania. W związku z tym strona nie musi odczekiwać jeden dzień po otrzymaniu (doręczeniu jej) rozstrzygnięcia, by złożyć przysługujący jej środek zaskarżenia. Uchybienie terminowi do zaskarżenia rozstrzygnięcia należy rozumieć jako zaskarżenie go po upływie terminu podobnie jak zaskarżenie rozstrzygnięcia przed otrzymaniem rozstrzygnięcia należy rozumieć jako zaskarżenie przedwczesne, gdyż w drugim przypadku organ nie uzewnętrznił jeszcze swojej woli prawnie skutecznym doręczeniem rozstrzygnięcia stronie. W związku z powyższym uchwała Krajowej Rady Notarialnej nr [...] z dnia [...] sierpnia 2012 r. została wydana z naruszeniem przepisu art. 134 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zatem ponownie rozpatrując sprawę Krajowa Rada Notarialna będzie miała na względzie wskazane uwagi co do zachowania przez D. N. terminu do wniesienia zażalenia na uchwałę Rady Izby Notarialnej w [...] z dnia [...] lipca 2012 roku. W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku, postanawiając o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 1 P.p.s.a.