VI SA/Wa 2172/06
WyrokWSA w Warszawie2007-09-11
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Zbigniew Rudnicki, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo ustaliło stan faktyczny sprawy, opierając się na oświadczeniu egzaminatora o negatywnym wyniku egzaminu teoretycznego, mimo twierdzeń strony skarżącej o nieuczestniczeniu w tym egzaminie i braku weryfikacji tych twierdzeń przez organ?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dokonało prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, naruszając przepisy k.p.a. dotyczące zbierania i oceny materiału dowodowego. Organ odwoławczy nie zweryfikował twierdzeń strony skarżącej o nieuczestniczeniu w egzaminie, co mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W związku z tym zaskarżona decyzja została uchylona.Stan faktyczny
A.B. został skierowany na egzamin teoretyczny i praktyczny sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami kategorii B. Egzamin teoretyczny odbył się 11 sierpnia 2005 r., a A.B. uzyskał wynik negatywny. Prezydent W. cofnął A.B. uprawnienia do kierowania pojazdami. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta. A.B. zaskarżył decyzję SKO, argumentując m.in. że nie uczestniczył w egzaminie w dniu 11 sierpnia 2005 r. i że decyzja o skierowaniu na egzamin została uchylona.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. i stwierdzono, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu. Zasądzono zwrot wpisu sądowego i przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Jadwiga Rytych po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2007 r. sprawy ze skargi A.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kat. B 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz A. B. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego; przyznaje ze środków budżetowych od Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na rzecz adwokata I. Z. prowadzącego kancelarię w W. ul. [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej, powiększoną o 22 % podatku od towarów i usług tj. kwotę 52,80 (pięćdziesiąt dwa złote, osiemdziesiąt groszy).
Decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r., nr [...], Prezydent W. cofnął A. B. uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B, do czasu uzyskania pozytywnej oceny z egzaminu państwowego składającego się z części teoretycznej i praktycznej, oraz zobowiązał do zwrotu prawa jazdy.
W uzasadnieniu wskazał, że A. B. został skierowany na egzamin teoretyczny i praktyczny sprawdzający kwalifikacje. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.), wydane przez Prezydenta W., skierowanie z terminem ważności do 19 sierpnia 2005 r. w zakresie prawa jazdy kat. B, zostało doręczone dnia 25 lipca 2005 r. A. B. złożył w przewidzianym terminie odwołanie od otrzymanego skierowania.
Organ podniósł, że w dniu 11 sierpnia 2005 r. odwołujący poddał się egzaminowi teoretycznemu na prawo jazdy kategorii B i uzyskał wynik negatywny, co stwierdzone zostało protokołem nr protokołu [...] Wojewódzkiego Ośrodka Ruchu Drogowego w O. Wskazał również, że po rozpatrzeniu odwołania A. B. od decyzji skierowującej na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...] marca 2006 r. uchyliło decyzję o skierowaniu na egzamin i umorzyło w tym zakresie postępowanie organu I instancji.
Jednakże z uwagi na negatywny wynik egzaminu teoretycznego na kategorię B prawa jazdy, Prezydent W. wydał opisaną wyżej decyzję.
A. B. odwołał się od powyższej decyzji z dnia [...] czerwca 2006 r. Domagał się umorzenia postępowania i wydania mu prawa jazdy. Podniósł, że decyzja skierowująca go na egzamin sprawdzający kwalifikacje została uchylona, a postępowania w tym przedmiocie umorzone. Przyznał, że znajomy zapisał go na egzamin sprawdzający w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w O. W egzaminie tym nie mógł jednak uczestniczyć, bowiem dnia 11 sierpnia 2005 r. o godzinie 9:00 uczestniczył w spotkaniu w Delegaturze Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego w R.
Podniósł również, że skierowanie na egzamin nie zawierało pouczenia o możliwości, sposobie i terminie zaskarżenia.
Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] października 2006 r., nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu, powołując się na art. 140 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, organ wskazał, że decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta (Prezydent) w razie utraty przez kierowcę kwalifikacji, co stwierdza się na podstawie wyniku egzaminu państwowego. Z zaświadczenia o kontrolnym sprawdzeniu kwalifikacji z dnia 11 sierpnia 2006 r. wynikało zaś, że odwołujący uzyskał wynik negatywny z egzaminu teoretycznego, co też legło u podstaw wydania decyzji.
Organ podkreślił, że instytucja zatrzymania prawa jazdy jak i cofnięcia posiadanych uprawnień, służyć ma wyeliminowaniu z ruchu drogowego tych kierowców, którzy nie gwarantują swym zachowaniem i postawą bezpieczeństwa na drodze tak dla innych uczestników ruchu jak i dla siebie samych.
Odnosząc się do zarzutu odwołującego, że nie uczestniczył w egzaminie dnia 11 sierpnia 2006 r., organ odwoławczy wskazał, iż w aktach sprawy znajduje się oświadczenie egzaminatora, z którego wynikało, że A. B. brał udział w tym egzaminie i uzyskał wynik negatywny. Organ uznał się związany tym oświadczeniem i wskazał, że ewentualne podejrzenie przestępstwa - poświadczenia nieprawdy - odwołujący powinien zgłosić odpowiednim organom ścigania.
Opisaną wyżej decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, A. B. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Argumentował, że został niesłusznie skierowany na egzamin, bowiem nie obciążały go punkty karne. Podkreślił, że z jego oceną decyzji o skierowaniu na egzamin jako niezgodnej z prawem, zgodziło się SKO w W., uchylając tą decyzję. Z faktu tego, jak również z samej okoliczności odwołania się od decyzji skierowującej go na egzamin skarżący wywodził, że nie miał obowiązku uczestniczyć we wspomnianym egzaminie. Podniósł również, że nie uczestniczył w egzaminie w dniu 11 sierpnia 2005 r.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art.134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wydając powyższą decyzję organy administracji zarówno pierwszej jak i drugiej instancji działały w oparciu o przepisy kodeksu postępowania administracyjnego, a wiec były związane rygorami powyższego postępowania. Związanie rygorami procedury administracyjnej oznacza m.in., że organy administracji są obowiązane m.in. do przestrzegania zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa (art. 8 k.p.a.). Mają obowiązek należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 k.p.a.). Są obowiązani zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranego w sprawie materiału dowodowego oraz zgłoszonych żądań. Muszą wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 i 80 k.p.a.) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie według wymagań określonych w art. 107 § 3 k.p.a.
W niniejszej sprawie istota problemu, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, sprowadza się do rozstrzygnięcia, czy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w sposób prawidłowy ustaliło stan faktyczny, a następnie w oparciu o ten stan faktyczny wydało prawidłową decyzję o cofnięciu skarżącemu uprawnień do kierowania pojazdami w zakresie prawa jazdy kategorii B.
W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie dokonało prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Zarówno w odwołaniu jak i w skardze skarżący A. B., podał że nie uczestniczył w egzaminie sprawdzającym w Wojewódzkim Ośrodku Ruchu Drogowego w O. w dniu 11 sierpnia 2005 r. Skarżący wskazał również gdzie w tym czasie przebywał. Organ odwoławczy nie zweryfikował tych informacji, czym zdaniem Sądu naruszył art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a.
Weryfikacji informacji zawartej w piśmie z dnia 12 sierpnia 2005 r. (karta [...] akt administracyjnych) o negatywnym wyniku egzaminu, organ mógł dokonać chociażby żądając nadesłania kopi protokołu z przebiegu egzaminu z dnia 11 sierpnia 2005 r. organizowanego przez Wojewódzkim Ośrodkiem Ruchu Drogowego w O., zwłaszcza, że skarżący w swym odwołaniu podniósł, iż nie uczestniczył w egzaminie wskazując na potwierdzenie swych racji, gdzie w tym czasie przebywał, co organ także mógł zweryfikować.
Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 19 marca 1981 r. sygn. akt SA 234/81 zaniechanie przez organ administracji państwowej podjęcia czynności procesowych zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważne dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwości decyzji.
Dlatego też w ocenie Sądu należy uznać, że organ dopuścił się w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy naruszenia art. 7, 77, 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie skutkowało uchyleniem decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., a kosztach w oparciu o art. 200 p.p.s.a.
Rozpatrując ponownie sprawę Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno ustalić, czy skarżący brał udział w egzaminie, a ponadto mieć na względzie decyzję SKO z dnia [...] marca 2006 r. [...], którą to decyzją zostało umorzone postępowanie w przedmiocie skierowania skarżącego na egzamin sprawdzający kwalifikację.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło