VI SA/Wa 2228/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 20 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku R. I. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi R. I. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przejazdu bez uiszczenia opłaty elektronicznej p o s t a n a w i a: 1. odmówić skarżącemu R. I. zwolnienia od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego R. I. adwokata. We wniosku o przyznanie prawa pomocy (złożonym w dniu [...] września 2013 r. na urzędowym formularzu PPF) skarżący R. I. zażądał zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Z informacji podanych we wniosku wynika, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem, którym się opiekuje. Skarżący nie pracuje, nie posiada żadnych dochodów, nieruchomości ani oszczędności. Jedyne źródło utrzymania skarżącego i jego ojca stanowi świadczenie emerytalne ojca skarżącego w kwocie 2.020 zł brutto. Ponadto ojciec skarżącego jest właścicielem samochodu marki [...] (rok produkcji 2003). Dokumenty nadesłane przez skarżącego do akt niniejszej sprawy (w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego) wskazują, że od dnia [...] listopada 2012 r. skarżący jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku (zaświadczenie Starosty T. z dnia [...] października 2013 r. [...]). Od dnia [...] marca 2013 r. ojciec skarżącego otrzymuje emeryturę w wysokości 1.880,36 zł netto (decyzja ZUS Oddział w P. Inspektorat C. z dnia [...] marca 2013 r. o waloryzacji emerytury [...]). Do miesięcznych wydatków skarżącego i jego ojca należą: opłata za mieszkanie – 368,23 zł (zawiadomienie o zmianie wysokości opłat [...]), opłata za energię elektryczną – ok. 80 zł (faktura VAT z dnia [...] września 2013 r. za okres od [...] lipca 2013 r. do [...] września 2013 r. [...] ), opłata za wodę - ok. 110 zł (faktura VAT z dnia [...] sierpnia 2013 r. za okres od [...] lipca 2013 r. do [...] sierpnia 2013 r. [...]). Skarżący przedstawił również wyciąg z rachunku bankowego należącego do jego ojca za okres od [...] lipca 2013 r. do [...] września 2013 r. [...], na którym - wg stanu na dzień [...] września 2013 r. - były zgromadzone środki w wysokości 5.220,11 zł. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jednolity: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Zawarte w wyżej cytowanym przepisie określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, iż to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, że znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. Zatem rozstrzygnięcie w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 2, Warszawa 2006, s. 504; por. także postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2005 r., OZ 944/04, niepubl.). Na wstępie podkreślić należy, iż jedyną kwestią braną pod uwagę przy rozpoznawaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest stan majątkowy jej i jej rodziny. "Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej jest obowiązkiem sądu, jeśli osoba ta wykazała, że spełnia przesłanki z art. 246 § 1" (H. Knysiak-Molczyk /w:/ T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, s. 631). Jeżeli oświadczenia składane we wniosku o przyznanie prawa pomocy okażą się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego strony lub budzą wątpliwości, Sąd (referendarz sądowy) może wezwać stronę do złożenia w zakreślonym terminie dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego (art. 255 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący aktualnie nie pracuje i pozostaje na utrzymaniu ojca. Mając na względzie ich jedyny dochód miesięczny (tj. świadczenie emerytalne ojca skarżącego w wysokości 1.880 zł) w kontekście ich wydatków w skali miesiąca (ok. 560 zł), a także środki zgromadzone na rachunku bankowym ojca skarżącego (ponad 5.000 zł), stwierdzić należy, że skarżący nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, a zatem spełnia przesłanki częściowego przyznania prawa pomocy, określone w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. W ocenie referendarza sądowego, sytuacja finansowa skarżącego i pozostającego z nim we wspólnym gospodarstwie domowym ojca pozwala mu na pokrycie kosztów sądowych, które na obecnym etapie postępowania sprowadzają się do wpisu od skargi w wysokości 120 zł. Natomiast spełnienie żądań finansowych wybranego pełnomocnika przekracza możliwości płatnicze skarżącego i jego ojca. Z tej przyczyny konieczne jest przyznanie skarżącemu adwokata z urzędu w celu stworzenia możliwości odpowiedniej obrony jego interesów przed Sądem. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a., należało postanowić jak w sentencji.