VI SA/Wa 2311/24

WyrokWSA w Warszawie2024-12-06

Skład orzekający: Tomasz Sałek, Andrzej Nogal, Szczepan Borowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odstąpić od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, stosując przepisy art. 189f k.p.a., czy też w przypadku uregulowania tej kwestii w przepisach odrębnych (ustawa Prawo o ruchu drogowym), zastosowanie mają wyłącznie te przepisy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepisy art. 189f k.p.a. dotyczące odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej nie mają zastosowania w sprawie, gdy kwestie te są uregulowane w przepisach odrębnych, w tym przypadku w art. 140aa ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym, a skarżący nie wykazał dochowania należytej staranności ani braku wpływu na powstanie naruszenia, co uniemożliwiało zastosowanie przepisów wyłączających odpowiedzialność.
Stan faktyczny
Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, która utrzymała w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 5 000 zł. Kara została nałożona za przejazd pojazdem nienormatywnym (przekraczającym dopuszczalną wysokość o 0,05 m po uwzględnieniu błędów pomiaru) bez wymaganego zezwolenia kategorii II-IV, przy jednoczesnym przewozie ładunku podzielnego. Skarżący kwestionował zasadność nałożenia kary, argumentując, że waga naruszenia była znikoma i powinien zostać zastosowany art. 189f k.p.a. odnośnie odstąpienia od nałożenia kary.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Nogal Asesor WSA Szczepan Borowski (spr.) po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 6 grudnia 2024 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi P. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia 23 kwietnia 2024 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako: organ lub GITD), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., obecnie: Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako: k.p.a.), art. 2 ust. 35a, art. 61, art. 64 ust. 1, 2, art. 64c, art. 140aa ust. 1-3, art. 140ab ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2023 r., poz. 1047, obecnie: Dz.U. z 2024 r., poz. 1251, dalej jako: p.r.d.), § 2 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r., poz. 2022 ze zm., dalej także jako rozporządzenie) utrzymał w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 31 października 2023 r. o nałożeniu na P.S. kary pieniężnej w wysokości 5 000 zł. Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu 8 września 2023 r. w miejscowości L.przy ul. J.został zatrzymany do kontroli dwuosiowy samochód marki M.o numerze rejestracyjnym [...] wraz z trzyosiową naczepą marki K. o nr rej. [...], którym kierował M. S.. Pojazdem tym wykonywano krajowy transport drogowy palet (masa ładunku 8775 kg) z L. do B. Przewóz realizowany był na rzecz firmy [...]. Podczas kontroli zachodziło podejrzenie, że zatrzymany pojazd członowy przekracza dozwoloną wysokość. W związku z powyższym dokonano pomiaru wysokości pojazdu na wysokości 2 osi ciągnika samochodowego, w wyniku którego stwierdzono, że wysokość kontrolowanego pojazdu wyniosła 4,1 metra. Po odjęciu możliwych błędów pomiaru (1 %) wysokość wyniosła 4,05 metra. Stwierdzono przekroczenie dozwolonej wysokości pojazdu o 0,05 metra w stosunku do dopuszczalnej wysokości dla tego pojazdu - 4 metrów. Nie stwierdzono natomiast przekroczeń w zakresie długości oraz szerokości pojazdu, a także jego masy całkowitej i dopuszczalnych nacisków osi. Przebieg kontroli utrwalono protokołem kontroli nr [...] z dnia 8 września 2023 r. Kierowca wyjaśnił do protokołu, że pojazd jest sprawny a na pulpicie pojazdu nie ma żadnej informacji o usterkach. Wskazał ponadto, że nienormatywność pojazdu w zakresie wysokości może wynikać z faktu, że ciągnik samochodowy zarejestrowany jako samochód specjalny wcześniej przed zakupem przez firmę ojca P. S. jeździł z lawetą niskopodwoziową jako pomoc drogowa. Po zakupie samochodu "siodło" zostało przesunięte do przodu. Kierowca podczas kontroli za pomocą układu pneumatycznego zdołał obniżyć pojazd do wartości 4,05 metra. Kierowca uczestniczył we wszystkich pomiarach. Wezwany do okazania zezwolenia kategorii II kierowca nie okazał żadnego zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego. Skarżący zawiadomiony o wszczęciu postępowania nie skorzystał z prawa złożenia wyjaśnień w sprawie. Wobec powyższego Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego decyzją z dnia 31 października 2023 r. nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 5 000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii II-IV. Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie. Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 23 kwietnia 2024 r. GITD utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji po streszczeniu stanu faktycznego i przywołaniu znajdujących zastosowanie w sprawie przepisów prawa organ stwierdził, że w dniu kontroli skarżący wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem palet, czyli ładunkiem podzielnym. Pomiarów wysokości kontrolowanego pojazdu członowego dokonano za pomocą teleskopowego typu NEDO, nr seryjny IT 4/9, legitymującym się świadectwem wzorcowania z 25 sierpnia 2023 r. Kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli. Podczas kontroli drogowej kierowca nie zgłaszał jakichkolwiek uwag dotyczących awarii pojazdu, ani też wątpliwości dotyczących uzyskanych wyników pomiarów zewnętrznych pojazdu. Organ wskazał, że w wyniku czynności kontrolnych stwierdzono przekroczenie normy wysokości pojazdu członowego z ładunkiem - 4,1 m (bez korekty 1 %) – przekroczenie o 0,1 m, a po odjęciu dopuszczalnego błędu pomiaru 0,05 m, zaś podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Organ zwrócił uwagę, że kontrolowanym pojazdem przewożono ładunek podzielny. Zgodnie z art. 64 ust. 2 p.r.d., zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Organ podzielił stanowisko organu pierwszej instancji, który uznał, że w ustalonym stanie faktycznym należało na skarżącego nałożyć karę pieniężną za brak zezwolenia kategorii II. Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d. karę pieniężna, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 5 000 zł - jak za brak zezwolenia kategorii II- IV. Odnosząc się do zarzutów skarżącej GITD stwierdził, że w niniejszej sprawie nie znajduje zastosowania art. 189f k.p.a., który odnosi się do przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej. Wskazał, że p.r.d. zawiera w tym zakresie szczególne regulacje, które znalazły się w art. 140aa ust. 4 tej ustawy. Do decyzji wydawanych na podstawie art. 140aa ust. 1 p.r.d. mają, bowiem zastosowanie okoliczności wyłączające odpowiedzialność strony wymienione w art. 140aa ust. 4 p.r.d. Treść art. 189a § 2 pkt 2 k.p.a. wprost wyłącza stosowanie całego działu IVa k.p.a, w sytuacji uregulowania w odrębnych przepisach przesłanek odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia. Takie przesłanki zostały uregulowane zarówno w przepisach p.r.d. tj. w art. 140aa ust. 4 jak i w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201) tj. w art. 92b i 92c tej ustawy. GITD w rozpoznawanej sprawie nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 p.r.d. Organ stwierdził, że skarżący w toku postępowania przed organem pierwszej instancji nie złożył wyjaśnień, a wyjaśnienia zawarte w odwołaniu nie stanowią dowodów świadczących, że dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem i nie miał wpływu na powstanie naruszenia. Zdaniem organu strona przed wykonaniem kontrolowanego przejazdu powinna była zweryfikować wysokość pojazdu członowego z ładunkiem. Dokonanie tej czynności było możliwe za pomocą ogólnodostępnej miary. Uzyskany wynik pomiarów należało odnieść do obowiązujących norm, powyżej których niezbędne jest uzyskanie odpowiedniego zezwolenia celem wykonania przejazdu pojazdem nienormatywnym. Strona zaniechała poczynienia powyższych czynności. GITD wskazał, że zezwolenie kategorii II umożliwia przejazd pojazdem nienormatywnym o wysokości nieprzekraczającej 4,3 m, z ładunkiem niepodzielnym. W sytuacji wykonywania przejazdu z ładunkiem podzielnym, strona zobowiązana była do zachowania normatywności pojazdu. Kierujący podczas kontroli zeznał, że wcześniej ciągnik samochodowy jeździł z lawetą niskopodwoziową. Po zmianie właściciela pojazdu, z uwagi na jego przeznaczenie "siodło" zostało przesunięte do przodu, co mogło mieć wpływ na stwierdzoną nie normatywność pojazdu w zakresie wysokości. Strona mając świadomość powyższego, powinna zdaniem organu, po zakupie pojazdu zweryfikować jego parametry zewnętrzne, czego jednak zaniechała. Te okoliczności, w ocenie GITD uniemożliwiają uwolnienie się skarżącego od odpowiedzialności za stwierdzone naruszenie. Od opisanej decyzji skargę złożył P.S. wnosząc o jej uchylenie, a także o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji oraz o umorzenie postępowania administracyjnego, ewentualnie o uchylenie decyzji organów obu instancji i przekazanie im sprawy do ponownego rozpoznania, a także o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. GITD w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 2492 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: p.p.s.a) sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Stosownie zaś do art. 134 p.p.s.a., sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przedmiotem kontroli sądowej w niniejszej sprawie była decyzja GITD utrzymująca w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w przedmiocie nałożenia na skarżącego kary w wysokości 5000 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii II-IV. Rozpatrywana sprawa dotyczy więc odpowiedzialności skarżącego - podmiotu wykonującego przejazd bez zezwolenia pojazdem nienormatywnym, którym przewożony był ładunek podzielny w postaci drewnianych palet. Pojazdem nienormatywnym zgodnie z art. 2 pkt 35a ustawy p.r.d. jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku, wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Zgodnie z art. 64 ust. 1 pkt 1 p.r.d., ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Stosownie zaś do art. 64 ust. 2 powołanej ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwolenia kategorii I. Podstawę nałożenia kary na skarżącego kary pieniężnej był art. 140aa ust. 1 p.r.d., który stanowi, że za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Zgodnie zaś z art. 140aa ust. 3 pkt 1 tej ustawy, karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd. Jak z kolei stanowi art. 140ab ust. 2 powołanej ustawy, w przypadku naruszeń zakazu, o którym mowa w art. 64 ust. 2, za przejazd pojazdem nienormatywnym nakłada się karę jak za przejazd bez zezwolenia. Z przytoczonych przepisów wynika zakaz umieszczania ładunku podzielnego na pojazdach nienormatywnych za wyjątkiem pojazdów poruszających się na podstawie zezwoleń kategorii I. Przejazd pojazdem z ładunkiem podzielnym może zgodnie z przepisami odbywać się jedynie na podstawie zezwolenia kategorii I. W pozostałych przypadkach podmiot wykonujący przejazd ma obowiązek zmniejszenia ilości przewożonego ładunku, co jest możliwe z uwagi na jego podzielność. O nienormatywności kontrolowanego przejazdu, wykonywanego przez skarżącego przesądziło stwierdzone podczas kontroli przekroczenie normy wysokości pojazdu. Zgodnie bowiem z § 2 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. wysokość pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 12, nie może przekraczać 4 m. Z protokołu kontroli z dnia 8 września 2023 r., który ma charakter dokumentu urzędowego wynika naruszenie przez skarżącego dopuszczalnej normy w zakresie wysokości kontrolowanego pojazdu. Zgodnie z wynikiem pomiaru wysokość kontrolowanego pojazdu wynosiła bowiem 4,1 m. Po odjęciu możliwych błędów pomiaru przekroczenie wyniosło 0,05 m, a skarżący nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego. Pomiaru wysokości pojazdu członowego dokonano przy zastosowaniu wysokościomierza teleskopowego, który w dniu kontroli legitymował się świadectwem wzorcowania. Kierowca został poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Zgodnie z art. 140ab ust. 1 pkt 2 p.r.d. karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości 5000 zł - za brak zezwolenia kategorii II-IV. W rozpoznawanej sprawie kara pieniężna została zatem nałożona na skarżącego w prawidłowej wysokości. Przechodząc do zarzutów skarżącego przedstawionych w skardze Sąd stwierdza, że są one niezasadne. Oba zarzuty koncentrują się w istocie na niezastosowaniu przez organy art. 189f § 1 pkt 1 i 2 k.p.a. Zdaniem skarżącego w związku z tym, że waga naruszenia była znikoma, a strona zaniechała naruszenia prawa organ winien był odstąpić od nakładania kary. Skarżący podniósł, że nałożona na niego kara jest nieproporcjonalna do wagi naruszenia. Zgodnie z art. 189f § 1 k.p.a. organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa (pkt 1) lub za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Przytoczony przepis umieszczony został w Kodeksie postępowania administracyjnego w dziale IVa "Administracyjne kary pieniężne". Wykładnia tego przepisu nie może zatem pomijać argumentów wynikających z jego wykładni systemowej, w tym zwłaszcza wymaga uwzględnienia, że zakres stosowania przepisów tego działu wyznacza art. 189a zgodnie z którym: w sprawach nakładania lub wymierzania administracyjnej kary pieniężnej lub udzielania ulg w jej wykonaniu stosuje się przepisy niniejszego działu (§ 1). W przypadku uregulowania w przepisach odrębnych: przesłanek wymiaru administracyjnej kary pieniężnej (§ 2 pkt 1), odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej lub udzielenia pouczenia (§ 2 pkt 2), terminów przedawnienia nakładania administracyjnej kary pieniężnej (§ 2 pkt 3), terminów przedawnienia egzekucji administracyjnej kary pieniężnej (§ 2 pkt 4), odsetek od zaległej administracyjnej kary pieniężnej (§ 2 pkt 5) oraz udzielania ulg w wykonaniu administracyjnej kary pieniężnej (§ 2 pkt 6) - przepisów niniejszego działu w tym zakresie nie stosuje się. Oznacza to, że uregulowanie w przepisach odrębnych zagadnień wymienionych § 2 oznacza, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania. Nie jest przy tym konieczne, aby przepisy odrębne regulowały te zagadnienia w zakresie, w jakim są one uregulowane w przepisach działu IVa, a mianowicie, aby zakres normowania przepisów odrębnych pokrywał się z zakresem normowania określonym w przepisach wymienionego działu. Dany przepis działu IVa nie ma zatem zastosowania, jeżeli dane zagadnienie wymienione § 2 jest uregulowane, niezależnie od tego czy zakres normowania tego zagadnienia prawnego określonego w § 2 w przepisach odrębnych jest węższy lub szerszy od zakresu normowania tego samego zagadnienia w przepisach działu IVa, niezależnie zatem od tego czy przepisy odrębne regulują je w sposób identyczny, podobny czy odmienny (zob. A. Wróbel, art. 189a k.p.a., t. 7, w: Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego LEX/el. 2021). W orzecznictwie przeważa pogląd, który Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę podziela, że przepisami odrębnymi w rozumieniu art. 189a § 2 k.p.a. in fine są w niniejszej sprawie przepisy p.r.d. albowiem z art. 140aa ust. 4 p.r.d. wynika, że nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli okoliczności sprawy i dowody wskazują, że ten podmiot: dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem (pkt 1 lit a), nie miał wpływu na powstanie naruszenia (pkt 1 lit b), lub rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna (pkt 2). Z tego przepisu wynika zatem, że w warunkach w nim określonych nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w art. 140aa ust. 1, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się. Dlatego za uzasadniony należy uznać wniosek, że jako przepis odrębny w stosunku do działu IVa k.p.a., reguluje on zagadnienie, o którym mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w związku z art. 189f k.p.a. Konsekwencją jego zastosowania jest bowiem to, że w sytuacji zaistnienia naruszenia sankcjonowanego administracyjną karą pieniężną oraz zaktualizowania się jednej z określonych nim przesłanek wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika drogowego, na przewoźnika tego nie jest nakładana kara pieniężna, albowiem nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia tej kary, a postępowanie wszczęte podlega umorzeniu. Zastosowanie art. 140aa ust. 4 p.r.d. wywołuje zatem w istocie ten sam skutek, co zastosowanie instytucji odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej, o której mowa w art. 189a § 2 pkt 2 w zw. z art. 189f k.p.a., gdyż za zaistniałe i ujawnione naruszenie prawa, kara ta nie jest nakładana. Dla przyjęcia, że przepisy działu IVa k.p.a. nie mają zastosowania, istotne znaczenie ma zaś to, aby zagadnienie, o których mowa w § 2 art. 189 k.p.a., zostało uregulowane w przepisach odrębnych, niezależnie od zakresu normowania zagadnienia określonego w § 2 w przepisach odrębnych (por. m.in. wyroki NSA: z dnia 16 października 2024 r., sygn. akt II GSK 705/24, z dnia 28 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 2135/23 oraz z dnia 23 kwietnia 2024 r., sygn. akt II GSK 109/21). Stąd też, wbrew stanowisku skarżącego, organ nie mógł odstąpić od nałożenia na skarżącego kary w oparciu o przesłanki określone w art. 189f § 1 pkt 1 i pkt 2 k.p.a. Prawidłowo organy nie stwierdziły w tej sprawie podstaw do zastosowania powołanego wyżej art. 140aa ust. 4 pkt 1 lit. a i lit. b p.r.d. Sąd podziela stanowisko organu, który przyjął, że uwolnienie się przewoźnika od kary za przejazd pojazdem nienormatywnym może mieć miejsce tylko wówczas, gdy w postępowaniu administracyjnym zostanie wykazane istnienie okoliczności wskazujących na dochowanie przez niego należytej staranności przy wykonywaniu czynności związanych z przejazdem. Zgodnie z poglądem utrwalonym w orzecznictwie to na podmiocie wykonującym przejazd spoczywa obowiązek wykazania, że naruszenie będące podstawą nałożenia kary, powstało w wyniku niezależnych od niego okoliczności, na powstanie których nie miał wpływu, a także, że podjął wszelkie niezbędne działania, bądź środki, zmierzające do wykonania przewozu zgodnie z przepisami prawa i wynikającymi z nich wymogami. To przewoźnik podejmuje się transportu, a tym samym może i powinien go rozpocząć dopiero po upewnieniu się, czy przewożony ładunek nie powoduje naruszenia obowiązujących przepisów (por. wyrok NSA z dnia 7 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 1481/15). Organy prawidłowo przyjęły w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, że skarżący w toku postępowania nie wykazał takich okoliczności, lub dowodów, z których wynikałoby, że rzeczywiście dołożył wszelkiej staranności, wymaganej od podmiotu profesjonalnie zajmującego się przewozem drogowym, aby do stwierdzonego naruszenia nie doszło. Należy zgodzić się z organem, że profesjonalny przewoźnik przed wykonaniem przewozu powinien sprawdzić czy pojazd spełnia normy przewidziane w przepisach prawa. W przypadku dopuszczalnej wysokości pojazdu wykonanie czynności pomiarowych nie jest szczególnie skomplikowane. W niniejszej sprawie, co wynika z wyjaśnień kierowcy złożonych w trakcie kontroli, skarżący mógł mieć podstawy do podejrzenia, że wysokość pojazdu może przekraczać dopuszczalną normę, bowiem po zmianie właściciela pojazdu, z uwagi na jego przeznaczenie "siodło" zostało przesunięte do przodu, co mogło mieć wpływ na stwierdzoną nienormatywność pojazdu w zakresie wysokości. Tej okoliczności skarżący przed wykonaniem kontrolowanego przewozu nie zweryfikował. Skarżący nie wykazał, czy przed dokonaniem załadunku, jak i przed wyjazdem z miejsca załadunku, sprawdzono czy pojazd nie przekracza dopuszczalnych parametrów. Bez znaczenia dla rozstrzygnięcia jest również okoliczność, że na miejscu kontroli kierowca był w stanie obniżyć wysokość pojazdu. Po pierwsze nastąpiło to już po stwierdzeniu naruszenia, a po drugie pojazd obniżono o 0,05 m, a zatem w dalszym ciągu przekraczał on dopuszczalną normę. Skarżący jako podmiot wykonujący przejazd powinien wprowadzić w swoim przedsiębiorstwie takie rozwiązania organizacyjne, które pozwalają prowadzić działalność zgodnie z przepisami prawa. Skoro zakazane jest zasadniczo poruszanie się pojazdem o wysokości przekraczającej 4 m, to oczywistym jest, że do zadań profesjonalnego przewoźnika należy dopilnowanie, aby pojazd, którym się porusza, tej wysokości nie przekraczał. Sposób wykonania tego obowiązku ustawa pozostawia przewoźnikowi. Bez znaczenia jest również podnoszona przez skarżącego okoliczność "niewielkiego" przekroczenia normy. Sąd zwraca uwagę, że norma (4 m) została przekroczona o 10 cm, natomiast przyjęta w decyzji wartość 5 cm wynikała z odjęcia ewentualnych błędów pomiarowych. Zaznaczyć należy, że nawet niewielkie przekroczenie normy jest istotnym naruszeniem prawa bowiem infrastruktura drogowa budowana w Polsce jest dostosowana do wynikających z przepisów prawa dopuszczalnych parametrów pojazdu. Przekroczenie tych parametrów np. w zakresie wysokości pojazdu, nawet w niewielkim zakresie, stanowi bezpośrednie zagrożenie dla ruchu drogowego. Dopuszczając do ruchu pojazd przekraczający dopuszczalne normy, przewoźnik powinien się liczyć z wynikających z tego powodu zagrożeń nie tylko dla wykonywanego przewozu, ale również dla innych uczestników ruchu. Zdaniem Sądu, z powołanych wyżej powodów, działań organów nie sposób potraktować jako sprzecznego z zasadą zawartą w art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, zasadą proporcjonalności. Należy ponadto zwrócić uwagę, że jak wspomniano wysokość kary w niniejszej sprawie została sztywno określona w ustawie, a ustawa nie wprowadza pojęcia "znikomej wagi naruszenia". Stąd też organy nakładając na skarżącego karę za stwierdzone naruszenie nie uchybiły powołanemu przepisowi Konstytucji. W ocenie Sądu organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do należytego wyjaśnienia sprawy oraz w sposób wyczerpujący zgromadziły, a następnie rozpatrzyły materiał dowodowy niezbędny do poczynienia ustaleń faktycznych i wydania rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. Organy nie uchybiły regułom prowadzenia postępowania dowodowego, a uzasadnienie decyzji, w którym odwołano się do ustalonych faktów w odniesieniu do mających w sprawie zastosowanie przepisów prawa spełnia wymogi wynikające z art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu organy nie naruszyły wyrażonej w art. 8 k.p.a. zasady zaufania do władzy publicznej, bowiem rozważyły kwestię zwolnienia skarżącego od odpowiedzialności za przekroczenie norm wysokości pojazdu, ale na podstawie art. 140aa ust. 4 p.r.d., a nie art. 189f § 1 k.p.a., który jak wspomniano nie mógł mieć w sprawie zastosowania. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło