VI SA/Wa 2177/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym zażalenia R. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2177/13 odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. Z. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r., nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej p o s t a n a w i a: 1. uwzględnić zażalenie skarżącego R. Z. i uchylić postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 października 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2177/13; 2. wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. W dniu 8 lipca 2013 r. skarżący R. Z., działając za pośrednictwem organu - wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] maja 2013 r., nr [...], w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. W petitum skargi strona skarżąca zwróciła się z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadniając przedmiotowy wniosek, skarżący wskazał, że wykonanie spornej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego może prowadzić do nieodwracalnych skutków prawnych, przez co ochrona w postępowaniu odwoławczym byłaby iluzoryczna. Zdaniem strony skarżącej, w niniejszej sprawie zachodzi przypadek uzasadniający wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na prawdopodobieństwo jej wadliwości polegającej na naruszeniu szeregu przepisów postępowania administracyjnego oraz z uwagi na brak podstawy prawnej w odniesieniu do stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 października 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 2177/13, odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc w uzasadnieniu wydanego orzeczenia, iż skarżący nie wykazał, jakie konsekwencje poniesie w związku z brakiem uzyskania ochrony tymczasowej. Pismem z dnia 24 listopada 2013 r. skarżący, działając za pośrednictwem tut. Sądu, wniósł zażalenie na powyższe postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia Sądu, skarżący wskazał, że przeciwko niemu toczy się 9 postępowań administracyjnych prowadzonych przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego w analogicznych, jak niniejsza, sprawach, w ramach których strona zagrożona jest karami administracyjnymi w łącznej wysokości 27.000 złotych. Skarżący oświadczył, że od 2004 r. mieszka wraz z rodziną w altanie na ogródku działkowym, która [...]. Skarżący wskazał ponadto, że nie ma stałych dochodów, a na jego utrzymaniu jest żona, będąca na urlopie wychowawczym oraz dwie córki w wieku: 3 lat i 8 miesięcy oraz w wieku 10 miesięcy. Skarżący oświadczył jednocześnie, iż obecnie wraz z żoną utrzymuje się na podstawie umowy zlecenia, w ramach której osiąga kwotę 1.300 złotych. Do wniesionego zażalenia skarżący załączył stosowne dokumenty obrazujące jego obecną sytuację materialną i osobistą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W świetle przepisu art. 195 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej jako: "p.p.s.a."), jeżeli zażalenie jest oczywiście uzasadnione wojewódzki sąd administracyjny, który wydał zaskarżone postanowienie, może na posiedzeniu niejawnym uchylić zaskarżone postanowienie i rozpoznać sprawę na nowo. Niezależnie od powyższego, należy zauważyć, że wojewódzki sąd administracyjny może "w każdym czasie w razie zmiany okoliczności" zmienić lub uchylić postanowienie w sprawie wstrzymania wykonania aktu lub czynności, wydane zarówno przez organ administracji publicznej, jak i swoje własne (art. 61 § 4 p.p.s.a.). Przepis art. 61 § 3 p.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zawarty w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Oznacza to, że ustawa w sposób wyczerpujący wskazuje przesłanki wstrzymania wykonania orzeczenia ostatecznego, uzależniając tę możliwość wyłącznie od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z powołanego przepisu wynika, że wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonej decyzji ma charakter wyjątkowy, albowiem stanowi odstępstwo od generalnej zasady jej wykonalności. Niewątpliwie, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ma na celu ochronę strony przed negatywnymi skutkami, które może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności. Strona skarżąca, wnosząc o wstrzymanie wykonania spornej decyzji, musi w złożonym wniosku uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od wspomnianej zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Należy uznać, że w interesie strony skarżącej leży takie sformułowanie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności, by powołane w nim okoliczności wskazywały na zajście w jej przypadku przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., a więc okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę - zarówno majątkową, jak i niemajątkową - której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (tak m.in. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, wydanie 2, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2013, s. 364 i cyt. tam orzecznictwo; podobnie: T. Woś /w:/ T. Woś (red.), H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie 4, LexisNexis, Warszawa 2011, s. 437 i powołane tam postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast, jeśli chodzi o trudne do odwrócenia skutki, na których wystąpienie powołała się w swoim wniosku strona skarżąca, to przyjmuje się, że są to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. m.in. M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda /w:/ Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. ..., s. 364-365 i powołanie tam postanowienie NSA z dnia 10 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 1841/09 oraz postanowienie NSA z dnia 19 maja 2011 r., sygn. akt OZ 415/11). Analizując argumenty strony skarżącej powołane w zażaleniu, Sąd wziął po uwagę to, iż przedstawione przez skarżącego dokumenty potwierdzają, że strona skarżąca nie ma stałych dochodów, a na jego utrzymaniu jest żona i dwie córki. W tej sytuacji obciążenie skarżącego jakąkolwiek dodatkową kwotą z tytułu egzekucji kary nałożonej zaskarżoną decyzją może pozbawić jego oraz jego rodzinę niezbędnych środków do życia. W ocenie Sądu, zachodzi zatem realne ryzyko, iż wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że - w świetle przepisu art. 195 § 2 p.p.s.a. - zachodzą przesłanki do uwzględnienia zażalenia i w konsekwencji, działając zarówno na podstawie powołanego przepisu jak i na podstawie art. 61 § 3 i § 5 p.p.s.a. - orzekł, jak w sentencji postanowienia.