VI SA/Wa 2271/06

PostanowienieWSA w Warszawie2008-10-23

Skład orzekający: Joanna Kruszewska - Grońska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy adwokat działający na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego, udzielonego przez pełnomocnika ustanowionego z urzędu, może ubiegać się o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu?
Ratio decidendi
Adwokat działający na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego nie może ubiegać się o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Prawo do żądania takich kosztów przysługuje wyłącznie adwokatowi wyznaczonemu przez właściwą okręgową radę adwokacką, a nie jego substytutowi. Udzielenie substytucji nie zmienia osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu.
Stan faktyczny
H. W. złożyła skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Po oddaleniu skargi przez WSA, skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy, co skutkowało zwolnieniem od kosztów i ustanowieniem adwokata E. K. z urzędu. Adwokat M. J. działał na podstawie pełnomocnictwa substytucyjnego udzielonego przez E. K. i wniósł o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Sąd odmówił przyznania wynagrodzenia adwokatowi M. J.
Rozstrzygnięcie
Odmówić adwokatowi M. J. przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie: Joanna Kruszewska - Grońska po rozpoznaniu w dniu 23 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. J. o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu w sprawie ze skargi H. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a: odmówić adwokatowi M. J. przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu. Wyrokiem z dnia 13 marca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę H. W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2006 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej. W dniu [...] kwietnia 2007 r. doręczono skarżącej odpis wyroku z uzasadnieniem, sporządzonym na jej wniosek zgłoszony [...] marca 2007 r. Natomiast w dniu [...] kwietnia 2007 r. (data stempla pocztowego) skarżąca złożyła na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Po rozpoznaniu powyższego wniosku, referendarz sądowy postanowieniem z dnia 24 maja 2007 r. zwolnił skarżącą od kosztów sądowych oraz ustanowił dla niej adwokata z urzędu. W piśmie z dnia [...] czerwca 2007 r. (przesłanym Sądowi do wiadomości) Okręgowa Rada Adwokacka w W. poinformowała o wyznaczeniu adwokata E. K. pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej. Przy piśmie z dnia [...] lipca 2007 r. ww. adwokat przedłożył pełnomocnictwo udzielone mu przez skarżącą w dniu [...] lipca 2007 r. do reprezentowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie. Natomiast w dniu [...] lipca 2007 r. do Sądu wpłynął wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku z dnia 13 marca 2007 r., złożony w imieniu skarżącej przez adwokata M. J. działającego z substytucji adwokata E. K. Do powyższego wniosku – obok skargi kasacyjnej (sporządzonej również przez substytuta) – zostało dołączone pełnomocnictwo substytucyjne, w którym wyznaczony (przez Okręgową Radę Adwokacką w W.) adwokat upoważnił adwokata M. J. do reprezentowania skarżącej w całym zakresie jego umocowania (wynikającego z pełnomocnictwa udzielonego mu w dniu [...] lipca 2007 r.). Postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2007 r. Sąd przywrócił termin do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzupełnieniu braków tej skargi wyznaczony dla skarżącej pełnomocnik z urzędu (adwokat E. K.) przedłożył pełnomocnictwo z dnia [...] września 2007 r., w którym skarżąca upoważniła obu ww. adwokatów (E. K. i M. J.) do reprezentowania jej przez Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie i Naczelnym Sądem Administracyjnym. Przedmiotowa skarga kasacyjna została oddalona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 czerwca 2008 r. (sygn. akt II GSK 147/08). W dniu [...] października 2008 r. (data stempla pocztowego) pełnomocnik substytucyjny wniósł o zasądzenie na jego rzecz kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Jednocześnie substytut oświadczył, iż powyższe koszty nie zostały przez skarżącą opłacone zarówno w całości, jak i w części. W uzasadnieniu powyższego wniosku adwokat M. J. podniósł m.in., iż uczestniczył w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, która odbyła się w dniu 10 czerwca 2008 r. Zgodnie z art. 250 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej p.p.s.a.), wyznaczony adwokat otrzymuje wynagrodzenie według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Powyższy przepis expressis verbis stanowi, iż wynagrodzenie z tytułu pomocy prawnej udzielonej z urzędu otrzymuje wyznaczony adwokat. Przez wyznaczonego adwokata należy rozumieć adwokata wskazanego przez właściwą okręgową radę adwokacką. W niniejszej sprawie Okręgowa Rada Adwokacka w W. wyznaczyła pełnomocnikiem z urzędu dla skarżącej adwokata E. K. W świetle cytowanego wyżej przepisu, stwierdzić należy, iż przyznanie - wyznaczonemu adwokatowi - kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu - może nastąpić wyłącznie na wniosek tego adwokata. Znajdujące się w aktach sprawy pełnomocnictwo substytucyjne nie stanowi podstawy do ubiegania się przez dalszego pełnomocnika (substytuta) o przyznanie ww. kosztów. Do udzielenia pomocy prawnej z urzędu został bowiem wyznaczony adwokat E. K. i to jemu, a nie substytutowi, przysługuje żądanie przyznania kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Udzielenie dalszego pełnomocnictwa nie powoduje zwolnienia wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w W. adwokata od udzielenia skarżącej pomocy prawnej urzędu. Nie oznacza też, że substytut może wystąpić o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu w imieniu wyznaczonego pełnomocnika. W tym miejscu podnieść należy, iż udzielenie substytucji powoduje powstanie pomiędzy substytutem i stroną takiego samego stosunku prawnego, jaki łączy stronę i pełnomocnika. Strona ma zatem dwóch równorzędnych pełnomocników procesowych uprawnionych do działania w jej imieniu. Powyższe implikuje dalsze skutki prawne zarówno procesowe, jak i materialne, np. w zakresie odpowiedzialności obligacyjnej wobec mocodawcy (vide uchwała Sądu Najwyższego z dnia 28 czerwca 2006 r., sygn. akt III CZP 27/06; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 lutego 2004 r., sygn. akt IV CK 269/02, Lex nr 151640). Natomiast w wyniku udzielenia substytucji nie dokonuje się zmiana osoby pełnomocnika ustanowionego z urzędu, wyznaczonego przez właściwą okręgową radę adwokacką. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło