VI SA/Wa 235/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Wdowiak Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. ref. Eliza Mroczek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi G. Sp. z o.o. z siedzibą w N. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w części dotyczącej punktu w L. przy ul. [...] oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. po rozpatrzeniu odwołania G. Sp. z o.o. z siedzibą w N. (skarżącej w niniejszej sprawie) utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2012 r. cofającą skarżącej zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...], w części dotyczącej punktu gry mieszczącego się w lokalu [...], ul. [...] w L.. Zaskarżone rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2003 r., przedłużoną decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2009 r. Dyrektor Izby Skarbowej w W. udzielił skarżącej zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych w 126 punktach na terenie województwa [...]. Naczelnik Urzędu Celnego w S. pismem z dnia 28 maja 2012 r. poinformował Dyrektora Izby Celnej w W., że w punkcie gry na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w L. przy ul. [...] skarżąca nie wykonuje działalności objętej ww. zezwoleniem. Dyrektor Izby Celnej w W. postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r. wszczął z urzędu postępowanie w sprawie cofnięcia skarżącej ww. zezwolenia na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...], w części dotyczącej punktu gry na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w L. przy ul. [...]. Następnie postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 r. wyznaczono skarżącej, zgodnie z art. 200 § 1 ustawy - Ordynacja podatkowa, siedmiodniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy. Skarżąca nie wniosła nowych dowodów do sprawy, ani nie złożyła dodatkowych wyjaśnień i uwag. Decyzją z dnia [...] sierpnia 2012 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej w W. na podstawie art. 207 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r., poz. 749) w związku z art. 8 i art. 59 pkt 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. Nr 201, poz. 1540, z późn. zm.,) cofnął skarżącej ww. zezwolenie na prowadzenie działalności w zakresie gier na automatach o niskich wygranych na terenie województwa [...] w części dotyczącej punktu gry na automatach o niskich wygranych mieszczącego się w lokalu [...] w L., ul. [...]. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że w myśl art. 59 ust. 4 ustawy o grach hazardowych organ właściwy w sprawie udzielania koncesji lub zezwoleń, w drodze decyzji cofa koncesję lub zezwolenie, w całości lub w części, w przypadku zaprzestania lub niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej koncesją lub zezwoleniem, chyba, że niewykonywanie tej działalności jest następstwem działania siły wyższej. Jak wynika z akt sprawy, skarżąca w punkcie gry na automatach o niskich wygranych mieszczącym się w L. przy ul. [...] przez okres dłuższy niż 6 miesięcy nie wykonywała działalności objętej przedmiotowym zezwoleniem. Organ podkreślił, że niewykonywanie powyższej działalności nie było następstwem działania siły wyższej, o czym świadczy dokonane przez stronę zgłoszenie zawieszenia eksploatacji automatu [...], nr fabryczny [...] z dnia 2 września 2009 r. W ww. zgłoszeniu zadeklarowano zgłoszenie zawieszenia eksploatacji od 10 września 2009 r. Z art. 64 ust. 1 i ust 2 pkt 1 w związku z art. 30 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o Służbie Celnej (Dz. U. Nr 168, poz. 1323, z późn. zm.) wynika, że przed rozpoczęciem działalności oraz po przerwie trwającej nie dłużej niż 3 miesiące w podmiotach prowadzących działalność gospodarczą podlegającą kontroli przeprowadza się urzędowe sprawdzenie. Organ wskazał, że w dniu 24 maja 2012 r. do Urzędu Celnego w S. wpłynęło zgłoszenie skarżącej dotyczące uruchomienia od dnia 6 czerwca 2012 r. punktu gry na automatach o niskich wygranych w lokalu [...], zlokalizowanym w L. przy ul. [...]. Zadeklarowanie przez skarżącą wznowienia działalności w przedmiotowym punkcie od dnia 6 czerwca 2012 r. potwierdza niewykonywanie działalności w powyższym zakresie przez okres dłuższy niż 6 miesięcy a niewykonanie działalności w ww. punkcie nie było następstwem działania siły wyższej. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości oraz o umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Wskazała, że wnioskiem złożonym Naczelnikowi Urzędu Celnego w S. zgłosiła gotowość wznowienia działalności w punkcie gier przy ul. [...] w L.. Zaznaczono, że organ zamiast przeprowadzić obligatoryjną czynność urzędowego sprawdzenia ww. punktu, poinformował organ nadrzędny, iż spółka nie prowadzi w nim działalności i na tym zakończył działania w sprawie rzeczonego wniosku. Strona podkreśliła, że jej wolą było prowadzenie w przedmiotowym punkcie gier działalności, jednakże nie mogła tego uczynić bez zrealizowania obowiązków przez Naczelnika Urzędu Celnego w S.. Brak działalności w tym punkcie gier obciąża więc wyłącznie organ celny, a zatem brak działalności kwalifikować należy jako siłę wyższą w rozumieniu art. 54 pkt 4 u.g.h. Ponadto organ prowadzący postępowanie w sprawie w żaden sposób nie zweryfikował prawdziwości twierdzeń organu podległego, w szczególności zaś nie poczynił żadnych ustaleń faktycznych, których celem byłoby wskazanie przyczyn nie wykonywania działalności. Zaniechanie to spowodowało, iż organ celny zupełnie pominął zbadanie przesłanki siły wyższej. Skoro bowiem strona zgłosiła gotowość wznowienia działalności w przedmiotowym punkcie gier, to nie może być mowy o stanie zaprzestania lub niewykonywania działalności w tym punkcie. Dyrektor Izby Celnej w W. po rozpatrzeniu odwołania strony opisaną na wstępie niniejszego uzasadnienia decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. wydaną na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa w związku z art. 8 oraz na podstawie art. 59 pkt 4 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych utrzymał w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie. Organ podkreślił, iż niewykonywanie działalności nie było następstwem działania siły wyższej, o czym świadczy dokonane przez stronę zgłoszenie zawieszenia eksploatacji automatu [...], nr fabryczny [...], nr poświadczenia rejestracji [...] z dniem 10 września 2009 r. Powyższe oznacza, iż w przedmiotowej sprawie zaistniały przesłanki określone w art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych, skutkujące cofnięciem zezwolenia w części dotyczącej ww. punktu. Z pisma Naczelnika Urzędu Celnego w P. wynika, że Strona nie złożyła w okresie 6 miesięcy zgłoszenia dotyczącego wznowienia tej działalności, co potwierdza niewykonywanie działalności w powyższym zakresie przez okres 6 miesięcy. Organ uznał więc, że skarżąca nie wykonywała w tym punkcie gry działalności objętej zezwoleniem, co potwierdza zgromadzony materiał dowodowy, a dowody przeciwne nie zostały przedstawione. Wg organu istnieje podstawa do zastosowania przepisu art. 59 pkt 4 u.g.h., którego konsekwencją jest cofnięcie spółce przedmiotowego zezwolenia w części dotyczącej punktu gry na automatach o niskich wygranych mieszczącego się w L. przy ul. [...]. Organ wskazał, że przepis art. 59 pkt 4 u.g.h. jest skonstruowany w ten sposób, że cofnięcie zezwolenia nie zależy od uznania administracyjnego, lecz od zaistnienia przesłanki w postaci niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności i jedynym wyjątkiem od obowiązku zastosowania tego przepisu przez organ jest ustalenie, że niewykonywanie tej działalności jest następstwem siły wyższej; ustawodawca nie przewidział drugiego takiego wyjątku w postaci nieopłacalności prowadzenia działalności w niektórych punktach gier, bądź problemów natury technicznej. W ocenie organu niezasadny jest zarzut naruszenia art. 59 pkt 4 u.g.h. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie. Strona pomija bowiem okoliczność uchybienia 6-miesięcznemu terminowi na wznowienie działalności w zakresie gier na automatach, która to okoliczność ma w rozpatrywanej sprawie priorytetowe znaczenie. Przekazanie dokumentacji przez Naczelnika Urzędu Celnego w S. do Dyrektora Izby Celnej w W. w następstwie pisma tego pierwszego organu z dnia 28 maja 2012 r. nie ma zaś znaczenia dla oceny słuszności wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Organ podkreślił, że Strona zarówno na etapie postępowania I instancyjnego, jak i II instancyjnego, nie korzystała z możliwości zapoznania się z materiałami postępowania, oraz z możliwości wypowiedzenia się odnośnie przedmiotowego postępowania. W ocenie organu odwoławczego skarżąca miała wystarczającą ilość czasu aby zaprezentować swoje stanowisko w niniejszej sprawie oraz przedstawić ewentualne dowody, a tego nie uczyniła. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca wniosła o jej uchylenie w całości oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych w zw. z art. 138 ust. 2 tej ustawy poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie i cofnięcia zezwolenia w zakresie punktu gier, w którym strona już wcześniej zgłosiła chęć i gotowość wznowienia działalności, a który nie został uruchomiony wyłącznie z winy administracji celnej, prowadzącej weryfikację punktu gier w sposób oczywiście wadliwy i przewlekły, nie zakończony wydaniem jakiegokolwiek merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Zdaniem skarżącej żaden przepis prawa, w tym w szczególności art. 2 ust. 1 punkt 8 ustawy o Służbie Celnej nie daje Naczelnikowi Urzędu Celnego kompetencji do przekazywania sprawy urzędowego sprawdzenia jednostce nadrzędnej, tak jak i żaden przepis prawa nie daje Dyrektorowi Izby Celnej kompetencji do przejmowania takich postępowań. Powyższe uniemożliwiło organowi celnemu z S. rozpoznanie wniosku strony o wznowienie działalności, bowiem bez fizycznego posiadania akt sprawy niemożliwym było niezwłoczne podjęcie stosownych działań weryfikujących ów punkt gier. W ocenie strony Dyrektor Izby Celnej w W., przejmując akta sprawy, nie dopuścił zatem do uruchomienia działalności w przedmiotowym punkcie gier i tym samym wykreował stan, który został następnie wykorzystany do wszczęcia z urzędu postępowania zakończonego przedmiotową decyzją. Skarżąca nie miała wpływu na sposób i szybkość wykonywania zadań przez organy, a jej jedynym obowiązkiem na tym etapie sprawy było zgłoszenie gotowości do wznowienia działalności. Wniosek wpłynął do właściwego miejscowo organu celnego w S. w dniu 24 maja 2012 r., a dalszy los sprawy i związany z tym rzeczywisty termin wznowienia działalności zależał już od organu. Fakt niewydania takiego orzeczenia w żaden sposób nie może szkodzić stronie. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga Spółki G. nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Zgodnie z art. 8 ustawy o grach hazardowych do postępowań w sprawach określonych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, chyba że ustawa stanowi inaczej. W związku z powyższym, przepisami mającymi zastosowanie w przedmiotowej sprawie są przepisy ww. ustawy - Ordynacja podatkowa. W myśl art. 129 ust. 1 ustawy o grach hazardowych działalność w zakresie gier na automatach bliskich wygranych oraz gier na automatach urządzanych w salonach gier na automatach na podstawie zezwoleń udzielonych przed dniem wejścia w życie ustawy jest prowadzona, do czasu wygaśnięcia tych zezwoleń, przez podmioty, których im udzielono, według przepisów dotychczasowych, o ile ustawa nie stanowi inaczej. Stosownie do art. 138 ust. 2 przywołanej ustawy do podmiotów, o których mowa w art. 129 ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 58 i art. 59, z tym, że organem właściwym jest organ właściwy do udzielania zezwolenia w dniu poprzedzającym dzień wejścia w życie ustawy, tj. Dyrektor Izby Celnej w W.. Według art. 59 pkt 4 ww. ustawy organ właściwy w sprawie udzielania koncesji lub zezwoleń, w drodze decyzji cofa koncesję lub zezwolenie, w całości lub w części, w przypadku zaprzestania lub niewykonywania przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej koncesją lub zezwoleniem, chyba, że niewykonywanie tej działalności jest następstwem działania siły wyższej; W zaskarżonej decyzji ustalono, że Spółka G. nie wykonywała przez okres dłuższy niż 6 miesięcy działalności objętej przedmiotową koncesją a także stwierdzono, że niewykonywanie tej działalności niebyło następstwem działania siły wyższej. Zdaniem Sądu, powyższe ustalenie znajduje potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Jak wynika bowiem z akt nadesłanej spawy administracyjnej przerwa w eksploatacji automatu o niskich wygranych zlokalizowanego w punkcie w L. przy ul. [...] trwała od 10 września 2009 r.(v. pkt 51 zgłoszenia zawieszenia eksploatacji str. 64 akt adm.) do 5 czerwca 2012 r. (v. zadeklarowanie przez skarżącą wznowienia działalności w tym punkcie od dnia 6 czerwca 2012 r. w piśmie z dnia 23 maja 2012 r.) a więc powyżej 6 m-cy. Z kolei analiza dokumentu zgłoszenia zawieszenia eksploatacji przedmiotowego automatu prowadzi do wniosku, że skarżąca Spółka nie przedstawiła w nim żadnych okoliczności mogących świadczyć o tym, że niewykonywanie działalności (w tym punkcie funkcjonował tylko jeden automat do gier) jest następstwem działania siły wyższej. Również w toku niniejszego postępowania administracyjnego (a także w skardze do Sądu) Spółka G. nie powoływała się na okoliczności niezależne od działań skarżącej, na które nie miała wpływu. W tym stanie rzeczy należy przyznać rację organowi, że spółka G. nie wykazała, że niewykonywanie przez nią działalności objętej sporną koncesją przez okres dłuższy niż 6 miesięcy było następstwem działania siły wyższej. Sąd nie podziela przy tym zapatrywania skarżącej, że skoro Strona w dniu 24.05.2012 roku zgłosiła gotowość wznowienia działalności w przedmiotowym punkcie gier, to od tej daty nie może już być mowy o stanie zaprzestania lub niewykonywania działalności w tym punkcie, a tylko jego ziszczenie się jest przesłanką konieczną dla zastosowania art. 59 punkt 4) u.g.h. Stan nie wystąpienia owej przesłanki wykluczał zatem prawidłowe wszczęcie postępowania niniejszego, a tym samym i wydanie prawidłowego orzeczenia w sprawie. Skoro Strona nie ma wpływu na sposób i szybkość wykonywania zadań przez administrację publiczną, to wymaganą od Strony i zarazem wystarczającą oznaką jej aktywności jest na tym etapie sprawy było zgłoszenie gotowości do wznowienia działalności, które ma postać wniosku dokładnie takiego, jak ten, który wpłynął do właściwego miejscowo organu celnego w S. dnia 24.05.2012 roku. Dalszy los sprawy, w tym rzeczywisty termin wznowienia działalności, zależy już tylko od władzy celnej, w tym od treści wydanego przez nią orzeczenia zamykającego postępowanie wszczęte owym wystąpieniem Strony. Obiektywnie bezsporny fakt niewydania takiego prawem wymaganego orzeczenia nie tylko w żaden sposób nie obciąża Strony, ale też w żaden sposób nie może jej szkodzić. Formułując swoje stanowisko skarżąca pomija, że wniosek o wznowienie działalności złożyła do organu po upływie 6 miesięcy do zaprzestania jej prowadzenia, a zatem organ miał podstawę do wszczęcia i prowadzenia postępowania w przedmiocie cofnięcia koncesji na podstawie przytoczonych w decyzji przepisów. Kontrolując zaskarżoną decyzję Sąd zwrócił uwagę, że w decyzji organu I instancji wskazano nieprawidłowe daty (początkową i końcową) niewykonywania przez skarżącą omawianej działalności. Organ ten wskazał mianowicie, że okres sześciomiesięczny wynikający z art. 59 pkt 4 ustawy o grach hazardowych rozpoczął swój bieg w dniu 10 października 2009 r. i upłynął 10 kwietnia 2010 r. podczas gdy faktycznie termin ten rozpoczął bieg 10 września 2009 r. jak prawidłowo wskazano w decyzji organu odwoławczego. Wobec tego, że organ II instancji rozpoznawał sprawę ponownie (art. 15 k.p.a.) wskazana wyżej wadliwość decyzji organu I instancji nie mogła prowadzić do uwzględnienia niniejszej skargi. Należy podkreślić, że stan faktyczny sprawy nie zmienił się od chwili jej wszczęcia do wydania decyzji ostatecznej. Data początkowa niewykonywania spornej działalności wynika ze zgłoszenia zawieszenia eksploatacji [...] automatu [...] nr fabryczny [...], na który to dokument powoływały się organy obu instancji. Mając na uwadze powyższe należało skargę oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a. ponieważ nie miała usprawiedliwionych podstaw.