VI SA/Wa 2169/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędzia WSA Ewa Marcinkowska (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 lutego 2008 r. sprawy ze skargi P. Sp.j. z siedzibą w Ł. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej oddala skargę VI SA/Wa 2169/07 UZASADNIENIE P. Spółka jawna z siedzibą w Ł. wniosło skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2007 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej w łącznej wysokości 650 zł za skrócenie dziennego czasu odpoczynku oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego. Do wydania powyższych decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] czerwca 2007 r. na drodze [...] (przejazd kolejowy [...]) inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego przeprowadzili kontrolę pojazdu ciężarowego marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] należącego do skarżącej spółki G. Spółka jawna, którym kierował kierowca A. P. Podczas kontroli kierowa okazał wykresówki z dni 08/09 czerwca 2007 r., 09/10 czerwca 2007 r., oraz z 11 czerwca 2007 r. Na podstawie analizy okazanych wykresówek stwierdzono skrócenie dziennego czasu odpoczynku o 2 godziny i 35 minut oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu o 1 godzinę 38 minut. W następstwie tej kontroli oraz przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia [...] czerwca 2007 r. nałożył na P. Spółka jawna z siedzibą w Ł. karę pieniężną w łącznej wysokości 650 zł w oparciu o art. 6 ust. 1 i 4, art. 8 ust. 1-5, art. 9 ust. 1 i 2 i art. 4 lit. g rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz. Urz. UE L102 z 11 kwietnia 2006 r.) oraz na podstawie art. 92 ust. 1 pkt 2, 7 i 8 i ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym oraz lp. 10.2 lit. a i b oraz lp. 10.4 lit. a i b załącznika do tej ustawy (Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2088 ze zm.). Strona złożyła odwołanie od tej decyzji do Głównego Inspektora Transportu Drogowego. W odwołaniu podniesiono, iż kontrolowany pojazd używany był do przewozu rzeczy (paliwa) w ramach własnej działalności gospodarczej Spółki, na trasie Ł. (baza przedsiębiorstwa), a B. (magazyn paliw [...]) o długości 94 km. Pojazd jechał po towar dla stacji paliw należącej do Spółki. Strona wskazała, iż stosownie do treści art. 13 ust. 1 lit b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r. jest zwolniona ze stosowania przepisów art. 5-9 powyższego rozporządzenia, a ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o czasie pracy kierowców oraz o zmianie niektórych innych ustaw w art. 1 ust. 1 pkt 14 potwierdza obowiązywanie tej regulacji. Główny Inspektor Transportu Drogowego rozpoznając odwołanie decyzją z dnia [...] października 2007 r. utrzymał w całości w mocy zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż zgodnie z art. 8 ust. 1-5 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 kierowca korzysta z dziennego i tygodniowego okresu odpoczynku. W każdym 24 godzinnym okresie po upływie poprzedniego dziennego okresu odpoczynku lub tygodniowego okresu odpoczynku kierowca musi wykorzystać kolejny dzienny okres odpoczynku. Jeśli część dziennego okresu odpoczynku zawarta w 24 godzinnym okresie wynosi co najmniej 9 godzin, ale mniej niż 11 godzin, wówczas ten dzienny okres odpoczynku uznaje się za skrócony dzienny okres odpoczynku. Dzienny okres odpoczynku może zostać przedłużony do rozmiarów regularnego lub skróconego tygodniowego okresu odpoczynku. Kierowca może mieć najwyżej trzy skrócone dzienne okresy odpoczynku pomiędzy dwoma tygodniowymi okresami odpoczynku. Na zasadzie odstępstwa od przepisów ust. 2, w ciągu 30 godzin od zakończenia dziennego lub tygodniowego okresu odpoczynku, kierowca należący do kilkuosobowej załogi musi skorzystać z kolejnego dziennego okresu odpoczynku trwającego co najmniej 9 godzin. Zgodnie natomiast z art. 6 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006, dzienny czas prowadzenia pojazdu nie może przekroczyć 9 godzin. Jednakże dzienny czas prowadzenia pojazdu może zostać przedłużony do nie więcej niż 10 godzin, nie częściej niż dwa razy w tygodniu. Organ odwoławczy stwierdził, iż z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika, że doszło do naruszenia powyższych przepisów w zakresie czasu pracy kierowców, przy wykonywaniu przewozu drogowego. Powoływane w odwołaniu przez stronę argumenty nie mogą natomiast stanowić podstawy do zmiany zaskarżonej decyzji. Stwierdzone przekroczenia norm czasu pracy kierowcy bezsprzecznie wynikają bowiem z zapisu okazanych do kontroli wykresówek i stanowią naruszenie powoływanych wyżej przepisów normujących czas pracy kierowców. Strona błędnie interpretuje natomiast zapis art. 13 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r., gdyż jednoznacznie z wskazanego przepisu wynika, iż dotyczy on pojazdów używanych lub wynajmowanych bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa. Skarżąca Spółka nie wykonuje natomiast tego rodzaju przewozów. Organ odwoławczy podkreślił jednocześnie, iż kary w transporcie drogowym określono w sposób sztywny w ramach poszczególnych przewinień, a decyzja wydawana na podstawie tych przepisów ma związany, a nie uznaniowy charakter. W skardze na tę decyzję skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie P. Spółka jawna z siedzibą w Ł. zarzuciło organowi niewyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla rozpatrzenia sprawy oraz błędną ocenę treści przepisu art. 13 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego. Podkreślono, że kontrolowany pojazd wykorzystywany jest wyłącznie do celów gospodarczych skarżącej w promieniu do 100 km od siedziby przedsiębiorstwa. W tej sytuacji pełne zastosowanie winien więc mieć przepis art. 13 ust. 1 lit. b) wymienionego wyżej rozporządzenia wspólnotowego, który stwarza możliwość stosowania wyjątków od rygorów przewidzianych w przepisach art. 5 - 9 tegoż rozporządzenia. Według skarżącej art. 13 ust. 1 lit b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 obejmuje dwa różne przypadki transportu oddzielone słowem "lub": 1. " ...przewozów wykonywanych: (...) pojazdami używanymi (...) do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa"; 2. " ...przewozów wykonywanych: (...) pojazdami (...) wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa". Do stanu faktycznego niniejszej sprawy winny zaś odnosić się wyłącznie słowa: "pojazdami używanymi (... ) do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa". Główny Inspektor Transportu Drogowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując w pełni stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Sąd stwierdził, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nie naruszają prawa. Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest niesporny, strona skarżąca nie kwestionuje faktu, iż doszło do naruszenia norm czasu pracy kierowcy określonych w przepisach art. 6-9 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniające rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98, jak również uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85. Analiza zapisów na wykresówkach okazanych przez kierowcę w czasie kontroli wykazała skrócenie dziennego czasu odpoczynku o 2 godziny 35 minut oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu o 1 godzinę 38 minut. Kontrola drogowa miała miejsce w dniu [...] czerwca 2007 r., a więc organ prawidłowo oparł swoje rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie na przepisach powołanego wyżej rozporządzenia (WE) nr 561/2006, które weszło w życie z dniem 11 kwietnia 2007 r. z wyjątkiem art. 10 ust. 5, art. 26 ust. 3 i 4 oraz art. 27, które weszły w życie dnia 1 maja 2006 r. Istota sporu między skarżącą i organem sprowadza się do wykładni przepisu art. 13 ust. 1 lit. b) ww. rozporządzenia (WE) nr 561/2006. W ocenie strony skarżącej na podstawie art. 13 ust. 1 lit. b) była zwolniona z obowiązku przestrzegania norm czasu pracy kierowców określonych w tym rozporządzeniu, gdyż kontrolowany przewóz wykonywany był pojazdem używanym do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa. Art. 13 ust. 1 lit. b) ww. rozporządzenia stanowi, że o ile nie zagraża to osiągnięciu celów określonych w art. 1, każde Państwo Członkowskie może wprowadzić wyjątki od przepisów art. 5-9 i uzależnić te wyjątki od spełnienia indywidualnych warunków na swoim terytorium lub, w porozumieniu z zainteresowanymi Państwami, na terytorium innego Państwa Członkowskiego, mające zastosowanie między innymi (lit. b) do przewozów wykonywanych pojazdami używanymi lub wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa. Na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej kategorie pojazdów, o których mowa w art. 13 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 zostały wyłączone ze stosowania art. 5-9 tego rozporządzenia na podstawie art. 1 pkt 14 ustawy z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o czasie pracy kierowców oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 99, poz. 661), który zmienił dotychczasową treść przepisu art. 29 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o czasie pracy kierowców (zmiana ta weszła w życie z dniem 20 czerwca 2007 r.). W dacie kontroli tj. [...] czerwca 2007 r. nie obowiązywał więc jeszcze przepis, który wyłączałby na terytorium naszego kraju kategorie pojazdów, o których mowa w art. 13 ust. 1 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 ze stosowania art. 5-9 tego rozporządzenia. Niezależnie jednak od powyższego należy stwierdzić, iż organ prawidłowo zinterpretował, że wyłączenie o którym mowa w art. 13 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 nie mogło mieć zastosowania w stanie faktycznym niniejszej sprawy, gdyż dotyczy tylko przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa wykonywanego przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie. Wyłączenie to nie dotyczy natomiast każdego przedsiębiorstwa wykonującego przewóz rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa. Interpretacja dokonana przez stronę skarżącą, że art. 13 ust. 1 lit b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 obejmuje dwa różne przypadki transportu tj. "przewozów wykonywanych: (...) pojazdami używanymi (...) do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa" oraz "przewozów wykonywanych: (...) pojazdami (...) wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie do przewozu rzeczy w ramach własnej działalności gospodarczej w promieniu do 100 km od bazy przedsiębiorstwa" nie znajduje uzasadnienia w literalnym brzmieniu tego przepisu. Z treści tego przepisu wynika jednoznacznie, iż dotyczy on przewozów wykonywanych pojazdami używanymi lub wynajmowanymi bez kierowcy przez przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne, gospodarstwa rolne lub rybackie. W ocenie Sądu taka interpretacja znajduje także potwierdzenie w zapisach poprzednio obowiązującego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego. Art. 13 ust. 1 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 561/2006 jest odpowiednikiem dawnego art. 13 ust. 1 lit. b) uchylonego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85, który również przewidywał możliwość wyłączenia ze stosowania przepisów tego rozporządzenia pojazdów używanych przez przedsiębiorstwa działające w określonych branżach tj. przedsiębiorstwa rolnicze, ogrodnicze, leśne lub rybackie. W świetle powyższych rozważań należy stwierdzić, iż dokonana przez organy obu instancji interpretacja wskazanych w decyzji przepisów była prawidłowa, co w konsekwencji doprowadziło do nałożenia na stronę skarżącą kary pieniężnej w wysokości 650 zł na podstawie art. 92 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym w związku z lp. 10.2. lit. a i lit. b oraz lp. 10.4. lit. a i lit. b załącznika do tej ustawy. Wysokość kary pieniężnej za skrócenie dziennego czasu odpoczynku oraz przekroczenie maksymalnego dziennego okresu prowadzenia pojazdu przy wykonywaniu przewozu drogowego została ustalona w sposób prawidłowy, zgodny z załącznikiem do ustawy o transporcie drogowym. Reasumując, w ocenie Sądu, zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności. Organ prawidłowo ocenił zaistniały w sprawie stan faktyczny w świetle obowiązujących przepisów prawa, a uzasadnienie decyzji spełnia wymogi art. 107 § 3 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.