VI SA/Wa 2213/06
WyrokWSA w Warszawie2007-02-14
Skład orzekający: Olga Żurawska – Matusiak, Izabela Głowacka – Klimas, Grażyna Śliwińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwa inne niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, ale naruszające porządek prawny (np. wtargnięcie, groźba karalna), uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Prawomocne skazanie za czyny naruszające porządek prawny, nawet jeśli nie są to bezpośrednio przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, może uzasadniać cofnięcie pozwolenia na broń, jeśli istnieje uzasadniona obawa, że broń może zostać użyta w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Katalog przestępstw w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ma charakter przykładowy, a organy administracji są związane ustaleniami prawomocnych wyroków sądów powszechnych.Stan faktyczny
Skarżący Z. L. został pozbawiony pozwolenia na broń myśliwską z uwagi na prawomocne skazania za wtargnięcie na posesję i groźbę karalną (art. 193 i 190 § 1 k.k.) oraz za wprowadzenie do obrotu mięsa zwierzyny bez koncesji (art. 52 pkt 3 Prawa Łowieckiego). Skarżący kwestionował zasadność cofnięcia pozwolenia, podnosząc dobrą opinię w miejscu pracy i zamieszkania oraz zarzucając błędy w ustaleniach sądów powszechnych, a także wskazując na zamiar złożenia wniosków o zatarcie skazania i wznowienie postępowania. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały, że skazania te uzasadniają cofnięcie pozwolenia na broń.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Olga Żurawska – Matusiak Sędziowie Sędzia WSA Izabela Głowacka – Klimas Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 lutego 2007 r. sprawy ze skargi Z. L. na Decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń myśliwską oddala skargę
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] października 2006 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję Komendanta Policji z dnia [...] lipca 2006 r. cofającą panu Z. L. pozwolenie na broń palną myśliwską dla celów łowieckich.
Jako podstawę prawną decyzji organ wskazał art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6, czyli do osób co do których istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Postawę faktyczną stanowiło ustalenie, iż organ Policji uzyskał informację o uznaniu Pana Z. L., na mocy wyroku Sądu Rejonowego w P., za winnego popełnienia czynu z art. 193 k.k., tj. wtargnięcia na teren posesji oraz pomimo wyraźnego żądania właściciela, nie opuszczenia jej, jak również popełnienia czynu z art. 190 § 1 k.k. tj. groźbie pozbawienia życia, przy czym groźby te wzbudziły uzasadnioną obawę, że zostaną spełnione.
Ponadto, z uzyskanych przez organ I - instancji informacji wynikało, iż pan Z. L. został uznany przez Sąd Rejonowy w O., Zamiejscowy Wydział [...] Grodzki w M., za winnego popełnienia czynu z art. 52 pkt 3 Ustawy z dnia 13 października 1996 r.- "Prawo Łowieckie" (Dz. U. z 2002 r., Nr 42, poz. 372 ze zm.), obejmującego wprowadzenie do obrotu, bez posiadania wymaganej koncesji, mięsa ubitej zwierzyny.
W świetle przywołanych wyroków sądu, organ I instancji uznał, że strona dopuściła się w sposób umyślny naruszenia porządku prawnego. Utraciła więc wiarygodność, w zakresie zgodnego z prawem, posiadania i użytkowania broni palnej. Wobec takich osób stosuje się rygorystyczną politykę, cofającą bezwzględnie pozwolenie na broń. Nie jest bowiem korzystne dla interesu społecznego, aby posiadacze tak szczególnego, o reglamentowanym dostępie prawa, jak możliwość dysponowania indywidualną bronią palną mogli to prawo zachować w sytuacji, gdy nie respektują porządku prawnego. Oceny tej nie zmienia fakt, że w miejscu zamieszkania, czy Kole Łowieckim postrzegani są pozytywnie. Tym samym organ uznał, że pan Z. L. należy do kategorii osób co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zaznaczając, iż dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji stanowi o obligatoryjnym cofnięciu pozwolenia na broń, jeśli jej posiadacz naruszy określone przepisy cyt. ustawy.
W złożonym odwołaniu od powyższej decyzji pan L. podnosił, iż niekorzystną decyzję wydano z pominięciem istotnych i ustalonych okoliczności wskazujących, że obydwa wyroki tj. Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] lipca 2004 r. i Sądu Grodzkiego w O. z dnia [...] kwietnia 2006 r. nie stanowią podstawy do zaliczenia strony do grona osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć myśliwskiej broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Skarżący wskazał na dobrą opinię w miejscu pracy i zamieszkania oraz kwestionował zasadność rozstrzygnięć wyroków sądów powszechnych. Jego zdaniem wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] lipca 2004 r., jaki zapadł w sprawie z oskarżenia żony skarżącego, szukającej pretekstu do rozwodu w walce o majątek, nie może stawiać pod znakiem zapytania ewentualności niewłaściwego użytkowania broni myśliwskiej.
Podniósł ponadto, iż odnośnie powyższego wyroku posiada przygotowany wniosek o zatarcie skazania, który jego zdaniem będzie skuteczny. W stosunku natomiast do wyroku Sądu Rejonowego w O. sporządzony jest wniosek o wznowienie postępowania, gdyż ukaranie w tym przypadku jest całkowicie bezpodstawne i pomija znane w sprawie w chwili orzekania okoliczności wykluczające popełnienie przez skarżącego przestępstwa.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Komendant Główny Policji utrzymał decyzję w mocy, podnosząc, iż strona, jako osoba, która dopuściła się czynu zabronionego, wymierzonego przeciwko wolności oraz przeciwko mieniu nie daje gwarancji przestrzegania przepisów prawa w przyszłości, a więc także przepisów ustawy o broni i amunicji, a w konsekwencji bezpiecznego używania broni palnej myśliwskiej. Organ wywodził, iż pomimo, że wskazane w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji rodzaje przestępstw, których popełnienie powoduje, iż danej osobie cofa się pozwolenie na broń, mają przykładowy charakter, a wyliczenie ich pozwala na ocenę, czy ustalony stan faktyczny daje podstawę do zaliczenia konkretnej osoby do kręgu osób wymienionych w tym przepisie. Decydującą kwestią jest ustalenie, że skarżący popełnił takie przestępstwo umyślne, które stwarza uzasadnioną obawę, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, a w przypadku pana Z. L. orzeczenie sądu nie pozostawia w tej kwestii żadnych wątpliwości. Ocenił, że strona jako posiadacz broni naruszając obowiązujący porządek prawny budzi obawy, że broni może użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ustawodawca fakt prawomocnego skazania za przestępstwo przeciwko mieniu (w to dobro bowiem godzi przestępstwo z art. 52 ust. 3 ustawy Prawo Łowieckie) wprost związał z obawą o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Odnosząc się do stanowiska skarżącego organ wskazał, że zarówno fakt dobrej opinii jak również zamiar złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie mają decydującego znaczenia dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Odnośnie wniosku o zatarcie skazania Komendant Główny Policji wskazał, iż okres, po upływie którego Sąd może zarządzić zatarcie skazania upłynie dopiero w lipcu 2007 r. Powołane wyroki skazujące stronę za popełnienie wskazanych w nich przestępstw znajdują się w obrocie prawnym i wiążą organy Policji w zakresie ustalania prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Negowanie zatem przez stronę prawomocnych wyroków sądów i ustalonych nimi okoliczności nie daje podstaw do zmiany bądź uchylenia decyzji organu I instancji.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego pan Z. L. podnosił, iż nie wchodził w kolizję z prawem, cieszy się uznaniem i szacunkiem pracując na odpowiedzialnym stanowisku, dodatkowo pełni funkcję łowczego w kole łowieckim. Z tego względu brak jest podstaw do przyjęcia, iż należy zakwalifikować go jako osobę, która może użyć broni myśliwskiej do celów sprzecznych z zasadami interesu bezpieczeństwa i porządku publicznego. W uzasadnieniu przedstawił także okoliczności związane ze sprawami, w których został skazany wyrokami sądów powszechnych. Zakwestionował między innymi prawidłowość uznania sprzedaży upolowanego na polowaniu dzika jako przestępstwa przeciwko mieniu i załączył także do skargi wniosek o wznowienie postępowania sądowego w przedmiotowej sprawie.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.
Wskazywał w uzasadnieniu, że w okolicznościach faktycznych przedmiotowej sprawy organy policji były zobligowane cofnąć skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej. Od wieloletnich posiadaczy broni, oczekuje się szczególnego przestrzegania porządku prawnego. Prawo do posiadania broni jest bowiem prawem szczególnym, wyróżniającym osobę je posiadającą z ogółu społeczeństwa. Dostęp do niego podlega ścisłej administracyjnej reglamentacji, bowiem prawo to – ze względu na swój charakter wiąże się ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Skarżący popełnił czyny zabronione skierowane przeciwko wolności oraz mieniu, przy czym ten drugi jest wprost objęty katalogiem określonym w art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy.
Organ wskazywał również, iż prawomocna ocena postępowania skarżącego dokonana przez sądy w przywołanych wyrokach wiąże organy policji w zakresie ustalania faktycznych i prawnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń i negowanie przez skarżącego legalności podstaw wydanych wobec niego prawomocnych wyroków sądowych do czasu wyeliminowania ww. orzeczeń z obrotu prawnego nie może mieć wpływu na decyzję organów Policji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. (Dz. U. 02.153.1269) Prawo o ustroju sądów administracyjnych oraz art. 3 § 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. 02.153.1270 z późn. zm. – zwana dalej p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, a nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Materialną podstawę orzekania regulują przepisy wskazane w zaskarżonej decyzji - art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity z 2004 r. Dz. U. Nr 52, poz. 525 ze zm.). Zgodnie z powołanym wyżej pierwszym przepisem art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano należy do osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 wyznacza generalną zasadę, jako pierwszą przesłankę stanowiąc, że pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a dodatkowo wprowadza drugą przesłankę obejmującą krąg osób w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia prawa materialnego, bowiem zebrany w sprawie materiał dowodowy dawał organowi administracji podstawę do dokonania oceny stanu faktycznego jako wyczerpującego przesłanki określone w cytowanych normach ustawy o broni i amunicji.
Odnosząc się do zarzutów dokonania błędnej oceny zaistniałych faktów podnieść należy, że całkowicie chybione jest wywodzenie, że z samego faktu skazania za umyślne czyny opisane w prawomocnych wyrokach skazujących nie można wywieźć przekonania o jego winie co do popełnienia czynów objętych tymi wyrokami i konieczności przeprowadzania w ich zakresie szczegółowego postępowania administracyjnego. Przypisane skarżącemu czyny opisane są w sentencjach prawomocnych wyroków. Tak ustalone okoliczności – co do popełnienia czynu, którymi organ administracji był związany, stanowią o dokonaniu prawidłowej oceny istnienia uzasadnionej obawy możliwości użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego przez organ uprawniony do cofnięcia zezwolenia na posiadanie broni.
Podkreślenia także wymaga, że naruszenie obowiązujących norm prawnych w przypadku skarżącego nie było jednorazowym epizodem, który w ocenie postawy skarżącego, jego pozytywnej opinii z miejsca zamieszkania, mógłby nie mieć szczególnego znaczenia. Trzy czyny miały bowiem miejsce w stosunkowo krótkim okresie od 2001 r. do 2005 r. Powoływanie się zatem na dorobek zawodowy, czy pozytywną opinię w miejscu zamieszkania, w kole łowieckim - faktu tego nie zmieniają. Wbrew zarzutom strony, z zaskarżonej decyzji wynika, że brane były pod uwagę w ocenie, ale ostatecznie nie uwzględnione przez organ administracji.
Odnosząc się do argumentacji zawartej w skardze – pomijając polemikę strony z ustaleniami wyroków karnych - należy zwrócić uwagę na charakter norm prawnych, których nie przestrzegał skarżący:
- dyspozycja przepisu obejmującego przestępstwo przeciwko wolności z art. 193 k.k. określa zachowanie polegające na wdzieraniu się do cudzego domu, mieszkania, lokalu, pomieszczenia albo ogrodzonego terenu albo wbrew żądaniu osoby uprawnionej nie opuszczanie takiego miejsca;
- dyspozycja przepisu obejmującego także przestępstwo przeciwko wolności z art. 190 § 1 k.k. określa zachowanie polegające na grożeniu innej osobie popełnieniem przestępstwa na jej szkodę lub szkodę osoby najbliższej, jeżeli groźba wzbudza w zagrożonym uzasadnioną obawę, że będzie spełniona;
- dyspozycja przepisu obejmującego czyn niedozwolony z art. 52 pkt 3 prawa łowieckiego określa zachowanie polegające na wprowadzaniu do obrotu zwierzyny żywej lub mięsa zwierzyny ubitej bez wymaganego zezwolenia i jest naruszeniem normy związanej bezpośrednio z posiadanym pozwoleniem.
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny badając legalność zaskarżonej decyzji stwierdził, że organ odwoławczy poczynił prawidłowe ustalenia faktyczne, dokonał ich pogłębionej analizy w uzasadnieniu, spełniającym wymogi art. 107 § 3 k.p.a.
Rozstrzygając o przesłankach przemawiających za obawą użycia broni przez jej posiadacza w sposób sprzeczny z ustawą – organy Policji obowiązane są do wnikliwego zbadania okoliczności przemawiających za możliwością zagrożenia dla takiego bezpieczeństwa i porządku, przy czym w niniejszej sprawie związane były okolicznościami ustalonymi w prawomocnych wyrokach sądów karnych. W zakresie tych czynów nie miały zatem potrzeby prowadzenia szczegółowego postępowania dowodowego. Także sąd administracyjny jest z mocy art. 11 p.p.s.a. związany ustaleniami wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa.
Wprawdzie zachowania wyczerpujące znamiona czynów zabronionych określonych powyższymi pierwszymi dwoma normami nie są stricte przestępstwami przeciwko życiu, zdrowiu czy mieniu według systematyki przepisów kodeksu karnego, ale już naruszenie art. 52 pkt 3 prawa łowieckiego wymierzone jest przeciwko mieniu i zostało popełnione w związku z posiadaniem broni do celów łowieckich. Ponadto Sąd podzielił pogląd organów Policji, że przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji znajduje zastosowanie także w pierwszych dwóch stanach faktycznych naruszenia norm art. 193 i 190 § 1 k.k., potwierdzonych skazaniem prawomocnymi wyrokami sądowymi. Wymienia bowiem tylko przykładowo - jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Zatem katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty (niewyczerpany).
Nietrafne są argumenty skargi dotyczące nieuwzględnienia przez organ pozycji zawodowej skarżącego. Skarżący podnosił dotychczasowy tryb życia, pozytywną opinię i to, że jest osobą szanowaną, aktywnie udziela się społecznie i zawodowo, pełni różne funkcje w organach samorządowych, ale w ocenie Sądu argumenty te nie mogły mieć wpływu na decyzje organów Policji. Skoro skarżący jest osobą powszechnie szanowaną, to od niego w szczególności powinno się wymagać postępowania zgodnego z prawem. Naruszanie obowiązujących norm prawa, stwierdzone wydanymi wyrokami w postępowaniu karnym przeczy tym zapewnieniom i potwierdza, że zaskarżone decyzje nie noszą cech dowolności.
Nie można także pominąć, iż m.in. spokój i opanowanie są cechami, które winien posiadać każdy posiadacz broni. Organy Policji uprawnione do udzielania i cofania pozwolenia na broń, odpowiadają równocześnie za porządek publiczny i bezpieczeństwo obywateli. Broń jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Nie może zatem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która – trzykrotnie, w krótkim odstępie czasu - nie przestrzega obowiązującego porządku prawnego. W takim wypadku miara osobistej odpowiedzialności posiadacza broni jest podważona, co rozciąga się też na ocenę, czy gwarantuje on prawidłowe i bezpieczne korzystanie z broni.
Zasadą jest, że weryfikacja zaskarżonych decyzji przez Sąd administracyjny jest dokonywana według stanu faktycznego ustalonego w toku postępowania administracyjnego. W dacie wydania decyzji ostatecznej skazania nie uległy zatarciu, nie zostały też podważone w postępowaniu wznowieniowym przed sądem powszechnym.
Wypełnienie przesłanki zaliczenia skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji było wystarczającym argumentem - zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – do utrzymania decyzji cofającej pozwolenie na broń. Taki pogląd zaprezentował także Naczelny Sad Administracyjny w wyroku z dnia 22 listopada 2006 r. w sprawie II OSK 1366/05 (niepublikowany).
Mając na uwadze powyższe ustalenia, skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja zawierała takie naruszenie prawa, które w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. uzasadniało jej uchylenie, należało skargę oddalić na podstawie art. 151 cyt. Ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło