VI SA/Wa 2170/25
WyrokWSA w Warszawie2025-10-28
Skład orzekający: Sławomir Kozik, Agnieszka Łąpieś – Rosińska, Maciej Borychowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na zarządzającego transportem za wykonywanie przewozu pojazdem z usterką układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowaną jako niebezpieczna, może zostać uchylona na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. (brak wpływu na powstanie naruszenia) lub art. 189f k.p.a. (znikoma waga naruszenia)?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kara pieniężna została nałożona prawidłowo, ponieważ stwierdzona usterka (wyciek oleju) została właściwie zakwalifikowana jako niebezpieczna, a zarządzający transportem ponosi odpowiedzialność za stan techniczny pojazdów. Sąd stwierdził, że nie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. ani art. 189f k.p.a., ponieważ skarżący nie wykazał braku wpływu na powstanie usterki ani jej znikomej wagi, a ponadto przepisy te nie miały zastosowania ze względu na uregulowanie kwestii odstąpienia od nałożenia kary w ustawie o transporcie drogowym.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą na skarżącego, jako zarządzającego transportem, karę pieniężną w wysokości 500 zł. Kara została nałożona za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem z usterką układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowaną jako niebezpieczna (wyciek oleju). Skarżący zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania, w tym brak wpływu na powstanie naruszenia i znikomą wagę usterki.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś – Rosińska Asesor WSA Maciej Borychowski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 28 października 2025 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 15 kwietnia 2025 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
Przedmiotem zaskarżenia do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "Organ odwoławczy") z dnia [...] kwietnia 2025 r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: "WITD", "Organ I instancji") z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...], nakładającą na T. J. (dalej: "Skarżący", "Strona") karę pieniężną w wysokości 500 zł za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne (dalej: "zaskarżona decyzja").
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: "k.p.a."), art. 4 pkt 22 lit. p, art. 92a ust. 2, art. 92c ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1539, dalej: "u.t.d."), Ip. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d., art. 66 ust. 1 pkt 1, art. 66 ust. 5, ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2024 r. poz. 1251, dalej: "p.r.d.").
Do wydania zaskarżonej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] stycznia 2024 r. w W. na ul. [...] (pętla autobusowa), około godz. 09:50 poddano kontroli drogowej pojazd marki [...]o nr rej. [...] (autobus). Kierującym pojazdem była B.L., która wykonywała krajowy przewóz drogowy osób w imieniu przedsiębiorcy [...] sp. z o.o. z siedzibą w W.. Podczas kontroli kierowca okazał wypis z licencji nr [...] na wykonywanie krajowego transportu drogowego osób udzielonej [...] sp. z o.o. z siedzibą w W.. W toku prowadzonych czynności kontrolnych stwierdzono naruszenie załącznika nr 4 do u.td., tj.: wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne (Ip. 15.2. załącznika nr 3 do u.t.d.). Kontrolujący stwierdzili stały wyciek oleju, który zagraża środowisku i stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa innych użytkowników drogi. Wyniki kontroli zostały utrwalone w protokole kontroli nr [...]z dnia [...] stycznia 2024 r. (dalej: "protokół kontroli"), który kierowca podpisał bez zastrzeżeń. Z przebiegu kontroli sporządzona została również dokumentacja fotograficzna.
W trakcie prowadzonego postępowania Organ I instancji ustalił, że osobą zarządzającą u przedsiębiorcy [...] sp. z o.o. był Skarżący.
Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego WITD decyzją z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...]nałożył na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 500 zł.
Pismem z dnia 13 lutego 2025 r. pełnomocnik Skarżącego złożył odwołanie od decyzji Organu I instancji.
Po rozpoznaniu odwołania GITD utrzymał w mocy decyzję WITD z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...], nakładającą na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 500 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Organ odwoławczy przywołał ustalony w sprawie stan faktyczny oraz mające zastosowanie przepisy prawa. GITD wyjaśnił w szczególności, że w rozpatrywanej sprawie kary pieniężne są nakładane na podstawie art. 92a w zw. z art. 93 ust. 1 u.t.d. Z kolei treść art. 92a ust. 2 i ust. 8 w zw. z załącznikiem nr 4 do u.t.d. określa w sposób sztywny wysokość kar pieniężnych za naruszenia przepisów załącznika nr 4 do u.t.d. W tym zakresie GITD nie ma możliwości miarkowania kar pieniężnych. W związku z powyższym regulacja wynikająca z art. 189d k.p.a., na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a. nie ma zastosowania w niniejszej sprawie.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że stwierdzone w toku kontroli wycieki oleju spod silnika pojazdu w postaci stałych i ciągle powstających kropel płynu eksploatacyjnego (plamy oleju) stanowią bardzo poważne ryzyko dla środowiska lub bezpieczeństwa, o którym mowa w 8.4.1 załącznika 1 ww. rozporządzenia.
Odnosząc się do sposobu zakwalifikowania przedmiotowej usterki Organ odwoławczy wyjaśnił, że zgodnie z załącznikiem 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie kontroli ruchu drogowego stwierdzenie wycieku płynów w postaci stałego powstawania kropli, które stanowi bardzo poważne ryzyko dla środowiska lub bezpieczeństwa dokonuje się podczas kontroli organoleptycznej. Organoleptyka - metoda badawcza polegająca na sprawdzeniu właściwości badanego obiektu za pomocą zmysłów, np. wzroku, słuchu. Ponieważ sam ustawodawca przewidział, że usterkę polegającym na stałym wycieku płynów eksploatacyjnych innych niż woda dokonuje się poprzez wykorzystanie zmysłów w tym przypadku zmysłu wzroku, co zostało przeprowadzone w przedmiotowej kontroli, w ocenie GITD należało stwierdzić, że kontrola została prawidłowo przeprowadzona. Organ odwoławczy wskazał, że w stacji diagnostycznej podczas przeglądu pojazdu stan techniczny pojazdu w tym kontrola, czy nie następuje wyciek, również ocenia się za pomocą kontroli organoleptycznej. W przypadku ujawnienia wycieku płynu eksploatacyjnego z pojazdu kontrolujący nie może zakwalifikować ujawnionej usterki inaczej niż usterka niebezpieczna. Wynika to z załącznika 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie kontroli ruchu drogowego, w którym ustawodawca wyciek płynu eksploatacyjnego innego niż woda zakwalifikował jako usterkę niebezpieczną
Organ odwoławczy podkreślił, że osoba przyjmująca funkcję zarządzającego transportem zobowiązała się do zapewnienia wykonywania przewozów zgodnie z obowiązującymi przepisami, a tym samym zapewnienia bezpieczeństwa innych uczestników ruchu drogowego. Tymczasem z odwołania wynika, że Skarżący nie jest w stanie kontrolować stanu technicznego użytkowanych u przedsiębiorcy [...] sp. z o.o. pojazdów z uwagi na ich ilość. Powyższe, w opinii GITD oznacza, że nadzór sprawowany przez Stronę nad stanem pojazdów, którymi przedsiębiorca [...] sp. z o.o. wykonywał przewozy był nieprawidłowy. Przy prawidłowej organizacji pracy, w tym nadzoru nad stanem technicznym, przedmiotowemu naruszeniu można było zapobiec poprzez zlecenie kierowcom dokładnej kontroli organoleptycznej pojazdu przed rozpoczęciem przewozu oraz zgłaszania wszelkich uwag odnośnie nieprawidłowego stanu technicznego pojazdu. Organ odwoławczy podniósł, że wyciek oleju spod pojazdu nie jest usterką, która powstaje nagle, lecz zazwyczaj jest procesem długoterminowym lekceważonym przez użytkowników pojazdów, o czym świadczą oleiste plamy na miejscach postojowych.
GITD rozpoznając sprawę, mając na względzie treść art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. oraz po przeprowadzeniu postępowania stwierdził, że w decyzji WITD prawidłowo ustalono stan faktyczny. Organ I instancji zgromadził bowiem w aktach sprawy dowody, które były konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co mogło przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie było sprzeczne z prawem. Zdaniem Organu odwoławczego art. 189f k.p.a., który reguluje przesłanki odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej oraz udzielenia pouczenia ma zastosowanie tylko w sytuacji, gdy dana kwestia nie została określona w prawie materialnym stanowiącym podstawę nałożenia kary. Ustawodawca w art. 92c u.t.d. określił przesłanki egzoneracyjne, których zaistnienie powoduje uwolnienie od odpowiedzialności za naruszenia określone w ustawie o transporcie drogowym tym samym, do postępowań prowadzonych na podstawie ustawy o transporcie drogowym nie ma zastosowania art. 189f k.p.a.
Organ odwoławczy stwierdził również, że do ujawnionego naruszenia nie ma zastosowania art. 92 c ust. 1 u.t.d. ze względu na fakt, iż do wskazanego naruszenia doszło w okolicznościach, które Skarżący jako zarządzający przedsiębiorstwem powinien przewidzieć i nie dopuścić do ich zaistnienia wobec okoliczności dysponowania stosownymi uprawnieniami i wiadomościami. W ocenie GITD Strona w toku postępowania nie wskazała żadnych okoliczności, które mogłyby stanowić podstawę do zastosowania art. 92c u.t.d. Skarżący miał bowiem realny wpływ na stan techniczny pojazdu, którym wykonywany był przewóz drogowy.
Pismem z dnia 27 maja 2025 r. Skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję z dnia [...] kwietnia 2025 r., zaskarżając ją w całości. Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, tj.:
1. art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 1a u.t.d. poprzez nałożenie na Skarżącego jako zarządzającego transportem kary za wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, w sytuacji gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że Skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć,
2. art. 92a ust. 2 u.t.d. w zw. z Ip. 15.2. zał. nr 4 do u.t.d. w zw. z § 6 ust 2 i § 5 ust. 7 pkt 3 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego poprzez nałożenie kary pieniężnej za naruszenie z tytułu wykonywania przewozu pojazdem posiadającym usterkę zakwalifikowaną jako niebezpieczna i w konsekwencji zakwalifikowane jako najpoważniejsze (NN), w sytuacji gdy nie została przeprowadzona szczegółowa drogowa kontrola techniczna, która jest wymagana do stwierdzenia tego typu naruszeń;
2. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zaskarżonej decyzji, tj.:
1. art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80, art. 81a § 1 i art. 107 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad prawdy obiektywnej, zasady oficjalności, zasady ciężaru dowodu, bezpośredniości i zupełności zgromadzonego materiału oraz zasady rozstrzygania wątpliwości faktycznych na korzyść strony, zgodnie z którymi to zasadami obciążenie Strony sankcją administracyjną musi być poprzedzone jednoznacznym, nie budzącym jakichkolwiek wątpliwości ustaleniem faktu, iż istotnie naruszyła ona prawo, z którym to naruszeniem ustawa wiąże odpowiedzialność administracyjną, natomiast w niniejszej sprawie ustalenie faktów stanowiących podstawę nałożenia kary nastąpiło w trakcie kontroli, która nie odbyła się zgodnie z przepisami prawa,
2. art. 6, art. 7 i art. 8 § 1 k.p.a. i wyrażonych w tych przepisach zasad legalizmu, prawdy obiektywnej oraz zaufania do władzy publicznej w zw. z art. 189a § 1 k.p.a., art. 189a § 2 pkt 1-3 k.p.a. a contrario oraz art. 189f k.p.a. poprzez nierozważenie zastosowania do kary pieniężnej przewidzianej w u.t.d. przepisów k.p.a. dotyczących administracyjnych kar pieniężnych (dział IVa k.p.a.), które regulują zasady nakładania kar (w tym odstąpienie od ukarania) i powinny znaleźć zastosowanie do kar nakładanych na podstawie ustawy u.t.d., a zostały przez GITD pominięte pomimo, że kary pieniężne w ustawie u.t.d. zostały uregulowane w sposób jedynie częściowy, nieuwzględniający wszystkich kwestii wymienionych w pkt 1-6 art. 189a § 2 k.p.a., przez co koniecznym jest odwołanie się w niniejszej sprawie do uregulowań działu IVa k.p.a. (por. m. in. wyrok VI SA/Wa 198/23, VI SA/Wa 2230/22, III SA/Po 145/22). Ocena, czy w sprawie nie występują przesłanki do odstąpienia od ukarania stanowi obligatoryjny element postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, którego pominięcie wywołuje konieczność uchylenia tak podjętej decyzji.
Formułując powyższe zarzuty, Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji Organu odwoławczego i poprzedzającej ją decyzji WITD oraz umorzenie postępowania w całości, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy Organowi odwoławczemu do ponownego rozpoznania. Ponadto Strona wniosła o zasądzenie od GITD na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania, a także kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
W uzasadnieniu skargi Strona rozwinęła podniesione zarzuty wskazując m.in., że w jej ocenie jako zarządzający transportem nie miał wpływu na powstanie naruszenia w zakresie wycieków płynów eksploatacyjnych. Zdaniem Skarżącego należy zwrócić uwagę, że pojazd wyjechał w trasę sprawny, a do powstania usterki doszło już na linii. Prawdopodobnie nastąpiło rozszczelnienie chłodnicy w wyniku pracy eksploatacyjnej. Strona wyjaśniła, że w przedsiębiorstwie obowiązuje procedura, do której kierowca ma obowiązek zastosować się przed każdym wyjazdem w trasę. Dotyczy ona właśnie m. in. sprawdzania wszystkich elementów pojazdu i kontroli okresowej. Sprawdzanie przez zarządzającego transportem stanu technicznego każdego pojazdu przed każdym wyjazdem w trasę, według Strony, wychodzi poza zakres kompetencji (obowiązków) zarządzającego transportem, a także poza sferę fizycznych możliwości zarządzającego transportem, mimo, że - co w ocenie Skarżącego należy wyraźnie podkreślić - Strona jako zarządzający transportem (z racji pełnionej funkcji oraz posiadanych uprawnień kierowniczo - kontrolnych w stosunku do kierowców autobusów oraz pracowników zaplecza technicznego w ramach struktury organizacyjnej przedsiębiorstwa przewoźnika drogowego) podejmuje na bieżąco wszelkie możliwe działania służące zapewnieniu właściwego stanu technicznego floty użytkowanych pojazdów (autobusów), w tym przede wszystkim w zakresie zapewnienia ich bezpieczeństwa dla pasażerów oraz innych uczestników ruchu drogowego. Skarżący podniósł, że nie jest możliwe sprawdzanie każdego pojazdu przed każdym wyjazdem w trasę, nie wspominając o tym, że biorąc pod uwagę specyfikę działalności transportowej częstokroć dana usterka techniczna pojazdu może w rzeczywistości powstać dopiero w trakcie realizacji przejazdu przez dany pojazd, a nie przed jego wyjazdem w trasę.
Skarżący podkreślił, że procedury obowiązujące w firmie będącej przewoźnikiem drogowym (w ramach której Strona pełni funkcję osoby zarządzającej transportem), zgodnie z którymi kierowca ma obowiązek przed każdym wyjazdem w trasę dokonać sprawdzenia wszystkich elementów pojazdu, powinny zapobiegać takim naruszeniom. Zdaniem Strony to kierowca każdorazowo przed rozpoczęciem obsługi zleceń przewozowych zobowiązany jest do dokonania oceny stanu technicznego pojazdu, z naciskiem na funkcjonowanie urządzeń i układów bezpieczeństwa. W szczególności powinien sprawdzić sprawność układu kierowniczego, obecność ewentualnych wycieków płynów eksploatacyjnych oraz funkcjonowanie układu sterowania drzwiami.
Ponadto, jak wyjaśnił Skarżący, w firmie będącej przewoźnikiem drogowym obowiązuje procedura zaplecza technicznego w zakresie obsługi technicznej pojazdów, wynikająca z postanowień umów o świadczenie usług w zakresie publicznego transportu zbiorowego w ramach komunikacji miejskiej w W. łączących ww. firmę z organizatorem publicznego transportu zbiorowego (komunikacji miejskiej) na terenie m.st. Warszawy. Zgodnie z tą procedurą każdy autobus zjeżdżający na bazę przewoźnika drogowego jest objęty tzw. procesem obsługi codziennej, którego zakres obejmuje m.in. podstawową kontrolę elementów zawieszenia i układu napędowego, uzupełnienie płynów eksploatacyjnych oraz raportowanie usterek przez prowadzącego pojazd - powyższe ma w zamiarze przedmiotowej procedury zapewniać, aby każdy autobus przed ponownym wyjazdem z bazy w trasę znajdował się w należytym i zgodnym z przepisami prawa stanie technicznym.
W dalszej kolejności Skarżący nadmienił, że odpowiedzialność podmiotu zarządzającego transportem nie jest odpowiedzialnością absolutną. W związku z powyższym w sprawie powinien znaleźć zastosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 1a ustawy o transporcie drogowym, zgodnie z którymi nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1, na zarządzającego transportem, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że zarządzający transportem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć.
Ponadto zdaniem Strony należy zwrócić również uwagę, że z protokołu kontroli jak i decyzji o nałożeniu kary pieniężnej wynika tylko tyle, że pojazd został poddany kontroli stanu technicznego, jednak Organ odwoławczy nie wskazał dokładnego przebiegu tej kontroli, przede wszystkim w zakresie dotyczącym rodzajów przyrządów jakie zostały użyte do jej przeprowadzenia. Z kontroli nie został sporządzony także protokół, który byłby zgodny ze wzorem protokołu określonym w załączniku 2 do w/w rozporządzenia Ministra Infrastruktury. W ocenie Skarżącego nie ulega wątpliwościom, że taka kontrola jest zbyt ogólna i powierzchowna oraz nie pozwala na prawidłowe stwierdzenie usterek, a zwłaszcza zakwalifikowanie ich do kategorii usterek niebezpiecznych.
Strona ponadto stoi na stanowisku, że w niniejszej sprawie spełnione zostały przesłanki wyrażone w art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Naruszenie nie przyczyniło się bowiem do zagrożenia dla bezpieczeństwa ruchu drogowego, a to właśnie to dobro jest chronione przepisami ustawy o transporcie drogowym. W ocenie Skarżącego spełniona została zatem przesłanka znikomej wagi naruszenia. Należy bowiem zwrócić uwagę, że pojazd wyjechał w trasę sprawny, a do powstania usterki doszło już na linii. Prawdopodobnie nastąpiło rozszczelnienie chłodnicy w wyniku pracy eksploatacyjnej. Co więcej, bezpośrednio po stwierdzonym naruszeniu Strona – w związku z poleceniem wydanym przez funkcjonariusza organu kontrolującego - podstawiła holownik (którym usunięto z drogi kontrolowany pojazd), jak również miejsce kontroli zostało posypane sorbentem. W dalszej kolejności Skarżący wyjaśnił, że niezwłocznie po stwierdzonym naruszeniu kontrolowany pojazd został naprawiony - wymieniona została pęknięta chłodnica, a następnie pojazd został skierowany w dniu [...] stycznia 2024 r. (a więc już jeden dzień po kontroli autobusu) do Okręgowej Stacji Kontroli Pojazdów na badanie, które zakończyło się wynikiem pozytywnym. Co więcej, przewoźnik wraz z ze Skarżącym zintensyfikował w przedsiębiorstwie działania mające na celu wyeliminowanie niebezpieczeństwa powtórzenia się w przyszłości tożsamych lub podobnych zdarzeń.
W związku z powyższym, w opinii Skarżącego, waga naruszenia prawa jest znikoma zarówno z przedmiotowego jak i podmiotowego punktu widzenia. Stwierdzone naruszenie nie spowodowało bowiem żadnych negatywnych skutków. Mając na uwadze również to, że Strona zaprzestała naruszenia, zdaniem Skarżącego, Organ odwoławczy powinien odstąpić od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestać na pouczeniu zgodnie z przepisem art. 189f k.p.a.
W odpowiedzi na skargę Organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Ponadto GITD wniósł o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 119 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm., dalej: "P.p.s.a.").
Strona zawiadomiona o wniosku Organu odwoławczego o rozpoznanie niniejszej sprawy w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, nie wniosła o przeprowadzenie rozprawy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania.
Stosownie natomiast do treści art. 3 § 1 P.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że sąd rozpatrując skargę ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów prawa proceduralnego.
Podkreślenia przy tym wymaga, iż zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Dokonując kontroli w wyżej zakreślonych granicach Sąd stwierdził, że skarga nie jest zasadna. Zdaniem Sądu, żadna z wyżej wskazanych przesłanek nie zaszła w sprawie, a zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego, jak i utrzymana przez nią w mocy decyzja Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, nie naruszają prawa.
Należy podkreślić, że sąd administracyjny nie ustala stanu faktycznego a jedynie wskazuje, które ustalenia organu zostały przez niego przyjęte, a które nie. W przedmiotowej sprawie Sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia ustalenia faktyczne poczynione przez organy administracji publicznej, albowiem stan faktyczny został ustalony z zachowaniem reguł procedury administracyjnej. Ustalony w postępowaniu administracyjnym stan faktyczny stał się stanem faktycznym przyjętym przez Sąd (por. uchwała NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Przesądzenie o prawidłowości przyjętych za podstawę zaskarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych umożliwia ocenę procesu subsumcji tego stanu faktycznego pod mające zastosowanie w sprawie przepisy prawa materialnego.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli sądu administracyjnego jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] kwietnia 2025 r. nr [...]utrzymująca w mocy decyzję WITD z dnia [...] stycznia 2025 r. nr [...], nakładającą na Skarżącego karę pieniężną w wysokości 500 zł.
Materialnoprawną podstawę wydania zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym, załącznik nr 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 5 listopada 2019 r. w sprawie kontroli ruchu drogowego (Dz. U. z 2019 r. poz. 2141, dalej: "rozporządzeniem MSWiA") oraz art. 66 ust.1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, a także lp.15.2 załącznika nr 4 do u.t.d.
Zgodnie z art. 92a ust. 2, 4 i 8 u.t.d. zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 50 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. Suma kar pieniężnych (...) nałożonych za naruszenia stwierdzone podczas jednej kontroli, nie może przekroczyć kwoty 3000 złotych (ust.4). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego (...) wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, określa załącznik nr 4 do ustawy.
W kontrolowanej sprawie nie budzi wątpliwości stan faktyczny ustalony w dniu kontroli drogowej przeprowadzonej w dniu [...] stycznia 2024 r. W wyniku kontroli w autobusu marki [...]o nr rej. [...] stwierdzono usterkę w postaci wycieku płynów eksploatacyjnych innych niż woda tj. oleju w postaci stałych kropli. Stałe powstawanie kropli, które stanowiło bardzo poważne zagrożenie dla środowiska lub bezpieczeństwa zostało zakwalifikowane jako usterka niebezpieczna. Stan techniczny kontrolowanego pojazdu został utrwalony w dokumentacji fotograficznej. Przebieg kontroli został opisany w protokole kontroli.
Transport drogowy osób był wykonywany w imieniu przedsiębiorcy [...] sp. z o.o. z siedzibą w W., w której Skarżący jest osobą zarządzającą transportem.
Zdaniem Skarżącego okoliczności sprawy i dowody wskazują, że zarządzający transportem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których zarządzający transportem nie mógł przewidzieć. Nadto naruszenie zakwalifikowano jako najpoważniejsze (NN), w sytuacji gdy nie została przeprowadzona szczegółowa drogowa kontrola techniczna, która jest wymagana do stwierdzenia tego typu naruszeń.
Podstawę prawną odpowiedzialności Skarżącego stanowi art. 92a ust. 2 u.t.d. oraz lp.15.2 załącznika nr 4 do tej ustawy, w związku z art. 92a ust. 8 u.t.d. Zgodnie z art. 92a ust. 8 u.t.d. wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń określa załącznik nr 4 do ustawy. Stosownie do lp. 15.2 tego załącznika, wykonywanie przewozu drogowego pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne - podlega karze w wysokości 500 zł.
Zgodnie z § 5 ust. 2 rozporządzenia MSWiA, drogowa kontrola techniczna pojazdu obejmuje identyfikację pojazdu oraz badanie techniczne co najmniej jednej pozycji z obszarów wymienionych w tym przepisie. W myśl ust. 7 tego paragrafu, usterki stwierdzone podczas drogowej kontroli technicznej pojazdu dzieli się na trzy kategorie: 1) usterki drobne; 2) usterki poważne; 3) usterki niebezpieczne - usterki powodujące bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa ruchu drogowego lub naruszające wymagania ochrony środowiska, w stopniu uniemożliwiającym używanie pojazdu w ruchu drogowym, które powodują niedopuszczenie do dalszego używania pojazdu.
Sposób identyfikowania pojazdu, zakres i metody badania jego stanu technicznego oraz kryteria oceny usterek stwierdzanych podczas tego badania są określone w załączniku nr 1 do tego rozporządzenia. Zgodnie z załącznikiem 1 rozporządzenia MSWA, uciążliwość eksploatacji pojazd w związku z wyciekiem płynów mającym wpływ na ochronę środowiska dokonuje się za pomocą kontroli organoleptycznej. W przypadku stwierdzenia wycieku płynów w postaci stałego powstawania kropli, które stanowią bardzo poważne ryzyko dla środowiska lub bezpieczeństwa, stan taki kwalifikuje się jako usterkę poważną i niebezpieczną (poz. 8.4.1 załącznikiem 1 ww. rozporządzenia). Ww. usterka została opisana w protokole kontroli jak również udokumentowana dokumentacją zdjęciową znajdującą się w aktach sprawy. Należy także odnotować, że zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA, podczas wstępnej drogowej kontroli technicznej kontrolujący przeprowadza wzrokową ocenę stanu technicznego pojazdu. Z kolei, stosownie do brzmienia § 6 ust. 2 ww. rozporządzenia, na podstawie wyników wstępnej drogowej kontroli technicznej pojazdu użytkowego kontrolujący decyduje, czy pojazd ten poddać szczegółowej drogowej kontroli technicznej. Szczegółową drogową kontrolę techniczną przeprowadza się w szczególności w przypadku, gdy zachodzi uzasadnione podejrzenie, że pojazd użytkowy zagraża bezpieczeństwu ruchu drogowego lub narusza wymagania ochrony środowiska.
Zdaniem Sądu w niniejszej sprawie ustalenia zostały dokonane w zgodzie z przepisami rozporządzenia MSWiA i nie było potrzeby przeprowadzania szczegółowej drogowej kontroli autobusu. Ponadto, jak wynika z załącznika nr 1 przedmiotowego rozporządzenia usterka opisana pod poz. 8.4.1 prowadzona jest metodą organoleptyczną, co oznacza, że kontrolujący w miarę możliwości nie tylko ogląda dany element ale również, w stosownych przypadkach, sprawdza go dotykowo, ocenia wydawany przez niego dźwięk lub używa jakichkolwiek innych odpowiednich sposobów kontroli bez użycia przyrządów.
W rezultacie, skoro stwierdzona usterka została prawidłowo zaklasyfikowana jako niebezpieczna, organ zasadnie uznał, że doszło do naruszenia z lp.15.2 załącznika nr 4 do u.t.d., tj. wykonywano przewóz drogowy pojazdem posiadającym usterkę lub usterki układu hamulcowego, połączeń układu kierowniczego, kół, opon, zawieszenia, podwozia lub innego wyposażenia, zakwalifikowane jako niebezpieczne, sankcjonowanego karą pieniężną w wysokości 500 zł. Zatem zarzuty skargi w tej kwestii są niezasadne.
Organy prawidłowo przyjęły, że odpowiedzialnym za powyższe naruszenie był Skarżący - jako zarządzająca transportem. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1071/2009 z dnia 21 października 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dotyczące warunków wykonywania zawodu przewoźnika drogowego i uchylające dyrektywę Rady 96/26/WE (Dz. U. UE. L. z 2009 r. Nr 300, str. 51 z późn. zm.), stanowi w art. 2 pkt 5, że "zarządzający transportem" oznacza osobę fizyczną zatrudnioną przez przedsiębiorcę lub, jeżeli przedsiębiorca jest osobą fizyczną, tę osobę fizyczną lub w razie potrzeby, inną osobę fizyczną wyznaczoną przez tego przedsiębiorcę na podstawie umowy, zarządzającą w sposób rzeczywisty i ciągły operacjami transportowymi przedsiębiorcy. Wyznaczenie osoby zarządzającej transportem w przedsiębiorstwie transportu drogowego ma na celu zapewnienie odpowiedniej jakości usług przewozowych oraz ich zgodności z przepisami, zarówno unijnymi, jak i krajowymi z zakresu transportu drogowego. Funkcja zarządzającego wiąże się m. in. z odpowiedzialnością za należyte przestrzeganie przepisów regulujących transport drogowy. Nie budzi zatem zdaniem Sądu wątpliwości, że Skarżący zobligowany był do przyjęcia takich rozwiązań, w tym rozwiązań dotyczących bezpieczeństwa w ruchu drogowym, by upewnić się, czy przy przewozie nie zostaną naruszone obowiązujące przepisy prawa. Nie ma wątpliwości, że zarządzający transportem ma obowiązek czuwać nad stanem technicznym pojazdów używanych do transportu w przedsiębiorstwie.
W ocenie Sądu zarzut braku wyjaśnienia przez organy, kiedy powstała usterka, połączony z sugestią, że powstała ona w trakcie przejazdu nie zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, że jak wynika z protokołu kontroli, fakt stwierdzonego naruszenia w postaci wycieku oleju silnikowego nie budzi wątpliwości. W tym miejscu wskazania wymaga, że w judykaturze wyrażony został pogląd, iż protokół z kontroli przeprowadzonej przez funkcjonariuszy wyspecjalizowanej służby lub inspekcji korzysta, jako dokument urzędowy, z domniemania wiarygodności zawartych w nim ustaleń (art. 76 § 1 k.p.a.), a dowód z takiego protokołu ma znaczenie szczególne, zostaje w nim bowiem utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. Obrazuje on stan faktyczny, który mógłby być później trudny do odtworzenia. Dowód ten może być co prawda kwestionowany przez stronę (art. 76 § 3 k.p.a.), ale konieczne jest tu przedstawienie przez zainteresowanego konkretnych dowodów w sposób niebudzący wątpliwości podważających wiarygodność dokumentu urzędowego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 stycznia 2019 r., sygn. akt II GSK 5223/16). Protokół kontroli podpisany bez uwag, zwłaszcza przez przedsiębiorcę, zwiększa jeszcze moc dowodową tego dokumentu urzędowego. Do konkluzji takiej prowadzi wyrażona w art. 80 k.p.a. zasada swobodnej oceny dowodów, w tym stanowiące jej istotny komponent zasady doświadczenia życiowego, a także powszechnie uznana zasada prawa venire contra factum proprium nemini licet, zgodnie z którą nikt nie może powoływać się na fakty, czy okoliczności sprzeczne z jego poprzednimi oświadczeniami lub czynnościami (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 czerwca 2020 r., sygn. akt IV SA/Wa 304/20). W rozpoznawanej sprawie protokół kontroli został podpisany przez kierującą autobusem bez uwag, za stwierdzone naruszenie dodatkowo został zatrzymany dowód rejestracyjny pojazdu. Wyciek oleju został również utrwalony na dokumentacji zdjęciowej. W związku z powyższym gołosłowne twierdzenie Skarżącego, że usterka mogła powstać w czasie jazdy, bez wskazania konkretnych dowodów stanowi jedynie wyraz polemiki z prawidłowo ustalonym stanem faktycznym. Nie sposób również nie dostrzec, że cieknący olej wydostawał się poza pojazd (vide: załącznik nr 1 do protokołu kontroli – k. 21 akt administracyjnych oraz zdjęcie pojazdu – k. 17 akt administracyjnych). Zatem, wyciek z okolic silnika potwierdza jedynie, iż stan techniczny pojazdu nakazywał skierowanie go do warsztatu, a stosowne dyspozycje (procedury) w tym zakresie powinien wydać zarządzający transportem (tu: Skarżący). Skarżący w wywiedzionej do tut. Sądu skardze wskazuje, że w przedsiębiorstwie obowiązują odpowiednie procedury mające na celu zapobieżenie wyjazdom w trasę pojazdów z usterkami. Zgodnie z tymi procedurami kierujący pojazdami winni przed rozpoczęciem kursu ocenić stan pojazdu, a wszelkie nieprawidłowości zgłosić.
Odnosząc się do powyższego, Sąd wyjaśnia, że w aktach administracyjnych sprawy, czy też jako załącznika do skargi próżno szukać takiej procedury (procedur). Zatem już chociażby z tego powodu nie sposób dać wiary Skarżącemu, że faktycznie realizując przyjęte na siebie obowiązki zarządzającego transportem (faktycznie i rzeczywiście zarządza operacjami transportowymi przedsiębiorcy). W ocenie Sądu przejawem rzeczywistego i faktycznego zarządzania operacjami transportowymi (czuwaniem, aby operacje transportowe były wykonywane zgodnie z prawem), jest m.in. wdrażanie odpowiednich procedur w przedsiębiorstwie i skuteczne egzekwowanie od adresatów tych procedur ich przestrzegania, w szczególności zapobieżeniu kursowaniu autobusów, które mają usterki techniczne. W rozpoznawanej sprawie Skarżący, oprócz powoływania się na taką okoliczność, żadnych dokumentów nie przedłożył.
Podkreślić również należy, że odpowiedzialność za naruszenia przepisów sankcjonowana w przepisach u.t.d. nie opiera się na zasadzie winy, a do nałożenia kary pieniężnej wystarczy sam fakt stwierdzenia naruszenia, przy czym wysokość kar pieniężnych za poszczególne naruszenia przepisów powołanej ustawy jest ściśle określona i organy administracyjne nie mają możliwości jej miarkowania.
Skoro w świetle art. 92c ust. 1 pkt 1 w związku z art. 92c ust. 1a u.t.d. wyłączenie odpowiedzialności może mieć miejsce, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot wykonujący przewozy lub inne czynności związane z przewozem nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć, to zasadne jest przyjęcie, że określone tym przepisem przesłanki muszą wystąpić łącznie. Odpowiada przy tym dotychczasowemu orzecznictwu pogląd, że okolicznościami, o których stanowi wskazany przepis, mogą być wyłącznie sytuacje ponadprzeciętne, odbiegające od standardowych stanów faktycznych, takich, których nawet przy zachowaniu najwyższej staranności i przezorności nie można było przewidzieć. Trafna jest więc uwaga, że uwolnienie się od odpowiedzialności za naruszenie warunków przewozu może mieć więc miejsce w sytuacjach nadzwyczajnych, niespodziewanych, wyjątkowych, których profesjonalny podmiot zarządzający transportem przy zachowaniu należytej staranności i przezorności, nie był w stanie racjonalnie przewidzieć, przy czym ową miarę staranności należy oceniać biorąc pod uwagę specyfikę działalności transportowej, wysokie wymagania stawiane w związku z prowadzeniem tej działalności, w szczególności wyznaczonym zarządzającym transportem (por. wyroki NSA: z 8 września 2020 r., sygn. akt II GSK 355/18; 29 kwietnia 2021 r., sygn. akt II GSK 882/18; 10 marca 2023 r., sygn. akt II GSK 76/20).
Zdaniem Sądu organy prawidłowo uznały, że w przedmiotowej sprawie brak jest podstaw do zastosowania art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d., ponieważ Skarżący nie przedstawił żadnych wiarygodnych dowodów potwierdzających istnienie okoliczności, które uzasadniałyby zastosowanie powyższych przepisów. Skarżący nie wykazał, aby zgodnie ze starannością właściwą dla profesjonalnego podmiotu zostały podjęte działania, które pozwoliłyby mu przeciwdziałać wystąpieniu stwierdzonej usterki. W trakcie kontroli inspektorzy stwierdzili w kontrolowanym pojeździe usterkę w postaci wycieku oleju. Przy czym usterka nie sprowadzała się do nagłego, całkowitego wylania się oleju silnikowego, co jego tzw. "kroplenia". Nie ma zatem możliwości (jest wręcz nieprawdopodobne), aby usterka ta powstała w nagły sposób. Zatem przedmiotowa usterka nie była wynikiem zdarzenia zewnętrznego, pozostającego poza możliwością wpływu i zapobieżenia przez podmiot wykonujący przewóz. W ocenie Sądu Skarżący takim zdarzeniom mógłby przeciwdziałać.
W tym zakresie Sąd podziela stanowisko organów obu instancji, że w niniejszej sprawie nie zaistniały przesłanki z art. 92c ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 92c ust. 2 u.t.d.
Biorąc pod uwagę prezentowane w skardze zarzuty podkreślenia wymaga, że organ w zaskarżonej decyzji, na jej stronie 2, 8-9 zwrócił uwagę na treść art. 189e i 189f i prawidłowo wskazał, dlaczego w rozpatrywanej sprawie nie znajdują one zastosowania. Ponadto, przepis art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. wprost wyłącza stosowanie całego działu IVa k.p.a. w sytuacji uregulowania w odrębnych przepisach przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, co także zostało wyeksponowane w zaskarżonej decyzji. Takie przesłanki zostały uregulowane zarówno w przepisach Ustawy o transporcie drogowym tj. w art. 92c ust. 1 pkt 1 tej ustawy. Organy nie mogły zatem zastosować przesłanek określonych w tym przepisie do odstąpienia od nałożenia kary administracyjnej. Organy administracji publicznej muszą działać na podstawie prawa i w granicach prawa, a więc nie mogą one stosować przepisów w sytuacji, gdy ustawodawca wyraźnie wyłącza ich zastosowanie w danej sprawie. Zastosowanie zatem przez organy przesłanek do odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej określonych w art. 189f § 1 pkt 2 k.p.a. byłoby niezgodne z prawem i mogło by narazić organy na zarzut wydania decyzji z rażącym naruszeniem prawa (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 2710/21).
Sąd podziela zapatrywanie wyrażone w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 maja 2025 r., sygn. akt II GSK 2451/21 (a także analogiczne stanowisko w wyroku tego Sądu z 12 lutego 2025 r., sygn. akt II GSK 1777/21), zgodnie z którym "Jakkolwiek z systematyki wewnętrznej ustawy Kodeks postępowania administracyjnego wynika, że przywołany przepis prawa usytuowany został w jej Dziale IVa "Administracyjne kary pieniężne", to jednak trzeba stwierdzić, że z tego właśnie powodu wykładnia art. 189f § 1 k.p.a. nie może pomijać potrzeby odwołania się do argumentu z jego wykładni systemowej. Zwłaszcza, że zakres stosowania przepisów tego działu wymienionej ustawy wyznacza jej art. 189a. Stanowiąc w § 1, że w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu, w § 2 stanowi jednocześnie, że w przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: 1) przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej, 2) odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia, 3) terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej, 4) terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej, 5) odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej, 6) udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej – przepisów wymienionego działu w tym zakresie nie stosuje się. Z przywołanej regulacji, abstrahując od § 3 art. 189a k.p.a., który wyłącza stosowanie przepisów wymienionego działu ustawy z określonych nim powodów, innych jeszcze, niż wymienione powyżej, jednoznacznie wynika, że uregulowanie w przepisach odrębnych zagadnień wymienionych § 2 jest wystarczające dla przyjęcia, że przepisy tego działu nie mają zastosowania. Nie jest przy tym konieczne, aby przepisy odrębne regulowały te zagadnienia w zakresie, w jakim są one uregulowane w przepisach Działu IVa, a mianowicie, aby zakres normowania przepisów odrębnych pokrywał się z zakresem normowania określonym w przepisach wymienionego działu, co oznacza, że jeżeli zakres normowania zagadnienia prawnego określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach Działu IVa lub przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny, to dany przepis Działu IVa nie ma zastosowania (por. A. Wróbel, art. 189a k.p.a., t. 7, [w:] Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, LEX/el. 2021).". Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 25 czerwca 2025 r., sygn. akt II GSK 147/25 wskazał, że "W mającym znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy art. 92c ust. 1 pkt 1-3 UTD przewidziano przypadki wyłączenia możliwości wszczęcia bądź dalszego prowadzenia postępowania w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 92a ust. 1 UTD. Przepis ten uznawany jest w orzecznictwie za odpowiednik odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, wskazanego w art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z 21 grudnia 2023 r., sygn. akt II GSK 1103/22, czy wyrok z 19 października 2023 r., sygn. akt II GSK 938/20 na tle analogicznej regulacji prawa o ruchu drogowym). Powyższe nie oznacza jednak, że wyłącza on stosowanie całego działu IVa k.p.a., czy też innych, poza odstąpieniem od nałożenia kary, jego części. Reguła przewidziana w art. 189a § 2 k.p.a. przewiduje bowiem ściśle rozumiane wyłączenia przepisów Działu IVa k.p.a., zatem art. 92c ust. 1 UTD wyłącza z pewnością regulację art. 189f k.p.a.". Stosowanie art. 92c u.t.d. w praktycznym wymiarze ma w istocie rzeczy ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w związku z art. 189f k.p.a., albowiem za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa, kara ta nie jest nakładana. Dla przyjęcia, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania, istotne znaczenie ma to, aby zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 k.p.a. zostało uregulowane w przepisach odrębnych. Nie jest przy tym przesądzające to, że zakres unormowania w przepisach odrębnych zagadnienia określonego w art. 189a § 2 k.p.a. jest węższy lub szerszy od zakresu unormowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa lub czy przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny lub zbliżony albo odmienny (por. wyroki NSA: z 19 października 2023 r., sygn. akt II GSK 938/20; z 9 stycznia 2024 r., sygn. akt II GSK 732/23).
Powyższe potwierdza, że organy w rozpoznawanej sprawie zasadnie odstąpiły od zastosowania regulacji z działu IVa k.p.a. Odnosząc się do przywołanych w skardze sygnatur trzech wyroków (pkt 2.2 skargi) należy zauważyć, że co do zasady w sprawach, które zostały rozpoznane przez sądy administracyjne – organy nie rozważyły w ogóle zastosowania przepisów z działu IVa k.p.a., a ponadto wszystkie przywołane wyroki mają status nieprawomocnych orzeczeń.
Niezasadny również jest zarzut naruszenia przepisów postępowania. W ocenie Sądu organy wyczerpująco zbadały istotne okoliczności faktyczne sprawy, przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 6, art. 7, art. 8, art. 77 § 1 k.p.a.), oceniły te dowody zgodnie z art. 80 k.p.a. W rozpatrywanej sprawie nie było wątpliwości, do stanu faktycznego (art. 81a § 1 k.p.a.). Motywy wydania zakażonej decyzji zostały przedstawione w jej uzasadnieniu, które spełnia wymagania określone w art. art. 107 § 3 k.p.a. Ustalając właściwie stan faktyczny sprawy w pełni zasadne i prawidłowe było nałożenie na Skarżącego, na podstawie art. 92a ust. 2 w zw. z lp. 15.2 załącznika nr 4 do u.t.d., kary pieniężnej w wysokości 500 zł.
W konsekwencji, wobec niezasadności wszystkich zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, a które sąd ma obowiązek badać z urzędu – skargę należało oddalić.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł, jak w sentencji.
Wszystkie orzeczenia krajowych sądów administracyjnych powołane w niniejszym uzasadnieniu, dostępne są w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych CBOSA pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl .
Należy również wskazać, że złożona w tej sprawie skarga została przez Sąd rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, zgodnie z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 P.p.s.a., z uwagi na spełnienie ustawowych przesłanek. Stosownie do art. 119 pkt 2 P.p.s.a. sprawa może być rozpatrzona w trybie uproszczonym jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Sprawa w takim przypadku rozpoznawana jest na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów – art. 120 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło