VI SA/Wa 2369/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Grzelak (spr.) Sędzia WSA Danuta Szydłowska Protokolant Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 marca 2009 r. sprawy ze skargi A. H. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] września 2008 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania oddala skargę Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie postanowieniem z dnia [...] września 2008r., Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. utrzymało w mocy postanowienie tego organu z dnia [...] lipca 2008r. sygn. [...] o odmowie zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia A. H. licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. W rezultacie wszczętego z urzędu postępowania w przedmiocie cofnięcia A. H. licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką Prezydent W. decyzją z dnia [...] maja 2008r. Nr [...] na podstawie art. 7 ust. 1 i 2 pkt 2 lit. c) w związku z art. 15 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2007r., Nr 125, poz. 874 ze zm. dalej powoływana jako utd) cofnął przedmiotowe uprawnienie. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ podniósł, że posiadacz licencji został skazany prawomocnym od dnia [...] listopada 2003r. wyrokiem sądu karnego za przestępstwo m.in. z art. 197 § 2 k.k., art.200 § 1 k.k. tj. za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. W tym stanie rzeczy, zdaniem organu, A. H. przestał spełniać niezbędne wymagania do otrzymania licencji określone w art. 5 i 6 utd - tym samym wyczerpał dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 2 a) utd, co z kolei obligowało organ do cofnięcia przedmiotowego uprawnienia. Po złożeniu odwołania od powyższej decyzji A. H. wniósł jednocześnie do organu odwoławczego wniosek o zawieszenie postępowania do "czasu decyzji Sądu Rejonowego". W uzasadnieniu wniosku o zawieszenie wskazał, że został skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwa określone w art. 197 § 2 k.k. oraz art. 200 § 1 k.k. jednakże wyrok zapadł wbrew dokumentom, a obecnie złożył wniosek do Sądu Rejonowego o skrócenie okresu zawieszenia kary. Do wniosku dołączył pismo z odciskiem prezentaty z dnia [...] czerwca 2008r. biura podawczego Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] czerwca 2008r. zatytułowane "Prośba" w którym wnosi o skrócenie okresu zawieszenia kary z łaski Prezydenta RP (v. wniosek o zawieszenie postępowania złożony do organu w dniu [...] czerwca 2008r.). Postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. sygn. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. odmówiło zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie cofnięcia A. H. licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką. W uzasadnieniu postanowienia organ stwierdził, że istotnym z punktu widzenia rozstrzygnięcia w przedmiocie cofnięcia A. H. licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką jest fakt istnienia prawomocnego wyroku karnego skazującego stronę za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. Postępowanie w sprawie wniosku skarżącego o skrócenie okresu zawieszenia kary nie jest, zdaniem organu, zagadnieniem prejudycjalnym o jakim mowa art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a dla toczącego się postępowania o cofnięcie licencji. Po rozpoznaniu wniosku A. H. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wyżej omówionym postanowieniem z dnia [...] lipca 2008r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. postanowieniem z dnia z dnia [...] września 2008r. utrzymało w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że w obecnym stanie prawnym sąd nie ma możliwości skrócenia okresu probacyjnego w przypadku orzeczenia kary pozbawienia wolności z warunkowym zwieszeniem jej wykonania, a z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpatrywanej sprawie. Z kolei wniosek o zastosowanie prawa łaski zainteresowany złożył w dniu [...] czerwca 2008r. i dotąd nie przedstawił ani orzeczenia o wstrzymaniu wykonania kary ani postanowienia o zastosowaniu wobec niego z prawa laski podczas, gdy jedynie skorzystanie przez Prokuratora Generalnego z uprawnienia przewidzianego art. 568 k.p.k. (wstrzymanie wykonania kary) mogłoby, zdaniem organu, postawić kwestię karalności pod znakiem zapytania. W skardze na powyższe postanowienie A. H. wniósł o uchylenie zakwestionowanego rozstrzygnięcia zarzucając organowi naruszenie art. 5 kodeksu cywilnego oraz błędna interpretację art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Zdaniem strony w rozpatrywanej sprawie zaistniały podstawy do zawieszenia postępowania do czasu rozpoznania prośby o ułaskawienie a przedmiotowa odmowa naraża skarżącego na "śmierć cywilną", gdyż z racji wieku (71 lat) zdobycie przez niego innego zawodu jest niemożliwe. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Ocena działalności organów administracji publicznej dokonywana przez właściwy wojewódzki sąd administracyjny sprowadza się do kontroli prawidłowości zarówno materialnych jak i procesowych aspektów stosunku administracyjnoprawnego, skonkretyzowanego w zaskarżonej decyzji. Dla wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego aktu niezbędne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia bądź przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisu postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albo przepisu prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c p.p.s.a.). Rozpoznając niniejszą sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, Sąd uznał, iż skarga wniesiona przez A. H. nie zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżone postanowienie odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego jest zgodne z prawem. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 97 § 1 pkt 4 kpa zgodnie z którym postępowanie administracyjne zawiesza się, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd. Na konstrukcję zagadnienia wstępnego o którym mowa w omawianym przepisie składają się cztery istotne elementy: 1) zagadnienie to wyłania się w toku postępowania administracyjnego, 2) jego rozstrzygnięcie należy do innego organu lub sądu 3) wymaga ono "uprzedniego" rozstrzygnięcia tzn. musi poprzedzać rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji 4) istnieje zależność między uprzednim rozstrzygnięciem zagadnienia wstępnego a rozpatrzeniem sprawy i wydaniem decyzji. Należy przy tym podkreślić, że ostatni z wymienionych elementów, w istocie najważniejszy, jest najbardziej sporny. Powyższe wynika z tego, że formułując wymóg istnienia zależności, kodeks nie określa jej charakteru. W ocenie Sądu, przepis art. 97 k.p.a. wymaga zależności bezpośredniej ponieważ przemawia za tym istota instytucji zawieszenia postępowania, instytucji tamującej bieg postępowania i opóźniającej rozstrzygnięcie sprawy (v. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 maja 1999 r. IV SA 7444/97 niepubl.). Jak wspomniano, kodeks postępowania administracyjnego nie określa wyraźnie podstaw prawnych zależności. Judykatura przyjmuje, że przesądza o niej treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej i w nich nakazuje ich poszukiwać (patrz np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 22 października 1991, SA/Wr 936/91, ONSA 1991, nr 3-4, poz.90 oraz 22 grudnia 1993 r. SA/Wr 1160/93, ONSA 1995 nr 1, poz. 21). Zagadnieniem wstępnym nie może być wyjaśnienie okoliczności faktycznych (vide. Jaśkowska, A. Wróbel, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Zakamycze, 2005, wyd. II - komentarz do art. 97 kpa). Istotą problemu, wymagającą wyjaśnienia w niniejszej sprawie było ustalenie czy w postępowaniu dotyczącym cofnięcia licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką kwestią prejudycjalną jest podnoszone przez skarżącego rozstrzygnięcie postępowania odnośnie prawomocnego wyroku skazującego posiadacza licencji za przestępstwa m.in. z art. 197 § 2 k.k., art. 200 § 1 k.k. tj. za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. Zważywszy, iż w rozpoznawanej sprawie skarżący powoływał się na złożony w Sądzie Rejonowym "wniosek o skrócenie okresu wykonania kary" należy podkreślić, że prawo karne nie przewiduje możliwości skrócenia okresu probacyjnego w przypadku orzeczenia kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Dlatego organ prawidłowo zinterpretował treść wniosku strony z dnia [...] czerwca 2008r. jako wniosek o zastosowanie prawa laski. Na gruncie rozpoznawanej sprawy podkreślenia wymaga, że postępowanie ułaskawieniowe samo w sobie nie ma wpływu na proces wykonywania kary. Rozpoznając prośbę o ułaskawienie wchodzą w grę przede wszystkim okoliczności powstałe po wydaniu wyroku. Z założenia nie powinny być więc brane pod uwagę okoliczności uwzględniane już przy orzekaniu w sprawie, jak też argumenty pozostające w sprzeczności z treścią wyroku (contra sententiam), można natomiast uwzględniać argumenty wychodzące poza zakres orzeczenia (preater sententiam). W piśmiennictwie wskazywano więc (zob. np. R. Stefański, Ułaskawienie..., s. 41), że uwzględniane mogą być też m.in. stopień resocjalizacji ukaranego, jego wiek, zmiany w sytuacji osobistej, upływ czasu od popełnienia przestępstwa itd. (v. komentarz do art. 563 k.p.k. /w:/ J.Grajewski, Komentarz do kodeksu postępowania karnego, Zakamycze 2006r.). Dyspozycja art. 15 ust.1 pkt 2 lit a) utd nakazuje organowi licencyjnemu cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką, jeżeli jej posiadacz nie spełnia wymagań uprawniających do wykonywania działalności w zakresie transportu drogowego. Z kolei z art. 5 ust. 2 pkt b) utd wynika, że osoba ubiegająca się o udzielenie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką nie może być skazana za przestępstwa, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 4, a ponadto za przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu oraz przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. Z treści powołanego powyżej przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. wynika, że organ administracji zawiesza postępowanie, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez organ lub sąd. Oznacza to, iż bez rozstrzygnięcia zagadnienia prejudycjalnego przez inny organ lub sąd, wydanie prawidłowej decyzji w danej sprawie nie jest możliwe. Występuje zatem konieczność istnienia związku przyczynowego pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym. Jak wynika z akt administracyjnych niniejszej sprawy zarówno na dzień wszczęcia postępowania jak i wydania decyzji przez organ pierwszej instancji o cofnięciu przedmiotowego uprawnienia skarżący był skazany prawomocnym wyrokiem za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności. Nie nastąpiło również zatarcie tego skazania. Z powyższego wynika, iż rozstrzygnięcie sprawy o cofnięcie licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką nie zależało od uprzedniego rozpatrzenia wniosku strony o zastosowanie prawa łaski, gdyż już w chwili wszczęcia postępowania o cofnięcie licencji skarżący nie spełniał przesłanki określonej w art. 15 ust. 1 pkt 2 lit a) utd. Reasumując, w omawianym stanie faktycznym sprawy złożenie wniosku o ułaskawienie nie miało znaczenia dla toczącego się postępowania o cofnięcie skarżącemu licencji na wykonywanie transportu drogowego taksówką i nie stanowiło zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ nie naruszył więc przepisu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. odmawiając zawieszenia przedmiotowego postępowania. Zdaniem Sądu, nie doszło również do innych naruszeń skutkujących ingerencją Sądu, którą można podjąć zgodnie z dyspozycją art. 134 p.p.s.a. Argumentacja A. H. w zakresie naruszenia przez organ zasad współżycia społecznego (art. 5 k.c.) nie może odnieść pożądanego przez skarżącego rezultatu, albowiem zarówno sąd administracyjny jak i organ rozpoznając sprawę mają na uwadze przepisy prawa materialnego zastosowanego w sprawie (tu: przepisy ustawy o transporcie drogowym) jak i przepisy ustawy kodeks postępowania administracyjnego a nie przepisy kodeksu cywilnego na który powołuje się skarżący. Z uwagi na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił, gdyż nie miała usprawiedliwionych podstaw.