VI SA/Wa 2349/24

WyrokWSA w Warszawie2024-11-20

Skład orzekający: Andrzej Nogal, Grzegorz Nowecki, Anna Fyda-Kawula

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy prawidłowo uznał za zasadny sprzeciw wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego XISHANGXI z uwagi na podobieństwo do wcześniejszych znaków towarowych SHUANGXI i SHUANGXI AMBRA oraz identyczność towarów, co rodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy prawidłowo ocenił podobieństwo znaków towarowych XISHANGXI i SHUANGXI (oraz SHUANGXI AMBRA) na płaszczyznach fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej, stwierdzając wysoki stopień podobieństwa. W połączeniu z identycznością towarów (papierosy, tytoń, akcesoria dla palaczy) z klasy 34, istniało uzasadnione ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd co do pochodzenia towarów, co uzasadniało uznanie sprzeciwu za zasadny na podstawie art. 1321 ust. 1 pkt 3 Prawa własności przemysłowej. Zarzuty skargi dotyczące naruszenia procedury administracyjnej i błędnej wykładni przepisów nie zasługiwały na uwzględnienie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła sprzeciwu wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego XISHANGXI. Urząd Patentowy uznał sprzeciw za zasadny, opierając się na podobieństwie znaku spornego do wcześniejszych znaków SHUANGXI i SHUANGXI AMBRA oraz identyczności towarów (klasa 34). Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a. i Prawa własności przemysłowej, w tym błędną ocenę podobieństwa fonetycznego, znaczeniowego i wizualnego znaków oraz brak uwzględnienia pewnych dowodów. WSA w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko Urzędu Patentowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Nogal Sędziowie: Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Asesor WSA Anna Fyda-Kawula (spr.) Protokolant ref. Aleksandra Koseła po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 listopada 2024 r. sprawy ze skargi N. z siedzibą w T. ([...]) na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie uznania sprzeciwu za zasadny oddala skargę Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej zaskarżoną decyzją z 14 listopada 2019 r. nr [...] na podstawie art. 15221 w zw. z art. 1321 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r., poz. 776 ze zm.) oraz art 98 k.p.c. w zw. z art. 15223 ust. 2 ustawy Prawo własności przemysłowej uznał za zasadny sprzeciw [...] International Co. Limited, [...], Chiny (Uczestnik postępowania) wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego XISHANGXI, dokonanego w dniu 23 kwietnia 2018 r. pod numerem [...] przez [...] International Pte Ltd., R. T., [...] (Skarżąca) i przyznał wnoszącemu sprzeciw od Skarżącej kwotę 1000 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 września 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 63/20 oddalił skargę Skarżącej na powyższą decyzję. W wyniku skargi kasacyjnej Skarżącej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 496/21 uchylił powyższy wyrok i przekazał sprawę tutejszemu Sądowi do ponownego rozpoznania oraz odstąpił w całości od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. NSA stwierdził bowiem, że Sąd Wojewódzki dokonał kontroli legalności zaskarżonej decyzji w odniesieniu do znaku słowno-graficznego nr [...], podczas gdy przedmiotem zaskarżonej w tej decyzji był znak towarowy słowny nr [...]. Tak istotna wadliwość ustalenia przedmiotu sprawy, skutkowała nie tylko nierozpoznaniem istoty tej sprawy w jej całokształcie, lecz także wadliwym przedstawieniem stanu sprawy oraz wyjaśnieniem podstaw wyrażonych w wyroku ocen prawnych. Sąd Wojewódzki oparł swoje rozstrzygnięcie na stanie faktycznym, który jest miarodajny dla sprawy znaku słowno-graficznego nr [...] (sygn. akt VI SA/Wa 62/20), a następnie przeprowadził kontrolę legalności wykładni i zastosowania prawa materialnego na tle tak ustalonego stanu faktycznego. Dlatego zaskarżony wyrok został uchylony, a sprawa przekazania do ponownego rozpoznania Sądowi Wojewódzkiemu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ponownie rozpoznając tę sprawę stwierdza, że zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym i prawnym. W dniu 24 sierpnia 2018 r. do Urzędu Patentowego RP wpłynął sprzeciw wniesiony przez Uczestnika postępowania wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego XISHANGXI, dokonanego w dniu 23 kwietnia 2018 r. pod numerem [...] (znak sporny) przez Skarżącą. Jako podstawę prawną wnoszący sprzeciw wskazał przepisy art. 1321 ust. 1 pkt 3 oraz art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo własności przemysłowej. Rejestracji przeciwstawił dwa znaki towarowe: 1. słowny SHUANGXI zarejestrowany z pierwszeństwem od 25 kwietnia 2014 r. pod numerem [...], przeznaczony do oznaczania towarów z klasy 34 takich jak: papierosy; tytoń; wyroby tytoniowe; zapalniczki; zapałki; przybory dla palaczy, oraz 2. słowny znak towarowy SHUANGXI AMBRA zarejestrowany z pierwszeństwem od 19 lutego 2016 r. pod numerem [...], przeznaczony do oznaczania towarów z klasy 34 takich jak: papierosy; tytoń; wyroby tytoniowe; zapalniczki; zapałki; przybory dla palaczy. Sprzeciwiając się udzieleniu prawa ochronnego na znak sporny, wobec wszystkich towarów w klasie 34, Uczestnik postępowania podnosił konfuzyjne podobieństwo spornego znaku do wcześniejszych znaków towarowych SHUANGXI, co realizuje przesłanki z art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, a także podobieństwo spornego znaku z art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo własności przemysłowej wobec cieszących się renomą wcześniejszych znaków towarowych SHUANGXI, co przyniesie zgłaszającemu nienależną korzyść oraz będzie szkodliwe dla odróżniającego charakteru i renomy znaków wcześniejszych. Skarżąca w odpowiedzi na sprzeciw wniosła o jego oddalenie. Zakwestionowała renomę znaków wcześniejszych wskazując, że uzyskanie szerszej ochrony na gruncie art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo własności przemysłowej uzależnione jest od łącznego zaistnienia wskazanych w normie tej trzech przesłanek, a żadna z nich nie została spełniona. Brak jest bowiem dowodów na jej posiadanie przez wskazane znaki wcześniejsze. Odnośnie podnoszonej konfuzji z art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, sporny znak nie wykazuje konfuzyjnego podobieństwa do znaków wcześniejszych pomimo, że porównywane znaki zawierają podobne litery, nie inkorporuje żadnego ze znaków wcześniejszych. Porównywane znaki mają inną wymowę, a zatem różnią się pod względem fonetycznym. Nie istnieje też podobieństwo znaczeniowe, ponieważ są oznaczeniami fantazyjnymi, a także wizualne. Nie kwestionując podobieństwa towarów zaznaczył, że brak podobieństwa znaków wyklucza ryzyko wprowadzenia w błąd co do pochodzenia towarów. Wnoszący sprzeciw w piśmie z 2 maja 2019 r. podtrzymał wszystkie dotychczasowe wnioski i zarzuty oraz przedstawił uzupełniające stanowisko wobec odpowiedzi na sprzeciw. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Urząd Patentowy stwierdził, że przesłanki z art. 1321 ust.1 pkt 4 ustawy Prawo własności przemysłowej nie zostały spełnione, natomiast zasadność sprzeciwu została uznana w oparciu o drugą ze wskazanych podstaw prawnych, tj. art. 1321 ust.1 pkt 3 powołanej ustawy. Wskazał przy tym na konieczność kumulatywnego wystąpienia przesłanek z art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej. Następnie Urząd Patentowy odniósł się do kwestii oceny podobieństwa towarów objętych zgłoszeniem spornego znaku sklasyfikowanych w klasie 34 uznając je za identyczne wobec towarów chronionych przez oba wcześniejsze znaki towarowe przeznaczone do oznaczania towarów rodzajowo identycznych sklasyfikowanych w klasie 34. Co do relewantnego kręgu odbiorców Urząd Patentowy stwierdził, że zgłoszony znak towarowy analogicznie, jak znaki towarowe przedstawione w sprzeciwie - został przeznaczony do oznaczania towarów w klasie 34 obejmujących papierosy, wyroby, materiały i akcesoria tytoniowe, zatem pozostaje tożsamy i stanowią go osoby właściwie poinformowane, dostatecznie uważne i rozsądne, osoby dorosłe, palące zarówno nałogowo, jak i okazjonalnie lub zainteresowane ofertą wyrobów tytoniowych. Za docelowy krąg odbiorców uznał, w przeważającej mierze, odbiorców indywidualnych nie wykluczając udziału odbiorców profesjonalnych z branży tytoniowej, o dosyć niskim poziomie uwagi. Oceniając podobieństwo znaków XISHANGXI oraz SHUANGXI na płaszczyźnie fonetycznej, Urząd Patentowy stwierdził, że porównywane znaki w swym całokształcie, pod względem fonetycznym, są podobne, a kluczowe znaczenie, ma w tym wypadku niemalże identyczna wymowa frazy "SHUANG" i "SHANG", która w zestawieniu z identyczną wymową końcowych liter porównywanych słów "XI", daje w rezultacie bardzo podobnie brzmiące słowa. W obu przypadkach, z uwagi na specyficzny i charakterystyczny sposób wymowy, wzbudzają skojarzenia z wyrazami pochodzenia chińskiego. Ocena porównywanych znaków w płaszczyźnie słownej (fonetycznej) prowadzi do wniosku o wysokim stopniu podobieństwa znaków. Oceniając znaki na płaszczyźnie znaczeniowej Urząd Patentowy uznał, że zarówno sporny znak XISHANGXI, jak też oba znaki wcześniejsze SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA za nie mające żadnego znaczenia w języku polskim, ani w żadnym innym języku łacińskim. Przyjął, że są to oznaczenia fantazyjne, które nie wzbudzają żadnych konkretnych skojarzeń znaczeniowych. Dlatego, ze względu na zbliżony chińskojęzyczny charakter użytych słów, sporny znak może wywoływać u odbiorców podobne skojarzenia w zakresie podobieństwa koncepcyjnego tych znaków. Urząd nie podzielił natomiast stanowiska wnoszącego sprzeciw, że porównywane znaki z uwagi na podobne człony "SHANG" oraz "SHUANG" wykazują podobieństwo znaczeniowe, bo stanowią warianty popularnego chińskiego nazwiska/imienia. Nie zostało to bowiem wykazane i poparte słownikowym znaczeniem tych elementów. Urząd Patentowy RP oceniając porównywane znaki na płaszczyźnie wizualnej stwierdził, że przeciętny odbiorca również dostrzeże podobieństwo spornego znaku XISHANGXI do znaków wcześniejszych SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA z uwagi na wysoki stopień podobieństwa słów użytych w porównywanych znakach, które jest konsekwencją użycia w nich podobnych liter tworzących niekonwencjonalne słowa wpisujące się w charakter chińskich słów. Odnosząc się z kolei do znaku towarowego SHUANGXI AMBRA zgodził się z wnoszącym sprzeciw, że słowo AMBRA należy postrzegać w tym wypadku, jako element wariantu znaku towarowego, który w kontekście towarów z klasy 34, tj. papierosów i wyrobów tytoniowych określa podmarkę ww. wyrobów tytoniowych. Oceniając ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd Urząd Patentowy podkreślił, że całościowe wrażenie wywierane przez znak słowny XISHANGXI wskazuje na jego mylące podobieństwo do przeciwstawionych mu znaków towarowych SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA na gruncie każdej z trzech płaszczyzn porównawczych, tj. fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej. Uznał, że porównywane oznaczenia są do siebie podobne w wysokim stopniu. Organ ocenił wysokie prawdopodobieństwo, że odbiorcy towarów objętych zgłoszeniem, widząc na nich znak słowny XISHANGXI, będą łączyć ich komercyjne pochodzenie z towarami rodzajowo identycznymi oznaczanymi przez znaki wcześniejsze SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA - właśnie z uwagi na nieprzypadkowe podobieństwo elementów słownych, które występują w znakach. Sporny znak jako całość tworzy oznaczenie, które może zostać uznane przez odbiorców wyrobów tytoniowych, za pochodzące z tego samego źródła, co towary oznaczane każdym ze znaków wcześniejszych. W konkluzji Urząd Patentowy stwierdził, że wniesiony sprzeciw jest w pełni zasadny z uwagi na zaistnienie przesłanek wskazanych w art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, ze względu na stwierdzenie podobieństwa porównywanych znaków oraz identyczności towarów, czego konsekwencją jest możliwość wystąpienia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia oznaczanych towarów w szczególności poprzez skojarzenie spornego znaku ze znakiem wcześniejszym SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA. Braki w kwestii udowodnienia renomy wcześniejszych znaków towarowych - nie mogły mieć żadnego wpływu na ostateczną ocenę podobieństwa porównywanych znaków, bowiem te uznano za podobne w takim stopniu, że zachodzi ryzyko pomyłki, co do pochodzenia towarów uznanych za identyczne. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżąca zaskarżyła powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Zaskarżonej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej poprzez naruszenie zasady praworządności i zaniechanie podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz zaniechanie obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całokształtu przedłożonego w sprawie materiału dowodowego polegające na nieprawidłowej ocenie materiału dowodowego w postaci wydruku ze strony internetowej https://pl.wikipedia.org/wiki/Ambra, stanowiącego załącznik do odpowiedzi na sprzeciw z dnia 21 lutego 2019 r., w którym zostały wskazane cechy elementu słownego "ambra" zawartego w znaku wcześniejszym powołanym jako podstawa sprzeciwu, świadczące o charakterze odróżniającym tego elementu, podczas gdy analiza przez Urząd Patentowy RP tego dokumentu - gdyby została dokonana - pozwoliłaby na prawidłową ocenę braku konfuzyjnego podobieństwa pomiędzy znakiem [...] a znakiem wcześniejszym "SHUANGXI AMBRA"; 2. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej poprzez naruszenie zasady praworządności i zaniechania podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego polegające na nieuzasadnionym przyjęciu, że wymowa elementów słownych "shuang" i "shang" jest niemal identyczna, zaś w elemencie słownym "shuang" nie jest słyszalna w wymowie głoska "ł" pomiędzy literą "u" a literą "a"; 3. art. 107 § 3 i art. 11 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu poprzez brak wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn, dla których Urząd Patentowy RP nie zastosował się do wywodzącej się z orzecznictwa zasady, iż uwaga konsumenta skupia się bardziej na początku znaku towarowego niż na jego końcowej części; 4. art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej poprzez jego błędną wykładnię polegającą na nieuzasadnionym przyjęciu, że o konfuzyjnym podobieństwie pomiędzy znakami może świadczyć ich wspólny "azjatycki charakter", bez wyjaśnienia nawet, co termin ten miałby oznaczać. W uzasadnieniu skargi Skarżąca przedstawiła argumenty na poparcie powyższych zarzutów. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP wniósł ojej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Odpowiedź na skargę z wnioskiem o jej oddalenie złożył także Uczestnik postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji rozstrzygając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, zwanej dalej: p.p.s.a.) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (...). Sąd nie może natomiast orzekać w kwestiach wykraczających poza przedmiot zaskarżenia (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 stycznia 2005 r., sygn. akt OSK 1595/04). Zgodnie zaś z treścią art. 190 p.p.s.a. Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. W rozpoznawanej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 14 maja 2024 r., sygn. akt II GSK 496/21 uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 września 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 63/20 oddalający skargę Skarżącej na zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę tutejszemu Sądowi do ponownego rozpoznania. NSA stwierdził bowiem, że Sąd Wojewódzki dokonał kontroli legalności zaskarżonej decyzji w odniesieniu do znaku słowno-graficznego nr [...], podczas gdy przedmiotem zaskarżonej decyzji był znak towarowy słowny nr [...]. Tak istotna wadliwość ustalenia przedmiotu sprawy skutkowała nie tylko nierozpoznaniem istoty tej sprawy w jej całokształcie, lecz także wadliwym przedstawieniem stanu sprawy oraz wyjaśnieniem podstaw wyrażonych w wyroku ocen prawnych. Rozpoznając ponownie tę sprawę według wskazanych zaleceń i zgodnie z powołanym kryterium Sąd stwierdził, że skarga nie jest niezasadna i nie zasługuje na uwzględnienie z następujących powodów. W działaniu Organu nie doszło do naruszenia art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 ustawy Prawo własności przemysłowej, ani norm prawa materialnego, to jest art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej w sposób mający wpływ na wynik sprawy. Zaskarżona decyzja nie jest także dotknięta wadą nieważności. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej zaskarżoną decyzją z 14 listopada 2019 r. uznał za zasadny sprzeciw Uczestnika postępowania wobec zgłoszenia znaku towarowego słownego XISHANGXI, dokonanego w dniu 23 kwietnia 2018 r. pod numerem [...] przez Skarżącą i przyznał wnoszącemu sprzeciw od Skarżącej kwotę 1000 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania w sprawie. W ocenie Sądu, rozstrzygnięcie tej sprawy poprzedzone zostało ustaleniem prawidłowego stanu faktycznego i dokonaniem jego oceny pod kątem zastosowania podstawy prawnej wniosku, wiążącej organ z mocy art. 15220 ustawy Prawo własności przemysłowej, bowiem Urząd Patentowy rozpatruje sprzeciw w jego granicach i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnoszącego sprzeciw. Należy zauważyć, że ze wskazanych w sprzeciwie podstaw prawnych naruszenia: art. 1321 ust. 1 pkt 3 i art. 1321 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo własności przemysłowej, Urząd Patentowy prawidłowo uznał, że w istocie tylko jedna z tych podstaw, to jest art. 1321 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy spełniała przesłanki do uznania sprzeciwu za zasadny. Przepis art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej stanowi, że po rozpatrzeniu sprzeciwu, o którym mowa w art. 1526a ust. 1 lub art. 15217 ust. 1, uznanego za zasadny nie udziela się prawa ochronnego na znak towarowy: identyczny lub podobny do znaku towarowego, na który udzielono prawa ochronnego z wcześniejszym pierwszeństwem na rzecz innej osoby dla towarów identycznych lub podobnych, jeżeli zachodzi ryzyko wprowadzenia odbiorców w błąd, które obejmuje, w szczególności ryzyko skojarzenia znaku zgłoszonego ze znakiem wcześniejszym. Na tych właśnie przesłankach zostało prawidłowo wyeliminowane późniejsze zgłoszenie znaku towarowego słownego XISHANGXI, dokonane 23 kwietnia 2018 r. pod numerem [...], udzielone na rzecz Skarżącej, dla towarów w klasie 34, poprzez złożony na podstawie m.in. art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej sprzeciw Uczestnika postępowania. Ma bowiem rację Uczestnik postępowania, że w tej sprawie istnieją okoliczności uniemożliwiające udzielenie prawa ochronnego na znak sporny słowny XISHANGXI, z uwagi na jego konfuzyjne podobieństwo do wskazanych wcześniejszych znaków towarowych: 1) słownego znaku towarowego SHUANGXI zarejestrowanego z pierwszeństwem od 25 kwietnia 2014 r. pod numerem [...], przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 34 takich jak: papierosy; tytoń; wyroby tytoniowe; zapalniczki; zapałki; przybory dla palaczy oraz 2) słownego znaku towarowego SHUANGXI AMBRA zarejestrowanego z pierwszeństwem od 19 lutego 2016 r. pod numerem [...], przeznaczonego do oznaczania towarów z klasy 34 takich jak: papierosy; tytoń; wyroby tytoniowe; zapalniczki; zapałki; przybory dla palaczy. Jak trafnie stwierdził Urząd Patentowy, towary objęte znakiem spornym, w klasie 34, są identyczne wobec towarów chronionych jego znakami z wcześniejszym pierwszeństwem, takich jak: tytoń; artykuły dla palaczy; zapałki; papierosy; zapalniczki dla palaczy, które są wprost wymienione na liście towarów objętych rejestracją znaków wcześniejszych. Natomiast pozostałe towary objęte zgłoszeniem, tj. papierośnice; filtry papierosowe; cygarniczki; bibułka papierosowa; ustniki do cygarniczek; papierowe ustniki papierosowe z filtrami; ustniki do papierosów; fajki tytoniowe; popielniczki zawierają się w kategorii przyborów dla palaczy objętych znakami wcześniejszymi. Należy podzielić dokonane ustalenia i ocenę Urzędu Patentowego, że podobieństwo znaków, w rozumieniu art. 1321 ust 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, powinno być rozpatrywane jednocześnie w dwóch aspektach: w aspekcie podobieństwa samych znaków oraz w aspekcie jednorodzajowości towarów/usług, do oznaczania których znak został przeznaczony. Znak towarowy ma bowiem pełnić rolę odróżniającą w taki sposób, aby nie wprowadzał w błąd uczestników obrotu gospodarczego, co do źródła pochodzenia towarów/usług. O niebezpieczeństwie wprowadzenia w błąd, a więc o istnieniu ryzyka konfuzji, można mówić wtedy, gdy podobieństwo znaków i towarów sprzyja mylnemu wyobrażeniu odbiorców o pochodzeniu towarów/usług. Do stwierdzenia podobieństwa nie jest konieczne rzeczywiste pomylenie znaków przez odbiorców. Z treści art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej wynika, że wystarczy, że zaistnieje taka możliwość, samo ryzyko jej zaistnienia i nie musi być wykazane, by konfuzja faktycznie miała miejsce. Z tego względu prawdopodobieństwo konfuzji w obrocie zachodzi, jeżeli odbiorcy towarów i usług mogliby uznać, że pochodzą one od tego samego przedsiębiorstwa, ewentualnie od przedsiębiorstw powiązanych gospodarczo. Oznacza to, że ryzyko wprowadzenia w błąd w tej konkretnej sprawie zależało od: ustalenia relewantnego kręgu odbiorców, złożonego z osób dorosłych, palących zarówno nałogowo, jak i okazjonalnie lub zainteresowanych ofertą w zakresie wyrobów tytoniowych. To odbiorcy indywidualni, co nie wyklucza udziału odbiorców profesjonalnych z branży tytoniowej. Kierowanie towarów do szerokiego grona konsumentów towarów nabywanych powszechnie, stosunkowo niedrogich, powoduje, że poziom uwagi przy wyborze tych produktów będzie raczej niski. Relewantny krąg odbiorców bez wątpienia będzie zatem tożsamy, zaś poziom uwagi odbiorców dosyć niski. Sąd podziela zatem ocenę, że towary objęte spornym znakiem są identyczne jak towary chronione znakami przeciwstawionymi i są one skierowane do tego samego kręgu odbiorców. Pierwsza przesłanka z art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, o której mowa we wskazanym przepisie prawa, została więc spełniona. W ocenie Sądu, prawidłowa jest również ocena porównywanych znaków na płaszczyźnie fonetycznej. Charakterystyczna i podobna dla polskiego i europejskiego odbiorcy jest wymowa i budowa słów XISHANGXI oraz SHUANGXI, zarówno w zakresie sylab i liter, szczegółowo opisanych w zaskarżonej decyzji i należy się zgodzić z ich oceną. Podkreślić bowiem należy, że znamienną i bardzo charakterystyczną cechą porównywanych wyrazów jest to, że oba tworzą słowa, które nie są typowe dla języka polskiego, zarówno w konstrukcji układu użytych w nich liter jak i brzmienia tych słów, których wymowa przez polskich odbiorców może przysparzać im trudności, a co za tym idzie, ich werbalny odbiór może być różny. Sąd podziela wnikliwe ustalenia i ocenę Urzędu Patentowego, że znak sporny XISHANGXI został zbudowany z 9 liter, przy czym jego dwie pierwsze i dwie ostatnie litery są identyczne "XI", co umożliwia ich odczytanie w ten sam sposób. Co więcej, usytuowanie liter "XI" w słowie XISHANGXI determinuje ich wymowę jako "KSI", co wynika właśnie z nienaturalnego i mało spotykanego w języku polskim połączenia liter "XI" w takiej kolejności. W Polsce, litera "X" jest wymawiana jako iks, jednak w zestawieniu w jakim występuje w spornym znaku "XISHANGXI" zostanie najpewniej odczytane jako "KSI" (na początku i na końcu). Natomiast środkowa część analizowanego słowa "SHANG" przyjmuje fonetyczne brzmienie, w zależności od preferencji językowych danego odbiorcy, jako SZANK lub SHANK. Sporny znak, jako całość, zostanie odczytany jako KSISZANKSI, Iub KSISHANKSI. Przy czym, z uwagi na wyraźnie słyszalne sylaby będzie ono wymawiane bardziej przeciągle z werbalnym zaznaczeniem poszczególnych jego sylab, tj. jako KSI SZANK KSI lub KSI SHANK KSl. Znaki wcześniejsze, z perspektywy dominującego w nich elementu SHUANGXI, również wykazują podobne odczucia pod względem jego budowy. Odnosząc się do interpretacji fonetycznej znaków dokonanej przez zgłaszającego Organ trafnie nie zgodził się z przyjęciem, że odbiorca odczytując znak SHUANGXI będzie skłonny dodać spółgłoskę "Ł" pomiędzy samogłoski "U" i "A". Organ uznał, że rację ma Uczestnik postępowania, że jest to niezgodne z zasadami gramatyki języka polskiego i zbitka samogłosek "UA" zostanie odczytana jako "UA", co oznacza, że znak wcześniejszy w werbalnym odbiorze nie będzie mieć słyszalnej litery "Ł". Co więcej, fonetyczny odbiór porównywanych znaków w zakresie członów XISHANGXI oraz SHUANGXI generuje słyszalność litery "G" usytuowanej w znakach jako zbitka liter "GX". W sytuacji, gdy po spółgłosce dźwięcznej występuje spółgłoska bezdźwięczna dochodzi do tego, że spółgłoska dźwięczna traci dźwięczność, co w danym przypadku jest równoznaczne z tym, że zbitkę "GX", która występuje w obu znakach, prawidłowo należy odczytać jako "KS". W przedmiotowej sprawie oznacza to zatem, że zarówno znak sporny XISHANGXI, jak i znaki wcześniejsze SHUANGXI, które posiadają zbitkę "GX" usytuowaną w znakach dokładnie w tej samej pozycji, tj. na końcu porównywanych słów odczytamy tak samo. Ponadto, znak sporny uwzględniając dwukrotnie użytą literę "I", wykorzystuje aż 7 z 8 liter, z których składa się wcześniejszy znak towarowy SHUANGXI, a także pierwszoplanowy element drugiego ze znaków wcześniejszych SHUANGXI AMBRA. Oznacza to, że porównywane znaki w całokształcie, pod względem fonetycznym, są łudząco podobne. Ma rację Organ, że kluczowe znaczenie, ma w tym wypadku niemalże identyczna wymowa frazy "SHUANG" i "SHANG", która w zestawieniu z identyczną wymową końcowych liter porównywanych słów "XI" daje w rezultacie bardzo podobnie brzmiące słowa, które w obu przypadkach z uwagi na specyficzny i charakterystyczny sposób wymowy wzbudzają skojarzenia z wyrazami pochodzenia chińskiego. W konsekwencji prawidłowa jest ocena porównywanych znaków w płaszczyźnie słownej (fonetycznej) o wysokim stopniu podobieństwa znaków. Trafna jest także ocena znaków na płaszczyźnie znaczeniowej. Zarówno sporny znak XISHANGXI, jak też oba znaki wcześniejsze SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA są oznaczeniami nie mającymi żadnego znaczenia w języku polskim, ani w żadnym innym języku łacińskim. Dlatego są to oznaczenia fantazyjne, które nie wzbudzają żadnych konkretnych skojarzeń znaczeniowych, aczkolwiek sporny znak może wywoływać u odbiorców podobne skojarzenia w zakresie podobieństwa koncepcyjnego tych znaków. Dlatego również w płaszczyźnie znaczeniowej Urząd Patentowy trafnie uznał podobieństwo znaków z uwagi na koncepcyjne podobieństwo słów. Nie można się natomiast zgodzić z Uczestnikiem postępowania, że porównywane znaki z uwagi na podobne człony "SHANG" oraz "SHUANG" wykazują podobieństwo znaczeniowe, ponieważ nie zostało wykazane, że stanowią one warianty popularnego chińskiego nazwiska/imienia. Z pewnością przeciętny polski konsument nie będzie tego świadomy. Nawet jeśli w przypadku liter "XI", które jak twierdzi wnoszący sprzeciw, w języku chińskim mają własne, odrębne znaczenie (szczęście, radość), to z jednej strony brak udokumentowania tego stanowiska, a z drugiej powtórzenie liter "Xl" na początku znaku spornego, wzmacnia skojarzenia oznaczenia z Chinami. Nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia zarzut braku odniesienia się do twierdzenia, że znak "SHUANGXI AMBRA" może budzić skojarzenia przeciętnego konsumenta z perfumami, jako że ambra, jest wydzieliną z przewodu pokarmowego kaszalota, stosowaną jest w przemyśle perfumeryjnym. Z jednej strony bowiem, Organ wskazał, że dodanie elementu słownego "ambra" do oznaczenia "SHUANGXI" może co najwyżej wskazywać, iż znak ten opatruje serię papierosów perfumowanych, a z drugiej trony, za dominujący, pierwszoplanowy, element odróżniający na rynku właściwym został uznany "SHUANGXI". Oznaczenie "AMBRA" ma zatem aluzyjny charakter opisowy, skoro ambra, stosowana jest jako niestandardowy aromat. Sąd podzielił także ocenę Urzędu Patentowego dokonaną na płaszczyźnie wizualnej. Znak sporny XISHANGXI analogicznie jak znak towarowy SHUANGXI jest niemalże identycznej długości i złożony jest w przeważającej części z tych samych liter ułożonych w bardzo podobnej kolejności. Zważywszy więc na obcojęzyczny charakter porównywanych słów przeciętny odbiorca również dostrzeże podobieństwo spornego znaku XISHANGXI do znaków wcześniejszych SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA z uwagi na wysoki stopień podobieństwa słów użytych w porównywanych znakach, które jest konsekwencją użycia w nich podobnych liter tworzących niekonwencjonalne słowa wpisujące się w charakter chińskich słów. Podobnie nie zmienia tej oceny dodatkowe słowo "AMBRA", które należy postrzegać w tym wypadku, jako element wariantu znaku towarowego, który w kontekście towarów z klasy 34, tj. papierosów i wyrobów tytoniowych opisuje aluzyjnie smak (zapach) wyrobu tytoniowego SHUANGXI. Powyższe oznacza, że sporny znak, jako całość został trafnie uznany za wysoce podobny wizualnie do obu przeciwstawionych mu znaków wcześniejszych. Została zatem spełniona druga przesłanka o której mowa w art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, dotycząca stwierdzenia podobieństwa porównywanych znaków. Sąd podziela także ocenę ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, bowiem całościowe wrażenie wywierane przez zgłoszony znak słowny XISHANGXI stanowi o mylącym podobieństwie do przeciwstawionych mu znaków towarowych SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA na gruncie każdej z trzech ww. płaszczyzn porównawczych, tj. fonetycznej, znaczeniowej i wizualnej. Reasumując, jest zatem wysoce prawdopodobne, że odbiorcy towarów objętych spornym znakiem widząc na nich znak słowny XISHANGXI, będą łączyć ich komercyjne pochodzenie z towarami rodzajowo identycznymi oznaczanymi przez znaki wcześniejsze SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA. Skoro zgłoszony znak w swym całokształcie, jest wysoce podobny do obu znaków wcześniejszych, dlatego występuje wysoki stopień ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, a zachodzące między znakami podobieństwo jest na tyle wysokie, przy przeznaczeniu do oznaczania towarów identycznych, to prawo ochronne oznaczane znakiem wcześniejszym jest narażone na realne ryzyko wystąpienia pomyłki. Sąd podziela stanowisko Urzędu Patentowego, że w tej sprawie zachodzą kumulatywnie wszystkie przesłanki, o jakich mowa w art. 1321 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo własności przemysłowej, stanowiącym podstawę prawną sprzeciwu, stąd uzasadnione było podjęcie decyzji o uznaniu sprzeciwu za zasadny w całości z uwagi na zaistnienie przesłanek wskazanych w ww. normie. Stwierdzenie podobieństwa porównywanych znaków oraz identyczności towarów, oznacza możliwość wystąpienia ryzyka wprowadzenia odbiorców w błąd, co do pochodzenia oznaczanych towarów w szczególności poprzez skojarzenie spornego znaku ze znakiem wcześniejszym SHUANGXI oraz SHUANGXI AMBRA. W związku z powyższym braki w kwestii udowodnienia renomy wcześniejszych znaków towarowych – co trafnie stwierdził Urząd Patentowy – nie mogły mieć żadnego wpływu na ostateczną ocenę podobieństwa porównywanych znaków, bowiem te uznano za podobne w takim stopniu, że zachodzi ryzyko pomyłki, co do pochodzenia towarów uznanych za identyczne. Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło