VI SA/Wa 2173/08

WyrokWSA w Warszawie2009-05-08

Skład orzekający: Olga Żurawska - Matusiak, Zdzisław Romanowski, Jolanta Królikowska - Przewłoka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wprowadzenie do zastrzeżenia patentowego nazwy konkretnego leku antyangiogennego (ranibizumabu) jako korzystnego środka, który nie został wprost wymieniony w pierwotnym opisie zgłoszenia wynalazku, stanowi uzupełnienie lub poprawkę wykraczającą poza to, co zostało ujawnione w dniu dokonania zgłoszenia, zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa własności przemysłowej?
Ratio decidendi
Wprowadzenie do zastrzeżenia patentowego nazwy konkretnego leku antyangiogennego (ranibizumabu) jako korzystnego środka, który nie został wprost wymieniony w pierwotnym opisie zgłoszenia wynalazku, stanowi uzupełnienie lub poprawkę wykraczającą poza to, co zostało ujawnione w dniu dokonania zgłoszenia. Ograniczenie zakresu ochrony musi mieć dostateczne poparcie w opisie patentowym z daty zgłoszenia, a wskazanie nowego, nieujawnionego wcześniej korzystnego leku antyangiogennego wykracza poza pierwotne ujawnienie, naruszając art. 37 ust. 1 Prawa własności przemysłowej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Urzędu Patentowego RP, który stwierdził niedopuszczalność uzupełnień i poprawek w zgłoszeniu wynalazku dotyczących leczenia neowaskularyzacji. Skarżąca wprowadziła do zastrzeżenia patentowego nazwę leku antyangiogennego – ranibizumabu – jako korzystnego środka. Urząd Patentowy uznał, że ranibizumab nie został ujawniony w pierwotnym opisie zgłoszenia jako korzystny lek, a jego dodanie wykracza poza zakres ujawnienia z daty zgłoszenia. Skarżąca argumentowała, że ranibizumab należy do grupy inhibitorów VEGF, która była wskazana w opisie, a zastrzeżenie zależne ma jedynie precyzować zakres zastrzeżenia niezależnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak Sędziowie Sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędzia WSA Jolanta Królikowska - Przewłoka (spr.) Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2009 r. sprawy ze skargi N. z siedzibą w B., S. na postanowienie Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności uzupełnień i poprawek oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...] czerwca 2008 r., którym w związku z dokonaniem przez N., S., skarżącą w niniejszej sprawie, zgłoszenia wynalazku Nr [...], stwierdził niedopuszczalność uzupełnień i poprawek wykraczających poza to, co zostało ujawnione w opisie w dniu dokonania zgłoszenia wynalazku wprowadzonych w wersji nadesłanej do Urzędu Patentowego w dniu [...] maja 2008 r. a dotyczących r. oraz wezwał do ich usunięcia w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia postanowienia. Postanowienie zostało wydane w poniższym stanie faktycznym i prawnym: W dniu [...] września 2002 r. firma N., z siedzibą w B., S. działając na podstawie § 43 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 17 września 2001 r. w sprawie dokonywania i rozpatrywania zgłoszeń wynalazków i wzorów użytkowych, złożyła wniosek o rozpoczęcie fazy krajowej zgłoszenia międzynarodowego [...] pt "Udoskonalone leczenie neowaskularyzacji" (data zgłoszenia [...] marca 2001 r.). W zawiadomieniu z dnia [...] października 2007 r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej stwierdził, że zebrane dowody i materiały dotyczące zgłoszenia mogą świadczyć o istnieniu przeszkód do uzyskania patentu, bo wynalazki ujęte w zgłoszeniu nie spełniają art. 10, 11, 12 pkt 2 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości. Zastosowanie leku antyangiogennego w połączeniu z fotosensybilizatorem w przygotowaniu leku dla ulepszonego fotodynamicznego leczenia u pacjentów niepożądanej neowaskularyzacji spowodowanej CNV wg. zastrzeżenia 1 nie może być opatentowane ponieważ nie jest nowe, zaś sposób ulepszonego leczenia u pacjentów niepożądanej neowaskularyzacji spowodowanej CNV, wg zastrzeżenia 10, nie może być opatentowany z powodu ustawowego wyłączenia sposobów leczenia z patentowalności. W odpowiedzi na zawiadomienie skarżąca złożyła poprawioną wersję zastrzeżeń patentowych, w którym, jak podała, ograniczyła zakres żądanej ochrony przez włączenie do zastrzeżenia 1 treści zastrzeżeń 2 i 6, a nadto usunęła zastrzeżenie 10 porządkując i zmieniając numerację pozostałych zastrzeżeń i wniosła o udzielenie patentu zgodnie ze złożoną wersją zastrzeżeń patentowych. W zawiadomieniu z dnia [...] stycznia 2008 r. Urząd Patentowy RP ponownie stwierdził, że zebrane dowody i materiały mogą świadczyć o istnieniu przeszkód do uzyskania patentu, bo wynalazki nie spełniają wymogów z art. 10 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości. Urząd podtrzymał swoje stanowisko o istnieniu przeszkód do uzyskania patentu w zakresie zastosowania leków antyangiogennych w połączeniu ze środkami fotouczulającymi. Zgłoszenie wg. nowej wersji zastrzeżeń patentowych nie zostało wystarczająco ujawnione w całym zastrzeganym zakresie ochrony. W odpowiedzi skarżąca złożyła poprawioną wersję zastrzeżeń patentowych, w których, jak podała, ograniczono zakres ochrony przez zawężenie grupy stosowanych środków antyangiogennych do związków stanowiących inhibitory czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego (VEGF) i w zastrzeżeniu 5 wskazano dodatkowy korzystny środek antyangiogenny – r. i dodano zastrzeżenie zależne 7, w którym wskazano korzystny środek fotouczulający – w. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r. Urząd Patentowy RP na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzył postępowanie w sprawie zgłoszenia ww. wynalazku w części dot. sposobu ulepszonego leczenia u pacjentów niepożądanej neowaskularyzacji spowodowanej CNV w związku z wycofaniem żądania udzielenia patentu na wynalazek w tej części przez nadesłanie przy piśmie z dnia [...] grudnia 2007 r. nowej wersji dokumentacji z ograniczeniem zakresu ochrony tj. eliminacją części dot. sposobu ulepszonego leczenia. Postanowieniem wydanym w powyższej dacie Urząd Patentowy RP na podstawie art. 46 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej (Dz. U. 2003 r., Nr 119, poz. 1117 ze zm.) i art. 37 ust. 1 tej ustawy stwierdził niedopuszczalność uzupełnień i poprawek wykraczających poza to, co zostało ujawnione w opisie w dniu dokonania zgłoszenia wynalazku wprowadzonych w wersji nadesłanej do Urzędu Patentowego RP w dniu [...] maja 2008 r., a dotyczących r. oraz wezwał do ich usunięcia w terminie dwóch miesięcy od dnia doręczenia postanowienia. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że w nadesłanej wersji zastrzeżeń patentowych, zgłaszający przeredagował zastrzeżenie nr 5, dodając r. do grupy leków, z której został wybrany lek antyangiogenny. W wersji pierwotnej zgłoszenia [...] opublikowanej jako [...], r. nie został ujawniony w opisie zgłoszenia ani zastrzeżeniach patentowych jako korzystny lek antyangiogenny, czy też należący do grupy z której wybrano lek antyangiogenny. Na str. 4 opisu zgłoszenia ujawniono przykłady leków antyangiogennych użytecznych w tej terapii oraz na str. 5 preferowane leki antyangiogenne - jednakże wśród nich nie ma r. Ograniczenie zakresu ochrony nie może być jednak dowolne w ramach ogólnego ujawnienia, ale zdeterminowane jest pierwotnym ujawnieniem. Wprowadzenie r. do zastrzeżeń patentowych, a w konsekwencji uzupełnienie przedmiotu ochrony, gdyż powoduje wprowadzenie dodatkowych elementów do ujawnionego w dacie zgłoszenia przedmiotu wynalazku, jest, zdaniem Urzędu, jednoznaczne ze zwiększeniem zawartości opisu w dacie zgłoszenia i jest niedopuszczalne w świetle art. 37 ust. 1. We wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy strona zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, to jest art. 37 ust. 1 p.w.p., przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji niesłuszne uznanie, że wprowadzenie do zastrz. 5 związku z grupy leków antyangiogennych – r. stanowiło wykroczenie poza to co zostało ujawnione w dniu dokonania zgłoszenia oraz naruszenie zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, 8 i 77 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 113 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości i w zw. z art. 315 p.w.p. poprzez prowadzenie postępowania w oparciu o błędnie ustalony lub niepełny stan faktyczny. Podnosząc powyższe zarzuty wniosła o uchylenie ww. postanowienia. Zdaniem skarżącej żądanie dotyczące usunięcia r. z zastrz. 5 jest nieuzasadnione. Przedmiotem wynalazku w dacie zgłoszenia było łączne zastosowanie leku antyangiogennego i środka fotouczulającego. Jedną z grup leków antyangiogennych wskazaną w zgłoszeniu jest grupa inhibitorów VEGF. R. jest przeciwciałem należącym właśnie do tej grupy leków, czego w dacie zgłoszenia byłby świadomy specjalista w dziedzinie. Substancja ta, bowiem została ujawniona w zgłoszeniu patentowym [...], opublikowanym [...] października 1998 r., a więc przed datą pierwszeństwa zastrzeganą dla przedmiotowego zgłoszenia ([...] marca 2000 r.). Zdaniem skarżącej w dacie zgłoszenia, r. mieści się zatem w zakresie żądanej ochrony określonym w zastrz. 1. Specjalista w dziedzinie, analizując zakres żądanej ochrony określony w dacie zgłoszenia oraz ujawnienie dokonane w całym opisie patentowym, nie będzie miał, zdaniem strony, żadnych wątpliwości, że redagując zastrz. 1 w sposób ogólny miała na celu objęcie zakresem wynalazku wszystkich związków antyangiogennych znanych w dacie pierwszeństwa przedmiotowego zgłoszenia, w szczególności tych wybranych spośród inhibitorów kinazy proteinowej C, inhibitorów hormonu wzrostu i IGF-1, inhibitorów czynnika wzrostu śródbłonka naczyniowego (VEGF), inhibitorów cyklooksyenazy II, inhibitorów angiotensyny II, inhibitorów NF-kappa B i antagonistów PLA2. Wskazując w opisie wynalazku konkretne związki należące do tych grup, strona, co podniosła, nie miała na celu ograniczenia zakresu żądanej ochrony, a jedynie wskazanie wybranych i przykładowych związków, które mogą znaleźć zastosowanie w przedmiotowym wynalazku. Potwierdzeniem jest fragment opisu patentowego ze str. 4, który w ocenie strony potwierdza, że wskazane grupy związków czynnych jak i wskazane związki są również jedynie związkami przykładowymi. Istotne znaczenie ma również fakt, że żądanie Urzędu odnosi się do zastrz. zależnego, które z definicji ma za zadanie precyzować zakres zastrzeżenia od którego jest zależne (w tym wypadku jest to zastrz. niezależne). Tym samym, zakres zastrz. zależnego jest węższy od zakresu określonego w zastrz. niezależnym i nie powinno być co do tego żadnych wątpliwości. Jakakolwiek zmiana w zaostrz. zależnym, zwłaszcza polegająca na wskazaniu związku z grupy ogólnie zdefiniowanej w zastrz. niezależnym nie spowoduje zatem rozszerzenia zakresu żądanej ochrony. Wprowadzona do zastrz. 5 poprawka nie stanowi przy tym zwiększenia zawartości opisu w dacie Zgłoszenia. W dacie zgłoszenia w zakres wynalazku wchodziły bowiem wszystkie znane inhibitory VEGF w tym również r. Nadto skarżąca zarzuciła, że Urząd nie wziął pod uwagę ujawnienia dokonanego w zgłoszeniu [...], co narusza postanowienia art. 7, 8 i 77 k.p.a. Postanowieniem z dnia [...] września 2008 r. wydanym na podstawie art. 37 ust. 1, 46 ust. 2 oraz 245 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) Urząd Patentowy RP utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu postanowienia stwierdzono, że zgodnie z art. 41 Układu o Współpracy Patentowej (PCT) zgłaszający ma możliwość poprawienia w przewidzianym terminie zastrzeżeń, opisu i rysunków przed każdym wybranym Urzędem z tym, że poprawki te nie mogą wykraczać poza ujawnienie zawarte w dokonanym zgłoszeniu międzynarodowym, chyba że prawo krajowe wybranego państwa na to pozwala (w Polsce nie pozwala). Poprawki muszą odpowiadać wymogom prawa krajowego wybranego państwa we wszystkim, co nie jest ustalone w układzie PCT. Art. 37 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej stanowi, że do czasu wydania decyzji Zgłaszający może wprowadzić uzupełnienia i poprawki do zgłoszenia, które nie mogą wykraczać poza to, co zostało ujawnione jako przedmiot rozwiązania w opisie zgłoszeniowym wynalazku w dniu dokonania zgłoszenia. Zgłaszający, zdaniem organu, wprowadzając do zastrzeżeń poprawki wykraczające poza to, co zostało ujawnione w opisie wynalazku w dniu dokonania zgłoszenia naruszył powołany przepis. Zgłaszający wprowadził bowiem do zastrzeżeń informacje, których nie było w zgłoszeniu pierwotnym. W zastrzeżeniu 5 (zależnym od zastrzeżenia 1) wersji zastrzeżeń z dnia [...] maja 2008 r. (ostatniej nadesłanej) dodano r. do grupy leków, z której został korzystnie wybrany lek antyangiogenny. Zastrzeżenie 1 określa, że przedmiotem wynalazku jest "zastosowanie leku antyangiogennego w połączeniu ze środkiem fotouczulającym do wytwarzania leku do ulepszonego fotodynamicznego leczenia pacjentów w niepożądanej neowaskularyzacji spowodowanej CNV". W pierwotnej wersji zgłoszenia, w zastrzeżeniu 8 odpowiadającym obecnemu zastrzeżeniu 5, wskazano, że lek antyangiogenny jest wybrany spośród [...], [...] i [...], w szczególności z grupy N-benzoylostaurosporyny - nie ma więc wymienionego r. Inne zastrzeżenia ani opis zgłoszenia w wersji zgłoszenia w dacie zgłoszenia również nie wymieniają r. Urząd Patentowy RP zwrócił uwagę na to, że w/powołany przepis nie mówi o rozszerzeniu zakresu ochrony, lecz o tym, że uzupełnienie i poprawki wniesione przez Zgłaszającego nie mogą wykraczać poza to, co zostało ujawnione w dniu dokonania zgłoszenia, jako przedmiot rozwiązania w opisie zgłoszeniowym wynalazku obejmującym opis wynalazku, zastrzeżenia patentowe i rysunki. O rozszerzeniu zakresu żądanej ochrony mówi art. 37 ust. 2, którego jednakże Urząd Patentowy nie powoływał. Zgłaszający na mocy art. 37 ustawy Prawo własności przemysłowej może wprowadzić uzupełnienia i poprawki do zgłoszenia, byleby tylko nie powodowało to wprowadzenia dodatkowych elementów do ujawnionego w dacie zgłoszenia przedmiotu wynalazku. Dotyczy to również poprawek polegających na zawężeniu zakresu żądanej ochrony, wówczas zmiany polegające na zawężeniu muszą mieć dostateczne poparcie w opisie patentowym wynalazku w dniu dokonania zgłoszenia. Ograniczenia te uzasadnione są potrzebą ochrony praw osób trzecich. Jeżeli by Zgłaszający w dacie zgłoszenia ubiegał się ochronę zastosowania kombinacji leku antyangiogennego w połączeniu z fotosensybilizatorem (środkiem fotouczulającym), a dodatkowo umieścił w opisie informację, że korzystny jest konkretny lek antyangiogenny, czy też konkretny inhibitor VEGF taki r. (wymieniony z nazwy), to na podstawie tej informacji miałby, zdaniem Urzędu, prawo do wprowadzenia tych informacji do zastrzeżeń patentowych. Jednakże w rozpatrywanym przypadku tak nie było, w opisie brak było wzmianki o możliwości stosowania konkretnego leku antyangiogennego, czy też konkretnego inhibitora VEGF takiego jak r. Rolą zastrzeżeń zależnych jest precyzować rozwiązania korzystne lub dodatkowe. W omawianym przypadku zastrzeżenie 5 precyzuje rozwiązanie korzystne, polegające na wymienieniu korzystnych leków antyangiogennych. Pierwotnie (w dacie zgłoszenia) takimi korzystnymi lekami antyangiogennymi były tylko [...], [...] i [...]. W kwestionowanej przez Urząd wersji zastrzeżenia 5 pojawił się dodatkowo jako korzystny lek antyangiogenny r. Powoduje to, zdaniem Urzędu Patentowego, że została wprowadzona całkowicie nowa informacja, nie dająca się w sposób bezpośredni wywieść ze zgłoszenia pierwotnego. Ujawnienie r. jako korzystnego leku antyangiogennego wykracza zatem poza rozwiązanie ujawnione w dacie zgłoszenia. Organ odwołując się do stanowiska komentatorów dot. art. 37 p.w.p. (Komentarz Z. Miklasińskiego do p.w.p. i komentarz do prawa wynalazczego W. Kotarba, Z. Miklasiński, A. Pyrża) stwierdził, że osoba zapoznająca się ze zgłoszeniową wersją wynalazku w żaden sposób nie byłaby poinformowana, że korzystnym lekiem antyangiogennym jest r. Mogła by ona poszukać, jakie leki antyangiogenne są znane w stanie techniki, mogłaby znaleźć, że jednym z wielu leków antyangiogennych jest r., ale z pewnością nie sądziłaby, że r. jest korzystnym lekiem antyangiogennym dla zgłoszonego rozwiązania. Osoba taka mogłaby następnie przeprowadzić poszukiwania innych, poza wymienionymi w zgłoszeniu [...], leków antyangiogennych przydatnych do leczenia niepożądanej neowaskularyzacji spowodowanej CNV, w połączeniu ze środkiem fotouczulającym, i po odkryciu, że r. jest takim korzystnym lekiem, zgłosić nowy wynalazek z późniejszą niż przysługuje Zgłaszającemu, datą zgłoszenia. Dlatego poprawka polegająca na wskazaniu nowego, nie wskazanego uprzednio leku antyangiogennego w zastrzeżeniach patentowych (czy również w opisie) jest niedopuszczalna jako wykraczająca poza to, co zostało ujawnione w dacie ww. zgłoszenia wynalazku. Dlatego też wprowadzone informacje Urząd Patentowy uznał za niedopuszczalne - jako wychodzące poza to, co zostało ujawnione w zgłoszeniu pierwotnym. Urząd Patentowy nie podzielił zarzutów co do naruszenia art. 7, 8 i 77 k.p.a. wskazując, że Zgłaszający nie przedstawił rozumowania wskazującego, dlaczego Urząd miałby brać pod uwagę ujawnienie dokonane w zgłoszeniu [...] przy rozpatrywaniu poprawek wprowadzonych do niniejszego zgłoszenia. W skardze na to postanowienie skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, przez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, to jest art. 37 ust. 1 p.w.p., a konsekwencji niesłuszne uznanie, że wprowadzenie do zastrz. 5 związku z grupy leków antyangiogennych – r. stanowiło wykroczenie poza to co zostało ujawnione w dniu dokonania zgłoszenia jako przedmiot rozwiązania oraz naruszenie zasad postępowania administracyjnego wyrażonych w art. 7, 8 i 77 ust. 1 k.p.a. w zw. z art. 113 ustawy z dnia 19 października 1972 r. o wynalazczości i w zw. z art. 315 p.w.p. poprzez prowadzenie postępowania w oparciu o błędnie ustalony lub niepełny stan faktyczny oraz prowadzenie postępowania w sposób nadużywający zaufania do organu Państwa. Podnosząc powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i zasądzenie kosztów postępowania w niniejszej sprawie według norm przepisanych. Zdaniem strony sformułowania użyte w pierwotnych zastrz. patentowych oraz opisie patentowym nie pozostawiają wątpliwości, że zakres ujawnienia przedmiotu rozwiązania w dacie zgłoszenia obejmował zastosowanie kombinacji dowolnego związku chemicznego z grupy leków antyangiogennych i dowolnego związku chemicznego z grupy środków fotouczulających. Oprócz ogólnego zakresu ujawnienia przedmiotu rozwiązania, zgłoszenie ujawniało szereg dodatkowych informacji stanowiących wskazówki dla specjalistów w dziedzinie. Informacje te dotyczyły między innymi grup związków chemicznych, z których mogą być wybierane leki antyangiogenne, jak również przykładowych związków z tych grup. Wśród tych związków, opis patentowy wymienia między innymi inhibitory VEGF i jednoznacznie określa wspomniane związki chemiczne jako przykładowe. W przedmiocie rozwiązania mieszczą się wszystkie związki z grupy leków anty-angiogennych, tzn. leki które zapobiegają, hamują lub cofają wzrost nowych naczyń krwionośnych następujący na drodze procesu znanego jako angiogeneza. Te dodatkowe informacje nie wyznaczają, zdaniem skarżącej, szczególnego zakresu ujawnienia przedmiotu rozwiązania, który należałoby analizować odrębnie od ww. zakresu wspomnianego na początku. Znawca dziedziny wynalazku, analizując treść przedmiotowego zgłoszenia, wziąłby pod uwagę zarówno powyższe określenie przedmiotu rozwiązania, jak również informacyjny charakter informacji dotyczących grup związków i przykładowych związków, które można zastosować jako lek antyangiogenny w kombinacji stanowiącej przedmiot rozwiązania. Po dokonaniu takiej analizy, znawca, jak twierdzi strona, wiedziałby, że wynalazek dotyczy zastosowania kombinacji dowolnego leku antyangiogennego i dowolnego środka fotouczulającego, oraz że opis wskazuje przykłady związków chemicznych które można zastosować jako składniki wspomnianej kombinacji i nie uznałby, że przedmiot rozwiązania dotyczy tylko i wyłącznie zastosowania konkretnych związków chemicznych wskazanych w opisie patentowym czy zastrzeżeniach zależnych, bo w treści zgłoszenia brak ku temu przesłanek. Poprawka wprowadzona do zastrz. 5, sprowadzała się jedynie do wskazania r. - jednego ze związków należącego do grupy inhibitorów VEGF, wskazanej w opisie wynalazku jako jedna z grup związków chemicznych, z której można wybrać lek anty-angiogenny stanowiący składnik kombinacji będącej przedmiotem rozwiązania. Wprowadzenie wskazanej poprawki w żaden sposób nie zmienia ani nie rozszerza przedmiotu rozwiązania poza ramy ujawnienia dokonanego w dacie zgłoszenia. Poprawka ta stanowi jedynie dodatkową informację - wskazówkę dla znawcy dziedziny wynalazku, że również r. może być zastosowany jako lek antyangiogenny w kombinacji stanowiącej przedmiot rozwiązania. Wskazówka ta powinna być traktowana tak samo jak pozostałe informacje zawarte w zgłoszeniu, dotyczące przykładowych związków, które mogą być stosowane w kombinacji według wynalazku. Kwestionowana przez Urząd poprawka wprowadzona została przy tym do zastrzeżenia zależnego, które z definicji ma za zadanie jedynie precyzować zakres zastrzeżenia od którego jest zależne (w tym wypadku zastrzeżenia niezależnego). Wskazanie r. w zastrzeżeniu 5 nie stanowi zatem wprowadzenia dodatkowych elementów do ujawnionego w dacie zgłoszenia przedmiotu wynalazku. Związek ten jest inhibitorem VEGF – należący do grupy związków wskazanej wprost w opisie patentowym w dacie zgłoszenia oraz w obecnej wersji zastrzeżenia 1. Ponieważ, zastrzeżenie 1 nie określa, jakie konkretnie związki z tej grupy mają być stosowane w kombinacji stanowiącej przedmiot rozwiązania, dla znawcy dziedziny wynalazku będzie jasne, że należy brać pod uwagę wszystkie związki, które cyt. "...zapobiegają, hamują lub cofają wzrost nowych naczyń krwionośnych następujący na drodze procesu znanego jako angiogeneza", a zwłaszcza te znane w dacie zgłoszenia. A zatem wskazanie w zastrzeżeniu zależnym przykładowego związku stanowiącego inhibitor VEGF, znanego w dacie zgłoszenia choćby z międzynarodowego zgłoszenia patentowego [...], nie stanowi wprowadzenia dodatkowego elementu W opinii Skarżącej wprowadzenie poprawki do zastrzeżenia 5 nie stanowi ograniczenia zastrzeganych cech do niektórych tylko wariantów. Cechy techniczne określające najszerszy zakres wynalazku określone są w zastrzeżeniu 1, i poprawka wprowadzona do zastrzeżenia 5 nie mają na nie wpływu. Skarżąca podniosła nadto, że organ zachęcił skarżącą do wprowadzenia dyskutowanej poprawki do zastrzeżenia 5, bo w zawiadomieniu z dnia [...] stycznia 2008 r. stwierdził, że na podstawie treści zgłoszenia oraz dodatkowych materiałów złożonych w toku postępowania, że wynalazek jest wystarczająco ujawniony w zakresie zastosowania kombinacji zawierającej r. jako lek anty-angiogenny. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – dalej jako p.p.s.a.). Badając skargę wg. powyższych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podejmując zaskarżone postanowienie organ nie dopuścił się bowiem naruszeń prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. uzasadniałyby uwzględnienie skargi. Zgłoszenie ww. wynalazku zostało dokonane w trybie przewidzianym w układzie o współpracy Patentowej (PCT). Stosownie do art. 41 układu zgłaszający może w przewidzianym terminie poprawić przed wybranym Urzędem opis, rysunki i zastrzeżenia z tym, że poprawki nie mogą wykraczać poza ujawnienie zawarte w zgłoszeniu międzynarodowym chyba, że prawo krajowe wybranego państwa na to pozwala. Poprawki muszą odpowiadać wymogom prawa krajowego w zakresie nieuregulowanym w ww. układzie. Art. 37 ust. 1 p.w.p. stanowi, że do czasu wydania decyzji Zgłaszający może wprowadzić uzupełnienia i poprawki do zgłoszenia, które, tak, jak przyjęto w postanowieniach PCT, nie mogą wykraczać poza to, co zostało ujawnione jako przedmiot rozwiązania w opisie zgłoszeniowym wynalazku w dniu dokonania zgłoszenia. Nadesłana przez Zgłaszającego poprawiona wersja dokumentacji zgłoszenia podlegać musi ocenie z punktu widzenia art. 37 ust. 1 p.w.p. i Urząd Patentowy takiej oceny dokonał w odniesieniu do wersji nadesłanej w dniu [...] maja 2008 r. stwierdzając niedopuszczalność uzupełnień i poprawek wykraczających poza to, co zostało ujawnione w opisie w dniu dokonania zgłoszenia wynalazku wprowadzonych w ww. wersji, a dotyczących r. i w konsekwencji stosując tryb przewidziany w art. 46 ust. 2 p.w.p. Wprawdzie w decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. Urząd Patentowy w sposób skrótowy przedstawił swoje stanowisko w jej uzasadnieniu jednakże w zaskarżonej decyzji wydanej po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przedstawiono pełne uzasadnienie rozstrzygnięcia, którego treść daje podstawę do stwierdzenia, iż decyzja odpowiada przepisom prawa materialnego wskazanym w podstawie prawnej decyzji i do jej wydania doszło bez naruszenia reguł procedury administracyjnej w stopniu uzasadniającym w świetle art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. uwzględnienie skargi. Z powołanego przepisu wynika, że uzupełnienia i poprawki nie mogą wykraczać poza to, co zostało ujawnione w dniu dokonania zgłoszenia (w tym przypadku w dniu dokonania zgłoszenia międzynarodowego) jako przedmiot rozwiązania w opisie zgłoszenia obejmującym opis wynalazku, zastrzeżenia patentowe i rysunki. Chodzi zatem o to, by poprawki te nie wprowadzały dodatkowych elementów do ujawnionego w dacie zgłoszenia przedmiotu wynalazku. Bazą do oceny poprawek zawartych w wersji z dnia [...] maja 2008 r. jest dokumentacja z daty dokonania ww. zgłoszenia w trybie postanowień PCT, wg zastrzeżenia niezależnego nr 1 charakteryzującego przedmiot wynalazku. Istotą rozwiązania jest zastosowanie leku antyangiogennego w połączeniu ze środkiem fotouczulającym do wytwarzania leku do ulepszonego fotodynamicznego leczenia u pacjentów niepożądanej neowaskularyzacji. W opisie, czego strona nie kwestionuje, brak jest jakiejkolwiek informacji, wskazującej na konkretny lek antyangiogenny, czy konkretny inhibitor VEGF taki, jak r. Tego inhibitora nie wymieniono również w zastrzeżeniu 8 pierwotnej wersji odpowiadającemu obecnemu zastrzeżeniu 5, bo wskazano lek antyangiogenny wybrany spośród [...], [...] i [...] w szczególności z grupy N- benzoylostaurosporyny. Inne zastrzeżenia tej wersji również nie wymienianiają ranibizumabu. Wprawdzie, jak stwierdził Urząd i strona jednym z leków antyangiogennych jest r. jednak ta okoliczność, wbrew przekonaniu strony, nie oznacza, że w zastrzeżeniu 5 mógłby być wskazany każdy tego rodzaju lek w tym r. bez konsekwencji naruszenia art. 37 ust. 1 p.w.p. W zastrzeżeniu zależnym, a takim jest zastrzeżenie 5 wskazywane są rozwiązania korzystne i jako taki lek r. został wskazany, a z pierwotnej dokumentacji zgłoszenia nie wynika, jak ustalił Urząd, że r. jest korzystnym lekiem antyangiogennym. Skarżący tego ustalenia nie podważa, uznaje jedynie, zdaniem Sądu błędnie, iż nie jest to przeszkoda do wprowadzenia w zastrzeżeniu 5 r. Podnieść przy tym należy, iż skarżąca błędnie przyjmuje, że organ zachęcił do wprowadzenia poprawki do zastrzeżenia 5, bo w zawiadomieniu z dnia [...] stycznia 2008 r. stwierdził, że wynalazek został wystarczająco ujawniony w zakresie zastosowania kombinacji zawierającej r. jako lek antyangiogenny i w fakcie zakwestionowania tej poprawki dopatruje się naruszenia, jak podaje w skardze, podstawowych zasad postępowania. Powyższy zarzut nie znajduje uzasadnienia w treści ww. zawiadomienia, w którym znalazło się wprawdzie zdanie, z którego wynika, że nadesłane wyniki badań dotyczą korzyści wynikających z zastosowania r. i v. i tylko w takim zakresie wynalazek jest wystarczająco ujawniony ale zdanie to winno być odczytywane z uwzględnieniem kontekstu, w jakim zostało zawarte. Z całości stanowiska ze str. 2 zawiadomienia wynika, że zdaniem Urzędu zgłaszający udokumentował, że zastosowanie r. spowoduje oczekiwane działanie lecznicze i tylko w takim zakresie wynalazek jest ujawniony w tym sensie, że jest dowód na korzystną możliwość stosowania wynalazku w zakresie dot. wyboru r., a nie w tym sensie, że w pierwotnym opisie wskazano, że korzystny jest r., bo tego faktu ani w opisie pierwotnym ani w zastrzeżeniach jako leku korzystnego nie wskazano. Tym samym Urząd Patentowy RP trafnie przyjął, iż ujawnienie r. jako korzystnego leku antyangiogennego wykracza poza to co zostało ujawnione w pierwotnym (z daty zgłoszenia) opisie zgłoszeniowym wynalazku obejmującym opis wynalazku i zastrzeżenia patentowe. W tym stanie sprawy Sąd uznał, iż zaskarżona decyzja nie nosi cech wadliwości w rozumieniu art. 145 § 1 p.p.s.a. i w konsekwencji na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło