VI SA/Wa 2197/20
WyrokWSA w Warszawie2021-01-20
Skład orzekający: Barbara Kołodziejczak-Osetek, Pamela Kuraś-Dębecka, Tomasz Sałek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych i umowy ADR było zasadne, gdy cysterna użyta do przewozu towaru niebezpiecznego UN 1294 nie spełniała wymogów technicznych dla tego typu ładunku, a także była nieprawidłowo oznakowana?Ratio decidendi
Sąd uznał, że nałożenie kary pieniężnej było zasadne, ponieważ skarżąca, będąca nadawcą i napełniającym, naruszyła przepisy ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych oraz umowy ADR. Cysterna nie spełniała wymogów technicznych dla przewozu towaru UN 1294 (brak przerywacza płomienia, zaworu bezpieczeństwa z płytką bezpieczeństwa, zaworu podciśnieniowego) oraz była nieprawidłowo oznakowana (brak nazwy użytkownika/właściciela na tabliczce znamionowej). Sąd uznał, że sprawdzenie świadectwa dopuszczenia pojazdu nie było wystarczające do stwierdzenia zgodności z przepisami ADR.Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę spółki na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD), która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej. Kara została nałożona za naruszenie przepisów dotyczących przewozu towarów niebezpiecznych (UN 1294 toluen). Kontrola drogowa wykazała, że cysterna użyta do przewozu nie spełniała wymogów technicznych dla tego towaru (brak przerywacza płomienia, zaworu bezpieczeństwa, zaworu podciśnieniowego) oraz była nieprawidłowo oznakowana. Spółka zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc m.in., że sprawdzenie świadectwa dopuszczenia pojazdu było wystarczające.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak-Osetek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Sędzia WSA Tomasz Sałek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 20 stycznia 2021 r. sprawy ze skargi "(...)" Sp. j. z siedzibą w "(...)" na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia "(...)" lipca 2020 r. nr "(...)"w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych oddala skargę
Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej "GITD", "organ" lub "organ odwoławczy") decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 256 z późn. zm.), dalej "k.p.a.", art. 2 pkt 5 i pkt 8, art. 4, art. 11, art. 59 oraz art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt I ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o przewozie towarów niebezpiecznych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 382), dalej "ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych", przepisu 1.4.2.1.1, 1.4.3.3, 4.3.2.1.1, 4.3.2.1.2, 4.3.2.1.3, 4.3.2.1.5, 6.8.2.5.1, 6.8.2.5.2, 7.4.1 załącznika A do umowy europejskiej dotyczącej międzynarodowego przewozu drogowego towarów niebezpiecznych (ADR), sporządzonej w Genewie dnia 30 września 1957 r. (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 769), dalej "umowa ADR" lub "ADR" , oraz lp. 3.25 i Ip. 4.3 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, po rozpatrzeniu odwołania Przedsiębiorstwa [...] sp.j. z siedzibą w P. (dalej "skarżąca", "spółka" lub "strona") od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej "organ I instancji") z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], o nałożenia kary pieniężnej w wysokości 2.500 zł, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły naruszenia polegające na:
- załadunku, napełnieniu lub przewozie towaru niebezpiecznego nieodpowiednim do takiego przewozu środkiem transportu, cysterną lub kontenerem tj. naruszenie przepisu lp. 3.25 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych,
- nadaniu, napełnieniu, załadunku lub przewozie towaru niebezpiecznego nieprawidłowo oznakowanym środkiem transportu, w cysternie, pojeździe-baterii, kontenerze, i lp. 4.3 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych.
Dokonanie powyższych naruszeń stwierdzono podczas przeprowadzonej w dniu [...] lipca 2019 r. w D., na drodze krajowej nr [...] kontroli drogowej zespołu pojazdów składającego się z samochodu ciężarowego marki D. o numerze rejestracyjnym [...] i naczepy marki L. o numerze rejestracyjnym [...], którym kierował F. S. Kierujący wykonywał międzynarodowy transport drogowy rzeczy z Polski na Ukrainę w imieniu przedsiębiorcy [...] z siedzibą na Ukrainie. Kierujący przewoził 21000 kg towaru niebezpiecznego UN 1294 toluen, 3, II, (D/E). Podczas przeprowadzonej kontroli ustalono, że nadawcą ładunku ww. towaru niebezpiecznego była spółka skarżąca. Podczas kontroli ustalono, że cysterna nie spełnia wymogów ani cysterny LGBF wymaganej do przewozu ww. towaru ani cysterny L4BH wskazanej w świadectwie dopuszczenia nr [...] okazanym do kontroli. Cysterna nie była wyposażona w przerywacz płomienia wymagany dla cysterny LGBF. Cysterna nie posiadała także zaworu bezpieczeństwa z płytką bezpieczeństwa oraz zaworu podciśnieniowego wymaganych dla cysterny L4BH. Przeprowadzona kontrola wykazała również, że ani na tabliczce znamionowej cysterny ani na cysternie nie było nazwy użytkownika lub właściciela cysterny. Przebieg i ustalenia kontroli udokumentowano protokołem kontroli nr [...] z dnia [...] lipca 2019 r.
Pismem z dnia [...] lipca 2019 r. organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu. Odpowiadając na powyższe zawiadomienie strona w piśmie z dnia [...] lipca 2019 r. wniosła o umorzenie postępowania, ponieważ nie naruszyła przepisów umowy ADR. Strona wyjaśniła, że spełnianie wymogów przez pojazdy używane do przewozu towarów niebezpiecznych dokonuje sprawdzając świadectwa dopuszczenia pojazdów. Zdaniem strony nie może kwestionować spełniania wymogów ADR przez pojazdy, dla których zostało wydane ważne świadectwo dopuszczenia.
Postępowanie zakończyło się wydaniem przez organ I instancji decyzji z dnia [...] sierpnia 2019 r., nr [...], nakładającej na stronę karę pieniężną wysokości 2.500 zł.
W wyniku wniesionego odwołania, GITD utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazał, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż w dniu kontroli ([...] lipca 2019 r.), przewożono 21000 kg towaru UN 1294. Towar był przewożony w cysternie o kodzie L4BH. Jest to cysterna zamknięta hermetycznie.
Towar UN 1294 przewożony w dniu kontroli jest materiałem łatwo zapalnym ciekłym o temperaturze zapłonu niższej niż 23°C, co wynika z jego numeru rozpoznawczego zagrożenia zamieszczonego w kolumnie (20) tabeli A z działu 3.2 i przepisu 5.3.2.3.2 załącznika A do umowy ADR. Skontrolowana cysterna została oznaczona jak cysterna hermetyczna. Jednak nie spełniała wymagań niezbędnych do przewozu towaru UN 1294. Cysterna ta nie miała urządzenia zabezpieczającego przed rozprzestrzenianiem się płomienia, które jest wymagane dla cysterny o kodzie LGBF. Cysterna ta nie miała także zaworu podciśnieniowego, który jest wymagany dla cysterny o kodzie L4BH wykorzystywanej do przewozu ww. towaru niebezpiecznego. Tym samym skontrolowanej cysterny nie można było napełnić towarem niebezpiecznym UN 1294 ani nie można było tą cysterną przewozić tego towaru.
Uwzględniając powyższe, w ocenie organu odwoławczego, słusznie organ I instancji nałożył na stronę karę pieniężną w wysokości 2.000 zł stosownie do treści art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych i lp. 3.25 załącznika nr 1 do tej ustawy.
Dalej, GITD wskazał, że kontrolowany przewóz nie podlegał wyłączeniom spod przepisów umowy ADR, więc cysterna, wchodząca w skład zespołu pojazdów, powinna posiadać tabliczkę znamionową zawierającą informacje wskazane w przepisach 6.8.2.5.1 i 6.8.2.5.2 załącznika A do umowy ADR. Ani na tabliczce znamionowej cysterny ani na cysternie nie było nazwy użytkownika lub właściciela cysterny. Według świadectwa dopuszczenia cysterny jej użytkownikiem jest przedsiębiorca [...]. Natomiast na tabliczce znamionowej cysterny w ogóle nie było nazwy użytkownika cysterny, a na cysternie fragment tej nazwy był zamieszczony w adresie strony internetowej przedsiębiorcy. Na tabliczce znamionowej cysterny czy na cysternie nie może być umieszczona jakakolwiek nazwa właściciela czy użytkownika cysterny, lecz taka nazwa jaką właściciel czy użytkownik cysterny zarejestrował w odpowiednim rejestrze przedsiębiorcy i jaką posługuje się przy wykonywaniu działalności. Zatem skontrolowana cysterna nie posiadała nazwy użytkownika lub właściciela cysterny i nie odpowiadała wymogom powołanych przepisów umowy ADR.
Organ odwoławczy wskazał również, że wbrew twierdzeniom spółki sprawdzenie dokumentów jednostki transportowej, którą mają być przewożone towary niebezpieczne nie jest wystarczające do dokonania nadania i załadunku towaru zgodnie z przepisami umowy ADR. W przepisie 1.4.2.1.1 załącznika A do umowy ADR jednoznacznie wskazano, że nadawca towaru jest zobowiązany używać do przewozu towarów niebezpiecznych nie tylko cystern dopuszczonych do przewozu towarów niebezpiecznych, ale także cystern odpowiednich do przewozu danych materiałów. Strona była nie tylko nadawcą towaru przewożonego w dniu kontroli, ale także napełniającym, którego obowiązki określa przepis 1.4.3.3 załącznika A do umowy ADR. Przepis ten nakłada na napełniającego obowiązek sprawdzenia nie tylko dokumentów, ale także dokonania oględzin cysterny. Ten przepis zobowiązuje napełniającego do upewnienia się, że dana cysterna może być napełniona danym towarem niebezpiecznym. W przypadku cystern hermetycznie zamkniętych mogą być one używane do przewozu różnych towarów niebezpiecznych, ale nie wszystkich towarów niebezpiecznych. Dlatego sprawdzenie świadectwa dopuszczenia cysterny jest niewystarczające do stwierdzenia czy daną cysterną może być przewożony towar, który strona chce nadać do przewozu. Taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie. Towar UN 1294 ze względu na swoje właściwości nie może być przewożony w każdej cysternie hermetycznie zamkniętej, lecz takiej, która spełnia określone wymagania. Tym samym spółka przed dokonaniem napełnienia skontrolowanej cysterny powinna była sprawdzić czy ta cysterna te wymagania spełnia. Do stwierdzenia czy skontrolowana cysterna może być napełniona ww. towarem niewystarczające było sprawdzenie dokumentów cysterny i oględziny cysterny pod kątem ewentualnych jej uszkodzeń. Do dokonania takich ustaleń wymagane było sprawdzenie wyposażenia cysterny. Takiego sprawdzenia nie dokonano, co wyraźnie wynika z pisma skarżącej spółki z dnia [...] lipca 2019 r. Zatem spółka chcąc dokonać napełnienia i nadania towaru UN 1993 nie mogła poprzestać na sprawdzeniu dokumentów pojazdów okazanych przez kierowcę.
Na decyzję GITD spółka złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając jej naruszenie:
1. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, polegające na zebraniu, rozpatrzeniu oraz dokonaniu oceny materiału dowodowego wbrew regułom wynikającym z Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, art. 77 § 1 i 2 k.p.a. poprzez ograniczenie przeprowadzonych dowodów jedynie do oględzin przeprowadzonych podczas kontroli drogowej oraz art. 80 k.p.a. poprzez wydanie decyzji na podstawie niekompletnego materiału dowodowego;
2. przepisów prawa materialnego, w szczególności:
a) art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych poprzez ich błędne zastosowanie;
b) przepisów: 1.4.2.1.1, 1.4.3.3, 4.3.2.1.1, 4.3.2.1.2, 4.3.2.1.3, 4.3.2.1.5, 4.3.4.1.2, 6.8.2.2.3, 6.8.2.2.10, 6.8.2.5.1. 6.8.2.5.2, 7.4.1 załącznika A do umowy ADR poprzez ich błędne zastosowanie;
c) przepisów: 1.6.3.49 i 1.6.3.50 umowy ADR poprzez ich niezastosowanie.
Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji, a także zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2019 r., poz.2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a."
Kontrola sądowa zaskarżonej w sprawie decyzji według wskazanych wyżej kryteriów wykazała, iż decyzja ta odpowiada prawu, a podniesione w skardze zarzuty, należało uznać za bezzasadne.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy: art. 2 pkt 5 i pkt 8, art. 4, art. 11, art. 59 oraz art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 ustawa o przewozie towarów niebezpiecznych oraz przepisów l.4.2.l.l, l.4.3.3, 4.3.2.l.l, 4.3212, 4.3.2.l.3, 4.3.2.1.5, 6.8251, 6.8252, 7.4.1 załącznika A do umowy ADR oraz lp. 3.25 i lp. 4.3 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych.
Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 5 oraz pkt 8 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, przewóz drogowy towarów niebezpiecznych oznacza każde przemieszczenie towarów niebezpiecznych pojazdem po drodze publicznej lub po innych drogach ogólnodostępnych, z uwzględnieniem postojów wymaganych podczas tego przewozu oraz czynności związanych z tym przewozem. Uczestnikami przewozu towarów niebezpiecznych są podmioty wymienione w ADR lub jednostka wojskowa, prowadzące działalność związaną z przewozem towarów niebezpiecznych.
Zgodnie z art. 4 i art.11 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, w sprawach nieuregulowanych ustawą o przewozie towarów niebezpiecznych, do przewozu tego rodzaju towarów ( w tym do uczestnika przewozu towarów), w tym do środków transportu i urządzeń transportowych, stosuje się odpowiednio, między innymi przepisy umowy ADR.
Środki transportu przewożące towary niebezpieczne powinny być przystosowane, wyposażone i oznakowane, zgodnie z ADR, z wyłączeniem pojazdów należących do sił zbrojnych wykonujących krajowy przewóz towarów niebezpiecznych (art. 59 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych).
Z kolei stosownie do normy prawnej wynikającej z przepisu l.4.2.1.1 załącznika A umowy ADR, nadawca towarów niebezpiecznych zobowiązany jest dostarczyć do przewozu tylko takie przesyłki, które spełniają wymagania ADR. W zakresie podanym w 1.4.1, powinien w szczególności:
(a) upewnić się, że towary niebezpieczne są sklasyfikowane i dopuszczone do przewozu zgodnie z ADR;
(b) zaopatrzyć przewoźnika w informacje i dane w formie możliwej do odczytania oraz, jeżeli to konieczne, w wymagane dokumenty przewozowe oraz dokumenty towarzyszące (zezwolenia, dopuszczenia, powiadomienia, świadectwa itd.), uwzględniając w szczególności wymagania podane w dziale 5.4 oraz w tabelach w części 3;
(c) używać wyłącznie opakowań, DPPL oraz cystern (pojazdów - cystern, cystern odejmowalnych, pojazdów—baterii, MEGC, cystern przenośnych i kontenerów -cystern), które są dopuszczone i odpowiednie do przewozu danych materiałów oraz posiadają znaki wymagane przez ADR;
(d) stosować się do wymagań dotyczących sposobów nadania i ograniczeń wysyłkowych;
(e) zapewnić, aby nawet próżne nieoczyszczone i nieodgazowane cysterny (pojazdy-cysterny, cysterny odejmowalne, pojazdy-baterie, MEGC, cysterny przenośne i kontenery-cysterny), a także próżne nieoczyszczone pojazdy oraz kontenery do przewozu luzem, były odpowiednio zaopatrzone w znaki i w wymagane nalepki ostrzegawcze zgodnie z działem 5.3, a próżne nieoczyszczone cysterny były tak samo zamknięte i szczelne jak w stanie ładownym.
Obowiązki napełniającego zostały uregulowane w przepisie 1.4.3.3 załącznika A do umowy ADR, w zakresie podanym w 1.4.1,który stanowi, że napełniający powinien w szczególności:
(a) przed napełnieniem upewnić się, że cysterny i ich wyposażenie są w dobrym stanie technicznym;
(b) w przypadku pojazdów-cystern, pojazdów-baterii, cystern odejmowalnych, cystern
przenośnych, kontenerów-cystern oraz MEGC upewnić się, że nie upłynął termin ich
następnego badania;
(c) napełniać cysterny jedynie materiałami niebezpiecznymi dopuszczonymi do przewozu w tych cysternach;
(d) przy napełnianiu cysterny stosować się do wymagań dotyczących załadunku materiałów niebezpiecznych do sąsiednich komór cysterny;
(e) podczas napełniania cysterny przestrzegać określonego dla danego materiału maksymalnego dopuszczalnego stopnia napełnienia lub maksymalnej dopuszczalnej masy zawartości na litr pojemności cysterny;
f) po napełnieniu cysterny zapewnić, że wszystkie zamknięcia są w pozycji zamkniętej oraz nie ma wycieku;
(g) zapewnić, aby na powierzchni zewnętrznej napełnionej cysterny nie było niebezpiecznych pozostałości ładowanego materiału;
(h) przygotowując towary niebezpieczne do przewozu zapewnić, aby na cysternach, na pojazdach oraz na kontenerach do przewozu luzem zostały umieszczone nalepki ostrzegawcze, znaki i tablice barwy pomarańczowej zgodnie z działem 5.3;
(i) (Zarezerwowany)
(j) w przypadku załadunku towarów niebezpiecznych luzem do pojazdów lub kontenerów, upewnić się, że przestrzegane są odpowiednie przepisy działu 7.3.
W rozpoznawanej sprawie strona była zarówno nadawcą jak i napełniającym cysternę. Organ stwierdził w trakcie kontroli naruszenia przez skarżącą przepisów:
1) lp.35 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, polegające na załadunku, napełnieniu lub przewozie towaru niebezpiecznego nieodpowiednim do tego przewozu środkiem transportu, cysterną lub kontenerem,
2) lp.4.3 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, poprzez nadanie, napełnienie, załadunku lub przewozie towaru niebezpiecznego, nieprawidłowo oznakowanym środkiem transportu, w cysternie, pojeżdzie-baterii, kontenerze.
W ocenie Sądu stanowisko organu co do naruszenia powyższych przepisów znajduje uzasadnienie, w staniem prawnym i faktycznym sprawy, co zostało szczegółowo wyjaśnione w zaskarżonej decyzji. Wbrew wywodom skargi organ, dokonał prawidłowej wykładni przepisów prawa materialnego i właściwie je zastosował do ustalonego w sprawie stanu faktycznego sprawy.
Co do naruszenia l.p 35 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, wskazać należy, że zgodnie z przepisem 4.3211 załącznika A do umowy ADR, materiał podlegający ADR może być przewożony w cysternach stałych (pojazdach-cysternach), cysternach odejmowalnych, pojazdach-bateriach, kontenerach-cysternach, nadwoziach wymiennych -cysternach i MEGC tylko wtedy, gdy w kolumnie (12) tabeli A w dziale 3.2 podany jest kod cysterny, zgodny z przepisami podanymi w 4.3.3.1.1 i 4.3.4.1.l.
Stosownie do treści przepisu 4.3.2.1.2 załącznika A do umowy ADR, wymagany typ
cysterny, pojazdu- baterii i MEGC wskazany jest w postaci kodu w kolumnie (12) tabeli A w dziale 3.2. Objaśnienia czterech części kodu podane są w 4.3.3.l.l (jeżeli przewożony materiał należy do klasy 2) oraz w 4.3.4.1.l (jeżeli przewożony materiał należy do klas 1 i 3 do 9) Wyjątkiem są cysterny przeznaczone do przewozu materiałów klas I, 5.2 lub 7 patrz 4.3.4.I.3).
Zgodnie z przepisem 4.3.2.1.3 załącznika A do umowy ADR, typ cysterny wymagany zgodnie z 4.3.2.l.2 odpowiada wymaganiom konstrukcyjnym na najniższym poziomie, które są przewidziane dla omawianych materiałów niebezpiecznych, o ile nie postanowiono inaczej w niniejszym dziale lub dziale 6.8. Możliwe jest stosowanie cystern odpowiadających kodom, którym przypisano wyższe minimalne ciśnienie obliczeniowe lub ostrzejsze wymagana dla otworów do napełniania, opróżniania lub dla zaworów/urządzeń bezpieczeństwa (patrz 4.3.3.l.1 dla klasy 2 i 4.3.4.1.1 dla klas 3 do 9).
Zgodnie z przepisem 4.3.2.1.5 załącznika A do umowy ADR, do cystern, pojazdów—
baterii i MEGC powinny być ładowane wyłącznie materiały niebezpieczne, do przewozu których zostały one zatwierdzone zgodnie z 6.8.2.3.1 i które stykając się z materiałami zbiornika, uszczelkami, wyposażeniem i wykładziną ochronną nie reagują z nimi niebezpiecznie (1.2.1), nie tworzą produktów niebezpiecznych oraz nie osłabiają znacząco wytrzymałości tych materiałów.
2. W celu uzyskania informacji o zgodności przewożonego materiału z materiałami cysterny, pojazdu-baterii lub MEGC, może okazać się konieczna konsultacja z producentem materiału i z właściwą władzą.
Stosownie do treści przepisu 7.4.1 załącznika A do umowy ADR, towary niebezpieczne mogą być przewożone w cysternach tylko wtedy, gdy podany jest odpowiedni kod w kolumnie (10) lub (12) tabeli A w dziale 3.2 lub gdy właściwa władza zezwoliła na taki przewóz zgodnie z przepisami podanymi w 6.7.1.3. Przewóz powinien odbywać się zgodnie z przepisami działów 4.2, 4.3, 4.4 lub 4.5. Pojazdy, w tym samochody ciężarowe, pojazdy ciągnące, przyczepy lub naczepy, powinny odpowiadać przepisom działów 9.1, 9.2 i rozdziału 9.7.2 dotyczącym wymaganego pojazdu, zgodnie z kodem podanym w kolumnie (14) tabeli A w dziale 3.2.
Ponadto zgodnie z art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych, uczestnik przewozu towarów niebezpiecznych, który narusza obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 zł do 10.000 zł. z zastrzeżeniem art. 113. (ust. 1). Wykaz naruszeń obowiązków lub warunków, o których mowa w ust. 1, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w tabeli 9 załącznika I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403 z dnia 18 marca 2016 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr1071/2009 w odniesieniu do klasyfikacji poważnych naruszeń przepisów unijnych, które mogą prowadzić do utraty dobrej reputacji przez przewoźnika drogowego, oraz zmieniającego załącznik III do dyrektywy 2006/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady (Dz. Urz. UE L 74 z 19.03.2016, str. 8), w zakresie przewozu drogowego, określa załącznik nr 1 do ustawy. (ust.2).
Powołany przepis 7.4.1 załącznika A do umowy ADR wskazuje, że towary niebezpieczne mogą być przewożone w cysternach, ale jeżeli w kolumnie (10) lub (12) tabeli A z działu 3.2 załącznika A do umowy ADR wskazano odpowiedni kod cysterny lub gdy właściwa władza zezwoliła na taki przewóz zgodnie z przepisami podanymi w 6.7.l.3 tej umowy. Z treści tego przepisu wynika również. że przewóz powinien odbywać się zgodnie z przepisami działów 4.2, 4.3. 4.4 lub 4.5 umowy ADR. Natomiast pojazdy, w tym samochody ciężarowe, pojazdy ciągnące, przyczepy lub naczepy, powinny odpowiadać przepisom działów 9.1. 9.2 i rozdziału 9.7.2 umowy ADR dotyczącym wymaganego pojazdu, zgodnie z kodem podanym w kolumnie (14) tabeli A w dziale 3.2. Wymieniony przepis odsyła także do tabeli A z działu 3.2 załącznika A do umowy ADR. Zapisy w kolumnach (10) i (12) wskazują czy dany towar niebezpieczny może być przewożony w cysternie, a także określają rodzaj cysterny, którą towar może być przewożony. Kod zamieszczony w tych kolumnach określa również najniższy poziom wymagań ustalonych dla przewozu danego towaru w cysternie.
W rozpoznawanej sprawie, przewóz był wykonywany na podstawie zezwolenia nr [...]. Kierujący przewoził 21000 kg towaru niebezpiecznego UN 1294 toluen, 3. 11. (D/E), zespołem pojazdów składającym się z samochodu ciężarowego marki D. o numerze rejestracyjnym [...] i naczepy marki L. o numerze rejestracyjnym [...]. Towar niebezpieczny był przewożony w cysternie zamocowanej na podwoziu naczepy o numerze rejestracyjnym [...].
Według świadectwa dopuszczenia tej cysterny była to cysterna o kodzie L4BH. Zgodnie z wpisem w kolumnie (12) tabeli A z działu 3.2 załącznika A do umowy ADR ww. towar niebezpieczny może być przewożony w cysternie o kodzie LGBF, a na podstawie 4.3.4.1.2 załącznika A do umowy ADR również w cysternie o kodzie L4BH, spełniających wymagania w umowie ADR.
Cysterna, którą był przewożony towar w rozpoznawanej sprawie, nie spełniała wymogów dla żadnej, z wymienionych wyżej cystern.
Cysterna ta nie posiadała bowiem przerywacza płomienia, zaworu bezpieczeństwa z płytką bezpieczeństwa ani zaworu podciśnieniowego. Ustalenia te jednoznacznie wynikają z ustaleń faktycznych, przeprowadzonych w niniejszym postępowaniu, zawartych w protokole kontroli nr [...] i protokole oględzin pojazdu z dnia [...] lipca 2019 r., świadectwa dopuszczenia ww. pojazdów, dokumentu CMR z dnia [...] lipca 2019 r., faktury [...] z dnia [...] lipca 2019 r., zezwolenie nr [...]. oraz dokumentacji fotograficznej, znajdujących się w aktach sprawy.
Towar UN 1294 przewożony w dniu kontroli jest materiałem łatwo palnym, ciekłym o temperaturze zapłonu niższej niż 23 stopni Celsjusza, co wynika z jego numeru rozpoznawczego zagrożenia zamieszczonego w kolumnie (20) tabeli A z działu 3.2 i przepisu 5.3.2.3.2 załącznika A do umowy ADR. Jak wynika z tabeli zawartej w przepisie 2.2.3.1.3 załącznika A do umowy ADR materiały ciekłe zapalne II grupy pakowania o temperaturze zapłonu niższej niż 23 stopni Celsjusza mają temperaturę początku wrzenia powyżej 35 stopni Celsjusza. Podzielić zatem należy stanowisko organu, iż cysterna przeznaczona do przewozu tego towaru, w świetle powołanych regulacji prawnych musi mieć urządzenie zabezpieczające przez rozprzestrzenianiem się płomienia. Sporna w sprawie cysterna została co prawda oznaczona jak cysterna hermetyczna, ale nie spełniała wymagań niezbędnych do przewozu towaru UN 1294. Cysterna ta nie posiadała bowiem, urządzenia zabezpieczającego przed, rozprzestrzenianiem się płomienia, które jest wymagane dla cysterny o kodzie LGBF oraz nie posiadała zaworu podciśnieniowego, który jest wymagany dla cysterny o kodzie L4BH.Nie spełnia więc wymogów zezwalających na napełnienie jej towarem niebezpiecznym UN 1294 ani na przewóz tego towaru.
Strona przewożąc towar niebezpieczny w opisanej wyżej cysternie naruszyła, jak trafnie wskazano w decyzji przepisy 4.3.4.1.2 załącznika A do umowy ADR, bowiem towar ten mógł być przewożony w cysternie zamkniętej hermetycznie, jednakże spełniającej definicję cysterny zawartej w rozdziale 1.2.1 załącznika A do umowy ADR, szczegółowo wyjaśnionej w zaskarżonej decyzji.
Minimalne wymagania cysterny, którą można przewozić towar niebezpieczny UN 1294, określa kod cysterny zamieszczony w kolumnie (12) tabeli A z działu 3.2 załącznika A do umowy ADR. Zgodnie z wpisem zawartym w tej kolumnie towar ten może być przewożony w cysternie o kodzie LGBF, co oznacza, że cysterna ta musi posiadać urządzenie oddechowe, zgodnie z przepisem 6.8226 załącznika A do umowy ADR, urządzenie zabezpieczające przed rozprzestrzenianiem się płomienia lub cysterna ta musi być odporna na ciśnienie wybuchu. Ponadto w związku z przewozem towaru ciekłego strona powinna zastosować się do regulacji zawartej w przepisie 6.8.2.2.6 wskazującym jakie warunki, powinny spełniać cysterny przeznaczone do przewozu materiałów ciekłych o prężności pary w temperaturze 50 EC nieprzekraczającej 1 10 kPa (1,1bara) (ciśnienie absolutne) tj. powinny posiadać urządzenie oddechowe i urządzenie zabezpieczające przed uwalnianiem się zawartości z cysterny w razie jej przewrócenia się; w przeciwnym razie powinny one spełniać warunki podane w 682.27 lub 6.8.2.2.8. Z kolei zgodnie z przepisem 6.8.2.2.7, cysterny przeznaczone do przewozu materiałów ciekłych o prężności pary w temperaturze 50 stopni Celsjusza wyższej niż 110 kPa (1,1 bara) i temperaturze wrzenia wyższej niż 35 stopni Celsjusza, powinny być wyposażone w zawór bezpieczeństwa nastawiony na ciśnienie manometryczne, nie mniejsze niż 150 kPa (1,5 bara), który powinien otwierać się całkowicie przy ciśnieniu nieprzekraczającym ciśnienia próbnego; w przeciwnym razie powinny spełniać wymagania podane w 6.8.2.2.8. Według przepisu 6.8228, cysterny przeznaczone do przewozu materiałów ciekłych, o temperaturze wrzenia nie większej niż 35 stopni C, powinny być wyposażone w zawór bezpieczeństwa nastawiony na ciśnienie manometryczne, nie mniejsze niż 300 kPa (3 bary), który powinien otwierać się całkowicie przy ciśnieniu nieprzekraczającym ciśnienia próbnego; w przeciwnym razie powinny być one zamknięte hermetycznie.
Warunki te nie zostały spełnione w rozpoznawanej sprawie, wbrew wywodom skargi, bowiem strona, zastosowała się tylko do niektórych z wymienionych wyżej przepisów, dlatego też organ zasadnie zastosował w stosunku do strony karę w kwocie 2000 zł, na podstawie lp.35 załącznika nr 1 do ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych.
Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi i powołanych przez stronę przepisów 1.6.3.49 oraz 1.6.3.50 umowy ADR, podkreślić należy, iż nie mogą mieć zastosowania do stanu faktycznego ustalonego w niniejszej sprawie. Cysterna, o której mowa w rozpoznawanej sprawie, została wyprodukowana w 2002 r. (świadectwo dopuszczenia w aktach sprawy), a więc zgodnie z przepisami powołanymi w skardze jako zbudowana przed 1 lipca 2019 r. powinna być spełniać wymagania obowiązujące do dnia 31 grudnia 2018 r. W niektórych tylko przypadkach, mogła być użytkowana dalej, mimo ich niespełnienia.
W niektórych cysternach hermetycznych o kodzie L4BH są zawory bezpieczeństwa poprzedzone płytką bezpieczeństwa i w przepisie 6.8.2.2.10 są podane wartości ciśnienia rozrywającego płytkę bezpieczeństwa. Natomiast przepis 1.6.3.49 zezwala na użytkowanie cysterny, której płytka bezpieczeństwa nie spełnia wymogów dotyczących ciśnienia rozerwania płytki bezpieczeństwa.
Z powyższego wynika, iż z wyjątkiem warunków wyżej wskazanych, inne wymogi, o których stanowi, przepis 6.8.2.2.10 cysterna, wbrew wywodom skargi musi spełniać. Również przepis 1.6.3.50 zezwala na użytkowanie cysterny, która nie spełnia jednego z wymagań, dotyczących cysterny o kodzie LGBF i spełnia wymagania określone w przepisie 6.8.2.2.3.,dotyczące przerywaczy płomienia w urządzeniach oddechowych. Przepis 6.8.2.2.3 wskazuje, że przerywacze płomienia do urządzeń oddechowych powinny być odpowiednie dla pary emitowanej przez przewożony materiał (maksymalna eksperymentalna luka bezpieczeństwa - MESG), zakresu temperatur i zastosowania. Powinny one spełniać wymagania i próby podane w EN ISO 16852: 2016. Zatem cysterna posiadająca przerywacz płomienia, który nie spełnia wymagań określonych w przepisie 6.8.2.2.3 może być nadal użytkowana, jednakże przerywacz płomienia posiadać musi. W rozpoznawanej sprawie sporna cysterna, warunków tych również nie spełniała.
Za bezzasadne Sąd uznał również zarzuty skargi wskazujące na naruszenie przepisów dotyczących oznakowania cysterny.
Zgodnie z przepisem 6.8.2.5.1 załącznika A do umowy ADR, każda cysterna powinna być zaopatrzenia w metalową tabliczkę, odporną na korozję, trwale przymocowaną do cysterny w miejscu łatwo dostępnym dla kontroli. Powinna ona zawierać, co najmniej poniższe dane naniesione przez stemplowanie lub w inny podobny sposób. Dane te mogą być umieszczone bezpośrednio na ściankach samego zbiornika, jeżeli ścianki są tak wzmocnione, że wytrzymałość zbiornika nie będzie zmniejszona 15:
- numer zatwierdzenia typu;
- nazwa lub znak producenta;
- numer fabryczny;
- rok produkcji;
- ciśnienie próbne (ciśnienie manometryczne);
- ciśnienie obliczeniowe zewnętrzne (patrz 6.8.2.l.7);
- pojemność zbiornika - a w przypadku zbiorników wielokomorowych, pojemność każdej komory,
- a następnie symbol "S", jeżeli zbiornik lub komory o pojemności większej niż 7 500 litrów podzielone są falochronami na przestrzenie o pojemności nie większej niż 7 500 litrów;
- temperatura obliczeniowa (tylko wtedy, gdy jest ona wyższa niż plus 50 stopni Celsjusza lub niższa niż minus 20 stopni);
- data i rodzaj ostatniego badania: "miesiąc, rok", następnie litera "P" w przypadku badania odbiorczego lub badania okresowego zgodnie z 6.8.2.4.1 i 6.8.2.4.2 lub "miesiąc, rok",
- następnie litera "L", jeżeli badanie jest badaniem pośrednim z próbą szczelności, zgodnie z 6.8.2.4.3;
- stempel rzeczoznawcy, który przeprowadził badania;
- materiał zbiornika wraz z normami materiałowymi, jeżeli to możliwe i wykładzina ochronna, o ile występuje;
- ciśnienie próbne zbiornika w całości i w komorach, w MPa lub w barach (ciśnienie
manometryczne), jeżeli ciśnienie w komorach jest niższe od ciśnienia w zbiorniku. Ponadto, na cysternach napełnianych lub opróżnianych pod ciśnieniem, powinno być podane najwyższe dopuszczalne ciśnienie robocze.
Po wartości liczbowej należy podać jednostkę miary.
Stosownie do treści przepisu 6.8.2.5.2 załącznika A do umowy ADR, dane które powinny być naniesione na pojeździe - cysternie (na samej cysternie lub tabliczkach) są następujące:
- nazwa właściciela lub użytkownika;
- masa własna pojazdu-cysterny;
- największa dopuszczalna masa całkowita pojazdu cysterny.
Przepisy regulujące oznakowanie środków transportu przewożących towary niebezpieczne zawierają działy 5.3 i 6.8 załącznika A do umowy ADR. Jednym z przepisów regulujących oznakowanie środków transportu jest przepis 6.8.2.5.1 załącznika A do umowy ADR. Przepis ten nakłada na przedsiębiorcę obowiązek zaopatrzenia cysterny w metalową tabliczkę (tabliczkę znamionową) zawierającą dane wskazane w tych przepisie. Kolejny przepis 6.8.2.5.2 załącznika A do umowy ADR określa dodatkowe dane jakie należy umieścić na tabliczce znamionowej. Tabliczka znamionowa powinna być odporna na korozję, trwale przymocowana do cysterny w miejscu łatwo dostępnym dla kontroli. Dane zamieszczone na tabliczce powinny zostać naniesione przez stemplowanie lub w inny podobny sposób. Dane te mogą być umieszczone bezpośrednio na ściankach samego zbiornika, ale tylko wówczas gdy ścianki zbiornika są tak wzmocnione, że umieszczenie tych danych nie zmniejszy wytrzymałości zbiornika.
Przewóz, który miał miejsce w rozpoznawanej sprawie, nie podlegał wyłączeniem spod przepisów umowy ADR, więc trafnie wskazano w zaskarżonej decyzji, iż cysterna, wchodząca w skład ww. zespołu pojazdów, powinna posiadać tabliczkę znamionową zawierającą informacje wskazane w przepisach 6.8.2.5.1 i 6.8.2.5.2 załącznika A do umowy ADR. Na tabliczce znamionowej powinna zostać umieszczona nazwa właściciela lub użytkownika pojazdu wykonującego przewóz drogowy towaru niebezpiecznego lub przejazd próżną cysterną po towarze niebezpiecznym. Cysterna ta, wbrew wyżej wskazanym wymogom, nie posiadała opisanego wyżej oznakowania, ani na tabliczce znamionowej cysterny ani na cysternie. Brak było na nich nazwy użytkownika lub właściciela cysterny. Na tabliczce znamionowej cysterny w ogóle nie było nazwy użytkownika cysterny, a na cysternie fragment tej nazwy był zamieszczony w adresie strony internetowej przedsiębiorcy, co jest nie wystarczające do spełnienia wymogów umowy ADR.
Z tych wszystkich względów, nie sposób więc zakwestionować rozstrzygnięcia organu w przedmiocie kary pieniężnej w wysokości 500 zł wymierzonej zgodnie z art. 107 ust. 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 1 ustawy o przewozie towarów niebezpiecznych oraz lp. 4.3 załącznika nr 1 do ustawy.
W ocenie Sądu na uwzględnienie nie zasługiwały ponadto, wskazane w skardze zarzuty naruszenia, przepisów postępowania - art.7, art.77 § 1 i 2 k.p.a. oraz art.80 k.p.a., bowiem nie znajdują one, potwierdzenia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Organy orzekające w sprawie, sprostały obowiązkom wynikającym z art. 7 i art. 77 k.p.a. i zgromadziły materiał dowodowy, niezbędny do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dokonały jego wszechstronnej oceny zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art.80 k.p.a.
Z tych wszystkich względów zgodnie z art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło